ИПС "Әділет"

Об утверждении Правил организации деятельности торговых рынков, требований к содержанию территории, оборудованию и оснащению торгового рынка

Приказ и.о. Министра торговли и интеграции Республики Казахстан от 22 июня 2023 года № 242-НҚ. Зарегистрирован в Министерстве юстиции Республики Казахстан 23 июня 2023 года № 32884.

В соответствии с пунктом 2-8 статьи 10 Закона Республики Казахстан "О регулировании торговой деятельности" ПРИКАЗЫВАЮ:

1. Утвердить прилагаемые Правила организации деятельности торговых рынков, требования к содержанию территории, оборудованию и оснащению торгового рынка.

2. Комитету торговли Министерства торговли и интеграции Республики Казахстан в установленном законодательством порядке обеспечить:

1) государственную регистрацию настоящего приказа в Министерстве юстиции Республики Казахстан;

2) размещение настоящего приказа на интернет-ресурсе Министерства торговли и интеграции Республики Казахстан.

3. Контроль за исполнением настоящего приказа возложить на курирующего вице-министра торговли и интеграции Республики Казахстан.

4. Настоящий приказ вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования.

исполняющий обязанности
Министра торговли и интеграции
Республики Казахстан

К. Балыкбаев

"СОГЛАСОВАН"
Министерство сельского хозяйства
Республики Казахстан

"СОГЛАСОВАН"
Министерство здравоохранения
Республики Казахстан

"СОГЛАСОВАН"
Министерство труда
и социальной защиты населения
Республики Казахстан

"СОГЛАСОВАН"
Министерство индустрии
и инфраструктурного развития
Республики Казахстан

"СОГЛАСОВАН"
Министерство финансов
Республики Казахстан

"СОГЛАСОВАН"
Министерство по чрезвычайным ситуациям
Республики Казахстан

"СОГЛАСОВАН"
Министерство национальной экономики
Республики Казахстан

"СОГЛАСОВАН"
Министерство цифрового развития, инноваций
и аэрокосмической промышленности
Республики Казахстан

Утверждены приказом
иисполняющий обязанности
Министра торговли и интеграции
Республики Казахстан
от 22 июня 2023 года № 242-НҚ

Правила организации деятельности торговых рынков, требования к содержанию территории, оборудованию и оснащению торгового рынка

Глава 1. Общие положения

1. Настоящие Правила организации деятельности торговых рынков, требования к содержанию территории, оборудованию и оснащению торгового рынка (далее – Правила) разработаны в соответствии с пунктом 2-8 статьи 10 Закона Республики Казахстан "О регулировании торговой деятельности" (далее – Закон) и определяют порядок организации деятельности торговых рынков, требования к содержанию территории, оборудованию и оснащению торгового рынка, расположенных на территории Республики Казахстан.

Настоящие Правила распространяются на все субъекты и объекты торгового рынка.

2. В настоящих Правилах применяются следующие термины:

1) автолавка – оснащенное торговым оборудованием специализированное автотранспортное средство (при реализации товаров через автолавки специализированное транспортное средство должно быть технически исправным);

2) автомат – автоматизированное устройство, предназначенное для продажи товаров;

3) административная зона – зона торгового рынка, где расположены помещения администрации торгового рынка;

4) розничный рынок – торговый рынок, на котором осуществляются оказание услуг, выполнение работ и продажа товаров конечному потребителю для личного, бытового и семейного пользования, не связанного с предпринимательской деятельностью;

5) розничная торговля – предпринимательская деятельность, осуществляемая субъектами торгового рынка, по продаже товаров конечному потребителю для личного, бытового и семейного пользования, не связанного с предпринимательской деятельностью;

6) вендинговый автомат – автоматизированное устройство, осуществляющее продажу товаров, и аппарат для автоматического приготовления, реализации пищевой продукции с помощью автоматизированных систем без участия продавца;

7) магазин – капитальное стационарное строение или его часть, обеспеченные торговыми, подсобными, административно-бытовыми помещениями, а также помещениями для приема, хранения и подготовки товаров к продаже;

8) киоск – некапитальное переносное сооружение, оснащенное торговым оборудованием, не имеющее торгового зала и помещений для хранения продовольственных товаров, рассчитанное на одно или несколько торговых мест;

9) выносной прилавок – переносное временное сооружение (конструкция), представляющее собой торговое место, располагаемое на специально определенном месте;

10) коммунальный торговый рынок – торговый рынок, создаваемый по решению местных исполнительных органов, на котором осуществляется торговля преимущественно продовольственными товарами, включая социально значимые продуктовые товары, в порядке, определяемом настоящими Правилами;

11) оптовый рынок – торговый рынок, на котором осуществляются оказание услуг, выполнение работ и продажа товаров, предназначенных для последующей продажи покупателю для осуществления предпринимательской деятельности;

12) оптово-розничный рынок – торговый рынок, на котором осуществляются оказание услуг, выполнение работ и продажа товаров конечному потребителю для личного, бытового и семейного пользования, а также последующей продажи покупателю для осуществления предпринимательской деятельности;

13) оптовая торговля – предпринимательская деятельность, осуществляемая субъектами торгового рынка по реализации товаров, предназначенных для последующей продажи покупателю для осуществления предпринимательской деятельности;

14) услуга – деятельность, направленная на удовлетворение потребностей потребителей, результаты которой не имеют материального выражения;

15) складская зона – зона торгового рынка, где расположены складские помещения, а также объекты и устройства, необходимые для обслуживания данных складских помещений;

Примечание ИЗПИ!
Подпункт 16) предусматривается в редакции приказа и.о. Министра торговли и интеграции РК от 02.04.2026 № 157-НҚ (вводится в действие с 12.07.2026).

16) перечень дополнительных услуг – документ, утверждаемый собственником (владельцем) торгового рынка и размещаемый в информационной системе, в соответствии утвержденным приказом исполняющего обязанности Заместителя Премьер-Министра - исполняющего обязанности Министра торговли и интеграции Республики Казахстан от 30 марта 2023 года № 123-НҚ "Об утверждении правил регистрации в информационной системе" (в реестре государственной регистрации нормативных правовых актов № 32162.) (далее – Приказ 123-НҚ), содержащий детальное описание характера предоставляемой услуги (работы) торгового рынка с указанием ее стоимости;

17) администрация торгового рынка – аппарат управления, созданный собственником (владельцем) торгового рынка для непосредственного управления его деятельностью;

18) администратор торгового рынка – физическое лицо, определенное собственником (владельцем) торгового рынка, назначенный руководителем администрации торгового рынка согласно трудовому законодательству Республики Казахстан, обеспечивающее функционирование торгового рынка и организацию его работы в соответствии с законодательством Республики Казахстан о регулировании торговой деятельности;

19) схема торгового рынка – схема размещения на территории торгового рынка целевых зон (административной, торговой) с указанием административных и торговых зданий (помещений), отдельно расположенных торговых мест, выносных прилавков, автолавок, палаток, объектов общественного питания, складов, лабораторий и иных объектов торгового рынка с экспликацией к ней;

20) собственник (владелец) торгового рынка – индивидуальный предприниматель или юридическое лицо, владеющие, пользующиеся, в том числе на праве собственности, имуществом торгового рынка, осуществляющие в соответствии с законодательством Республики Казахстан торговую деятельность, а также деятельность по предоставлению в аренду торговых мест, иных услуг для осуществления торговой деятельности;

21) торговый рынок – обособленный имущественный комплекс, предназначенный для торговой деятельности, с централизацией функций хозяйственного обслуживания территории, управления и охраны, действующий на постоянной основе и обеспеченный площадкой для стоянки автотранспортных средств в пределах границ своей территории, а также соответствующий санитарно-эпидемиологическим требованиям, требованиям пожарной безопасности, архитектурно-строительным и иным требованиям в соответствии с законодательством Республики Казахстан;

22) торговая деятельность – предпринимательская деятельность физических и юридических лиц, направленная на осуществление купли-продажи товаров;

23) субъект торгового рынка – собственник (владелец) торгового рынка, администратор, администрация рынка, поставщики и товаропроизводители, а также физические и юридические лица, осуществляющие торговую деятельность (выполнение работ, оказание услуг) на территории торговых рынков;

24) объект торгового рынка – здание или часть здания, сооружение или часть сооружения, временное сооружение или временная конструкция, в том числе автоматизированное устройство или транспортное средство, предназначенные и используемые для торговой и иной деятельности субъектами торгового рынка;

25) торговый инвентарь – предметы, предназначенные для осуществления торговой деятельности;

26) торговый объект – здание или часть здания, сооружение или часть сооружения, торговый рынок, автоматизированное устройство или транспортное средство, специально оснащенные оборудованием;

27) торговое место – место, оснащенное оборудованием, предназначенным и используемым для выкладки, демонстрации товаров, обслуживания покупателей и проведения денежных расчетов с покупателями при продаже товаров;

28) торговый мини-рынок (далее – мини-рынок) – рынок, количество торговых мест которого не превышает 25, предназначенный для продажи промышленных и (или) продовольственных товаров, сельскохозяйственной продукции, а также товаров, не требующих специальных условий для их хранения;

29) нестационарный торговый объект – используемые для торговой деятельности и (или) общественного питания временное сооружение или временная конструкция, непрочно связанные с землей вне зависимости от наличия или отсутствия подключения (технологического присоединения) к сетям инженерно-технического обеспечения, в том числе автоматизированное устройство или транспортное средство;

30) стационарный торговый объект – здание или часть здания (встроенное, встроенно-пристроенное, пристроенное помещение), сооружение или часть сооружения (встроенное, встроенно-пристроенное, пристроенное помещение), прочно связанные с землей и подключенные (технологически присоединенные) к сетям инженерно-технического обеспечения;

Примечание ИЗПИ!
Подпункт 31) предусматривается в редакции приказа и.о. Министра торговли и интеграции РК от 02.04.2026 № 157-НҚ (вводится в действие с 12.07.2026).

31) регламент работы торгового рынка – документ, утверждаемый собственником (владельцем) торгового рынка в информационной системе, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ в котором определен порядок организации деятельности торгового рынка, его администрации, в том числе порядок тарифообразования на услуги по предоставлению в аренду торговых мест в целях исполнения требований настоящих Правил и обеспечения эффективной торговой деятельности на территории торгового рынка;

32) уполномоченный орган в области регулирования торговой деятельности (далее – уполномоченный орган) – центральный исполнительный орган, формирующий торговую политику и осуществляющий руководство, а также межотраслевую координацию в сфере торговой деятельности;

33) товаропроизводитель – индивидуальный предприниматель или юридическое лицо, резиденты и нерезиденты Республики Казахстан, производящие товары и осуществляющие их реализацию, в том числе через торговые рынки;

34) товар – любой, не изъятый из оборота продукт труда, предназначенный для продажи или обмена;

35) класс товаров – совокупность товаров, имеющих аналогичное функциональное назначение;

36) декретированная группа населения – лица, работающие в сфере обслуживания населения и представляющие наибольшую опасность для заражения окружающих людей инфекционными и паразитарными заболеваниями;

37) палатка (павильон) – легко возводимое строение из сборно-разборных конструкций, оснащенное торговым оборудованием для одного или нескольких торговых мест, имеющее площадь для торгового запаса и располагаемое на специально определенном месте;

38) экспликация – пояснения к схеме торгового рынка, представляющие перечень торговых мест с указанием их размеров, перечень торговых объектов с указанием их торговой площади (при наличии), видов и (или) типов, перечень объектов общественного питания с указанием количества мест в них, перечень иных объектов с указанием их площади, иные пояснения к схеме торгового рынка.

Сноска. Пункт 2 с изменением, внесенным приказом Министра торговли и интеграции РК от 25.09.2025 № 270-НҚ (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования).

Глава 2. Организация деятельности торговых рынков

Примечание ИЗПИ!
Пункт 3 предусматривается в редакции приказа и.о. Министра торговли и интеграции РК от 02.04.2026 № 157-НҚ (вводится в действие с 12.07.2026).

3. Торговля в виде оптовой и розничной продажи товаров, а также оказание услуг на торговом рынке осуществляются субъектами торговой деятельности через стационарные и нестационарные торговые объекты, расположенные на территории торгового рынка согласно схеме торгового рынка и на основании договоров аренды, заключенных посредством информационной системы, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ.

4. Специализация и зонирование территории торгового рынка по товарно-отраслевому признаку, а также тип торгового рынка в зависимости от объема и характера осуществляемых на торговом рынке сделок определяются собственником (владельцем) торгового рынка в соответствии с законодательством Республики Казахстан и утвержденным регламентом работы торгового рынка.

5. Торговые рынки классифицируются:

1) по товарной специализации:

продовольственные – по реализации продовольственных товаров;

непродовольственные – по реализации промышленных товаров, бытовой техники;

2) в зависимости от реализуемых товаров:

специализированные;

универсальные;

3) по объемам сделок и способам их осуществления:

розничные;

оптовые.

6. Универсальный торговый рынок является торговым рынком, на котором торговые места предназначены для осуществления продажи товаров разного класса:

1) на территории столицы, города республиканского значения и города областного значения торговый рынок состоит из одного и более стационарных торговых объектов, внутри которых могут располагаться нестационарные торговые объекты, за исключением автолавок;

2) на территории города районного значения, поселка, села торговый рынок состоит из стационарных и (или) нестационарных торговых объектов.

7. Специализированный торговый рынок является торговым рынком, на котором семьдесят и более процентов товаров от их общего количества предназначены для осуществления продажи товаров одного класса.

Специализированный торговый рынок представляет собой стационарные и (или) нестационарные торговые объекты.

8. В непродовольственных торговых залах при продаже вещей (одежда, обувь) должны быть созданы условия для их примерки, а для сложно-технических и других товаров, требующих проверки исправности, – условия для ее проведения.

9. При организации торгового рынка должны быть соблюдены требования санитарных правил "Санитарно-эпидемиологические требования к объектам оптовой и розничной торговли пищевой продукцией", утвержденных приказом Министра здравоохранения Республики Казахстан от 4 августа 2021 года № ҚР ДСМ-73 (зарегистрирован в Реестре государственной регистрации нормативных правовых актов № 23856.) (далее – приказ № ҚР ДСМ-73), пожарной безопасности, архитектурные, строительные, ветеринарные, фитосанитарные, экологические и другие требования в соответствии с действующим законодательством Республики Казахстан.

10. Администрация торгового рынка организовывает:

1) работу торгового рынка и условия для его функционирования в соответствии с действующим законодательством Республики Казахстан, настоящими Правилами и утвержденным регламентом работы торгового рынка;

2) своевременную уборку и благоустройство территории торгового рынка;

3) проведение не менее одного раза в месяц санитарного дня на территории и объектах торгового рынка в соответствии с графиком;

4) сервисное обслуживание объектов и мест торговли на территории торгового рынка в части энерго-, водо-, теплоснабжения и устойчивое соединение с Интернетом, а также обеспечение исправным торговым инвентарем и контрольными весами, соответствующими условиями их эксплуатации согласно установленным требованиям в законодательстве Республики Казахстан;

5) принятие мер по поддержанию общественного порядка, пожарной безопасности, организации сторожевой охраны;

6) размещение вывески (на государственном и русском языках) при входе на территорию торгового рынка (с указанием типа рынка, специализации, названия, режима работы, номеров телефонов администрации торгового рынка);

7) работу по оказанию услуг согласно утвержденному перечню дополнительных услуг и по установленным тарифам в соответствии с утвержденным регламентом работы торгового рынка;

Примечание ИЗПИ!
Подпункт 8) предусматривается в редакции приказа и.о. Министра торговли и интеграции РК от 02.04.2026 № 157-НҚ (вводится в действие с 12.07.2026).

8) деятельность субъектов и объектов торгового рынка согласно заключенным договорам аренды (пользования) торговых объектов, торговых мест посредством информационной системы, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ;

9) работу по предоставлению льгот отдельным категориям граждан по оказываемым услугам администрацией торгового рынка согласно решению собственника (владельца) торгового рынка, в том числе в случаях, предусмотренных законодательством Республики Казахстан;

Примечание ИЗПИ!
Подпункт 10) предусматривается в редакции приказа и.о. Министра торговли и интеграции РК от 02.04.2026 № 157-НҚ (вводится в действие с 12.07.2026).

10) предоставление служебных помещений для размещения постоянных пунктов негосударственным организациям, осуществляющим деятельность по охране правопорядка и пожарной безопасности, органам ветеринарного надзора, карантинного фитосанитарного контроля и надзора и другим на договорной основе через информационную систему, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ;

Примечание ИЗПИ!
Подпункт 11) предусматривается в редакции приказа и.о. Министра торговли и интеграции РК от 02.04.2026 № 157-НҚ (вводится в действие с 12.07.2026).

11) уведомление не менее чем за месяц субъектов торгового рынка об утверждении перечня дополнительных услуг в информационной системе, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ;

12) исключен приказом Министра торговли и интеграции РК от 26.09.2025 № 276-НҚ (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования);

13) установку схемы (схем) размещения объектов торгового рынка для его субъектов и покупателей;

Примечание ИЗПИ!
Подпункт 14) предусматривается в редакции приказа и.о. Министра торговли и интеграции РК от 02.04.2026 № 157-НҚ (вводится в действие с 12.07.2026).

14) работу по своевременному и полному внесению сведений в информационную систему, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ;

Примечание ИЗПИ!
Подпункт 15) предусматривается в редакции приказа и.о. Министра торговли и интеграции РК от 02.04.2026 № 157-НҚ (вводится в действие с 12.07.2026).

15) представление в информационную систему в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ один раз в год информации о торгующих (арендаторах) на торговом рынке, сведения о товарах, реализуемых на торговом рынке;

16) работу по рассмотрению замечаний и предложений от арендаторов, полученных через QR-код в информационной системе утвержденный Приказом 123-НҚ, для последующего принятия мер по их устранению и предоставлению результатов рассмотрения заявителю в установленные регламентом работы торгового рынка сроки посредством информационной системы утвержденный Приказом 123-НҚ;

Примечание ИЗПИ!
Подпункт 17) предусматривается в редакции приказа и.о. Министра торговли и интеграции РК от 02.04.2026 № 157-НҚ (вводится в действие с 12.07.2026).

17) мониторинг соответствия продавцов (арендаторов) и занимаемых ими торговых объектов и (или) торговых мест требованиям, установленным настоящими Правилами и регламентом работы торгового рынка, и размещение итогов мониторинга в информационной системе, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ;

18) размещение QR-кода на каждом арендованном торговом месте для возможности арендаторам оставлять предложения, жалобы и обращения к руководству торгового рынка.

      Сноска. Пункт 10 с изменением, внесенным приказом Министра торговли и интеграции РК от 26.09.2025 № 276-НҚ (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования).
      Примечание ИЗПИ!
      Часть первая пункта 11 предусматривается в редакции приказа и.о. Министра торговли и интеграции РК от 02.04.2026 № 157-НҚ (вводится в действие с 12.07.2026).

11. Регламент работы торгового рынка и перечень дополнительных услуг размещаются в информационной системе, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ не позднее 25 января.

Внесение изменений и дополнений в регламент работы торгового рынка осуществляется администрацией торгового рынка на основании решения собственника (владельца) данного торгового рынка.

Информация о таких изменениях и дополнениях вносится администрацией торгового рынка не позднее 3 (три) рабочих дней после принятия такого решения.

Регламент работы торгового рынка включает в себя:

1) полное и сокращенное (при его наличии), в том числе фирменное наименование, организационно-правовую форму юридического лица, место его нахождения, государственный регистрационный номер;

2) идентификационный номер налогоплательщика;

3) специализацию торгового рынка;

4) схему торгового рынка;

5) схему эвакуации при возникновении аварийных или чрезвычайных ситуаций;

6) перечень отдельных категорий граждан, которым предоставлено право внеочередного обслуживания или других льгот на торговом рынке;

7) порядок и условия предоставления торговых мест, оказания услуг, их характеристики, размеры стоимости за их предоставление;

8) условия договора аренды (пользования), в том числе порядок и основания для его расторжения;

9) порядок тарифообразования на услуги по предоставлению в аренду торговых мест, содержащий описание основных затрат, включаемых в данный тариф, сроки и порядок внесения изменений в тариф.

12. Технический персонал торгового рынка осуществляет хозяйственную деятельность на территории торгового рынка в специальной одежде, а также соблюдает требования регламента работы торгового рынка.

13. Перечень дополнительных услуг должен содержать все услуги, которые оказываются администрацией торгового рынка.

В перечень дополнительных услуг входит:

1) наименование услуг;

2) стоимость услуг;

3) описание характера оказываемых услуг и их количественные показатели.

14. Субъект торгового рынка, осуществляющий торговую деятельность:

1) обозначает места выкладки товаров казахстанского товаропроизводителя специальной вывеской или надписью "Сделано в Казахстане", которую допускается устанавливать для нескольких товаров казахстанских товаропроизводителей, расположенных рядом;

2) соблюдает установленные законодательством Республики Казахстан обязательные требования при осуществлении торговой деятельности, а также утвержденный регламент работы торгового рынка;

Примечание ИЗПИ!
Подпункт 3) предусматривается в редакции приказа и.о. Министра торговли и интеграции РК от 02.04.2026 № 157-НҚ (вводится в действие с 12.07.2026).

3) декларирует в информационной системе, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ наличие необходимых документов по безопасности продаваемых товаров;

Примечание ИЗПИ!
Подпункт 4) предусматривается в редакции приказа и.о. Министра торговли и интеграции РК от 02.04.2026 № 157-НҚ (вводится в действие с 12.07.2026).

4) направляет замечания и предложения через QR-код в информационную систему, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ в адрес администрации торгового рынка и (или) уполномоченного государственного органа для последующего принятия мер по их устранению и предоставлению результатов рассмотрения заявителю в установленные законодательством Республики Казахстан или регламентом работы торгового рынка сроки посредством информационной системы, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ;

5) при осуществлении торговой деятельности, продажи товаров оптом и в розницу, в том числе услуг, соблюдает кассовый режим и оформление документов в соответствии с налоговым и гражданским законодательством Республики Казахстан.

Сноска. Пункт 14 с изменением, внесенным приказом Министра торговли и интеграции РК от 29.07.2025 № 229-НҚ (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования).

15. Собственник (владелец) торгового рынка соблюдает требования пункта 2-3 статьи 10 Закона, разрабатывает и утверждает среднесрочные, долгосрочные планы (стратегии развития, инвестиционные программы) торгового рынка с учетом внедрения современных технологий управления и производства.

16. Коммунальный рынок:

1) осуществляет свою деятельность в соответствии с регламентом работы торгового рынка, утвержденным местным исполнительным органом, по решению которого создан данный коммунальный рынок;

2) выполняет социально значимые задачи по вопросам поддержки местных товаропроизводителей, оказания социальной поддержки социально уязвимым слоям населения путем:

предоставления услуг отдельным категориям граждан, которым законодательно предоставлено право внеочередного обслуживания или других льгот согласно регламенту работы торгового рынка;

предоставления без взимания платы торговых мест гражданам, реализующим продукцию с собственного подсобного хозяйства;

3) на коммунальном рынке для реализации продовольственных товаров отводится не менее 70 % торговых мест, из них не менее 10 % торговых мест предоставляется непосредственно сельскохозяйственным товаропроизводителям для реализации собственной продукции.

При этом определение конкретного количества торговых мест для реализации продовольственных товаров и торговых мест для сельскохозяйственных товаропроизводителей осуществляется администрацией коммунального рынка по согласованию с местными исполнительными органами.

17. Администрация коммунального рынка:

1) осуществляет деятельность, предусмотренную пунктом 10 настоящих Правил;

2) по согласованию с местными исполнительными органами области, города, района на еженедельной основе устанавливает рекомендуемые розничные цены на продовольственные товары, реализуемые на коммунальном рынке;

3) по согласованию с местными исполнительными органами области, города, района на ежегодной основе устанавливает фиксированные тарифы по всем видам предоставляемых услуг (аренда торговых площадей, хранение, складирование, сортировка и расфасовка товаров, а также въезд и стоянка грузового и легкового автотранспорта) с возможностью корректировки не чаще одного раза в год;

4) располагает на входе в торговый рынок информационный стенд о текущих розничных ценах на социально значимые продовольственные товары согласно перечню социально значимых продовольственных товаров, утвержденному приказом Заместителя Премьер-Министра - Министра торговли и интеграции Республики Казахстан от 11 мая 2023 года № 166-НҚ "Об утверждении Перечня социально значимых продовольственных товаров" (зарегистрирован в Реестре государственной регистрации нормативных правовых актов под № 32474), в том числе в информационной системе, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ. Информационный стенд может содержать информацию о текущих розничных ценах на иные продовольственные товары.

Сноска. Пункт 17 с изменением, внесенным приказом Министра торговли и интеграции РК от 13.11.2023 № 406-НҚ (вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования).

18. На оптовых и оптово-розничных рынках субъекты данных рынков, осуществляющие оптовую продажу товаров, соблюдают:

1) требования приказа № ҚР ДСМ-73, предусмотренные к деятельности торговых рынков, в том числе по складированию и хранению товаров (продукции);

2) требования к оборудованию и товарам в соответствии с законодательством Республики Казахстан в области технического регулирования и метрологии;

3) требования по ведению документирования и отчетности в соответствии с налоговым и гражданским законодательством Республики Казахстан.

19. На торговых рынках должны быть:

1) оборудованы торговые места в соответствии со схемой их размещения, административно-бытовые, складские помещения и места общего пользования.

Схема торгового рынка содержит информацию в виде экспликации с указанием места расположения административной и складской зоны, магазинов, киосков, выносных прилавков, палаток (павильонов), торговых объектов, торговых мест, автолавок и вендинговых автоматов согласно заключенным договорам аренды (пользования);

2) оборудованы доступные для обозрения места, на которых размещается информация:

содержащая схему размещения на торговом рынке торговых мест;

о наличии свободных торговых мест;

3) план эвакуации людей при возникновении пожара, аварийных, чрезвычайных ситуаций, содержащий порядок действий работников организации по проведению безопасной эвакуации людей в безопасную зону, вызову противопожарной службы и организации тушения пожара до прибытия пожарных подразделений и иных служб;

4) контактные данные (номер телефона и (или) электронный адрес) лица, уполномоченного вести переговоры по предоставлению торговых мест в аренду (пользование);

5) информация, предусмотренная законодательством Республики Казахстан о защите прав потребителей;

информация о местонахождении контрольных средств измерений, книги отзывов и предложений;

6) номера телефонов администрации торгового рынка, территориальных подразделений государственных органов в сферах защиты прав потребителей, санитарно-эпидемиологического благополучия населения, органов по ветеринарии и карантину растений, отдела внутренних дел, куда необходимо обращаться в случае возникновения вопросов относительно работы торгового рынка;

7) нормы выборки продовольственных товаров для проведения санитарно-ветеринарной экспертизы (размещение такой информации в мясных и плодоовощных павильонах);

8) оснащены указателями направлений к торговым рядам (плодоовощным, мясным, молочным, бытовых товаров, одежды, обуви и другим), объектам общественного питания, контрольным средствам измерения, автобусным остановкам, выходам и другим;

9) оснащены необходимым торговым инвентарем, оборудованием, в том числе контрольными средствами измерения, допущенными к применению в соответствии с требованиями Закона Республики Казахстан "Об обеспечении единства измерений";

10) в каждом продовольственном торговом зале устанавливаются контрольные средства измерений.

11) киоск, выносной прилавок, торговое место, палатка (павильон), автолавка, автомат, вендинговый автомат, магазин располагаются на специально определенном администрацией торгового рынка месте согласно схеме торгового рынка и договору об аренде (о предоставлении торгового места), заключенному посредством информационной системы, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ.

20. Устройство и оборудование на территории торгового рынка объектов общественного питания, торговли, бытового обслуживания населения и социального назначения производятся с соблюдением требований приказа № ҚР ДСМ -73.

21. На территории торгового рынка энерго-, водо-, теплоснабжение и устойчивое соединение с Интернетом должны отвечать требованиям законодательства Республики Казахстан.

22. Хранение и реализация на торговом рынке пищевой и сельскохозяйственной продукции, продовольственного сырья, товаров осуществляются в соответствии с требованиями приказа № ҚР ДСМ -73.

Примечание ИЗПИ!
Абзац первый пункта 23 предусматривается в редакции приказа и.о. Министра торговли и интеграции РК от 02.04.2026 № 157-НҚ (вводится в действие с 12.07.2026).

23. Договор о предоставлении в аренду (пользование) торговых объектов и (или) торговых мест в информационной системе, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ должен содержать следующие сведения:

1) для физического лица – фамилию, имя и отчество (при его наличии) индивидуального предпринимателя, место его жительства, данные документа, удостоверяющего его личность, сведения о государственной регистрации индивидуального предпринимателя;

2) для юридического лица – полное и сокращенное (при его наличии), в том числе фирменное наименование арендатора, организационно-правовую форму юридического лица, место его нахождения, государственный регистрационный номер;

3) идентификационный номер физического или юридического лица;

4) срок предоставления торгового места и цели его использования;

5) условия изменения, расторжения договора.

24. Собственник (владелец) и (или) администрация торгового рынка несут ответственность за нарушение настоящих Правил в соответствии с законодательными актами Республики Казахстан.

25. Субъекты торговой деятельности и работники торгового рынка, относящиеся к декретированной группе населения, должны соблюдать санитарно-эпидемиологические требования, а также проходить медицинские осмотры в соответствии с приказом исполняющего обязанности Министра здравоохранения Республики Казахстан от 15 октября 2020 года № ҚР ДСМ-131/2020 "Об утверждении целевых групп лиц, подлежащих обязательным медицинским осмотрам, а также правил и периодичности их проведения, объема лабораторных и функциональных исследований, медицинских противопоказаний, перечня вредных и (или) опасных производственных факторов, профессий и работ, при выполнении которых проводятся предварительные обязательные медицинские осмотры при поступлении на работу и периодические обязательные медицинские осмотры и правил оказания государственной услуги "Прохождение предварительных обязательных медицинских осмотров" (зарегистрирован в Реестре государственной регистрации нормативных правовых актов № 21443.).

26. Субъект торговой деятельности несет ответственность в соответствии с Кодексом Республики Казахстан об административных правонарушениях.

27. Оригиналы накладных и другие предусмотренные нормативными актами товаросопроводительные документы, подтверждающие соответствие и безопасность товаров, хранятся у субъекта торговой деятельности в течение всего времени работы и предъявляются по первому требованию контролирующих органов и администрации торгового рынка, а также потребителей.

Примечание ИЗПИ!
Пункт 28 предусматривается в редакции приказа и.о. Министра торговли и интеграции РК от 02.04.2026 № 157-НҚ (вводится в действие с 12.07.2026).

28. Передача торгового места третьему лицу производится по согласованию сторон (субъект торговой деятельности и собственник (владелец) торгового рынка) в информационной системе, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ.

29. Субъекты торговой деятельности, собственник (владелец) торгового рынка и (или) индивидуальные предприниматели, юридические лица, предоставляющие в аренду (пользование) торговые объекты, торговые места в торговых объектах, в том числе на торговых рынках, исполняют налоговые обязательства в соответствии с налоговым законодательством Республики Казахстан.

30. К обращению на торговом рынке допускаются товары (продукция) в соответствии с установленными правилами обращения их на торговом рынке в порядке, установленном законодательством в области технического регулирования, а также безопасности пищевой продукции.

31. Товар, потерявший качество за время продажи и перешедший в разряд недоброкачественных, снимается с продажи.

Уничтожение или дальнейшая переработка продукции и товаров осуществляются в соответствии с действующим законодательством Республики Казахстан.

Товары, помещенные на временное хранение, должны быть упакованными в тару. В помещениях хранения товары размещаются с соблюдением принципов товарного соседства, норм складирования, режима и хранения.

32. Собственник (владелец) торгового рынка:

1) обеспечивает условия по энерго-, водо-, теплоснабжению и устойчивое соединение с Интернетом, а также соответствующие инфраструктурные условия для приемки, хранения, продажи товаров (выполнения работ, оказания услуг) на торговом рынке;

Примечание ИЗПИ!
Подпункт 2) предусматривается в редакции приказа и.о. Министра торговли и интеграции РК от 02.04.2026 № 157-НҚ (вводится в действие с 12.07.2026).

2) через информационную систему, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ в течение 10 (десять) рабочих дней после принятия решения о прекращении или приостановлении деятельности торгового рынка уведомляет субъектов торгового рынка и уполномоченный орган о данном решении;

3) принимает решения о предоставлении льгот отдельным категориям граждан по услугам, оказываемым администрацией торгового рынка, в том числе в случаях, предусмотренных законодательством Республики Казахстан;

4) заключает договор аренды (пользования) торговых объектов и (или) торговых мест в информационной системе, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ;

Примечание ИЗПИ!
Подпункт 5) предусматривается в редакции приказа и.о. Министра торговли и интеграции РК от 02.04.2026 № 157-НҚ (вводится в действие с 12.07.2026).

5) утверждает регламент работы торгового рынка и перечень дополнительных услуг в информационной системе, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ

Примечание ИЗПИ!
Подпункт 6) предусматривается в редакции приказа и.о. Министра торговли и интеграции РК от 02.04.2026 № 157-НҚ (вводится в действие с 12.07.2026).

6) утверждает тариф на арендную стоимость торгового места не более одного раза в год с обязательным уведомлением субъектов торгового рынка и уполномоченного органа в информационной системе, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ за 6 (шесть) месяцев;

7) контролирует и обеспечивает работу администрации торгового рынка в соответствии с законодательством Республики Казахстан, настоящими Правилами и утвержденным регламентом работы торгового рынка;

8) рассматривает замечания и предложения арендаторов и принимает решения по их устранению в сроки, установленные регламентом работы торгового рынка, посредством информационной системы, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ;

Примечание ИЗПИ!
Подпункт 9) предусматривается в редакции приказа и.о. Министра торговли и интеграции РК от 02.04.2026 № 157-НҚ (вводится в действие с 12.07.2026).

9) оказывает содействие в проведении проверок путем предоставления всех необходимых сведений о субъектах и объектах торгового рынка должностным лицам уполномоченных органов и принимает меры по устранению недостатков и нарушений, выявленных в ходе таких проверок, в случаях неустранения выявленных нарушений расторгает договор аренды в информационной системе, в соответствии с утвержденным Приказом 123-НҚ без предварительного уведомления;

10) несет ответственность за деятельность торгового рынка и работу его администрации в соответствии с законодательством Республики Казахстан.

Сауда базарларының қызметін ұйымдастыру қағидаларын, сауда базарының аумағын күтіп-ұстауға, оны жабдықтауға және жарақтандыруға қойылатын талаптарды бекіту туралы

Қазақстан Республикасы Сауда және интеграция министрінің м.а. 2023 жылғы 22 маусымдағы № 242-НҚ бұйрығы. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2023 жылғы 23 маусымда № 32884 болып тіркелді.

"Сауда қызметін реттеу туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 10-бабының 2-8-тармағына сәйкес БҰЙЫРАМЫН:

1. Қоса ұсынылған Сауда базарларының қызметін ұйымдастыру қағидаларын, сауда базарының аумағын күтіп-ұстауға, оны жабдықтауға және жарақтандыруға қойылатын талаптар бекітілсін.

2. Қазақстан Республикасы Сауда және интеграция министрлігінің Сауда комитеті заңнамада белгіленген тәртіппен:

1) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелуін;

2) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Сауда және интеграция министрлігінің интернет-ресурсында орналастырылуын қамтамасыз етсін.

3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау жетекшілік ететін Қазақстан Республикасының Сауда және интеграция вице-министріне жүктелсін.

4. Осы бұйрық алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі.

Қазақстан Республикасы
Сауда және интеграция министрінің
міндетін атқарушы

К. Балыкбаев

"КЕЛІСІЛДІ"

Қазақстан Республикасы

Ауыл шаруашылығы министрлігі

"КЕЛІСІЛДІ"

Қазақстан Республикасы

Денсаулық сақтау министрлігі

"КЕЛІСІЛДІ"

Қазақстан Республикасы

Еңбек және халықты әлеуметтік

қорғау министрлігі

"КЕЛІСІЛДІ"

Қазақстан Республикасы

Индустрия және инфрақұрылымдық

даму министірлігі

"КЕЛІСІЛДІ"

Қазақстан Республикасы

Қаржы министрлігі

"КЕЛІСІЛДІ"

Қазақстан Республикасы

Төтенше жағдайлар министрлігі

"КЕЛІСІЛДІ"

Қазақстан Республикасы

Ұлттық экономика министрлігі

"КЕЛІСІЛДІ"

Қазақстан Республикасы

Цифрлық даму, инновациялар

және аэроғарыш өнеркәсібі министрлігі

Қазақстан Республикасы
Сауда және интеграция
министрінің міндетін атқарушы
2023 жылғы 22 маусымдағы
№ 242-НҚ бұйрығымен
бекітілген

Сауда базарларының қызметін ұйымдастыру қағидалары, сауда базарының аумағын күтіп-ұстауға, оны жабдықтауға және жарақтандыруға қойылатын талаптар

1-тарау. Жалпы ережелер

1. Осы Сауда базарларының қызметін ұйымдастыру қағидалары, сауда базарының аумағын күтіп-ұстауға, оны жабдықтауға және жарақтандыруға қойылатын талаптар (бұдан әрі – Қағидалар) "Сауда қызметiн реттеу туралы" Қазақстан Республикасының Заңы (бұдан әрі – Заң) 10-бабының 2-8-тармағына сәйкес әзiрленді және Қазақстан Республикасының аумағында орналасқан сауда базарларының қызметін ұйымдастыру тәртібін, сауда базарының аумағын күтіп-ұстауға, жабдықтауға және жарақтандыруға қойылатын талаптарды айқындайды.

Осы Қағидалар сауда базарының барлық субъектiлерiне және объектілеріне қолданылады.

2. Осы Қағидаларда мынадай терминдер қолданылады:

1) автодүкен – сауда жабдығымен жарақталған арнаулы автокөлiк құралы (тауарларды автодүкендер арқылы өткізген кезде арнаулы көлік құралы техникалық тұрғыдан жарамды болуға тиіс);

2) автомат – тауарларды сатуға арналған автоматтандырылған құрылғы;

3) әкімшілік аймақ – сауда базарының сауда базары әкімшілігінің үй-жайлары орналасқан аймағы;

4) бөлшек сауда базары – соңғы тұтынушыға кәсіпкерлік қызметпен байланысты емес жеке, тұрмыстық және отбасылық пайдалану үшін қызметтерді көрсету, жұмыстарды орындау және тауарларды сату жүзеге асырылатын сауда базары;

5) бөлшек сауда – сауда базарының субъектілері соңғы тұтынушыға кәсіпкерлік қызметпен байланысты емес, жеке, тұрмыстық және отбасылық пайдалану үшін тауарларды сату бойынша жүзеге асыратын кәсіпкерлік қызмет;

6) вендинг автоматы – тауарларды сатуды жүзеге асыратын автоматтандырылған құрылғы және тамақ өнімдерін автоматты түрде дайындауға, автоматтандырылған жүйелердің көмегімен сатушының қатысуынсыз өткізуге арналған аппарат;

7) дүкен – сауда, қосалқы, әкімшілік-тұрмыстық үй-жайлармен, сондай-ақ тауарларды қабылдауға, сақтауға және сатуға дайындауға арналған үй-жайлармен қамтамасыз етілген күрделі стационарлық құрылыс немесе оның бір бөлігі;

8) дүңгіршек – бір немесе бірнеше сауда орнына есептелген, сауда залы мен азық-түлік тауарларын сақтауға арналған үй-жайлары жоқ, сауда жабдығымен жарақталған, тасымалданатын күрделі емес құрылыс;

9) жылжымалы сөре – арнайы белгіленген орынға орналастырылатын сауда орнын білдіретін тасымалданатын уақытша құрылыс (конструкция);

10) коммуналдық сауда базары – жергілікті атқарушы органдардың шешімі бойынша құрылатын, осы Қағидаларда айқындалатын тәртіппен әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарларын қоса алғанда, негізінен азық-түлік тауарларымен сауда жүзеге асырылатын сауда базары;

11) көтерме сауда базары – кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыру үшін қызметтерді көрсету, жұмыстарды орындау және кейіннен сатып алушыға сатуға арналған тауарларды сату жүзеге асырылатын сауда базары;

12) көтерме-бөлшек сауда базары – соңғы тұтынушыға жеке, тұрмыстық және отбасылық пайдалану үшін, сондай-ақ кейіннен кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыру үшін сатып алушыға сату үшін тауарларды өткізуге қызметтер көрсету, жұмыстарды орындау жүзеге асырылатын сауда базары;

13) көтерме сауда – сауда базарының субъектілері кейіннен кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыру үшін сатып алушыға сатуға арналған тауарларды өткізуді жүзеге асыратын кәсіпкерлік қызмет;

14) көрсетілетін қызмет – тұтынушылардың қажеттіліктерін қанағаттандыруға бағытталған, нәтижелері материалдық сипатта болмайтын қызмет;

15) қойма аймағы – қойма үй-жайлары, сондай-ақ осы қойма үй-жайларына қызмет көрсету үшін қажетті объектілер мен құрылғылар орналасқан сауда базарының аймағы;

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
16) тармақша жаңа редакцияда көзделген - ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 02.04.2026 № 157-НҚ (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

16) қосымша көрсетілетін қызметтер тізбесі – сауда базарының ұсынылатын қызметінің (жұмысының) құнын көрсете отырып, нақты сипаттамасын қамтитын, сауда базарының меншік иесі (иеленуші) бекітетін және "Ақпараттық жүйеде тіркеу қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Премьер-Министрі орынбасарының міндетін атқарушы - Сауда және интеграция министрінің міндетін атқарушы 2023 жылғы 30 наурыздағы № 123-НҚ бұйрығына (нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 32162 тіркелген) (бұдан әрі - №123-НҚ бұйрығы) сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесінде орналастырылатын құжат;

17) сауда базарының әкімшілігі – сауда базарының меншік иесі (иеленуші) базардың қызметін тікелей басқару үшін құратын басқару аппараты;

18) сауда базарының әкімшісі – сауда базарының меншік иесі (иеленуші) айқындаған, Қазақстан Республикасының еңбек заңнамасына сәйкес сауда базары әкімшілігінің басшысы болып тағайындалған, сауда базарының жұмыс істеуін және оның жұмысын Қазақстан Республикасының cауда қызметін реттеу туралы заңнамасына сәйкес ұйымдастыруды қамтамасыз ететін жеке тұлға;

19) сауда базарының схемасы – сауда базарының аумағында әкімшілік және сауда ғимараттарын (үй-жайларын), жеке орналасқан сауда орындарын, жылжымалы сөрелерді, автодүкендерді, шатырларды, қоғамдық тамақтандыру объектілерін, қоймаларды, зертханаларды және сауда базарларының өзге де объектілерін көрсете отырып, нысаналы аймақтарды (әкімшілік, сауда) орналастырудың экспликациясы бар схемасы;

20) сауда базарының меншік иесі (иеленуші) – Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес сауда қызметін, сондай-ақ сауда қызметін жүзеге асыру үшін сауда орындарын жалға, өзге де көрсетілетін қызметтерді ұсыну жөніндегі қызметті жүзеге асыратын, сауда базарының мүлкін иеленетін, пайдаланатын, оның ішінде меншік құқығында, дара кәсіпкер немесе заңды тұлға;

21) сауда базары – сауда қызметіне арналған, аумақта шаруашылық қызмет көрсету, басқару және күзет функциялары орталықтандырылған, тұрақты негізде жұмыс істейтін және өз аумағының шекарасы шегінде автокөлік құралдарын қою үшін алаңмен қамтамасыз етілген, сондай-ақ санитариялық-эпидемиологиялық талаптарға, өрт қауіпсіздігі, сәулет-құрылыс талаптарына және Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес өзге де талаптарға сәйкес келетін оқшауланған мүліктік кешен;

22) сауда қызметі – жеке және заңды тұлғалардың тауарларды сатып алу-сатуды жүзеге асыруға бағытталған кәсіпкерлік қызметі;

23) сауда базарының субъектісі – сауда базарының меншік иесі (иеленуші), әкімші, базар әкімшілігі, өнім берушілер мен тауар өндірушілер, сондай-ақ сауда базарларының аумағында сауда қызметін (жұмыстарды орындауды, қызметтер көрсетуді) жүзеге асыратын жеке және заңды тұлғалар;

24) сауда базарының объектісі – сауда және өзге де қызметке арналған және сауда базарының субъектілері пайдаланатын ғимараттар немесе ғимараттың бір бөлігі, құрылыс немесе құрылыстың бір бөлігі, уақытша құрылыс немесе уақытша конструкция, оның ішінде автоматтандырылған құрылғы немесе көлік құралы;

25) сауда мүкәммалы – сауда қызметін жүзеге асыруға арналған заттар;

26) сауда объектiсi – жабдықпен арнайы жарақтандырылған ғимарат немесе ғимараттың бiр бөлiгi, құрылыс немесе құрылыстың бiр бөлiгi, сауда базары, автоматтандырылған құрылғы немесе көлiк құралы;

27) сауда орны – тауарларды сату кезінде тауарларды қоюға, көрсетуге, сатып алушыларға қызмет көрсетуге және сатып алушылармен ақшалай есеп айырсу жүргізуге арналған және сол үшін пайдаланылатын жабдықпен жарақтандырылған орын;

28) сауда шағын базары (бұдан әрі – шағын базар) – сауда орындарының саны 25-тен аспайтын, өнеркәсіптік және (немесе) азық-түлік тауарларын, ауыл шаруашылығы өнімдерін, сондай-ақ сақтау үшін арнайы жағдайларды талап етпейтін тауарларды сатуға арналған базар;

29) стационарлық емес сауда объектісі – сауда қызметі және (немесе) қоғамдық тамақтандыру үшін пайдаланылатын инженерлік-техникалық қамтамасыз ету желілеріне қосылуының (технологиялық жалғануының) болуына немесе болмауына қарамастан, жермен берік байланыспаған уақытша құрылысжай немесе уақытша конструкция, оның ішінде автоматтандырылған құрылғы немесе көлiк құралы;

30) стационарлық сауда объектісі – жермен берік байланысқан және инженерлік-техникалық қамтамасыз ету желілеріне қосылған (технологиялық жалғанған) ғимарат немесе ғимараттың бiр бөлiгi (қосарлас, қосарлас-жапсарлас, жапсарлас салынған үй-жай), құрылысжай немесе құрылысжайдың бiр бөлiгі (қосарлас, қосарлас-жапсарлас, жапсарлас салынған үй-жай);

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
31) тармақша жаңа редакцияда көзделген - ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 02.04.2026 № 157-НҚ (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

31) сауда базарының жұмыс регламенті – сауда базарының, оның әкімшілігінің қызметін ұйымдастыру, оның ішінде осы Қағидалардың талаптарын орындау және сауда базарының аумағында тиімді сауда қызметін қамтамасыз ету мақсатында сауда орындарын жалға беру жөніндегі көрсетілетін қызметтерге тариф белгілеу тәртібі айқындалған сауда базарының меншік иесі (иеленуші) №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесінде бекітетін құжат;

32) сауда қызметін реттеу саласындағы уәкілетті орган (бұдан әрі – уәкілетті орган) – сауда саясатын қалыптастыратын және сауда қызметі саласында басшылықты, сондай-ақ салааралық үйлестіруді жүзеге асыратын орталық атқарушы орган;

33) тауар өндіруші – тауарларды өндіретін және оларды өткізуді, оның ішінде сауда базарлары арқылы жүзеге асыратын дара кәсіпкер немесе заңды тұлға, Қазақстан Республикасының резиденттері мен бейрезиденттері;

34) тауар – айналымнан алынбаған, сатуға немесе айырбастауға арналған кез келген еңбек өнімі;

35) тауарлар тобы – функциялық мақсатында ұқсастығы бар тауарлар жиынтығы;

36) халықтың декреттелген тобы – халыққа қызмет көрсету саласында жұмыс істейтін және айналасындағы адамдарға инфекциялық және паразиттік ауруларды жұқтыруда барынша қауіп төндіретін тұлғалар;

37) шатыр (павильон) – бір немесе бірнеше сауда орындары үшін сауда жабдықтарымен жарақталған, сауда қоры үшін алаңы бар және арнайы белгіленген орынға орналастырылатын құрастырмалы-жинамалы конструкциядан жеңiл құрылатын құрылыс;

38) экспликация – өлшемі көрсетілген сауда орындарының тізбесін, сауда алаңы (бар болса), түрлері және (немесе) үлгілері көрсетілген сауда объектілерінің тізбесін, орын саны көрсетілген қоғамдық тамақтандыру объектілерінің тізбесін, ауданы көрсетілген өзге де объектілердің тізбесін білдіретін сауда базарының схемасына түсіндірмелер, сауда базарының схемасына өзге де түсіндірмелер.

Ескерту. 2-тармаққа өзгеріс енгізілді - ҚР Сауда және интеграция министрінің 25.09.2025 № 270-НҚ (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

2-тарау. Сауда базарларының қызметін ұйымдастыру

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
3-тармақ жаңа редакцияда көзделген - ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 02.04.2026 № 157-НҚ (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

3. Сауда базарында тауарларды көтерме және бөлшек саудада сату түріндегі сауданы, сондай-ақ қызметтер көрсетуді сауда қызметі субъектілері сауда базарының схемасына сәйкес сауда базарының аумағында орналасқан стационарлық және стационарлық емес сауда объектілері арқылы және №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесі арқылы жасалған жалға беру шарттарының негізінде жүзеге асырады.

4. Сауда базарының аумағын тауар-сала белгісі бойынша мамандандыруды және аймақтарға бөлуді, сондай-ақ сауда базарында жүзеге асырылатын мәмілелердің көлемі мен сипатына қарай сауда базарының типін Қазақстан Республикасының заңнамасына және сауда базарының бекітілген жұмыс регламентіне сәйкес сауда базарының меншік иесі (иеленуші) айқындайды.

5. Сауда базарлары:

1) тауарлық мамандануы бойынша:

азық-түлiк тауарларын өткiзу бойынша – азық-түлiк;

өнеркәсiп тауарларын, тұрмыстық техниканы өткізу бойынша – азық-түлiк емес;

2) өткізілетін тауарларға байланысты:

арнаулы;

әмбебап;

3) мәмілелердің көлемі мен оларды жүзеге асыру тәсілдері бойынша:

бөлшек сауда;

көтерме болып жiктеледi.

6. Әмбебап сауда базары сауда орындары әртүрлі топтағы тауарларды сатуды жүзеге асыруға арналған сауда базары болып табылады:

1) астананың, республикалық маңызы бар қаланың және облыстық маңызы бар қаланың аумағындағы сауда базары, автодүкендерді қоспағанда, ішінде стационарлық емес сауда объектілерін орналастыруға болатын бір және одан да көп стационарлық сауда объектілерінен тұрады;

2) аудандық маңызы бар қаланың, кенттің, ауылдың аумағындағы сауда базары стационарлық және (немесе) стационарлық емес сауда объектілерінен тұрады.

7. Арнаулы сауда базары тауарлардың жалпы санының жетпіс және одан да көп пайызы бір топтағы тауарларды сатуды жүзеге асыруға арналған сауда базары болып табылады.

Арнаулы сауда базары стационарлық және (немесе) стационарлық емес сауда объектілерін білдіреді.

8. Азық-түлік емес сауда залдарында заттарды (киім, аяқ киім) сату кезінде оларды киіп көру үшін жағдай жасалуға, ал ақаусыздығын тексеруді талап ететін күрделі-техникалық және басқа да тауарлар үшін – оны өткізуге арналған жағдай жасалуға тиіс.

9. Сауда базарын ұйымдастырған кезде Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасына сәйкес Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрінің 2021 жылғы 4 тамыздағы № ҚР ДСМ-73 бұйрығымен (нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 23856 тіркелген) бекітілген "Тамақ өнімдерінің көтерме және бөлшек сауда объектілеріне қойылатын санитариялық-эпидемиологиялық талаптар" санитариялық қағидаларының (бұдан әрі – № ҚР ДСМ-73 бұйрығы), өрт қауіпсіздігі талаптары, сәулет, құрылыс, ветеринариялық, фитосанитариялық, экологиялық және басқа да талаптар сақталуға тиiс.

10. Сауда базарының әкімшілігі:

1) Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасына, осы Қағидаларға және сауда базарының бекітілген жұмыс регламентіне сәйкес сауда базарының жұмысын және оның жұмыс істеуі үшін жағдайларды;

2) сауда базарының аумағын уақтылы тазалауды және абаттандыруды;

3) сауда базарының аумағында және объектілерінде айына кемінде бір рет кестеге сәйкес санитариялық күн өткізуді;

4) сауда базарының аумағындағы сауда объектілері мен орындарына энергиямен, сумен, жылумен жабдықтау бөлігінде сервистік қызмет көрсетуді және Интернетке орнықты қосылуды, сондай-ақ жарамды сауда мүкәммалымен және бақылау таразыларымен, Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген талаптарға сәйкес оларды пайдаланудың тиісті жағдайларымен қамтамасыз етуді;

5) қоғамдық тәртіпті, өрт қауіпсіздігін, күзет қызметін ұйымдастыру жөнінде шаралар қабылдауды;

6) сауда базарының аумағына кірген кезде (базар типі, мамандануы, атауы, жұмыс режимі, сауда базары әкімшілігінің телефон нөмірлері көрсетілген) маңдайша (мемлекеттік және орыс тілдерінде) орналастыруды;

7) қосымша көрсетілетін қызметтердің бекітілген тізбесіне және сауда базарының бекітілген жұмыс регламентіне сәйкес белгіленген тарифтер бойынша қызметтер көрсету жөніндегі жұмысты;

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
8) тармақша жаңа редакцияда көзделген - ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 02.04.2026 № 157-НҚ (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

8) №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесі арқылы жасалған сауда объектілерін, сауда орындарын жалға беру (пайдалану) шарттарына сәйкес сауда базары субъектілері мен объектілерінің қызметін;

9) сауда базарының меншік иесінің (иеленушінің) шешіміне сәйкес, оның ішінде Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген жағдайларда сауда базарының әкімшілігі көрсететін қызметтер бойынша азаматтардың жекелеген санаттарына жеңілдіктер беру жөніндегі жұмысты;

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
10) тармақша жаңа редакцияда көзделген - ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 02.04.2026 № 157-НҚ (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

10) құқық тәртібін және өрт қауіпсіздігін сақтау жөніндегі қызметті жүзеге асыратын мемлекеттік емес ұйымдарға, ветеринариялық қадағалау, карантиндік фитосанитариялық бақылау және қадағалау органдарына және басқаларға тұрақты пункттерді орналастыру үшін №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесі арқылы шарттық негізде қызметтік үй-жайлар беруді;

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
11) тармақша жаңа редакцияда көзделген - ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 02.04.2026 № 157-НҚ (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

11) сауда базары субъектілерін №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесінде қосымша көрсетілетін қызметтер тізбесін бекіту туралы кемінде бір ай бұрын хабардар етуді;

12) алып тасталды - ҚР Сауда және интеграция министрінің 26.09.2025 № 276-НҚ (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

13) сауда базары субъектілері мен сатып алушылар үшін сауда базары объектілерін орналастыру схемасын (схемаларын) орнатуды;

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
14) тармақша жаңа редакцияда көзделген - ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 02.04.2026 № 157-НҚ (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

14) №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесіне мәліметтерді уақтылы және толық енгізу жөніндегі жұмысты;

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
15) тармақша жаңа редакцияда көзделген - ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 02.04.2026 № 157-НҚ (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

15) сауда базарында сауда жасаушылар (жалға алушылар) туралы ақпаратты, сауда базарында өткізілетін тауарлар туралы мәліметтерді №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесіне жылына бір рет ұсынуды;

16) №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесінде QR-код арқылы жалға алушылардан алынған ескертулер мен ұсыныстарды кейіннен оларды жою және №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесі арқылы өтініш берушіге сауда базарының жұмыс регламентінде белгіленген мерзімдерде қарау нәтижелерін беру жөніндегі шаралар қабылдау үшін қарау жұмысын;

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
17) тармақша жаңа редакцияда көзделген - ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 02.04.2026 № 157-НҚ (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

17) сатушылардың (жалға алушылардың) және олар иеленген сауда объектілерінің және (немесе) сауда орындарының осы Қағидаларда және сауда базарының жұмыс регламентінде белгіленген талаптарға сәйкестігінің мониторингін және мониторинг қорытындыларын №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесінде орналастыруды;

18) сауда базарының басшылығына жалға алушылардың ұсыныстар, шағымдар және өтініштер беруінің мүмкіндігі үшін әрбір жалға алынған сауда орнына QR-кодын орналастыруды ұйымдастырады.

      Ескерту. 10-тармаққа өзгеріс енгізілді - ҚР Сауда және интеграция министрінің 26.09.2025 № 276-НҚ (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.
      ЗҚАИ-ның ескертпесі!
      11-тармақтың бірінші бөлігі жаңа редакцияда көзделген - ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 02.04.2026 № 157-НҚ (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

11. Сауда базарының жұмыс регламенті және қосымша көрсетілетін қызметтер тізбесі №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесінде 25 қаңтардан кешіктірілмей орналастырылады.

Сауда базарының жұмыс регламентіне өзгерістер мен толықтырулар енгізуді сауда базарының әкімшілігі осы сауда базарының меншік иесінің (иеленушінің) шешімі негізінде жүзеге асырады.

Мұндай өзгерістер мен толықтырулар туралы ақпаратты сауда базарының әкімшілігі осындай шешім қабылданғаннан кейін 3 (үш) жұмыс күнінен кешіктірмей енгізеді.

Сауда базарының жұмыс регламенті:

1) толық және (егер бар болса) қысқартылған атауын, оның ішінде фирмалық атауын, заңды тұлғаның ұйымдық-құқықтық нысанын, оның орналасқан жерін, мемлекеттік тіркеу нөмірін;

2) салық төлеушінің сәйкестендіру нөмірін;

3) сауда базарының мамандануын;

4) сауда базарының схемасын;

5) авариялық немесе төтенше жағдайлар туындаған кезде эвакуациялау схемасын;

6) сауда базарында кезектен тыс қызмет көрсету құқығы немесе басқа да жеңілдіктер берілген азаматтардың жекелеген санаттарының тізбесін;

7) сауда орындарын ұсыну, қызметтер көрсету тәртібін және шарттарын, олардың сипаттамаларын, оларды ұсынғаны үшін құн мөлшерін;

8) жалға беру (пайдалану) шартының талаптарын, оның ішінде оны бұзу тәртібін және негіздерін;

9) тарифке енгізілетін негізгі шығындардың сипаттамасын қамтитын сауда орындарын жалға беру жөніндегі көрсетілетін қызметтерге тариф белгілеу тәртібін, тарифке өзгерістер енгізу мерзімдерін және тәртібін қамтиды.

12. Сауда базарының техникалық персоналы сауда базары аумағында шаруашылық қызметті арнайы киім киіп жүзеге асырады, сондай-ақ сауда базарының жұмыс регламентінің талаптарын сақтайды.

13. Қосымша көрсетілетін қызметтер тізбесінде базар әкімшілігі көрсететін барлық қызметтер қамтылуға тиіс.

Мыналар қосымша көрсетілетін қызметтер тізбесіне кіреді:

1) көрсетілетін қызметтердің атауы;

2) көрсетілетін қызметтердің құны;

3) көрсетілетін қызметтердің сипаттамасы және олардың сандық көрсеткіштері.

14. Сауда қызметін жүзеге асыратын сауда базарының субъектісі:

1) қазақстандық тауар өндірушілердің қатар орналасқан арнайы маңдайшамен немесе "Қазақстанда жасалған" деген жазумен бірнеше тауары үшін орнатуға рұқсат етілетін отандық тауар өндірушінің тауарлары қойылатын орындарды белгілейді;

2) Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген сауда қызметін жүзеге асыру кезінде қойылатын міндетті талаптарды, сондай-ақ сауда базарының бекітілген жұмыс регламентін сақтайды;

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
3) тармақша жаңа редакцияда көзделген - ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 02.04.2026 № 157-НҚ (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

3) №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесінде сатылатын тауарлардың қауіпсіздігі жөніндегі қажетті құжаттардың болуын декларациялайды;

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
4) тармақша жаңа редакцияда көзделген - ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 02.04.2026 № 157-НҚ (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

4) №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесінде QR-код арқылы сауда базары әкімшілігінің және (немесе) уәкілетті мемлекеттік органның атына ескертулер мен ұсыныстарды кейіннен оларды жою және қарау нәтижелерін өтініш берушіге Қазақстан Республикасының заңнамасында немесе сауда базарының жұмыс регламентінде белгіленген мерзімдерде №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесі арқылы ұсыну жөнінде шаралар қабылдау үшін жолдайды;

5) сауда қызметін, тауарларды көтерме және бөлшек саудада сатуды, оның ішінде көрсетілетін қызметтерді жүзеге асырған кезде Қазақстан Республикасының салық және азаматтық заңнамасына сәйкес кассалық режимді және құжаттарды ресімдеуді сақтайды.

Ескерту. 14-тармаққа өзгеріс енгізілді - ҚР Сауда және интеграция министрінің 29.07.2025 № 229-НҚ (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

15. Сауда базарының меншік иесі (иеленуші) Заңның 10-бабы 2-3-тармағының талаптарын сақтайды, басқару мен өндірудің заманауи технологияларын енгізуді ескере отырып, сауда базарының орта мерзімді, ұзақ мерзімді жоспарларын (даму стратегияларын, инвестициялық бағдарламаларды) әзірлейді және бекітеді.

16. Коммуналдық сауда базары:

1) шешімі осы коммуналдық базарды құруға негіз болған жергілікті атқарушы орган бекіткен сауда базарының жұмыс регламентіне сәйкес өз қызметін жүзеге асырады;

2) жергілікті тауар өндірушілерді қолдау, халықтың әлеуметтік осал топтарына әлеуметтік қолдау көрсету мәселелері бойынша:

сауда базарының жұмыс регламентіне сәйкес заңнамалық түрде кезектен тыс қызмет көрсету құқығы немесе басқа да жеңілдіктер берілген азаматтардың жекелеген санаттарына қызметтер көрсету;

өз қосалқы шаруашылығының өнімін өткізетін азаматтарға сауда орындарын ақы алмай ұсыну жолымен әлеуметтік маңызы бар міндеттерді орындайды.

3) коммуналдық базарда азық-түлік тауарларын өткізу үшін сауда орындарының кемінде 70 %-ы бөлінеді, оның ішінде сауда орындарының кемінде 10 %-ы өз өнімдерін өткізу үшін тікелей ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілерге беріледі.

Бұл ретте азық-түлік тауарларын өткізу үшін сауда орындарының нақты санын және ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер үшін сауда орындарын айқындауды коммуналдық базар әкімшілігі жергілікті атқарушы органдармен келісу бойынша жүзеге асырады.

17. Коммуналдық базар әкімшілігі:

1) осы Қағидалардың 10-тармағында көзделген қызметті жүзеге асырады;

2) облыстың, қаланың, ауданның жергілікті атқарушы органдарымен келісу бойынша коммуналдық базарда өткізілетін азық-түлік тауарларына ұсынылатын бөлшек сауда бағаларын апта сайын белгілейді;

3) облыстың, қаланың, ауданның жергілікті атқарушы органдарымен келісу бойынша жылына бір реттен жиі болмайтын түзету мүмкіндігімен көрсетілетін қызметтердің барлық түрлері (сауда алаңдарын жалға алу, тауарларды сақтау, қоймалау, сұрыптау және өлшеп-орау, сондай-ақ жүк және жеңіл автокөліктің кіруі мен тұрағы) бойынша тіркелген тарифтерді жыл сайын белгілейді;

4) сауда базарына кіреберісте, оның ішінде №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйеде "Әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарларының тізбесін бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары - Сауда және интеграция министрінің 2023 жылғы 11 мамырдағы № 166-НҚ бұйрығымен (нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 32474 болып тіркелген) бекітілген Әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарларының тізбесіне сәйкес әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарларына ағымдағы бөлшек сауда бағалары туралы ақпараттық стенд орналастырады. Ақпараттық стендте өзге азық-түлік тауарларының ағымдағы бөлшек сауда бағалары туралы ақпарат қамтылуы мүмкін.

Ескерту. 17-тармаққа өзгеріс енгізілді - ҚР Сауда және интеграция министрінің 13.11.2023 № 406-НҚ (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

18. Көтерме және көтерме-бөлшек базарларында тауарларды көтерме саудада сатуды жүзеге асыратын осы базарлардың субъектілері:

1) сауда базарларының, оның ішінде тауарларды қоймаға жинау мен сақтау жөніндегі қызметіне қойылатын ҚР ДСМ-73 бұйрығы талаптарын;

2) Қазақстан Республикасының техникалық реттеу және метрология саласындағы заңнамасына сәйкес жабдықтар мен тауарларға қойылатын талаптарды;

3) Қазақстан Республикасының салық және азаматтық заңнамасына сәйкес құжаттаманы жүргізу және есептілік жөніндегі талаптарды сақтайды.

19. Сауда базарларында:

1) орналастыру схемасына сәйкес сауда орындары, әкімшілік-тұрмыстық, қойма үй-жайлары және ортақ пайдаланылатын орындар жабдықталуға тиіс.

Сауда базарының схемасы жасалған жалға беру (пайдалану) шарттарына сәйкес әкімшілік және қойма аймақтарының, дүкендердің, дүңгіршектердің, жылжымалы сөрелердің, шатырлардың (павильондардың), сауда объектілерінің, сауда орындарының, автодүкендердің және вендинг автоматтарының орналасқан орны көрсетілген экспликация түріндегі ақпаратты қамтиды;

2) көруге ыңғайлы орындар жабдықталуға тиіс, онда мыналар орналастырылады:

сауда орындарының сауда базарында орналасу схемасын қамтитын ақпарат;

бос сауда орындарының бар-жоғы туралы ақпарат;

3) ұйым қызметкерлерінің адамдарды қауіпсіз аймаққа қауіпсіз эвакуациялауды жүргізу, өртке қарсы қызметті және басқа қызметтерді шақыру және өрт сөндіру бөлімшелері келгенге дейін өртті сөндіруді ұйымдастыру жөніндегі іс-қимыл тәртібін қамтитын өрт, авариялық, төтенше жағдай туындаған кезде адамдарды эвакуациялау жоспары болуға тиіс;

4) сауда орындарын жалға (пайдалануға) беру жөнінде келіссөздер жүргізуге уәкілетті тұлғаның байланыс деректері (телефон нөмірі және (немесе) электрондық мекенжайы) болуға тиіс;

5) Қазақстан Республикасының тұтынушылардың құқықтарын қорғау туралы заңнамасында көзделген ақпарат болуға тиіс;

бақылауға арналған өлшем құралдарының орналасқан жері туралы ақпарат, пікірлер мен ұсыныстар кітабы болуға тиіс;

6) сауда базары әкімшілігінің, мемлекеттік органдардың аумақтық бөлімшелерінің, тұтынушылардың құқықтарын қорғау, халықтың санитариялық-эпидемиологиялық саламаттылығы саласындағы, ветеринария және өсімдіктер карантині жөніндегі органдардың, сауда базарының жұмысына қатысты мәселелер туындаған жағдайда жүгіну қажет ішкі істер бөлімінің телефон нөмірлері болуға тиіс;

7) санитариялық-ветеринариялық сараптама жүргізу үшін азық-түлік тауарларын іріктеу нормалары (мұндай ақпаратты ет және жеміс-көкөніс павильондарында орналастыру) болуға тиіс;

8) сауда қатарларына (жеміс-көкөніс, ет, сүт, тұрмыстық тауарлар, киім, аяқ киім және басқалары), қоғамдық тамақтандыру объектілеріне, бақылауға арналған өлшем құралдарына, автобус аялдамаларына, шығатын есіктерге және басқаларға баратын бағыттар көрсеткіштермен жарақтандырылуға тиіс;

9) қажетті сауда мүкәммалымен, жабдықпен, оның ішінде "Өлшем бірлігін қамтамасыз ету туралы" Қазақстан Республикасы Заңының талаптарына сәйкес қолдануға рұқсат етілген бақылауға арналған өлшем құралдарымен жарақтандырылуға тиіс;

10) әрбір азық-түлік сауда залында бақылауға арналған өлшем құралдары орнатылады;

11) дүңгіршек, жылжымалы сөре, сауда орны, шатыр (павильон), автодүкен, автомат, вендинг автоматы, дүкен сауда базарының схемасына және №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесі арқылы жасалған жалға алу (сауда орнын беру туралы) шартына сәйкес сауда базарының әкімшілігі арнайы белгілеген жерде орналастырылады.

20. Қоғамдық тамақтандыру, сауда, халыққа тұрмыстық қызмет көрсету және әлеуметтік мақсаттағы объектілерді сауда базарының аумағында орналастыру және жабдықтау № ҚР ДСМ-73 бұйрығының талаптары сақтала отырып жүргізіледі.

21. Сауда базарының аумағындағы энергиямен, сумен, жылумен жабдықтау және интернетке орнықты қосылу Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарына сай болуға тиіс.

22. Тамақ және ауыл шаруашылығы өнімдерін, азық-түлік шикізатын, тауарларды сақтау және сауда базарында өткізу № ҚР ДСМ-73 бұйрығының талаптарына сәйкес жүзеге асырылады.

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
23-тармақтың бірінші абзацы жаңа редакцияда көзделген - ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 02.04.2026 № 157-НҚ (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

23. № 123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесінде сауда объектілерін және (немесе) сауда орындарын жалға (пайдалануға) беру туралы шартта мынадай мәліметтер болуға тиіс:

1) жеке тұлға үшін – дара кәсіпкердің тегі, аты және (бар болса) әкесінің аты, оның тұрғылықты жері, жеке басын куәландыратын құжаттың деректері, дара кәсіпкерді мемлекеттік тіркеу туралы мәліметтер;

2) заңды тұлға үшін – жалға алушының толық және (егер бар болса) қысқартылған атауы, оның ішінде фирмалық атауы және заңды тұлғаның ұйымдық-құқықтық нысаны, оның орналасқан жері, мемлекеттік тіркеу нөмірі;

3) жеке немесе заңды тұлғаның сәйкестендіру нөмірі;

4) сауда орны берілген мерзім және оны пайдалану мақсаттары;

5) шартты өзгерту, бұзу талаптары.

24. Меншік иесі (иеленуші) және (немесе) сауда базарының әкімшілігі осы Қағидаларды бұзғаны үшін Қазақстан Республикасының заңнамалық актілеріне сәйкес жауапты болады.

25. Халықтың декреттелген тобына жататын сауда қызметінің субъектілері мен сауда базарының жұмыскерлері санитариялық-эпидемиологиялық талаптарды сақтауға, сондай-ақ "Міндетті медициналық қарап-тексерулерге жататын адамдардың нысаналы топтарын, сондай-ақ оларды жүргізу тәртібі мен мерзімділігін, зертханалық және функционалдық зерттеулердің көлемін, медициналық қарсы көрсетілімдерді, зиянды және (немесе) қауіпті өндірістік факторлардың, жұмысқа орналасқан кезде орындау кезінде міндетті алдын ала медициналық қарап-тексерулер және мерзімдік міндетті медициналық қарап-тексерулер жүргізілетін кәсіптер мен жұмыстардың тізбесін және "Алдын ала міндетті медициналық қарап-тексерулерден өткізу" мемлекеттік қызметін көрсету қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрінің міндетін атқарушының 2020 жылғы 15 қазандағы № ҚР ДСМ-131/2020 бұйрығына (Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2020 жылғы 16 қазанда № 21443 тіркелген) сәйкес медициналық қарап-тексеруден өтуге тиіс.

26. Сауда қызметiнiң субъектiсi Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексіне сәйкес жауапты болады.

27. Жүкқұжаттардың түпнұсқалары және нормативтік актілерде көзделген тауарлардың сәйкестігі мен қауіпсіздігін растайтын тауарға ілеспе басқа құжаттар сауда қызметі субъектісінде бүкіл жұмыс уақыты ішінде сақталады және бақылаушы органдар мен сауда базарының әкімшілігі, сондай-ақ тұтынушылар талап ете салысымен ұсынылады.

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
28-тармақ жаңа редакцияда көзделген - ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 02.04.2026 № 157-НҚ (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

28. Сауда орнын үшінші тұлғаға беру тараптардың келісуі бойынша (сауда қызметінің субъектісі және сауда базарының меншік иесі (иеленуші) №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесінде жүргізіледі.

29. Сауда қызметінің субъектілері, сауда базарының меншік иесі (иеленуші) және (немесе) сауда объектілерін, сауда объектілеріндегі сауда орындарын, оның ішінде сауда базарларында жалға (пайдалануға) беруші дара кәсіпкерлер, заңды тұлғалар Қазақстан Республикасының салық заңнамасына сәйкес салық міндеттемелерін орындайды.

30. Сауда базарында айналысқа техникалық реттеу, сондай-ақ тамақ өнімдерінің қауіпсіздігі саласындағы заңнамада белгіленген тәртіппен олардың сауда базары айналысының белгіленген қағидаларына сәйкес тауарлар (өнімдер) жіберіледі.

31. Сатылған уақытта сапасын жоғалтқан және сапасыз санатқа өткен тауар сатудан алынады.

Өнімдер мен тауарларды жою немесе одан әрі өңдеу Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасына сәйкес жүзеге асырылады.

Уақытша сақтауға орналастырылған тауарлар ыдысқа қапталуға тиіс. Тауарлар сақтау үй-жайларында тауарларды қатар қою қағидаттары, қоймалау нормалары, сақтау режимі сақтала отырып орналастырылады.

32. Сауда базарының иесі (иеленуші):

1) энергиямен, сумен, жылумен жабдықтау жағдайларын және Интернетке орнықты қосылуды, сондай-ақ сауда базарында тауарларды қабылдау, сақтау, сату (жұмыстарды орындау, қызметтер көрсету) үшін тиісті инфрақұрылымдық жағдайларды қамтамасыз етеді;

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
2) тармақша жаңа редакцияда көзделген - ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 02.04.2026 № 157-НҚ (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

2) №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесі арқылы сауда базарының қызметін тоқтату немесе тоқтата тұру туралы шешім қабылданғаннан кейін 10 жұмыс күні ішінде базар субъектілерін және уәкілетті органды осы шешім туралы хабардар етеді;

3) азаматтардың жекелеген санаттарына сауда базарының әкімшілігі көрсететін қызметтер бойынша, оның ішінде Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген жағдайларда жеңілдіктер беру туралы шешімдер қабылдайды;

4) №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесінде сауда объектілерін және (немесе) сауда орындарын жалға беру (пайдалану) шарттарын жасасады;

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
5) тармақша жаңа редакцияда көзделген - ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 02.04.2026 № 157-НҚ (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

5) сауда базарының жұмыс регламентін және №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесінде қосымша көрсетілетін қызметтер тізбесін бекітеді;

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
6) тармақша жаңа редакцияда көзделген - ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 02.04.2026 № 157-НҚ (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

6) сауда базарының субъектілерін және уәкілетті органды №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйеде 6 (алты) ай бұрын міндетті түрде хабардар ете отырып, сауда орнының жалдау құнының тарифін жылына бір реттен асырмай бекітеді;

7) Қазақстан Республикасының заңнамасына, осы Қағидаларға және сауда базарының бекітілген жұмыс регламентіне сәйкес сауда базары әкімшілігінің жұмысын бақылайды және қамтамасыз етеді.

8) жалға алушылардың ескертулері мен ұсыныстарын қарайды және оларды №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесі арқылы сауда базарының жұмыс регламентінде белгіленген мерзімдерде жою жөнінде шешім қабылдайды;

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
9) тармақша жаңа редакцияда көзделген - ҚР Сауда және интеграция министрінің м.а. 02.04.2026 № 157-НҚ (12.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

9) сауда базарының субъектілері мен объектілері туралы барлық қажетті мәліметтерді уәкілетті органдардың лауазымды адамдарына тексеру жүргізуге ұсыну жолымен жәрдем көрсетеді және осындай тексерулер барысында анықталған кемшіліктер мен бұзушылықтарды жою жөнінде шаралар қабылдайды, анықталған бұзушылықтар жойылмаған жағдайда алдын ала хабардар етпей, №123-НҚ бұйрығына сәйкес бекітілген ақпараттық жүйесінде жалдау шартын бұзады.

10) Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес сауда базарының қызметіне және оның әкімшілігінің жұмысына жауапты болады.