Об утверждении Требований к Правилам внутреннего контроля в целях противодействия легализации (отмыванию) доходов, полученных преступным путем, финансированию терроризма и финансированию распространения оружия массового уничтожения для эмитентов цифровых финансовых активов, базовым активом которых выступают финансовые инструменты (в том числе ценные бумаги, включая производные ценные бумаги, производные финансовые инструменты, другой цифровой финансовый актив), финансовый актив, имущественные права (требования), товары и (или) иное имущество, за исключением денег, и эмитентов финансовых инструментов, выпускаемых в электронно-цифровой форме на цифровой платформе оператора платформы цифровых финансовых активов

Постановление Правления Агентства Республики Казахстан по регулированию и развитию финансового рынка от 10 апреля 2026 года № 62. Зарегистрировано в Министерстве юстиции Республики Казахстан 13 апреля 2026 года № 38402

Примечание ИЗПИ!
Порядок введения в действие настоящего приказа см. п. 4

В соответствии с абзацем вторым пункта 3-2 статьи 11 Закона Республики Казахстан "О противодействии легализации (отмыванию) доходов, полученных преступным путем, финансированию терроризма и финансированию распространения оружия массового уничтожения" Правление Агентства Республики Казахстан по регулированию и развитию финансового рынка ПОСТАНОВЛЯЕТ:

1. Утвердить прилагаемые Требования к Правилам внутреннего контроля в целях противодействия легализации (отмыванию) доходов, полученных преступным путем, финансированию терроризма и финансированию распространения оружия массового уничтожения для эмитентов цифровых финансовых активов, базовым активом которых выступают финансовые инструменты (в том числе ценные бумаги, включая производные ценные бумаги, производные финансовые инструменты, другой цифровой финансовый актив), финансовый актив, имущественные права (требования), товары и (или) иное имущество, за исключением денег, и эмитентов финансовых инструментов, выпускаемых в электронно-цифровой форме на цифровой платформе оператора платформы цифровых финансовых активов (далее – Требования).

2. Департаменту методологии и пруденциального регулирования финансовых организаций в установленном законодательством Республики Казахстан порядке обеспечить:

1) совместно с Юридическим департаментом государственную регистрацию настоящего постановления в Министерстве юстиции Республики Казахстан;

2) размещение настоящего постановления на официальном интернет-ресурсе Агентства Республики Казахстан по регулированию и развитию финансового рынка после его официального опубликования;

3) в течение десяти рабочих дней после государственной регистрации настоящего постановления представление в Юридический департамент сведений об исполнении мероприятия, предусмотренного подпунктом 2) настоящего пункта.

3. Контроль за исполнением настоящего постановления возложить на курирующего заместителя Председателя Агентства Республики Казахстан по регулированию и развитию финансового рынка.

4. Настоящее постановление вводится в действие с 1 мая 2026 года.

Приостановить до 12 июля 2026 года действие:

пункта 8 Требований, установив, что в период приостановления данный пункт действует в следующей редакции:

"8. Для выполнения возложенных функций ответственный работник наделяется следующими полномочиями, включая, но не ограничиваясь:

1) получение доступа ко всем помещениям эмитента, информационным системам, средствам телекоммуникаций, документам и файлам, в пределах, позволяющих осуществлять свои функции в полном объеме, и в порядке, предусмотренном внутренними документами эмитента;

2) обеспечение конфиденциальности информации, полученной при осуществлении своих функций.";

пункта 10 Требований, установив, что в период приостановления данный пункт действует в следующей редакции:

"10. Эмитент для автоматизации процессов по вопросам внутреннего контроля в целях противодействия ОД/ФТ/ФРОМУ использует автоматизированные информационные системы, соответствующие требованиям внутреннего контроля эмитентов.".

Председатель Агентства Республики Казахстан по регулированию и развитию финансового рынка

М. Абылкасымова

"СОГЛАСОВАНО"
Агентство Республики Казахстан
по финансовому мониторингу

Утверждены постановлением Правления Агентства Республики Казахстан по регулированию и развитию финансового рынка от 10 апреля 2026 года № 62

Требования
к Правилам внутреннего контроля в целях противодействия легализации (отмыванию) доходов, полученных преступным путем, финансированию терроризма и финансированию распространения оружия массового уничтожения для эмитентов цифровых финансовых активов, базовым активом которых выступают финансовые инструменты (в том числе ценные бумаги, включая производные ценные бумаги, производные финансовые инструменты, другой цифровой финансовый актив), финансовый актив, имущественные права (требования), товары и (или) иное имущество, за исключением денег, и эмитентов финансовых инструментов, выпускаемых в электронно-цифровой форме на цифровой платформе оператора платформы цифровых финансовых активов

Глава 1. Общие положения

1. Настоящие Требования к Правилам внутреннего контроля в целях противодействия легализации (отмыванию) доходов, полученных преступным путем, финансированию терроризма и финансированию распространения оружия массового уничтожения для эмитентов цифровых финансовых активов, базовым активом которых выступают финансовые инструменты (в том числе ценные бумаги, включая производные ценные бумаги, производные финансовые инструменты, другой цифровой финансовый актив), финансовый актив, имущественные права (требования), товары и (или) иное имущество, за исключением денег, и эмитентов финансовых инструментов, выпускаемых в электронно-цифровой форме на цифровой платформе оператора платформы цифровых финансовых активов (далее – Требования) разработаны в соответствии с абзацем вторым пункта 3-2 статьи 11 Законом Республики Казахстан "О противодействии легализации (отмыванию) доходов, полученных преступным путем, финансированию терроризма и финансированию распространения оружия массового уничтожения" (далее – Закон о ПОД/ФТ/ФРОМУ).

Требования распространяются на эмитентов цифровых финансовых активов, базовым активом которых выступают финансовые инструменты (в том числе ценные бумаги, включая производные ценные бумаги, производные финансовые инструменты, другой цифровой финансовый актив), финансовый актив, имущественные права (требования), товары и (или) иное имущество, за исключением денег, и эмитентов финансовых инструментов, выпускаемых в электронно-цифровой форме на цифровой платформе оператора платформы цифровых финансовых активов (далее – эмитенты).

2. Понятия, используемые в Требованиях, применяются в значениях, указанных в Законе о ПОД/ФТ/ФРОМУ и Законе Республики Казахстан "О цифровых активах в Республике Казахстан".

Для целей Требований используются следующие основные понятия:

1) необычная операция (сделка) – операция (сделка) клиента, подлежащая обязательному изучению в соответствии с пунктом 4 статьи 4 Закона о ПОД/ФТ/ФРОМУ с учетом признаков определения подозрительной операции, определенных уполномоченным органом, осуществляющим финансовый мониторинг и принимающим иные меры по противодействию легализации (отмыванию) доходов, полученных преступным путем, финансированию терроризма, финансированию распространения оружия массового уничтожения (далее – уполномоченный орган) в соответствии с пунктом 2 статьи 10 Закона о ПОД/ФТ/ФРОМУ, а также разработанных эмитентами самостоятельно, за исключением признаков подозрительной деятельности клиента, подлежащей финансовому мониторингу;

2) клиент – физическое, юридическое лицо или иностранная структура без образования юридического лица, получающие услуги субъекта финансового мониторинга и являющиеся держателями цифровых финансовых активов, базовым активом которых выступают финансовые инструменты (в том числе ценные бумаги, включая производные ценные бумаги, производные финансовые инструменты, другой цифровой финансовый актив), финансовый актив, имущественные права (требования), товары и (или) иное имущество, за исключением денег и финансовых инструментов, выпускаемых в электронно-цифровой форме на цифровой платформе оператора платформы цифровых финансовых активов;

3) риски легализации (отмывания) доходов, полученных преступным путем, финансирования терроризма и финансирования распространения оружия массового уничтожения – риски преднамеренного или непреднамеренного вовлечения эмитентов в процессы легализации (отмывания) доходов, полученных преступным путем, финансирования терроризма и финансирования распространения оружия массового уничтожения;

4) управление рисками легализации (отмывания) доходов, полученных преступным путем, финансирования терроризма и финансирования распространения оружия массового уничтожения (далее – ОД/ФТ/ФРОМУ) – совокупность принимаемых эмитентами мер по выявлению, оценке, мониторингу рисков ОД/ФТ/ФРОМУ, а также их минимизации (в отношении услуг, клиентов, а также совершаемых клиентами операций);

5) пороговая операция – операция клиента с деньгами и (или) иным имуществом, подлежащая финансовому мониторингу в соответствии с пунктом 1 статьи 4 Закона о ПОД/ФТ/ФРОМУ;

6) деловые отношения – отношения с клиентами, возникающие в процессе осуществления эмитентами профессиональной деятельности.

3. Внутренний контроль в целях противодействия легализации (отмыванию) доходов, полученных преступным путем, финансирования терроризма и финансирования распространения оружия массового уничтожения (далее – ПОД/ФТ/ФРОМУ) осуществляется эмитентами в рамках деловых отношений, связанных с цифровыми финансовыми активами, в целях:

1) обеспечения выполнения требований Закона о ПОД/ФТ/ФРОМУ;

2) поддержания эффективности системы внутреннего контроля эмитентов на уровне, достаточном для управления рисками ОД/ФТ/ФРОМУ с учетом особенностей цифровых финансовых активов и применяемых технологий и сопряженными рисками (операционного, репутационного, правового);

3) исключения вовлечения эмитентов, их должностных лиц и работников в процессы ОД/ФТ/ФРОМУ.

4. В рамках организации внутреннего контроля в целях ПОД/ФТ/ФРОМУ эмитентами разрабатываются и принимаются правила внутреннего контроля.

Правила внутреннего контроля включают в себя программы, предусмотренные статьей 11 Закона о ПОД/ФТ/ФРОМУ, которые разрабатываются эмитентами самостоятельно в соответствии с Требованиями и являются внутренними документами эмитентов либо совокупностью таких документов, утвержденными эмитентами.

Глава 2. Программа организации внутреннего контроля в целях ПОД/ФТ/ФРОМУ

5. В порядке, установленном внутренними документами эмитента, у эмитента назначается лицо, ответственное за реализацию и соблюдение правил внутреннего контроля (далее – ответственный работник), которое имеет высшее образование, стаж работы в организации не менее одного года либо стаж работы в сфере ПОД/ФТ/ФРОМУ не менее двух лет, либо стаж работы в сфере предоставления и (или) регулирования финансовых услуг не менее трех лет и безупречную деловую репутацию в соответствии с Законом о ПОД/ФТ/ФРОМУ.

6. Программа организации внутреннего контроля в целях ПОД/ФТ/ФРОМУ включает, но не ограничивается:

1) порядок фиксирования сведений, а также хранения документов и информации, полученных в ходе реализации внутреннего контроля в целях ПОД/ФТ/ФРОМУ;

2) порядок применения целевых финансовых санкций и проверки клиента (его представителя) и бенефициарного собственника на наличие в перечне организаций и лиц, связанных с финансированием терроризма и экстремизма, составленном в соответствии со статьей 12 Закона о ПОД/ФТ/ФРОМУ (далее – Перечень) и перечне организаций и лиц, связанных с финансированием распространения оружия массового уничтожения, составленном в соответствии со статьей 12-1 Закона о ПОД/ФТ/ФРОМУ (далее – Перечень ФРОМУ);

3) порядок прекращения действия целевых финансовых санкций при исключении сведений о клиенте (его представителе) и бенефициарном собственнике из Перечня и Перечня ФРОМУ;

4) порядок информирования работниками эмитентов о ставших им известными фактах нарушения Закона о ПОД/ФТ/ФРОМУ, а также правил внутреннего контроля, допущенных работниками эмитентов;

5) описание требований по ПОД/ФТ/ФРОМУ, установленных юридическими лицами, которые имеют контроль над эмитентами (при наличии);

7. Функции ответственного работника в соответствии с программой организации внутреннего контроля в целях ПОД/ФТ/ФРОМУ включают, но не ограничиваются:

1) обеспечение наличия разработанных эмитентом правил внутреннего контроля и (или) изменений (дополнений) к ним, а также мониторинг за их соблюдением;

2) организацию представления и контроль за представлением сообщений в уполномоченный орган в соответствии с Законом о ПОД/ФТ/ФРОМУ;

3) информирование руководства эмитентов о выявленных клиентах, состоящих в Перечне, Перечне ФРОМУ и принятых мерах по применению целевых финансовых санкций;

4) принятие решений о признании операций клиентов в качестве подозрительных и необходимости направления сообщений в уполномоченный орган в порядке, предусмотренном внутренними документами эмитентов;

5) принятие либо согласование с руководством эмитентов решений о приостановлении, либо отказе от проведения операций клиентов в случаях, предусмотренных Законом о ПОД/ФТ/ФРОМУ и (или) договорами с клиентами, и в порядке, предусмотренном внутренними документами эмитента;

8. Для выполнения возложенных функций ответственный работник наделяется следующими полномочиями, включая, но не ограничиваясь:

1) получение доступа ко всем помещениям эмитента, цифровым системам, средствам телекоммуникаций, документам и файлам, в пределах, позволяющих осуществлять свои функции в полном объеме, и в порядке, предусмотренном внутренними документами эмитента;

2) обеспечение конфиденциальности информации, полученной при осуществлении своих функций.

9. Эмитент обеспечивает проведение независимой оценки эффективности системы внутреннего контроля в целях противодействия ОД/ФТ/ФРОМУ с учетом риск-ориентированного подхода.

Такая оценка может проводиться лицом либо организацией, не участвующими в реализации правил внутреннего контроля.

10. Эмитент для автоматизации процессов по вопросам внутреннего контроля в целях противодействия ОД/ФТ/ФРОМУ использует автоматизированные цифровые системы, соответствующие требованиям внутреннего контроля эмитентов.

Глава 3. Программа управления рисками ОД/ФТ/ФРОМУ

11. В целях организации управления рисками ОД/ФТ/ФРОМУ эмитент разрабатывает программу управления рисками (оценки рисков) ОД/ФТ/ФРОМУ.

12. При реализации программы управления рисками ОД/ФТ/ФРОМУ эмитент учитывает опубликованную информацию из отчета рисков легализации (отмывания) доходов, финансирования терроризма и финансирования распространения оружия массового уничтожения в соответствии с пунктом 6 статьи 11-1 Закона о ПОД/ФТ/ФРОМУ.

13. Программа управления рисками ОД/ФТ/ФРОМУ включает, но не ограничивается:

1) порядок организации управления рисками ОД/ФТ/ФРОМУ эмитента;

2) методику оценки рисков ОД/ФТ/ФРОМУ с учетом основных категорий рисков (по типу клиента, страновому риску и риску услуг/продуктов) в отношении:

уровня риска клиента;

степени подверженности услуг (продуктов) эмитента рискам ОД/ФТ/ФРОМУ;

3) порядок присвоения, сроки и основания для пересмотра уровней рисков клиентов;

4) порядок определения и оценки рисков ОД/ФТ/ФРОМУ, возникающих до разработки (запуска) новых продуктов и новой деловой практики, включая новые механизмы передачи, а также использовании новых или развивающихся технологий как для новых, так и для уже существующих продуктов;

5) порядок оценки рисков ОД/ФТ/ФРОМУ, связанных с базовым активом цифровых финансовых активов. Оценка рисков ОД/ФТ/ФРОМУ, связанных с базовым активом цифровых финансовых активов, осуществляется эмитентом с учетом модели (вида) выпуска цифровых финансовых активов. Такая оценка включает анализ правового статуса базового актива, законности его происхождения и соответствие условий выпуска цифровых финансовых активов экономическому содержанию базового актива.

14. Типы клиентов, чей статус и (или) чья деятельность повышают риск ОД/ФТ/ФРОМУ, включают, но не ограничиваются:

1) публичные должностные лица, их супруги и близкие родственники;

2) иностранные финансовые организации;

3) лица, осуществляющие выпуск и оборот необеспеченных цифровых активов на территории Международного финансового центра "Астана";

4) клиенты, осуществляющие операции с использованием кошельков цифровых активов, не обслуживаемых провайдерами услуг цифровых активов, при отсутствии достаточной информации о целях и характере операций;

5) юридические лица и индивидуальные предприниматели, деятельность которых связана с интенсивным оборотом наличных денег, в том числе:

организаторы игорного бизнеса, а также лица, предоставляющие услуги либо получающие доходы от деятельности онлайн-казино за пределами Республики Казахстан;

лица, предоставляющие туристские услуги, а также иные услуги, связанные с интенсивным оборотом наличных денег;

6) страховые (перестраховочные) организации, страховые брокеры, осуществляющие деятельность по отрасли "страхование жизни";

7) лица, осуществляющие деятельность в качестве страховых агентов;

8) лица, осуществляющие посредническую деятельность по купле-продаже недвижимости;

9) некоммерческие организации, в организационно-правовой форме фондов, религиозных объединений;

10) лица, расположенные (зарегистрированные) в иностранных государствах, указанных в пункте 16 Требований, а также расположенные в Республике Казахстан филиалы и представительства таких лиц;

11) определенные эмитентом дополнительные типы (при наличии) клиентов, чей статус и (или) чья деятельность повышают риск ОД/ФТ/ФРОМУ.

15. Типы клиентов, чей статус и (или) чья деятельность понижают риск ОД/ФТ/ФРОМУ, включают, но не ограничиваются:

1) государственные органы Республики Казахстан, включая Национальный Банк Республики Казахстан, уполномоченный орган по регулированию, контролю и надзору финансового рынка и финансовых организаций, а также юридические лица, контроль над которыми осуществляется государственными органами Республики Казахстан;

2) юридические лица, созданные в организационно-правовой форме государственных учреждений или государственных предприятий, а также национальным управляющим холдингом либо юридическими лицами, сто процентов голосующих акций (долей участия) которых принадлежат национальному управляющему холдингу;

3) банки второго уровня, страховые (перестраховочные) организации – резиденты Республики Казахстан, профессиональные участники рынка ценных бумаг - резиденты Республики Казахстан.

16. Эмитент осуществляет оценку странового (географического) риска, связанного с ведением деятельности в иностранных государствах, указанных в настоящем пункте, предоставлением услуг клиентам из таких иностранных государств, осуществлением операций с участием таких иностранных государств.

Иностранными государствами, операции с которыми повышают риск ОД/ФТ/ФРОМУ, являются:

1) иностранные государства (территории), включенные в перечень государств (территорий), не выполняющих либо недостаточно выполняющих рекомендации Группы разработки финансовых мер борьбы с отмыванием денег (ФАТФ), составляемый уполномоченным органом в соответствии с пунктом 4 статьи 4 Закона о ПОД/ФТ/ФРОМУ;

2) иностранные государства (территории), в отношении которых применяются международные санкции (эмбарго), принятые резолюциями Совета Безопасности Организации Объединенных Наций;

3) иностранные государства (территории), включенные в перечень офшорных зон, в соответствии с постановлением Правления Агентства Республики Казахстан по регулированию и развитию финансового рынка от 20 марта 2026 года № 15 "Об установлении Перечня офшорных зон для целей банковской и страховой деятельности, деятельности профессиональных участников рынка ценных бумаг и иных лицензируемых видов деятельности на рынке ценных бумаг, деятельности акционерных инвестиционных фондов и деятельности организаций, осуществляющих микрофинансовую деятельность";

4) иностранные государства (территории), определенные эмитентом в качестве представляющих высокий риск ОД/ФТ/ФРОМУ на основе других факторов (сведения об уровне коррупции, незаконного производства, оборота и (или) транзита наркотиков, сведения о поддержке международного терроризма и другое).

17. Услуги (продукты, операции) эмитента, а также способы их предоставления, повышающие риск ОД/ФТ/ФРОМУ, включают, но не ограничиваются:

1) доверительное управление активами;

2) новые продукты и деловые практики, включающие механизмы передачи информации, новые и развивающиеся технологии, как для новых, так и для уже существующих продуктов, определяемые в правилах внутреннего контроля эмитента.

18. При оценке степени подверженности услуг эмитента рискам ОД/ФТ/ФРОМУ в соответствии с факторами рисков, указанными в пунктах 14, 15, 16 и 17 Требований, эмитентом учитываются дополнительные сведения, влияющие на итоговую степень риска, включая, но не ограничиваясь:

1) количество направленных эмитентом в уполномоченный орган сообщений о подозрительных операциях клиентов;

2) количество направленных эмитентом в уполномоченный орган сообщений о пороговых операциях клиентов.

19. В рамках реализации программы управления рисками ОД/ФТ/ФРОМУ эмитентом принимаются меры по классификации клиентов с учетом категорий и факторов риска, указанных в пунктах 14, 15, 16 и 17 Требований.

Глава 4. Программа идентификации клиентов (их представителей) и бенефициарных собственников

20. В целях реализации требований Закона о ПОД/ФТ/ФРОМУ по надлежащей проверке клиента (его представителя) и бенефициарного собственника эмитенты разрабатывают программу идентификации клиентов (их представителей) и бенефициарных собственников.

Идентификация клиента (его представителя) и бенефициарного собственника заключается в проведении эмитентами мероприятий по фиксированию и проверке достоверности сведений о клиенте (его представителе), выявлению бенефициарного собственника и фиксированию сведений о нем, установлению и фиксированию предполагаемой цели деловых отношений.

21. Сведения, полученные в рамках идентификации клиентов, вносятся эмитентами в досье клиента, которое хранится эмитентами на протяжении всего периода деловых отношений с клиентом и не менее 5 (пяти) лет со дня их прекращения.

22. Программа идентификации клиентов (их представителей) и бенефициарных собственников включает, но не ограничивается:

1) порядок принятия клиентов на обслуживание, включая процедуру, основания и сроки принятия эмитентами решения об отказе в установлении деловых отношений и (или) в проведении операции, а также прекращении деловых отношений;

2) порядок идентификации клиента (его представителя) и бенефициарного собственника, в том числе особенности процедур упрощенных и усиленных мер надлежащей проверки клиента;

3) описание мер, направленных на выявление эмитентами среди клиентов (их представителей) и бенефициарных собственников, находящихся на обслуживании или принимаемых на обслуживание, публичных должностных лиц, их супругов и близких родственников.

В отношении клиентов (их представителей) и бенефициарных собственников, отнесенных к публичным должностным лицам, их супругам и близким родственникам, эмитент применяет усиленные меры надлежащей проверки, а также усиленный мониторинг операций и обновление сведений о таких клиентах с повышенной периодичностью.

4) порядок проверки клиента (его представителя) и бенефициарного собственника на наличие в Перечне и Перечне ФРОМУ;

5) процедуру обеспечения прозрачности переводов цифровых активов, включая порядок получения, передачи и хранения сведений об отправителе и получателе цифровых активов при осуществлении операций с цифровыми активами, а также порядок действий работников эмитента при отсутствии, неполноте либо противоречивости таких сведений.

В рамках указанной процедуры эмитент обеспечивает получение и фиксирование сведений об отправителе и получателе цифровых активов, включая, но не ограничиваясь, следующими:

сведения об операции, включая вид цифрового актива, сумму, дату и время совершения операции, используемый блокчейн и иные сведения, предусмотренные внутренними документами эмитента.

об отправителе цифровых активов:

фамилия, имя, отчество (при его наличии) либо наименование юридического лица;

сведения, позволяющие идентифицировать клиента;

адрес кошелька цифровых активов либо иной уникальный идентификатор, используемый для осуществления операции;

при наличии – сведения о провайдере услуг цифровых активов, обслуживающем отправителя;

о получателе цифровых активов:

фамилия, имя, отчество (при его наличии) либо наименование юридического лица;

адрес кошелька цифровых активов либо иной уникальный идентификатор получателя;

при наличии – сведения о провайдере услуг цифровых активов, обслуживающем получателя.

6) особенности применения мер надлежащей проверки при переводе цифровых активов на адреса кошельков цифровых активов, не обслуживаемых провайдерами услуг цифровых активов, либо при получении цифровых активов с таких адресов, включая риск-ориентированные меры по установлению и проверке сведений о владельце (бенефициарном собственнике) такого кошелька цифрового актива, проведение усиленной идентификации и усиленного мониторинга операций в случаях, предусмотренных внутренними документами эмитента.

23. Мероприятия по выявлению бенефициарного собственника клиента, установлению структуры его собственности и управления проводятся на основании учредительных документов и реестра держателей акций (реестра участников) такого клиента, Реестра бенефициарных собственников юридических лиц (далее – Реестр БС), размещенного на интернет-ресурсе уполномоченного органа по финансовому мониторингу либо сведений, полученных из других источников.

24. Сведения о выявленных бенефициарных собственниках вносятся в Реестр БС.

Глава 5. Программа мониторинга и изучения операций клиентов

25. В целях реализации требований Закона о ПОД/ФТ/ФРОМУ по надлежащей проверке клиента, а также по выявлению и направлению в уполномоченный орган сообщений о пороговых и подозрительных операциях, эмитент разрабатывает программу мониторинга и изучения операций клиентов.

26. В рамках программы мониторинга и изучения операций клиентов эмитентом проводятся мероприятия по обновлению и (или) получению дополнительных сведений о клиентах (их представителях) и бенефициарных собственниках, включая сведения об источнике финансирования совершаемых клиентами операций, а также по изучению операций клиентов и выявлению пороговых, необычных и подозрительных операций.

27. Программа мониторинга и изучения операций клиентов включает, но не ограничивается:

1) перечень признаков подозрительных операций, составленный на основе признаков определения подозрительной операции, определенных уполномоченным органом соответствии с пунктом 2 статьи 10 Закона о ПОД/ФТ/ФРОМУ, а также разработанных эмитентами самостоятельно;

2) порядок, основания и срок принятия ответственным работником решения о квалификации операции клиента;

3) порядок представления в уполномоченный орган сообщений о пороговых и подозрительных операциях.

28. При возникновении сомнений в части правомерности квалификации операции в качестве пороговой, а также при выявлении необычной или подозрительной операции, работник эмитента, выявивший указанную операцию, направляет сообщение о такой операции ответственному работнику.

Глава 6. Программа подготовки и обучения работников эмитента по вопросам ПОД/ФТ/ФРОМУ

29. Целью Программы подготовки и обучения работников эмитента по вопросам ПОД/ФТ/ФРОМУ (далее – Программа обучения) является получение работниками эмитента знаний и формирование навыков, необходимых для исполнения ими требований законодательства Республики Казахстан, а также правил внутреннего контроля и иных внутренних документов эмитента в сфере ПОД/ФТ/ФРОМУ.

30. Программа обучения разрабатывается в соответствии с требованиями к субъектам финансового мониторинга по подготовке и обучению в сфере ПОД/ФТ/ФРОМУ, указанными в пункте 8 статьи 11 Закона о ПОД/ФТ/ФРОМУ.

Қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға), терроризмді қаржыландыруға және жаппай қырып-жою қаруын таратуды қаржыландыруға қарсы іс-қимыл мақсатында базалық активі қаржы құралдары (оның ішінде туынды бағалы қағаздарды, туынды қаржы құралдарын, басқа да цифрлық қаржы активін қоса алғанда, бағалы қағаздар), қаржы активі, мүліктік құқықтар (талаптар), тауарлар және (немесе) ақшаны қоспағанда, өзге де мүлік болып табылатын цифрлық қаржы активтерінің эмитенттері және цифрлық қаржы активтері платформасы операторының цифрлық платформасында электрондық-цифрлық нысанда шығарылатын қаржы құралдарының эмитенттері үшін ішкі бақылау қағидаларына қойылатын талаптарды бекіту туралы

Қазақстан Республикасы Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі Басқармасының 2026 жылғы 10 сәуірдегі № 62 қаулысы. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2026 жылғы 13 сәуірде № 38402 болып тіркелді

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
Ескерту. 01.05.2026 бастап қолданысқа енгізіледі – осы қаулының 4-тармағымен.

"Қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға), терроризмді қаржыландыруға және жаппай қырып-жою қаруын таратуды қаржыландыруға қарсы іс-қимыл туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 11-бабы 3-2-тармағының екінші абзацына сәйкес Қазақстан Республикасы Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің Басқармасы ҚАУЛЫ ЕТЕДІ:

1. Қоса беріліп отырған Қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға), терроризмді қаржыландыруға және жаппай қырып-жою қаруын таратуды қаржыландыруға қарсы іс-қимыл мақсатында базалық активі қаржы құралдары (оның ішінде туынды бағалы қағаздарды, туынды қаржы құралдарын, басқа да цифрлық қаржы активін қоса алғанда, бағалы қағаздар), қаржы активі, мүліктік құқықтар (талаптар), тауарлар және (немесе) ақшаны қоспағанда, өзге де мүлік болып табылатын цифрлық қаржы активтерінің эмитенттері және цифрлық қаржы активтері платформасы операторының цифрлық платформасында электрондық-цифрлық нысанда шығарылатын қаржы құралдарының эмитенттері үшін ішкі бақылау қағидаларына қойылатын талаптар (бұдан әрі – Талаптар) бекітілсін.

2. Қаржы ұйымдарының әдіснамасы және пруденциялық реттеу департаменті Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен:

1) Заң департаментімен бірлесіп осы қаулыны Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуді;

2) осы қаулыны ресми жарияланғаннан кейін Қазақстан Республикасы Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің ресми интернет-ресурсына орналастыруды;

3) осы қаулы мемлекеттік тіркелгеннен кейін он жұмыс күні ішінде Заң департаментіне осы тармақтың 2) тармақшасында көзделген іс-шараның орындалуы туралы мәліметтерді ұсынуды қамтамасыз етсін.

3. Осы қаулының орындалуын бақылау Қазақстан Республикасының Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі Төрағасының жетекшілік ететін орынбасарына жүктелсін.

4. Осы қаулы 2026 жылғы 1 мамырдан бастап қолданысқа енгізіледі.

Мына:

Талаптардың 8-тармағының қолданылуы тоқтатыла тұрған кезеңде мынадай редакцияда қолданылатынын:

"8. Жүктелген функцияларды орындау үшін жауапты қызметкерге мынадай өкілеттіктер беріледі, бірақ олармен шектелмейді:

1) өз функцияларын толық көлемде және эмитенттің ішкі құжаттарында көзделген тәртіппен жүзеге асыруға мүмкіндік беретін шектерде эмитенттің барлық үй-жайына, ақпараттық жүйелеріне, телекоммуникация құралдарына, құжаттары мен файлдарына қол жеткізу;

2) өз функцияларын жүзеге асыру кезінде алынған ақпараттың құпиялылығын қамтамасыз ету.";

Талаптардың 10-тармағының қолданылуы тоқтатыла тұрған кезеңде мынадай редакцияда қолданылатынын:

"10. Эмитент ішкі бақылау мәселелері бойынша процестерді автоматтандыру үшін КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ қарсы іс-қимыл мақсатында эмитенттердің ішкі бақылау талаптарына сәйкес келетін автоматтандырылған ақпараттық жүйелерді пайдаланады.";

белгілей отырып, олардың қолданылуы 2026 жылғы 12 шілдеге дейін тоқтатыла тұрсын.

Қазақстан Республикасының Қаржы нарығын реттеу және дамыту Агенттігінің Төрағасы

М. Абылкасымова

"КЕЛІСІЛДІ"

Қазақстан Республикасының

Қаржылық мониторинг агенттігі

Қазақстан Республикасы Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі Басқармасының 2026 жылғы 10 сәуірдегі № 62 қаулысымен бекітілген

Қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға), терроризмді қаржыландыруға және жаппай қырып-жою қаруын таратуды қаржыландыруға қарсы іс-қимыл мақсатында базалық активі қаржы құралдары (оның ішінде туынды бағалы қағаздарды, туынды қаржы құралдарын, басқа да цифрлық қаржы активін қоса алғанда, бағалы қағаздар), қаржы активі, мүліктік құқықтар (талаптар), тауарлар және (немесе) ақшаны қоспағанда, өзге де мүлік болып табылатын цифрлық қаржы активтерінің эмитенттері және цифрлық қаржы активтері платформасы операторының цифрлық платформасында электрондық-цифрлық нысанда шығарылатын қаржы құралдарының эмитенттері үшін ішкі бақылау қағидаларына қойылатын талаптар

1-тарау. Жалпы ережелер

1. Осы Қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға), терроризмді қаржыландыруға және жаппай қырып-жою қаруын таратуды қаржыландыруға қарсы іс-қимыл мақсатында базалық активі қаржы құралдары (оның ішінде туынды бағалы қағаздарды, туынды қаржы құралдарын, басқа да цифрлық қаржы активін қоса алғанда, бағалы қағаздар), қаржы активі, мүліктік құқықтар (талаптар), тауарлар және (немесе) ақшаны қоспағанда, өзге де мүлік болып табылатын цифрлық қаржы активтерінің эмитенттері және цифрлық қаржы активтері платформасы операторының цифрлық платформасында электрондық-цифрлық нысанда шығарылатын қаржы құралдарының эмитенттері үшін ішкі бақылау қағидаларына қойылатын талаптар (бұдан әрі – Талаптар) "Қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға), терроризмді қаржыландыруға және жаппай қырып-жою қаруын таратуды қаржыландыруға қарсы іс-қимыл туралы" (бұдан әрі – КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заң) Қазақстан Республикасы Заңының 11-бабы 3-2-тармағының екінші абзацына сәйкес әзірленді.

Талаптар базалық активі қаржы құралдары (оның ішінде туынды бағалы қағаздарды, туынды қаржы құралдарын, басқа да цифрлық қаржы активін қоса алғанда, бағалы қағаздар), қаржы активі, мүліктік құқықтар (талаптар), тауарлар және (немесе) ақшаны қоспағанда, өзге де мүлік болып табылатын цифрлық қаржы активтерінің эмитенттеріне және цифрлық қаржы активтері платформасы операторының цифрлық платформасында электрондық-цифрлық нысанда шығарылатын қаржы құралдарының эмитенттеріне (бұдан әрі – эмитенттер) қолданылады.

2. Талаптарда пайдаланылатын ұғымдар КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заңда және "Қазақстан Республикасындағы цифрлық активтер туралы" Қазақстан Республикасының Заңында көрсетілген мағыналарда қолданылады.

Талаптардың мақсаттары үшін мынадай негізгі ұғымдар пайдаланылады:

1) әдеттегіден тыс операция (мәміле) – клиенттің қаржылық мониторингке жататын күдікті қызметінің белгілерін қоспағанда, клиенттің КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заңның 10-бабының 2-тармағына сәйкес қаржы мониторингін жүзеге асыратын және қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға), терроризмді қаржыландыруға, жаппай қырып-жою қаруын таратуды қаржыландыруға қарсы іс-қимыл жөніндегі өзге де шараларды қабылдайтын уәкілетті орган (бұдан әрі – уәкілетті орган) айқындаған, сондай-ақ эмитент дербес әзірлеген, күдікті операцияны айқындау белгілері ескеріле отырып, КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заңның 4-бабының 4-тармағына сәйкес міндетті түрде зерделенуге тиіс операциясы (мәмілесі);

2) клиент – қаржылық мониторинг субъектісінің қызметтерін алатын және базалық активі қаржы құралдары (оның ішінде туынды бағалы қағаздарды, туынды қаржы құралдарын, басқа да цифрлық қаржы активін қоса алғанда, бағалы қағаздар), қаржы активі, мүліктік құқықтар (талаптар), тауарлар және (немесе) ақшаны қоспағанда, өзге де мүлік болып табылатын цифрлық қаржы активтерінің және цифрлық қаржы активтері платформасы операторының цифрлық платформасында электрондық-цифрлық нысанда шығарылатын қаржы құралдарының ұстаушылары болып табылатын жеке, заңды тұлға немесе заңды тұлға құрмаған шетелдік құрылым;

3) қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыру (жылыстату), терроризмді қаржыландыру және жаппай қырып-жою қаруын таратуды қаржыландыру тәуекелдері – эмитенттерді қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыру (жылыстату), терроризмді қаржыландыру және жаппай қырып-жою қаруын таратуды қаржыландыру процестеріне қасақана немесе байқаусызда тарту тәуекелдері;

4) қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыру (жылыстату), терроризмді қаржыландыру және жаппай қырып-жою қаруын таратуды қаржыландыру (бұдан әрі – КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ) тәуекелдерін басқару – КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ тәуекелдерін анықтау, бағалау, мониторингтеу, сондай-ақ оларды барынша азайту (қызметтерге, клиенттерге, сондай-ақ клиенттер жасайтын операциялар) бойынша эмитенттер қабылдайтын шаралардың жиынтығы;

5) шекті операция – КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заңның 4-бабының 1-тармағына сәйкес қаржылық мониторингке жататын, клиенттің ақшамен және (немесе) өзге мүлікпен операциясы;

6) іскерлік қатынастар – эмитенттердің кәсіптік қызметті жүзеге асыруы процесінде туындайтын клиенттермен қатынастар.

3. Қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға), терроризмді қаржыландыруға және жаппай қырып-жою қаруын таратуды қаржыландыруға (бұдан әрі – КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ) қарсы іс-қимыл мақсатында ішкі бақылауды эмитенттер цифрлық қаржы активтерімен байланысты іскерлік қатынастар шеңберінде:

1) КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заң талаптарының орындалуын қамтамасыз ету;

2) эмитенттердің ішкі бақылау жүйесінің тиімділігін цифрлық қаржы активтері мен қолданылатын технологиялардың ерекшеліктерін ескере отырып КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ тәуекелдерін және байланысты тәуекелдерді (операциялық, бедел, құқық) басқару үшін жеткілікті деңгейде ұстап тұру;

3) эмитенттерді, олардың лауазымды адамдары мен қызметкерлерін КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ процестеріне тартуды болдырмау мақсатында жүзеге асырады.

4. КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ мақсатында ішкі бақылауды ұйымдастыру шеңберінде эмитенттер ішкі бақылау қағидаларын әзірлейді және қабылдайды.

Ішкі бақылау қағидалары эмитенттер Талаптарға сәйкес дербес әзірлейтін және эмитенттердің ішкі құжаттары не эмитенттер бекіткен осындай құжаттардың жиынтығы болып табылатын КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заңның 11-бабында көзделген бағдарламаларды қамтиды.

2-тарау. КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ мақсатында ішкі бақылауды ұйымдастыру бағдарламасы

5. Эмитенттің ішкі құжаттарында белгіленген тәртіппен эмитентте ішкі бақылау қағидаларын іске асыруға және сақтауға жауапты тұлға (бұдан әрі – жауапты қызметкер) тағайындалады, оның жоғары білімі бар, ұйымда кемінде бір жыл жұмыс өтілі не КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ саласындағы жұмыс өтілі кемінде екі жыл, не қаржылық көрсетілетін қызметтерді ұсыну және (немесе) реттеу саласындағы жұмыс өтілі кемінде үш жыл және КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заңға сәйкес іскерлік беделі мінсіз.

6. КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ мақсатында ішкі бақылауды ұйымдастыру бағдарламасы мыналарды қамтиды, бірақ олармен шектелмейді:

1) КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ мақсатында ішкі бақылауды іске асыру барысында алынған мәліметтерді тіркеу, сондай-ақ құжаттар мен ақпаратты сақтау тәртібі;

2) нысаналы қаржылық санкцияларды қолдану және КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заңның 12-бабына сәйкес жасалған терроризм мен экстремизмді қаржыландыруға байланысты ұйымдар мен тұлғалардың тізбесінде (бұдан әрі – Тізбе) және КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заңның 12-1-бабына сәйкес жасалған жаппай қырып-жою қаруын таратуды қаржыландыруға байланысты ұйымдар мен тұлғалардың тізбесінде (бұдан әрі – ЖҚҚТҚ тізбесі) клиенттің (оның өкілінің) және бенефициар меншік иесінің бар-жоғын тексеру тәртібі;

3) клиент (оның өкілі) және бенефициар меншік иесі туралы мәліметтерді Тізбеден және ЖҚҚТҚҚ тізбесінен алып тастаған кезде нысаналы қаржылық санкциялардың қолданылуын тоқтату тәртібі;

4) эмитенттер қызметкерлерінің өздеріне белгілі болған КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заңды, сондай-ақ эмитенттер қызметкерлерінің жол берген ішкі бақылау қағидаларын бұзу фактілері туралы хабардар ету тәртібі;

5) эмитенттерді бақылайтын заңды тұлғалар (бар болса) белгілеген КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ бойынша талаптардың сипаты.

7. КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ мақсатында ішкі бақылауды ұйымдастыру бағдарламасына сәйкес жауапты қызметкердің функциялары мыналарды қамтиды, бірақ олармен шектелмейді:

1) эмитент әзірлеген ішкі бақылау қағидаларының және (немесе) оларға енгізілген өзгерістердің (толықтырулардың) болуын қамтамасыз ету, сондай-ақ олардың сақталуын мониторингтеу;

2) КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заңға сәйкес уәкілетті органға хабарларды ұсынуды ұйымдастыру және ұсынылуын бақылау;

3) эмитенттердің басшылығына Тізбеде, ЖҚҚТҚ тізбесінде анықталған клиенттер және нысаналы қаржылық санкцияларды қолдану бойынша қабылданған шаралар туралы хабарлау;

4) клиенттердің операцияларын күдікті операциялар ретінде тану және эмитенттердің ішкі құжаттарында көзделген тәртіппен хабарларды уәкілетті органға жіберу қажеттілігі туралы шешімдер қабылдау;

5) КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заңда және (немесе) клиенттермен жасалған шарттарда көзделген жағдайларда және эмитенттің ішкі құжаттарында көзделген тәртіппен эмитенттердің басшылығымен клиенттердің операцияларын жүргізуді тоқтата тұру не жүргізуден бас тарту туралы шешімдер қабылдау не келісу.

8. Жүктелген функцияларды орындау үшін жауапты қызметкерге мынадай өкілеттіктер беріледі, бірақ олармен шектелмейді:

1) өз функцияларын толық көлемде және эмитенттің ішкі құжаттарында көзделген тәртіппен жүзеге асыруға мүмкіндік беретін шектерде эмитенттің барлық үй-жайына, цифрлық жүйелеріне, телекоммуникация құралдарына, құжаттары мен файлдарына қол жеткізу;

2) өз функцияларын жүзеге асыру кезінде алынған ақпараттың құпиялылығын қамтамасыз ету.

9. Эмитент тәуекелге бағдарланған тәсілді ескере отырып, КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ қарсы іс-қимыл мақсатында ішкі бақылау жүйесінің тиімділігіне тәуелсіз бағалау жүргізуді қамтамасыз етеді.

Мұндай бағалауды ішкі бақылау қағидаларын іске асыруға қатыспайтын тұлға немесе ұйым жүргізе алады.

10. Эмитент ішкі бақылау мәселелері бойынша процестерді автоматтандыру үшін КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ қарсы іс-қимыл мақсатында эмитенттердің ішкі бақылау талаптарына сәйкес келетін автоматтандырылған цифрлық жүйелерді пайдаланады.

3-тарау. КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ тәуекелдерін басқару бағдарламасы

11. КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ тәуекелдерін басқаруды ұйымдастыру мақсатында эмитент КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ тәуекелдерін басқару (тәуекелдерді бағалау) бағдарламасын әзірлейді.

12. КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ тәуекелдерін басқару бағдарламасын іске асыру кезінде эмитент КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заңның 11-1-бабының 6-тармағына сәйкес кірістерді заңдастыру (жылыстату), терроризмді қаржыландыру және жаппай қырып-жою қаруын таратуды қаржыландыру тәуекелдері есебінен жарияланған ақпаратты ескереді.

13. КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ тәуекелдерін басқару бағдарламасында мыналар қамтылады, бірақ олармен шектелмейді:

1) эмитенттің КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ тәуекелдерін басқаруды ұйымдастыру тәртібі;

2) клиенттің тәуекел деңгейіне қатысты тәуекелдердің негізгі санаттарын (клиент түрі, елдік тәуекел және қызметтер/өнімдер тәуекелі бойынша), эмитент қызметтерінің (өнімдерінің) КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ тәуекелдеріне ұшырау дәрежесін ескере отырып, КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ тәуекелдерін бағалау әдістемесі;

3) клиенттердің тәуекел деңгейлерін беру тәртібі, мерзімдері және қайта қарау үшін негіздер;

4) жаңа өнімдерді және жаңа іскерлік тәжірибені, оның ішінде жаңа беру тетіктерін әзірлеуге (іске қосуға), сондай-ақ жаңа және бұрыннан бар өнімдер үшін жаңа немесе дамып келе жатқан технологияларды пайдалануға дейін туындайтын КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ тәуекелдерін анықтау және бағалау тәртібі;

5) цифрлық қаржы активтерінің базалық активімен байланысты КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ тәуекелдерін бағалау тәртібі. Цифрлық қаржы активтерінің базалық активімен байланысты КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ тәуекелдерін бағалауды эмитент цифрлық қаржы активтерін шығару моделін (түрін) ескере отырып жүзеге асырады. Мұндай бағалау базалық активтің құқықтық мәртебесін, оның пайда болу заңдылығын және цифрлық қаржы активтерін шығару шарттарының базалық активтің экономикалық мазмұнына сәйкестігін талдауды қамтиды.

14. Мәртебесінде және (немесе) қызметінде КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ жоғары тәуекелі бар клиенттердің түрлеріне мыналар жатады, бірақ олармен шектелмейді:

1) жария лауазымды адамдар, олардың жұбайлары және жақын туыстары;

2) шетелдік қаржы ұйымдары;

3) "Астана" халықаралық қаржы орталығының аумағында қамтамасыз етілмеген цифрлық активтерді шығаруды және олардың айналымын жүзеге асыратын тұлғалар;

4) операциялардың мақсаты мен сипаты туралы жеткілікті ақпарат болмаған кезде цифрлық активтер қызметтерінің провайдерлері қызмет көрсетпейтін цифрлық активтердің әмияндарын пайдалана отырып операцияларды жүзеге асыратын клиенттер;

5) қызметі қолма-қол ақшаның қарқынды айналымымен байланысты заңды тұлғалар мен дара кәсіпкерлер, оның ішінде:

ойын бизнесін ұйымдастырушылар, сондай-ақ Қазақстан Республикасынан тыс жерлерде онлайн-казино қызметінен көрсететін не одан кіріс алатын тұлғалар;

туристік қызметтерді, сондай-ақ қолма-қол ақшаның қарқынды айналымына байланысты өзге де қызметтерді ұсынатын тұлғалар;

6) "өмірді сақтандыру" саласы бойынша қызметті жүзеге асыратын сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдары, сақтандыру брокерлері;

7) сақтандыру агенттері ретінде қызметті жүзеге асыратын тұлғалар;

8) жылжымайтын мүлікті сатып алу-сату бойынша делдалдық қызметті жүзеге асыратын тұлғалар;

9) қорлардың, діни бірлестіктердің ұйымдық-құқықтық нысанындағы коммерциялық емес ұйымдар;

10) Талаптардың 16-тармағында көрсетілген шет мемлекеттерде орналасқан (тіркелген) тұлғалар, сондай-ақ Қазақстан Республикасында орналасқан осындай тұлғалардың филиалдары мен өкілдіктері;

11) эмитент анықтаған мәртебесі және (немесе) қызметі КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ тәуекелін арттыратын клиенттердің қосымша типтері (бар болса).

15. Мәртебесі және (немесе) қызметі КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ тәуекелін төмендететін клиенттердің түрлеріне мыналар жатады, бірақ олармен шектелмейді:

1) Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкін, қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын реттеу, бақылау және қадағалау жөніндегі уәкілетті органды қоса алғанда, Қазақстан Республикасының мемлекеттік органдары, сондай-ақ Қазақстан Республикасының мемлекеттік органдары бақылайтын заңды тұлғалар;

2) мемлекеттік мекемелердің немесе мемлекеттік кәсіпорындардың, сондай-ақ ұлттық басқарушы холдингтің не дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) жүз пайызы ұлттық басқарушы холдингке тиесілі заңды тұлғалардың ұйымдық-құқықтық нысанында құрылған заңды тұлғалар;

3) екінші деңгейдегі банктер, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдары-Қазақстан Республикасының резиденттері, бағалы қағаздар нарығына кәсіби қатысушылар-Қазақстан Республикасының резиденттері.

16. Эмитент осы тармақта көрсетілген шет мемлекеттерде қызметтер көрсетумен, осындай шет мемлекеттердің клиенттеріне қызметтер көрсетумен, осындай шет мемлекеттердің қатысуымен операцияларды жүзеге асырумен байланысты елдік (географиялық) тәуекелді бағалауды жүзеге асырады.

Мыналар жүргізілген операциялары КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ тәуекелін арттыратын шет мемлекеттер болып табылады:

1) КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заңның 4-бабының 4-тармағына сәйкес уәкілетті орган жасайтын Ақшаны жылыстатумен күресудің қаржылық шараларын әзірлеу тобының (ФАТФ) ұсынымдарын орындамайтын не жеткілікті орындамайтын мемлекеттердің (аумақтардың) тізбесіне енгізілген шет мемлекеттер (аумақтар);

2) оларға қатысты Біріккен Ұлттар Ұйымының Қауіпсіздік Кеңесінің қарарларымен қабылданған халықаралық санкциялар (эмбарго) қолданылатын шет мемлекеттер (аумақтар);

3) "Банктік және сақтандыру қызметі, бағалы қағаздар нарығына кәсіби қатысушылардың қызметі және бағалы қағаздар нарығындағы өзге де лицензияланатын қызмет түрлері, акционерлік инвестициялық қорлардың қызметі және микроқаржылық қызметті жүзеге асыратын ұйымдардың қызметі мақсаттары үшін офшорлық аймақтардың тізбесін белгілеу туралы" Қазақстан Республикасының Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі Басқармасының 2026 жылғы 20 наурыздағы № 15 қаулысына сәйкес офшорлық аймақтар тізбесіне енгізілген шет мемлекеттер (аумақтар);

4) эмитент басқа факторлардың (сыбайлас жемқорлық, есірткілердің заңсыз өндірілуі, айналымы және (немесе) транзиті деңгейі туралы мәліметтер, халықаралық терроризмді қолдау туралы мәліметтер және басқалар) негізінде КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ жоғары тәуекелін көрсетуші ретінде анықтаған шет мемлекеттер (аумақтар).

17. Эмитенттің КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ жоғары тәуекеліне ұшыраған көрсетілетін қызметтерінде (өнімдерінде, операцияларында), сондай-ақ оларды ұсыну тәсілдерінде мыналар қамтылады, бірақ олармен шектелмейді:

1) активтерді сенімгерлік басқару;

2) эмитенттің ішкі бақылау қағидаларында айқындалған жаңа және бұрыннан бар өнімдер үшін ақпаратты беру тетіктерін, жаңа және дамып келе жатқан технологияларды қамтитын жаңа өнімдер мен іскерлік тәжірибелер.

18. Эмитенттің көрсетілетін қызметтерінің (өнімдерінің) КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ тәуекелдеріне ұшырағыштық дәрежесін Талаптардың 14, 15, 16 және 17-тармақтарында көрсетілген тәуекелдердің санаттарына және факторларына сәйкес бағалау кезінде эмитент тәуекелдің қорытынды дәрежесіне ықпал ететін, мыналар кіретін, бірақ олармен шектелмейтін қосымша мәліметтерді ескереді:

1) эмитенттің уәкілетті органға клиенттердің күдікті операциялары туралы жіберген хабарламаларының саны;

2) эмитенттің уәкілетті органға клиенттердің шекті операциялары туралы жіберген хабарламаларының саны.

19. Эмитент КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚ тәуекелдерін басқару бағдарламасын іске асыру шеңберінде Талаптардың 14, 15, 16 және 17-тармақтарында көрсетілген тәуекел санаттары мен факторларын ескере отырып, клиенттерді жіктеу бойынша шаралар қабылдайды.

4-тарау. Клиенттерді (олардың өкілдерін) және бенефициарлық меншік иелерін сәйкестендіру бағдарламасы

20. Эмитенттер КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заңның клиентті (оның өкілін) және бенефициарлық меншік иесін тиісінше тексеру бойынша талаптарын іске асыру мақсатында клиенттерді (олардың өкілдерін) және бенефициарлық меншік иелерін сәйкестендіру бағдарламасын әзірлейді.

Эмитенттердің клиент (оның өкілі) туралы мәліметтерді тіркеу және дәйектілігін тексеру, бенефициарлық меншік иесін анықтау және ол туралы мәліметтерді тіркеу, іскерлік қатынастардың болжамды мақсатын белгілеу және тіркеу бойынша іс-шараларды жүргізуі клиентті (оның өкілін) және бенефициарлық меншік иесін сәйкестендіру болып табылады.

21. Клиенттерді сәйкестендіру шеңберінде алынған мәліметтерді эмитенттер клиентпен іскерлік қатынастардың бүкіл кезеңі бойы және олар тоқтатылған күннен бастап кемінде 5 (бес) жыл бойы эмитенттер сақтайтын клиенттің досьесіне енгізеді.

22. Клиенттерді (олардың өкілдерін) және бенефициарлық меншік иелерін сәйкестендіру бағдарламасында мыналар қамтылады, бірақ олармен шектелмейді:

1) эмитенттердің іскерлік қатынастар орнатудан және (немесе) операция жүргізуден бас тартуды, сондай-ақ іскерлік қатынастарды тоқтату туралы шешім қабылдау рәсімін, негіздері мен мерзімдерін қоса алғанда, клиенттерді қызмет көрсетуге қабылдау тәртібі;

2) клиентті (оның өкілін) және бенефициарлық меншік иесін сәйкестендіру тәртібі, оның ішінде клиентті тиісінше тексерудің оңайлатылған және күшейтілген шаралары рәсімдерінің ерекшеліктері;

3) эмитенттердің клиенттер (олардың өкілдері) мен қызмет көрсетудегі немесе қызмет көрсетуге қабылданатын бенефициарлық меншік иелерін, жария лауазымды адамдарды, олардың жұбайлары мен жақын туыстарын анықтауға бағытталған шараларының сипаттамасы;

Жария лауазымды адамдарға, олардың жұбайларына және жақын туыстарына жатқызылған клиенттерге (олардың өкілдеріне) және бенефициарлық меншік иелеріне қатысты эмитент тиісті тексерудің күшейтілген шараларын, сондай-ақ операциялардың күшейтілген мониторингін және осындай клиенттер туралы мәліметтерді жаңартуды қолданады.

4) клиенттің (оның өкілінің) және бенефициарлық меншік иесінің Тізбеде және ЖҚҚТҚ тізбесінде бар-жоғын тексеру тәртібі;

5) цифрлық активтермен операцияларды жүзеге асыру кезінде цифрлық активтерді жөнелтуші мен алушы туралы мәліметтерді алу, беру және сақтау тәртібін қоса алғанда, цифрлық активтер аударымдарының ашықтығын қамтамасыз ету рәсімі, сондай-ақ мұндай мәліметтер болмаған, толық болмаған не сәйкес келмеген кезде эмитент қызметкерлерінің іс-қимыл тәртібі.

Көрсетілген рәсім шеңберінде эмитент цифрлық активтерді жөнелтуші мен алушы туралы мәліметтерді алуды және тіркеуді қамтамасыз етеді, мыналарды қоса алғанда, бірақ олармен шектелмейді:

цифрлық активтің түрін, операция жасалған соманы, күні мен уақытты, пайдаланылатын блокчейнді және эмитенттің ішкі құжаттарында көзделген өзге де мәліметтерді қоса алғанда, операция туралы мәліметтер.

цифрлық активтерді жөнелтуші туралы:

тегі, аты, әкесінің аты (бар болған жағдайда) не заңды тұлғаның атауы;

клиентті сәйкестендіруге мүмкіндік беретін мәліметтер;

цифрлық активтер әмиянының мекенжайы не операцияны жүзеге асыру үшін пайдаланылатын өзге де бірегей сәйкестендіргіш;

бар болса – жөнелтушіге қызмет көрсететін цифрлық активтер қызметтерінің провайдері туралы мәліметтер;

цифрлық активтерді алушы туралы:

тегі, аты, әкесінің аты (бар болған жағдайда) не заңды тұлғаның атауы;

цифрлық активтер әмиянының мекенжайы немесе алушының өзге де бірегей сәйкестендіргіші;

бар болса – алушыға қызмет көрсететін цифрлық активтер қызметтерінің провайдері туралы мәліметтер.

6) цифрлық активтер қызметтерінің провайдерлері қызмет көрсетпейтін цифрлық активтер әмияндарының мекенжайларына цифрлық активтерді аудару кезінде не цифрлық активтің осындай әмиянының иесі (бенефициарлық меншік иесі) туралы мәліметтерді белгілеу және тексеру жөніндегі тәуекелге бағдарланған шараларды қоса алғанда, осындай мекенжайлардан цифрлық активтерді алу кезінде тиісті тексеру шараларын қолдану, эмитенттің ішкі құжаттарында көзделген жағдайларда күшейтілген сәйкестендіруді және күшейтілген мониторингті жүргізу ерекшеліктері.

23. Клиенттің бенефициарлық меншік иесін анықтау, оның меншігі мен басқару құрылымын белгілеу жөніндегі іс-шаралар құрылтай құжаттары және осындай клиенттің акцияларын ұстаушылар тізілімі (қатысушылар тізілімі), қаржылық мониторинг жөніндегі уәкілетті органның интернет-ресурсында орналастырылған заңды тұлғалардың бенефициарлық меншік иелерінің тізілімі (бұдан әрі – БМ тізілімі) не басқа көздерден алынған мәліметтер негізінде жүргізіледі.

24. Анықталған бенефициарлық меншік иелері туралы мәліметтер БМ тізіліміне енгізіледі.

5-тарау. Клиенттердің операцияларын мониторингтеу және зерделеу бағдарламасы

25. Эмитент клиентті тиісінше тексеру бойынша, сондай-ақ шекті және күдікті операциялар туралы хабарларды анықтау және оларды уәкілетті органға жіберу бойынша КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заңның талаптарын іске асыру мақсатында клиенттердің операцияларына мониторинг жасау және зерделеу бағдарламасын әзірлейді.

26. Эмитент клиенттердің операцияларын мониторингтеу және зерделеу бағдарламасы шеңберінде клиенттер жасайтын операцияларды қаржыландыру көзі туралы мәліметтерді қоса алғанда, клиенттер (олардың өкілдері) және бенефициарлық меншік иелері туралы қосымша мәліметтерді жаңарту және (немесе) алу бойынша, сондай-ақ клиенттердің операцияларын зерделеу және шекті, әдеттегіден тыс және күдікті операцияларды анықтау бойынша іс-шаралар жүргізеді.

27. Клиенттің операцияларын мониторингтеу және зерделеу бағдарламасында мыналар қамтылады, бірақ олармен шектелмейді:

1) КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заңның 10-бабының 2-тармағына сәйкес уәкілетті орган айқындаған, сондай-ақ эмитенттер дербес әзірлеген күдікті операцияны айқындау белгілері негізінде жасалған күдікті операциялар белгілерінің тізбесі;

2) жауапты қызметкердің клиенттің операциясының біліктілігі туралы шешім қабылдау тәртібі, негіздері және мерзімі;

3) уәкілетті органға шекті және күдікті операциялар туралы хабарламаларды ұсыну тәртібі.

28. Операцияны шекті операция ретінде саралаудың заңдылығы бөлігінде күмән туындаған кезде, сондай-ақ әдеттегіден тыс немесе күдікті операция анықталған кезде аталған операцияны анықтаған эмитенттің қызметкері осындай операция туралы жауапты қызметкерге хабарлама жібереді.

6-тарау. КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ мәселелері бойынша эмитенттің қызметкерлерін даярлау және оқыту бағдарламасы

29. Эмитент қызметкерлерін КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ мәселелері бойынша даярлау және оқыту бағдарламасының (бұдан әрі – Оқыту бағдарламасы) мақсаты эмитент қызметкерлерінің Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарын, сондай-ақ ішкі бақылау қағидаларын және эмитенттің КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ саласындағы өзге де ішкі құжаттарын орындауы үшін қажетті білім алуы және дағдыларды қалыптастыру болып табылады.

30. Оқыту бағдарламасы КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ туралы заңның 11-бабының 8-тармағында көрсетілген КЖ/ТҚ/ЖҚҚТҚҚ саласындағы даярлау және оқыту жөніндегі қаржылық мониторинг субъектілеріне қойылатын талаптарға сәйкес әзірленеді.