О внесении изменений и дополнений в совместный приказ Министра юстиции Республики Казахстан от 11 июля 2023 года № 473, и.о. Министра национальной экономики Республики Казахстан от 12 июля 2023 года № 135 и Председателя Агентства Республики Казахстан по противодействию коррупции (Антикоррупционной службы) от 11 июля 2023 года № 223 "Об утверждении Правил организации и проведения научной экспертизы, а также отбора научных экспертов"

Совместный приказ Министра юстиции Республики Казахстан от 30 декабря 2025 года № 816 и Заместителя Премьер-Министра - Министра национальной экономики Республики Казахстан от 31 декабря 2025 года № 138. Зарегистрирован в Министерстве юстиции Республики Казахстан 31 декабря 2025 года № 37760

Примечание ИЗПИ!
Вводится в действие с 01.01.2026

ПРИКАЗЫВАЕМ:

1. Внести в совместный приказ Министра юстиции Республики Казахстан от 11 июля 2023 года № 473, и.о. Министра национальной экономики Республики Казахстан от 12 июля 2023 года № 135 и Председателя Агентства Республики Казахстан по противодействию коррупции (Антикоррупционной службы) от 11 июля 2023 года № 223 "Об утверждении Правил организации и проведения научной экспертизы, а также отбора научных экспертов" (зарегистрирован в Реестре государственной регистрации нормативных правовых актов № 33104) следующие изменения и дополнения:

в Правилах организации и проведения научной экспертизы, а также отбора научных экспертов, утвержденных указанным совместным приказом:

в пункте 2:

подпункты 4) и 5) исключить;

дополнить подпунктом 6) следующего содержания:

"6) уполномоченная организация – организация, определяемая Правительством Республики Казахстан, на которую возложена координация проведения научной правовой и научной антикоррупционной экспертизы, а также проведение научной лингвистической экспертизы.";

пункт 3 изложить в следующей редакции:

"3. Научная экспертиза проектов нормативных правовых актов проводится в целях, указанных в Законе "О правовых актах".

Научная экспертиза международного договора или проекта международного договора проводится в целях, указанных в Законе "О международных договорах Республики Казахстан".";

пункт 7 исключить;

пункты 10 и 11 изложить в следующей редакции:

"10. По проектам нормативных правовых актов, международных договоров или проектам международных договоров могут проводиться самостоятельная и комиссионная научные экспертизы, а при необходимости – повторная и (или) дополнительная научная экспертиза.

При этом повторная научная лингвистическая экспертиза по проектам законов проводится в соответствии с пунктом 68 настоящих Правил.

Повторная научная экспертиза по проектам законов, а также по проектам временных постановлений Правительства, имеющих силу Закона, разработанным в соответствии с пунктом 15 статьи 17-1 Закона "О правовых актах", не проводится.

11. Повторная научная экспертиза проводится при внесении концептуальных изменений и дополнений в проект нормативного правового акта и/или в случаях, когда заключение научной экспертизы по результатам первоначальной научной экспертизы необоснованно.

Дополнительная научная экспертиза проводится в случае, если в проект международного договора вносятся концептуальные изменения.";

пункт 13-3 изложить в следующей редакции:

"13-3. По запросу уполномоченной организации, научной организации, эксперта разработчиком в течение 2 (двух) рабочих дней предоставляются иные материалы, касающиеся вопросов, затронутых в проекте нормативного правового акта.";

пункт 19 изложить в следующей редакции:

"19. Заключение научной экспертизы подписывается первым руководителем уполномоченной организации либо лицом, исполняющим его обязанности, и экспертами, проводившими научную экспертизу, а по научной экономической экспертизе - руководителем научной организации либо лицом, исполняющим его обязанности, и экспертами.";

пункт 22 изложить в следующей редакции:

"22. Научная экспертиза проводится в срок, не превышающий 15 (пятнадцать) рабочих дней со дня представления научной организации или уполномоченной организации проекта закона, международного договора или проекта международного договора, и в срок, не превышающий 10 (десять) рабочих дней со дня представления уполномоченной организации проекта подзаконного правового акта.

Научная лингвистическая экспертиза проводится в течение 10 (десять) рабочих дней со дня представления уполномоченной организации проекта закона.

При этом сроки проведения научной правовой, научной экономической, научной антикоррупционной экспертиз исчисляются с момента размещения проекта нормативного правового акта на интернет-портале открытых нормативных правовых актов.

Организация и проведение научной экспертизы по проектам законов, а также проектам временных постановлений Правительства, имеющим силу Закона, разработанным в соответствии с пунктом 15 статьи 17-1 Закона "О правовых актах", осуществляются в течение срока, не превышающего 3 (три) рабочих дня со дня опубликования на интернет-портале открытых нормативных правовых актов, а по научной лингвистической экспертизе – со дня представления уполномоченной организации.

Организация и проведение научной правовой экспертизы международного договора или проекта международного договора о займах осуществляются в течение срока, не превышающего 10 (десять) календарных дней.

По окончании срока проведения научной экспертизы международного договора или проекта международного договора разработчику (органу-разработчику) направляется заключение научной экспертизы, подготовленное в соответствии с настоящими Правилами.

Заключения научных экспертиз по проектам нормативных правовых актов, за исключением заключения научной лингвистической экспертизы, размещаются на интернет-портале открытых нормативных правовых актов.

При этом заключение лингвистической экспертизы проектов законов направляется разработчику (органу-разработчику) посредством электронного документооборота в электронном виде.";

Заголовок Главы 6 изложить в следующей редакции:

"Глава 6. Порядок проведения научной антикоррупционной экспертизы проектов нормативных правовых актов, а также отбора научных экспертов";

пункт 97 исключить;

пункт 100 изложить в следующей редакции:

"100. Требование о проведении научной антикоррупционной экспертизы не распространяется на проекты:

нормативных правовых указов Президента;

нормативных правовых актов Председателя Совета Безопасности Республики Казахстан;

нормативных постановлений Парламента и его палат;

нормативных постановлений Конституционного Суда Республики Казахстан;

нормативных постановлений Верховного Суда Республики Казахстан;

нормативных правовых постановлений Центральной избирательной комиссии Республики Казахстан;

постановлений Правительства, предусматривающих внесение проектов законодательных актов на рассмотрение Мажилиса Парламента и проектов указов Президента на рассмотрение Президента;

нормативных правовых решений маслихатов, нормативных правовых постановлений акиматов, нормативных правовых решений акимов и нормативных правовых постановлений ревизионных комиссий;

нормативных правовых актов по признанию утратившими силу нормативных правовых актов;

нормативных правовых актов, предусматривающих принятие решений об установлении (отмене) карантинной зоны с введением карантинного режима на соответствующей территории, установлении (снятии) карантина и (или) ограничительных мероприятий в случаях, предусмотренных законодательством Республики Казахстан в области ветеринарии, а также объявление чрезвычайной ситуации природного и техногенного характера;

нормативных правовых актов об образовании, упразднении и преобразовании административно-территориальных единиц, установлении и изменении их границ и подчиненности, их наименовании и переименовании, а также уточнении и изменении транскрипции их наименований;

нормативных правовых актов об утверждении государственного списка памятников истории и культуры республиканского и местного значения;

нормативных правовых актов об утверждении бюджетов всех уровней, Единой бюджетной классификации и Таблицы распределения поступлений;

нормативных правовых актов о гарантированном трансферте из Национального фонда Республики Казахстан;

нормативных правовых актов об объемах трансфертов общего характера между республиканским и областными бюджетами, бюджетами городов республиканского значения, столицы;

нормативных правовых актов об утверждении предельных тарифов, цен, предусмотренных законодательством Республики Казахстан;

нормативных правовых актов об утверждении квалификационных требований к административным государственным должностям;

нормативных правовых актов, содержащих государственные секреты и иную охраняемую законом тайну, а также имеющих пометки "Для служебного пользования", "Без опубликования в печати", "Не для печати";

нормативных правовых актов, регулирующих порядок взаимодействия уполномоченных органов с другими государственными органами и не распространяющиеся на третьих лиц;

нормативных правовых актов, не содержащих дополнительных норм права, разработанных на основании типовых и схожих нормативных правовых актов или направленных на буквальное приведение в соответствие с вышестоящим нормативным правовым актом (основные понятия, юридическая техника и прочее).";

пункт 102 изложить в следующей редакции:

"102. Финансирование проведения научной антикоррупционной экспертизы осуществляется за счет республиканского бюджета в порядке, установленном законодательством Республики Казахстан.

Оплата заключений по проектам нормативных правовых актов, направленных на научную антикоррупционную экспертизу после 20 декабря текущего года обеспечивается за счет средств республиканского бюджета, выделяемых в следующем году.";

пункты 104, 105, 106 изложить в следующей редакции:

"104. Координация проведения научной антикоррупционной экспертизы возлагается на уполномоченную организацию.

105. Уполномоченная организация на конкурсной основе привлекает экспертов для проведения научной антикоррупционной экспертизы, направляет их кандидатуры организатору для включения в реестр экспертов, а также обеспечивает взаимодействие разработчиков проектов нормативных правовых актов и экспертов в ходе проведения научной антикоррупционной экспертизы.

Порядок проведения конкурсного отбора экспертов утверждается организатором.

106. Эксперт должен соответствовать следующим требованиям:

1) наличие высшего образования;

2) опыт работы не менее 5 (пять) лет в той отрасли деятельности, по которой предполагает выступить в качестве эксперта, либо не менее 3 (три) лет в случае наличия ученой степени кандидата наук, доктора наук, доктора PhD или доктора по профилю в той отрасли деятельности, по которой предполагает выступить в качестве эксперта;

3) отсутствие непогашенной или неснятой судимости;

4) отсутствие административного взыскания за совершение административного коррупционного правонарушения в течение последних 3 лет;

5) отсутствие увольнения за дисциплинарный проступок, дискредитирующий государственную службу;

6) отсутствие судимости за коррупционное преступление.";

Главу 8 исключить;

пункты 109 и 110 изложить в следующей редакции:

"109. Условия проведения научной антикоррупционной экспертизы проектов нормативных правовых актов определяются гражданско-правовым договором, заключенным между организатором и уполномоченной организацией, в соответствии с законодательством Республики Казахстан о государственных закупках.

110. Права и обязанности эксперта, осуществляющего научную антикоррупционную экспертизу, условия оплаты услуг эксперта, основания для расторжения договорных отношений определяются договором на проведение научной антикоррупционной экспертизы, заключенным между уполномоченной организацией и экспертом, в соответствии с законодательством Республики Казахстан согласно приложению 2 к настоящим Правилам (далее – Типовой договор).

Уполномоченная организация вправе расторгнуть с экспертом договор на проведение научной антикоррупционной экспертизы по основаниям, предусмотренным данным договором.";

пункт 115 изложить в следующей редакции:

"115. По проектам нормативных правовых актов может проводиться повторная научная антикоррупционная экспертиза.

Повторная научная антикоррупционная экспертиза проводится в случае внесения концептуальных изменений и дополнений в проект нормативного правового акта:

1) по замечаниям и предложениям Администрации Президента и (или) Аппарата Правительства;

2) подлежащего государственной регистрации в органах юстиции, по замечаниям и предложениям органов юстиции.";

пункты 120, 121, 122, 123 изложить в следующей редакции:

"120. Уполномоченная организация определяет эксперта или группу экспертов для проведения научной антикоррупционной экспертизы данного проекта нормативного правового акта. При этом, уполномоченная организация не привлекает к проведению научной антикоррупционной экспертизы проекта нормативного правового акта эксперта, принимавшего непосредственное участие в подготовке данного проекта.

121. Проект нормативного правового акта и прилагаемые к нему материалы направляются уполномоченной организацией эксперту или группе экспертов.

Эксперт в срок, установленный уполномоченной организацией, направляет в уполномоченную организацию уведомление о принятии в работу представленного проекта нормативного правового акта либо о самоотводе с указанием причин своего отказа.

122. Эксперт, давший согласие на проведение научной антикоррупционной экспертизы, не позднее срока, установленного уполномоченной организацией, подготавливает заключение научной антикоррупционной экспертизы проекта нормативного правового акта и направляет его в уполномоченную организацию для согласования.

123. Уполномоченная организация осуществляет проверку заключения в части орфографической, пунктуационной и стилистической грамотности, и при необходимости решает вопрос о доработке экспертом или группой экспертов подготовленного заключения научной антикоррупционной экспертизы.

В случае несогласия эксперта или группы экспертов с замечаниями и предложениями уполномоченной организации, уполномоченная организация вправе направить проект нормативного правового акта для проведения научной антикоррупционной экспертизы другому эксперту.

Эксперт или группа экспертов несут ответственность за обоснованность подготовленных ими рекомендаций по устранению коррупциогенных норм проекта нормативного правового акта, содержащихся в заключении научной антикоррупционной экспертизы.

Если уполномоченная организация не соглашается с рекомендациями эксперта или группы экспертов, он вправе выразить особое мнение по соответствующему проекту нормативного правового акта и приложить его к заключению эксперта или группы экспертов.";

пункт 129 изложить в следующей редакции:

"129. Уполномоченная организация проводит анализ размещенных позиций разработчиков с аргументированными обоснованиями причин непринятия рекомендаций и ежеквартально в срок до 10 числа месяца, следующего за отчетным кварталом, направляет итоги проведенного анализа организатору.";

пункт 132 изложить в следующей редакции:

"132. Конкурсный отбор экспертов для проведения научной антикоррупционной экспертизы проектов нормативных правовых актов (далее – конкурсный отбор) организуется и проводится уполномоченной организацией.";

пункт 135 изложить в следующей редакции:

"135. Решением руководителя уполномоченной организации либо лицом, исполняющим его обязанности, формируется конкурсная комиссия для проведения конкурсного отбора, определяется секретарь конкурсной комиссии.";

пункт 139 изложить в следующей редакции:

"139. Секретарем конкурсной комиссии является сотрудник уполномоченной организации, который осуществляет организационное обеспечение работы конкурсной комиссии и не принимает участие в голосовании.";

пункты 141, 142 изложить в следующей редакции:

"141. Уполномоченная организация принимает исчерпывающие меры по предотвращению конфликта интересов.

142. Конкурсный отбор включает в себя ряд последовательных этапов:

1) публикация объявления о проведении конкурсного отбора на интернет-ресурсе уполномоченной организации и организатора;

2) прием документов от лиц, изъявивших желание принять участие в конкурсном отборе;

3) рассмотрение конкурсной комиссией документов участников конкурсного отбора на соответствие критериям, указанным в пункте 106 настоящих Правил;

4) проведение тестирования кандидатов для включения в реестр экспертов;

5) письменный экзамен в виде подготовки заключения научной антикоррупционной экспертизы;

6) собеседование с кандидатами для включения в реестр экспертов.";

пункты 146, 147, 148 изложить в следующей редакции:

"146. Объявление о проведении конкурсного отбора включает следующие сведения:

1) наименование уполномоченной организации, проводящего конкурсный отбор, с указанием его местонахождения, почтового адреса, номеров телефонов, адреса электронной почты;

2) основные критерии к участникам конкурсного отбора в соответствии с пунктом 106 настоящих Правил;

3) срок приема документов, который исчисляется со следующего рабочего дня после последней публикации объявления о проведении конкурсного отбора;

4) перечень необходимых документов, указанных в пункте 147 настоящих Правил.

147. Лица, изъявившие желание участвовать в конкурсном отборе, подают в структурное подразделение уполномоченной организации, ответственное за прием документов, следующие документы:

1) заявление на имя первого руководителя уполномоченной организации или лица, исполняющего его обязанности, в произвольной форме, с указанием номеров телефонов и адреса электронной почты;

2) копию документа, удостоверяющего личность (оригинал для сверки);

3) копию документа, подтверждающего трудовую деятельность (нотариально засвидетельствованную в случае непредставления оригиналов для сверки);

4) копии документов об образовании, а также документы, подтверждающие прохождение процедуры нострификации или признание в соответствии с Законом Республики Казахстан "Об образовании" (для дипломов, выданных зарубежными образовательными учреждениями) (нотариально засвидетельствованные в случае непредставления оригиналов для сверки);

5) копию документа, подтверждающего ученую степень при наличии (нотариально засвидетельствованную в случае непредставления оригиналов для сверки).

148. Участники конкурсного отбора представляют документы, перечисленные в пункте 147 настоящих Правил, в электронном виде на адрес электронной почты уполномоченной организации, указанный в объявлении, в течение 5 (пять) рабочих дней со следующего рабочего дня после последней публикации объявления о проведении конкурсного отбора.";

пункты 152, 153 изложить в следующей редакции:

"152. Представление неполного пакета документов либо недостоверных сведений является основанием для отказа в их рассмотрении уполномоченной организацией.

153. Секретарь конкурсной комиссии составляет графики прохождения тестирования, собеседования, письменного экзамена, а также списки кандидатов, допущенных к тестированию, собеседованию, письменному экзамену, которые размещаются на интернет-ресурсе уполномоченной организации.";

пункты 156, 157, 158 изложить в следующей редакции:

"156. Кандидат проходит тестирование на знание законодательства Республики Казахстан в той отрасли (отраслях) деятельности, по которой предполагает осуществлять научную антикоррупционную экспертизу проектов нормативных правовых актов.

157. Вопросы для тестирования утверждаются приказом руководителя уполномоченной организации или лица, исполняющего его обязанности, и не подлежат разглашению.

158. Тестирование кандидатов проводится в письменной или электронной форме в течении 90 (девяносто) минут и состоит из 50 (пятьдесят) вопросов. Значение прохождения тестирования для кандидатов составляет не менее 40 (сорок) правильных ответов.";

пункт 162 изложить в следующей редакции:

"162. Кандидаты, допущенные к собеседованию, проходят его в месте, определенном уполномоченной организацией, в том числе посредством видеоконференцсвязи, в соответствии с графиком, размещаемым на интернет-ресурсе уполномоченной организации.";

пункт 171 изложить в следующей редакции:

"171. Список кандидатур экспертов, рекомендованных для включения в реестр экспертов, размещается на интернет-ресурсе уполномоченной организации.";

пункт 173 изложить в следующей редакции:

"173. Реестр действует постоянно, в который вносятся изменения и дополнения по мере необходимости.

Переутверждение Реестра экспертов по проведению научной антикоррупционной экспертизы проектов нормативных правовых актов, не предусматривающих включение в него дополнительных экспертов, осуществляется без повторного проведения конкурсных процедур.";

дополнить Главой 11 следующего содержания:

"Глава 11. Порядок исключения экспертов из реестра";

пункты 174, 175, 176 изложить в следующей редакции:

"174. Уполномоченная организация предоставляет организатору предложение по исключению эксперта из реестра с приложением подтверждающих документов.

175. Уполномоченная организация ежеквартально до 10 (десять) числа следующего за отчетным периодом предоставляет Организатору сведения об экспертах, подлежащих исключению из реестра по основаниям, предусмотренным пунктом 22 Типового договора.

При этом, уполномоченная организация документально подтверждает факт нарушения со стороны эксперта, который служит основанием для исключения.

176. Исключение экспертов из реестра экспертов осуществляется организатором на основании пункта 177 настоящих Правил и пункта 22 Типового договора.";

дополнить пунктом 177 следующего содержания:

"177. Уполномоченная организация направляет организатору предложение об исключении эксперта из реестра экспертов с приложением обоснования (материалов), в случае:

1) расторжения с экспертом договора на проведение научной антикоррупционной экспертизы в одностороннем порядке;

2) отказа эксперта в проведении научной антикоррупционной экспертизы проектов нормативных правовых актов;

3) смерти эксперта;

4) письменного уведомления, инициированного самим экспертом, об исключении его из реестра экспертов.";

приложение 2 к Правилам организации и проведения научной экспертизы, а также отбора научных экспертов изложить в новой редакции согласно приложению к настоящему совместному приказу.

2. Департаменту конституционного законодательства и государственного управления Министерства юстиции Республики Казахстан в установленном законодательством порядке обеспечить:

1) государственную регистрацию настоящего совместного приказа;

2) размещение настоящего совместного приказа на официальном интернет-ресурсе Министерства юстиции Республики Казахстан.

3. Контроль за исполнением настоящего совместного приказа возложить на курирующего вице-министра юстиции Республики Казахстан.

4. Настоящий совместный приказ вводится в действие с 1 января 2026 года и подлежит официальному опубликованию.

Заместитель Премьер-Министра – Министр национальной экономики Республики Казахстан	__________ С. Жумангарин
Министр юстиции Республики Казахстан	__________ Е. Сарсембаев

	Приложение к совместному приказу Министра юстиции Республики Казахстан от 30 декабря 2025 года № 816 Заместитель Премьер-Министра – Министр национальной экономики Республики Казахстан от 31 декабря 2025 года № 138 и Председателя Агентства Республики Казахстан по противодействию коррупции (Антикоррупционной службы) от "__" _____ 2025 года №___
	Приложение 2 к Правилам организации и проведения научной экспертизы, а также отбора научных экспертов

Типовой договор на проведение научной антикоррупционной экспертизы,
заключаемый между уполномоченной организации и экспертом

№____

"__" _____ 20__ года

РГП на ПХВ "Институт законодательства и правовой информации
Республики Казахстан" Министерства юстиции Республики Казахстан,
именуемое в дальнейшем Институт,
в лице _____________________________________________________________________,
действующего на основании ___________________________________ _________,
с одной стороны, и _____________________________________________________,
______________________________________________________________________
______________________________________________________________________
(фамилия, имя, отчество (при его наличии) (документ, удостоверяющий личность)
№ _____________, выданный ____________________________________________,
именуемый(ая) в дальнейшем Эксперт, с другой стороны, далее совместно именуемые
Стороны, заключили настоящий Договор о нижеследующем:

Глава 1. Предмет договора

1. Эксперт обязуется по заданию Института оказывать услуги по проведению научной антикоррупционной экспертизы проектов нормативных правовых актов с выдачей заключений (далее – Услуги) согласно условиям настоящего Договора, а Институт обязуется своевременно принимать и оплачивать результат Услуги по каждому проекту нормативного правового акта на условиях настоящего Договора при условии надлежащего исполнения Экспертом своих обязательств по настоящему Договору.

2. Институт дает задание Эксперту путем направления (вручения) уведомления о необходимости проведения научной антикоррупционной экспертизы проекта нормативного правового акта (далее – уведомление) с приложением данного проекта и других документов, предоставленных разработчиком.

3. Услуга по каждому проекту нормативного правового акта оказывается не позднее срока, установленного в уведомлении Института по соответствующему проекту нормативного правового акта.

Глава 2. Права и обязанности Сторон

4. Эксперт обязан:

1) лично провести научную антикоррупционную экспертизу проектов нормативных правовых актов, обеспечить достоверность, объективность, квалифицированность оказываемых Услуг;

2) оказывать Услуги, предусмотренные настоящим Договором, надлежащего качества и в полном объеме, в соответствии с требованиями законодательства Республики Казахстан, в сроки и на условиях, установленных настоящим Договором;

3) в течении 1 (одного) рабочего дня следующего со дня получения проекта нормативного правового акта, направить ему уведомление о принятии в работу представленного проекта нормативного правового акта либо о самоотводе с указанием причин своего отказа, в том числе непосредственного участия в подготовке данного проекта;

4) обеспечить конфиденциальность содержания и сохранность документации и сведений Института, ставших известными ему в связи с оказанием Услуг;

5) информировать Институт, по его требованию, о ходе оказания Услуг;

6) обеспечить сохранность имущества и документов, переданных ему Институтом для надлежащего исполнения обязательств по настоящему Договору;

7) в случае нарушения условий настоящего Договора возместить Институту все убытки, возникшие в результате ненадлежащего исполнения им своих обязательств в полном объеме;

8) по требованию Института предоставить отчет об оказанных Услугах;

9) после выдачи заключения научной антикоррупционной экспертизы проектов нормативных правовых актов обеспечить экспертное сопровождение проекта нормативного правового акта на всех стадиях до его принятия, независимо от согласия или несогласия разработчика с его рекомендациями;

10) осуществить выдачу заключения научной антикоррупционной экспертизы на казахском или русском языке нарочно, электронной почтой либо посредством информационной системы (при ее наличии).

5. Эксперт имеет право:

1) требовать от Института оплаты оказанных Услуг в соответствии с условиями настоящего Договора;

2) получать разъяснения от Института по возникшим вопросам и дополнительные сведения, необходимые для оказания Услуг;

3) досрочно оказать Услугу, при условии выполнения ее качественно и в полном объеме.

6. Институт обязан:

1) предоставлять Эксперту проекты нормативных правовых актов и прилагаемые к ним материалы, если Экспертом получено задание;

2) принять оказанные Экспертом Услуги по каждому проекту нормативного правового акта при условии устранения недостатков, выявленных Институтом;

3) оплатить оказанные Экспертом Услуги в порядке, предусмотренном настоящим Договором;

4) не допускать проведение научной антикоррупционной экспертизы проекта нормативного правового акта Экспертом, принимавшим непосредственное участие в подготовке данного проекта.

5) Предоставить Эксперту не менее 2/3 срока.

7. Институт имеет право:

1) в любое время проверить ход и качество Услуг, оказываемых Экспертом;

2) в случае обнаружения недостатков в части орфографической, пунктуационной и стилистической грамотности в результатах оказания Услуг, не принимать оказанные Услуги и направить в течение ____ рабочих дней со дня обнаружения недостатков уведомление Эксперту об устранении обнаруженных недостатков в оказанных Услугах;

3) в случае несогласия Эксперта с замечаниями Института, направить проект нормативного правового акта для проведения его научной антикоррупционной экспертизы другому Эксперту;

4) давать Эксперту рекомендации для надлежащего исполнения обязательств по настоящему Договору;

5) контролировать процесс оказания Услуг;

6) в одностороннем порядке расторгнуть настоящий Договор по основаниям, предусмотренным в пункте 22 настоящего Договора.

8. Стороны договорились, что право собственности на все созданные в ходе исполнения обязательств по настоящему Договору результаты интеллектуальной деятельности Эксперта по оказанным Услугам, будут принадлежать Институту.

Глава 3. Условия оплаты услуг

9. Стоимость Услуг по каждому проекту нормативного правового акта определяется Институтом по согласованию с Министерством юстиции Республики Казахстан на основании Критерии оценки стоимости услуг по проведению научной антикоррупционной экспертизы проектов нормативных правовых актов, утвержденной Министерством юстиции Республики Казахстан (далее – Министерство юстиции).

10. В течение ___ рабочих дней после согласования Институтом заключения научной антикоррупционной экспертизы, подготовленного Экспертом, Стороны подписывают акт оказанных Услуг. Стороны вправе составить и подписать акт оказанных Услуг за один месяц. Услуги считаются оказанными после подписания Акта оказанных Услуг между Институтом и Министерством юстиции.

В случае выявления дополнительных коррупционных рисков, не отраженных в заключении научной антикоррупционной экспертизы стоимость оказанной услуги эксперта, может быть пересмотрена в сторону снижения.

11. Институт производит оплату Эксперту не позднее 5 (пяти) рабочих дней от даты перечисления денежных средств Министерством юстиции на расчетный счет Института.

12. Институт удерживает обязательные пенсионные взносы, подлежащие уплате в единый накопительный пенсионный фонд в пользу Эксперта, а также подоходный налог.

13. Иные расходы, понесенные Экспертом при оказании услуг, Институтом не возмещаются.

Глава 4. Ответственность сторон и порядок разрешения споров

14. В случае неисполнения или ненадлежащего исполнения Сторонами своих обязательств по настоящему Договору Стороны несут ответственность в соответствии с законодательством Республики Казахстан.

15. Стороны не несут ответственность за неисполнение условий настоящего Договора, если оно явилось результатом форс-мажорных обстоятельств.

Для целей настоящего Договора "форс-мажор" означает событие, неподвластное контролю Сторон, и имеющее непредвиденный характер. Такие события могут включать, но не исключительно: военные действия, природные или стихийные бедствия и другие.

При возникновении форс-мажорных обстоятельств Эксперт незамедлительно направляет Институту письменное уведомление о таких обстоятельствах и их причинах. Если от Института не поступает иных письменных инструкций, Эксперт продолжает выполнять свои обязательства по настоящему Договору, насколько это целесообразно, и ведет поиск альтернативных способов выполнения настоящего Договора, не зависящих от форс-мажорных обстоятельств.

16. Эксперт несет ответственность за обоснованность подготовленных им рекомендаций по устранению коррупциогенных норм проекта нормативного правового акта, содержащихся в заключении научной антикоррупционной экспертизы;

17. Споры и разногласия, которые могут возникнуть при исполнении настоящего Договора, разрешаются путем переговоров между Сторонами.

18. В случае невозможности разрешения разногласий путем переговоров, споры и разногласия подлежат рассмотрению в судебном порядке в соответствии с законодательством Республики Казахстан.

Глава 5. Срок действия договора и основания его прекращения

19. Настоящий Договор вступает в силу со дня его подписания Сторонами, и действует до "__" _______ 20__ года, а в части обязательств Сторон – до полного их исполнения.

20. Настоящий Договор может быть расторгнут по обоюдному согласию Сторон. Сторона, требующая расторжения настоящего Договора, должна уведомить о своих намерениях другую Сторону не позднее, чем за тридцать календарных дней до окончания срока действия Договора.

21. При расторжении Договора по инициативе Эксперта, Эксперт не вправе требовать возмещения своих затрат, произведенных в процессе оказания Услуг, а также платы за оказанные Услуги.

22. Институт вправе расторгнуть настоящий Договор в одностороннем порядке в следующих случаях:

1) отказа Эксперта от оказания Услуги без уважительных причин более 2 (двух) раз в течение трех месяцев;

2) просрочки оказания Услуги на срок более двух рабочих дней со дня истечения срока оказания Услуги, установленного в уведомлении Института, более трех раз;

3) невозможности исполнения экспертом своих обязанностей вследствие его недостаточной квалификации, некомпетентности;

4) неоднократного установления случаев проведения научной антикоррупционной экспертизы с нарушением требований, указанных в Правилах организации и проведения научной экспертизы, а также отбора научных экспертов, а также предусмотренных настоящим Договором.

23. Расторжение настоящего Договора в одностороннем порядке определяется в соответствии с гражданским законодательством Республики Казахстан.

24. В случае досрочного расторжения настоящего Договора, Эксперт имеет право требовать оплату только за фактические затраты на день расторжения и возвращает Институту излишне оплаченные суммы в течение 10 (десяти) рабочих дней со дня расторжения настоящего Договора.

Глава 6. Заключительные положения

25. Все дополнения и изменения к настоящему Договору составляются письменно, подписываются обеими Сторонами и являются неотъемлемой частью настоящего Договора.

26. Настоящий Договор составлен в двух экземплярах на казахском и русском языках, имеющих одинаковую юридическую силу, по одному экземпляру для каждой из Сторон.

Глава 7. Адреса, реквизиты и подписи Сторон

Институт _______________________ Эксперт _____________________

"Ғылыми сараптаманы ұйымдастыру мен жүргізу, сондай-ақ ғылыми сарапшыларды іріктеу қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Әділет министрінің 2023 жылғы 11 шілдедегі № 473, Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрінің м.а. 2023 жылғы 12 шілдедегі № 135 және Қазақстан Республикасының Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігі (Сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет) Төрағасының 2023 жылғы 11 шілдедегі № 223 бірлескен бұйрығына өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы

Қазақстан Республикасы Әділет министрінің 2025 жылғы 30 желтоқсандағы № 816 және Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары - Ұлттық экономика министрінің 2025 жылғы 31 желтоқсандағы № 138 бірлескен бұйрығы. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2025 жылы 31 желтоқсанда № 37760 болып тіркелді

ЗҚАИ-ның ескетрпесі!
Осы бұйрық 01.01.2026 ж. бастап қолданысқа енгізіледі.

БҰЙЫРАМЫЗ:

1. "Ғылыми сараптаманы ұйымдастыру мен жүргізу, сондай-ақ ғылыми сарапшыларды іріктеу қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Әділет министрінің 2023 жылғы 11 шілдедегі № 473, Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрінің м.а. 2023 жылғы 12 шілдедегі № 135 және Қазақстан Республикасының Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің (Сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет) Төрағасының 2023 жылғы 11 шілдедегі № 223 бірлескен бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 33104 тіркелген) мынадай өзгерістер мен толықтырулар енгізілсін:

көрсетілген бірлескен бұйрықпен бекітілген Ғылыми сараптаманы ұйымдастыру мен жүргізу, сондай-ақ ғылыми сарапшыларды іріктеу қағидаларында:

2-тармақта:

4) және 5) тармақшалары алып тасталсын;

мынадай мазмұндағы 6) тармақшамен толықтырылсын:

"6) уәкілетті ұйым – ғылыми құқықтық және ғылыми сыбайлас жемқорлыққа қарсы сараптама жүргізуді үйлестіру, сондай-ақ ғылыми лингвистикалық сараптама жүргізу жүктелген Қазақстан Республикасының Үкіметі айқындайтын ұйым.";

3-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

"3. Нормативтік құқықтық актілер жобаларына ғылыми сараптама "Құқықтық актілер туралы" Заңда көрсетілген мақсаттарда жүргізіледі.

Халықаралық шарттың немесе халықаралық шарт жобасының ғылыми сараптамасы "Қазақстан Республикасының халықаралық шарттары туралы" заңда көрсетілген мақсаттарда жүргізіледі.";

7-тармақ алып тасталсын;

10 және 11-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:

"10. Нормативтік құқықтық актілердің, халықаралық шарттардың жобалары немесе халықаралық шарттардың жобалары бойынша дербес және комиссиялық ғылыми сараптамалар, ал қажет болған жағдайда – қайталама және (немесе) қосымша ғылыми сараптама жүргізілуі мүмкін.

Бұл ретте заң жобалары бойынша қайталама ғылыми лингвистикалық сараптама осы Қағидалардың 68-тармағында айқындалған тәртіппен жүргізіледі.

"Құқықтық актілер туралы" Қазақстан Республикасының Заңы 17-1-бабының 15-тармағына сәйкес әзірленген заңдардың жобалары, сондай-ақ Қазақстан Республикасы Үкіметінің заң күші бар уақытша қаулыларының жобалары бойынша қайталама ғылыми сараптама жүргізілмейді.

11. Қайта ғылыми сараптама нормативтік құқықтық актінің жобасына тұжырымдамалық өзгерістер мен толықтырулар енгізілген кезде және/немесе бастапқы ғылыми сараптаманың нәтижелері бойынша ғылыми сараптаманың қорытындысы негізсіз болған жағдайларда жүргізіледі.

Егер халықаралық шарттың жобасына тұжырымдамалық өзгерістер енгізілген жағдайда қосымша ғылыми сараптама жүргізіледі.";

13-3-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

"13-3. Уәкілетті ұйымның, Ғылыми ұйымның, сарапшының сұрау салуы бойынша әзірлеуші 2 (екі) жұмыс күні ішінде нормативтік құқықтық актінің жобасында қозғалған мәселелерге қатысты өзге де материалдарды ұсынады.";

19-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

"19. Ғылыми сараптама қорытындысына уәкілетті ұйымның бірінші басшысы не оның міндетін атқарушы адам және ғылыми сараптама жүргізген сарапшылар, ал ғылыми экономикалық сараптама бойынша - ғылыми ұйымның басшысы не оның міндетін атқарушы адам және сарапшылар қол қояды.";

22-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

"22. Ғылыми сараптама ғылыми ұйым немесе уәкілетті ұйым заң жобасын, халықаралық шартты немесе халықаралық шарт жобасын ұсынған күннен бастап 15 (он бес) жұмыс күнінен аспайтын мерзімде және Уәкілетті ұйым заңға тәуелді құқықтық актінің жобасын ұсынған күннен бастап 10 (он) жұмыс күнінен аспайтын мерзімде жүргізіледі.

Ғылыми лингвистикалық сараптама заң жобасы уәкілетті ұйымға ұсынылған күннен бастап күнтізбелік 10 (он) күн ішінде жүргізіледі.

Бұл ретте ғылыми құқықтық, ғылыми экономикалық, ғылыми сыбайлас жемқорлыққа қарсы сараптамаларды жүргізу мерзімдері нормативтік құқықтық актінің жобалары ашық нормативтік құқықтық актілердің интернет-порталында орналастырылған кезден бастап есептеледі.

"Құқықтық актілер туралы" Қазақстан Республикасының Заңы 17-1-бабы 15-тармағына сәйкес әзірленген заңдардың жобалары, сондай-ақ Қазақстан Республикасы Үкіметінің заңды күші бар уақытша қаулыларының жобалары бойынша ғылыми сараптаманы ұйымдастыру және жүргізу ашық нормативтік құқықтық актілер интернет-порталында жарияланған күннен бастап, ал ғылыми лингвистикалық сараптама бойынша – уәкілетті ұйым ұсынылған күннен бастап 3 (үш) жұмыс күнінен аспайтын мерзім ішінде жүзеге асырылады.

Қарыздар туралы халықаралық шартқа немесе халықаралық шарт жобасына ғылыми құқықтық сараптаманы ұйымдастыру және жүргізу күнтізбелік 10 (он) күннен аспайтын мерзімде жүзеге асырылады.

Халықаралық шартқа немесе халықаралық шарт жобасына ғылыми сараптама жүргізу мерзімі аяқталғаннан кейін әзірлеушіге (әзірлеуші органға) осы Қағидаларға сәйкес дайындалған ғылыми сараптама қорытындысы жіберіледі.

Ғылыми лингвистикалық сараптаманың қорытындысын қоспағанда, нормативтік құқықтық актілердің жобалары бойынша ғылыми сараптамалардың қорытындылары ашық нормативтік құқықтық актілердің интернет-порталында орналастырылады.

Бұл ретте заң жобаларының лингвистикалық сараптамасының қорытындысы әзірлеушіге (әзірлеуші органға) электрондық түрде электрондық жеткізгіштерде жіберіледі.";

6-тараудың тақырыбы мынадай редакцияда жазылсын:

"6-тарау. Нормативтік құқықтық актілер жобаларына сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізу, сондай-ақ ғылыми сарапшыларды іріктеу тәртібі";

97-тармақ алып тасталсын;

100-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

"100. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізу туралы талап жобаларға қолданылмайды:

Президенттің нормативтік құқықтық жарлықтары;

Қазақстан Республикасы Қауіпсіздік Кеңесі Төрағасының нормативтік құқықтық актілерін;

Парламенттің және оның Палаталарының нормативтік қаулыларын;

Қазақстан Республикасы Конституциялық Сотының нормативтік қаулыларын;

Қазақстан Республикасы Жоғарғы Сотының нормативтік қаулыларын;

Қазақстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясының нормативтік құқықтық қаулылары;

заң актілерінің жобаларын Парламент Мәжілісінің қарауына және Президент жарлықтарының жобаларын Президенттің қарауына енгізуді көздейтін Үкімет қаулыларының;

мәслихаттардың нормативтік құқықтық шешімдерін, әкімдіктердің нормативтік құқықтық қаулыларын, әкімдердің нормативтік құқықтық шешімдерін және тексеру комиссияларының нормативтік құқықтық қаулыларын;

нормативтік құқықтық актілердің күші жойылды деп тану жөніндегі нормативтік құқықтық актілердің;

тиісті аумақта карантиндік режимді енгізе отырып, карантиндік аймақты белгілеу (жою) туралы шешімдер қабылдауды, Қазақстан Республикасының ветеринария саласындағы заңнамасында көзделген жағдайларда карантинді және (немесе) шектеу іс-шараларын белгілеуді (алып тастауды), сондай-ақ табиғи және техногендік сипаттағы төтенше жағдай жариялауды көздейтін нормативтік құқықтық актілерді;

әкімшілік-аумақтық бірліктерді құру, тарату және қайта құру, олардың шекаралары мен бағыныстылығын белгілеу және өзгерту, олардың атаулары мен атауларын өзгерту, сондай-ақ олардың атауларының транскрипциясын нақтылау және өзгерту туралы нормативтік құқықтық актілер;

республикалық және жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштерінің мемлекеттік тізімін бекіту туралы нормативтік құқықтық актілер;

барлық деңгейдегі бюджеттерді бекіту туралы нормативтік құқықтық актілер, Бірыңғай бюджеттік сыныптама және Түсімдерді бөлу кестесі;

Қазақстан Республикасының Ұлттық қорынан кепілдендірілген трансферт туралы нормативтік құқықтық актілерді;

республикалық және облыстық бюджеттер, Республикалық маңызы бар қалалардың, астананың бюджеттері арасындағы жалпы сипаттағы трансферттердің көлемі туралы нормативтік құқықтық актілер;

Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген шекті тарифтерді, бағаларды бекіту туралы нормативтік құқықтық актілерді;

мемлекеттік әкімшілік лауазымдарға қойылатын біліктілік талаптарын бекіту туралы нормативтік құқықтық актілер;

мемлекеттік құпияларды және заңмен қорғалатын өзге де құпияны қамтитын, сондай-ақ "қызметтік пайдалану үшін", "Баспасөзде жарияланбай", "баспа үшін емес" деген белгілері бар нормативтік құқықтық актілерді;

уәкілетті органдардың басқа мемлекеттік органдармен өзара іс-қимыл жасау тәртібін реттейтін және үшінші тұлғаларға қолданылмайтын нормативтік құқықтық актілер;

үлгілік және ұқсас нормативтік құқықтық актілер негізінде әзірленген немесе жоғары тұрған нормативтік құқықтық актіге (негізгі ұғымдар, заң техникасы және т.б.) тура сәйкестендіруге бағытталған қосымша құқық нормаларын қамтымайтын нормативтік құқықтық актілер.";

102-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

"102. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізуді қаржыландыру Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен республикалық бюджет есебінен жүзеге асырылады.

Ағымдағы жылдың 20 желтоқсанынан кейін сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптамаға бағытталған нормативтік құқықтық актілердің жобалары бойынша қорытындыларға ақы төлеу келесі жылы бөлінетін республикалық бюджет қаражаты есебінен қамтамасыз етіледі.";

104, 105 және 106-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:

"104. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізуді үйлестіру уәкілетті ұйымға жүктеледі.

105. Уәкілетті ұйым конкурстық негізде сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізу үшін сарапшыларды тартады, олардың кандидатураларын сарапшылар тізіліміне енгізу үшін ұйымдастырушыға жібереді, сондай-ақ сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізу барысында нормативтік құқықтық актілер жобаларын әзірлеушілер мен сарапшылардың өзара іс-қимылын қамтамасыз етеді.

Сарапшыларды конкурстық іріктеуді өткізу тәртібін ұйымдастырушы бекітеді.

106. Сарапшы келесі талаптарға сай болуы керек:

1) жоғары білімнің болуы;

2) сарапшы ретінде әрекет етуді көздейтін қызмет саласында кемінде 5 (бес) жыл жұмыс тәжірибесі не ғылым кандидаты, ғылым докторы, PhD докторы немесе бейіні бойынша доктор ғылыми дәрежесі болған жағдайда, ол бойынша сарапшы ретінде әрекет етуді көздейтін қызмет саласында кемінде 3 (үш) жыл жұмыс тәжірибесі сарапшы;

3) өтелмеген немесе алынбаған соттылықтың болмауы;

4) соңғы 3 жыл ішінде әкімшілік сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық жасағаны үшін әкімшілік жазаның болмауы;

5) мемлекеттік қызметке кір келтіретін тәртіптік теріс қылық үшін жұмыстан шығарудың болмауы;

6) сыбайлас жемқорлық қылмысы үшін соттылықтың болмауы.";

8-тарау алып тасталсын;

109 және 110-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:

"109. Нормативтік құқықтық актілер жобаларына сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізу шарттары Қазақстан Республикасының Мемлекеттік сатып алу туралы заңнамасына сәйкес ұйымдастырушы мен Уәкілетті ұйым арасында жасалған азаматтық-құқықтық шартта айқындалады.

110. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптаманы жүзеге асыратын сарапшының құқықтары мен міндеттері, сарапшының қызметтеріне ақы төлеу шарттары, шарттық қатынастарды бұзу үшін негіздер осы Қағидаларға 2-қосымшаға сәйкес Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес Уәкілетті ұйым мен сарапшы арасында жасалған сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізуге арналған шартта (бұдан әрі-үлгілік шарт) айқындалады.

Уәкілетті ұйым сарапшымен осы Шартта көзделген негіздер бойынша сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізуге арналған Шартты бұзуға құқылы.";

115-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

"115. Нормативтік құқықтық актілердің жобалары бойынша сыбайлас жемқорлыққа қарсы Қайта ғылыми сараптама жүргізілуі мүмкін.

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы Қайта ғылыми сараптама нормативтік құқықтық актінің жобасына тұжырымдамалық өзгерістер мен толықтырулар енгізілген жағдайда жүргізіледі:

1) Президент Әкімшілігінің және (немесе) Үкімет Аппаратының ескертулері мен ұсыныстары бойынша;

2) әділет органдарында мемлекеттік тіркеуге жататын, әділет органдарының ескертулері мен ұсыныстары бойынша жүзеге асырылады.";

120, 121, 122, 123-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:

"120. Уәкілетті ұйым осы нормативтік құқықтық актінің жобасына сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізу үшін сарапшыны немесе сарапшылар тобын айқындайды. Бұл ретте, уәкілетті ұйым осы жобаны дайындауға тікелей қатысқан сарапшыны нормативтік құқықтық актінің жобасына сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізуге тартпайды.

"Қызмет бабында пайдалану үшін", "Баспасөзде жарияланбайды", "Баспасөзге арналмаған" деген белгілері бар материалдарды жариялау жүргізілмейді.

121. Нормативтік құқықтық актінің жобасын және оған қоса берілетін материалдарды Уәкілетті ұйым сарапшыға немесе сарапшылар тобына жібереді.

Сарапшы Уәкілетті ұйым белгілеген мерзімде уәкілетті ұйымға нормативтік құқықтық актінің ұсынылған жобасының жұмысқа қабылданғаны туралы не өзінен бас тарту себептерін көрсете отырып, өздігінен бас тарту туралы хабарлама жібереді.

122. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізуге келісім берген сарапшы Уәкілетті ұйым белгілеген мерзімнен кешіктірмей нормативтік құқықтық акт жобасының сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптамасының қорытындысын дайындайды және оны келісу үшін уәкілетті ұйымға жібереді.

123. Уәкілетті ұйым орфографиялық, пунктуациялық және стилистикалық сауаттылық бөлігінде қорытындыны тексеруді жүзеге асырады және қажет болған жағдайда сарапшының немесе сарапшылар тобының Сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптаманың дайындалған қорытындысын пысықтауы туралы мәселені шешеді.

Сарапшы немесе сарапшылар тобы Уәкілетті ұйымның ескертулерімен және ұсыныстарымен келіспеген жағдайда, Уәкілетті ұйым сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізу үшін нормативтік құқықтық актінің жобасын басқа сарапшыға жіберуге құқылы.

Сарапшы немесе сарапшылар тобы сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптаманың қорытындысында қамтылған нормативтік құқықтық акт жобасының сыбайлас жемқорлық нормаларын жою бойынша өздері дайындаған ұсынымдардың негізділігіне жауапты болады.

Егер Уәкілетті ұйым сарапшының немесе сарапшылар тобының ұсынымдарымен келіспесе, ол нормативтік құқықтық актінің тиісті жобасы бойынша ерекше пікір білдіруге және оны сарапшының немесе сарапшылар тобының қорытындысына қоса беруге құқылы.";

129-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

"129. Уәкілетті ұйым ұсынымдарды қабылдамау себептерінің дәлелді негіздемелерімен әзірлеушілердің орналастырылған позицияларына талдау жүргізеді және тоқсан сайын есепті тоқсаннан кейінгі айдың 10-күніне дейінгі мерзімде жүргізілген талдау қорытындыларын ұйымдастырушыға жібереді.";

132-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

"132. Нормативтік құқықтық актілер жобаларына сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізу үшін сарапшыларды конкурстық іріктеуді (бұдан әрі - конкурстық іріктеу) Уәкілетті ұйым ұйымдастырады және жүргізеді.";

135-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

"135. Уәкілетті ұйым басшысының не оның міндетін атқарушы тұлғаның шешімімен конкурстық іріктеу өткізу үшін конкурстық комиссия қалыптастырылады, конкурстық комиссияның хатшысы айқындалады.";

139-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

"139. Конкурстық комиссияның жұмысын ұйымдастырушылық қамтамасыз етуді жүзеге асыратын және дауыс беруге қатыспайтын уәкілетті ұйымның қызметкері конкурстық комиссияның хатшысы болып табылады.";

141, 142-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:

"141. Уәкілетті ұйым мүдделер қақтығысын болғызбау жөнінде жан-жақты шаралар қабылдайды.

142. Конкурстық іріктеу бірқатар дәйекті кезеңдерді қамтиды:

1) конкурстық іріктеуді өткізу туралы хабарландыруды уәкілетті ұйымның және ұйымдастырушының интернет-ресурсында жариялау;

2) конкурстық іріктеуге қатысуға ниет білдірген тұлғалардан құжаттар қабылдау;

3) конкурстық комиссияның конкурстық іріктеуге қатысушылар құжаттарының Сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізу қағидаларының 106-тармағында белгіленген өлшемшарттарға сәйкестігін қарау;

4) сарапшылар тізіліміне қосу үшін үміткерлерге тестілеу өткізу;

5) сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптаманың қорытындысын дайындау түріндегі жазбаша емтихан;

6) сарапшылар тізіліміне енгізу үшін үміткерлермен әңгімелесу.";

146, 147, 148-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:

"146. Конкурстық іріктеуді өткізу туралы хабарландыру мынадай мәліметтерді қамтиды:

1) орналасқан жері, пошталық мекенжайы, телефон нөмірлері, электрондық пошта мекенжайы көрсетілген конкурстық іріктеу жүргізетін уәкілетті ұйымның атауы;

2) Сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізу қағидаларының 106-тармағына сәйкес конкурстық іріктеуге қатысушыларға қойылатын негізгі өлшемшарттар;

3) құжатты қабылдау конкурстық іріктеу өткізу туралы хабарландыруды соңғы жариялаған күнінен кейін келесі жұмыс күнінен бастап есептеледі;

4) осы Қағидалардың 147-тармағында көрсетілген қажетті құжаттардың тізбесі.

147. Конкурстық іріктеуге қатысуға ниет білдірген тұлғалар құжаттарды қабылдауға жауапты уәкілетті ұйымның құрылымдық бөлімшесіне мынадай құжаттарды тапсырады:

1) телефон нөмірлері мен электрондық пошта мекенжайын көрсете отырып, уәкілетті ұйымның бірінші басшысының немесе оның міндетін атқарушы тұлғаның атына еркін нысанда өтініш;

2) жеке басын куәландыратын құжаттың көшірмесі (түпнұсқасы салыстыру үшін);

3) еңбек қызметін растайтын құжаттың көшірмесі (нотариалды куәландырылған түпнұсқалары ұсынылмаған жағдайда, салыстыру үшін);

4) білімі туралы құжаттардың көшірмелері, сондай-ақ "Білім туралы" Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес нострификациялау рәсімінен өткенін немесе танылуын растайтын құжаттар (шетелдік білім беру мекемелері берген дипломдар үшін) (нотариалды куәландырылған түпнұсқалары ұсынылмаған жағдайда салыстыру үшін);

5) болған жағдайда ғылыми дәрежені растайтын құжаттың көшірмесін (нотариалды куәландырылған түпнұсқалары ұсынылмаған жағдайда, салыстыру үшін).

148. Конкурстық іріктеуге қатысушылар осы Қағидалардың 147-тармағында санамаланған құжаттарды конкурстық іріктеуді өткізу туралы хабарландыру соңғы жарияланғаннан кейінгі келесі жұмыс күнінен бастап 5 (бес) жұмыс күні ішінде хабарландыруда көрсетілген уәкілетті ұйымның электрондық пошта мекенжайына электрондық түрде ұсынады.";

152 және 153-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:

"152. Құжаттардың толық емес топтамасын немесе дәйексіз мәліметтерді ұсыну уәкілетті ұйымның оларды қараудан бас тартуы үшін негіз болып табылады.

153. Конкурстық комиссияның хатшысы тестілеуден, әңгімелесуден, жазбаша емтиханнан өту кестесін, сондай-ақ тестілеуге, әңгімелесуге, жазбаша емтиханға жіберілген кандидаттардың тізімдерін жасайды, олар уәкілетті ұйымның интернет-ресурсында орналастырылады.";

156, 157, 158-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:

"156. Үміткер нормативтік құқықтық актілер жобаларына сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізуді көздейтін қызмет саласындағы (салаларындағы) Қазақстан Республикасының заңнамасын білуге тестілеуден өтеді.

157. Тестілеуге арналған сұрақтар Уәкілетті ұйым басшысының немесе оның міндетін атқарушы тұлғаның бұйрығымен бекітіледі және жария етілуге жатпайды.

158. Үміткерлерді тестілеу жазбаша немесе электрондық нысанда 90 (тоқсан) минут ішінде жүргізіледі және 50 (елу) сұрақтан тұрады. Үміткерлер үшін тестілеуден өту мәні кемінде 40 (қырық) дұрыс жауапты құрайды.";

162-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

"162. Әңгімелесуге жіберілген кандидаттар оны уәкілетті ұйым айқындаған жерде, оның ішінде уәкілетті ұйымның интернет-ресурсында орналастырылатын кестеге сәйкес бейнеконференцбайланыс арқылы өтеді.";

171-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

"171. Сарапшылар тізіліміне енгізу үшін ұсынылған сарапшылар кандидатураларының тізімі уәкілетті ұйымның интернет-ресурсында орналастырылады.";

173-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

"173. Тізілім үнемі жұмыс істейді, оған қажет болған жағдайда өзгерістер мен толықтырулар енгізіледі.

Оған қосымша сарапшыларды қосуды көздемейтін нормативтік құқықтық актілер жобаларына сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізу жөніндегі сарапшылар тізілімін қайта бекіту конкурстық рәсімдерді қайта өткізбей жүзеге асырылады.";

мынадай мазмұндағы 11-тараумен толықтырылсын:

"11-тарау. Сарапшыларды тізілімнен шығару тәртібі";

174, 175, 176-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:

"174. Уәкілетті ұйым растайтын құжаттарды қоса бере отырып, сарапшыны тізілімнен шығару үшін ұйымдастырушыға ұсыныс береді.

175. Уәкілетті ұйым тоқсан сайын есепті кезеңнен кейінгі күннің 10 (он) күніне дейін ұйымдастырушыға үлгілік шарттың 22-тармағында көзделген негіздер бойынша тізілімнен алып тастауға жататын сарапшылар туралы мәліметтерді ұсынады.

Бұл ретте уәкілетті ұйым алып тастау үшін негіз болатын сарапшы тарапынан бұзушылық фактісін құжаттайды.

176. Сарапшыларды сарапшылар тізілімінен шығаруды ұйымдастырушы осы Қағидалардың 177-тармағының және үлгілік шарттың 22-тармағының негізінде жүзеге асырады.";

мынадай мазмұндағы 177-тармақпен толықтырылсын:

"177. Уәкілетті ұйым ұйымдастырушыға негіздемені (материалдарды) қоса бере отырып, сарапшыны сарапшылар тізілімінен шығару туралы ұсыныс жібереді:

1) сарапшымен біржақты тәртіппен сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізу шартын бұзу;

2) сарапшының сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізуден бас тартуы;

3) сарапшының қайтыс болуы;

4) сарапшының өзі бастамашылық жасаған оны сарапшылар тізілімінен шығару туралы жазбаша хабарламаны қамтиды.";

Ғылыми сараптаманы ұйымдастыру мен жүргізу, сондай-ақ ғылыми сарапшыларды іріктеу қағидаларына 2-қосымша осы бірлескен бұйрықтың қосымшасына сәйкес жаңа редакцияда жазылсын.

2. Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінің Конституциялық заңнама және мемлекеттік басқару департаменті заңнамада белгіленген тәртіппен мыналарды қамтамасыз етсін:

1) осы бұйрықтың мемлекеттік тіркелуі;

2) осы бұйрықты Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінің ресми интернет-ресурсында орналастыруды қамтамасыз етсін.

3. Осы бірлескен бұйрықтың орындалуын бақылау жетекшілік ететін Қазақстан Республикасы Әділет вице-министріне жүктелсін.

4. Осы бірлескен бұйрық 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап қолданысқа енгізіледі және ресми жариялануға тиіс.

Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Ұлттық экономика министрі Қазақстан Республикасы Әділет министрі

__________С. Жумангарин__________Е. Сарсембаев

Қазақстан Республикасы Әділет министрі 2025 жылғы 30 желтоқсандағы № 816 Қазақстан Республикасы Премьер- Министрінің орынбасары – Ұлттық экономика министрі 2025 жылғы 31 желтоқсандағы № 138 мен Қазақстан Республикасының Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің (Сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет) Төрағасы 2025 жылғы "__" _____ №____ бірлескен бұйрығымен бекітілген Ғылыми сараптаманы ұйымдастыру мен жүргізу, сондай-ақ ғылыми сарапшыларды іріктеу қағидаларына 2-қосымша

Уәкілетті ұйым мен сарапшы арасында сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізуге жасалатын үлгілік шарт

№____ 20__ жылғы "___" ____________
Бұдан әрі Институт деп аталатын Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінің" Қазақстан
Республикасының Заңнама және құқықтық ақпарат институты " ШЖҚ РМК ______________________________________________________________________________,
негізінде әрекет ететін___________________________________ _________,бір жағынан, және
_______________________________________________________________________________,
__________________________________ _____________________________________________
(Тегі, Аты, Әкесінің аты (бар болса) (жеке басын куәландыратын құжат)
№ _____________, берілген ____________________________________________,
бұдан әрі сарапшы деп аталатын, екінші жағынан, бұдан әрі бірлесіп аталған Тараптар
төмендегілер туралы осы Шартты жасасты:

1-тарау. Шарттың мәні

1. Сарапшы институттың тапсырмасы бойынша осы Шарттың талаптарына сәйкес қорытындылар (бұдан әрі – қызметтер) бере отырып, Нормативтік құқықтық актілердің жобаларына сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізу жөнінде қызметтер көрсетуге міндеттенеді, ал Институт сарапшы осы Шарт бойынша өз міндеттемелерін тиісінше орындаған жағдайда, осы Шарттың талаптарында нормативтік құқықтық актінің әрбір жобасы бойынша қызметтің нәтижесін уақтылы қабылдауға және төлеуге міндеттенеді.

2. Институт осы жобаны және әзірлеуші ұсынған басқа да құжаттарды қоса бере отырып, Нормативтік құқықтық актінің жобасына сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізу қажеттігі туралы хабарламаны (бұдан әрі – хабарлама) жіберу (тапсыру) арқылы Сарапшыға тапсырма береді.

3. Нормативтік құқықтық актінің әрбір жобасы бойынша қызмет Нормативтік құқықтық актінің тиісті жобасы бойынша Институт хабарламасында белгіленген мерзімнен кешіктірілмей көрсетіледі.

2-тарау. Тараптардың құқықтары мен міндеттері

4. Сарапшы міндетті:

1) Нормативтік құқықтық актілер жобаларының сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптамасын жеке өзі жүргізуге, көрсетілетін қызметтердің дұрыстығын, объективтілігін, біліктілігін қамтамасыз етуге;

2) Осы Шартта көзделген қызметтерді тиісті сапада және толық көлемде, Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарына сәйкес, осы Шартта белгіленген мерзімдерде және шарттарда көрсетуге міндетті;

3) нормативтік құқықтық актінің жобасын алған күннен бастап келесі 1 (бір) жұмыс күні ішінде оған ұсынылған нормативтік құқықтық актінің жобасын жұмысқа қабылдау туралы не өзінен бас тарту себептерін, оның ішінде осы жобаны дайындауға тікелей қатысуын көрсете отырып, өзіне бас тарту туралы хабарлама жіберілсін;

4) қызмет көрсетуге байланысты өзіне белгілі болған институттың мазмұны мен құжаттамасы мен мәліметтерінің құпиялылығын қамтамасыз етуге;

5) институтты оның талабы бойынша қызмет көрсету барысы туралы хабардар етуге міндетті;

6) Осы Шарт бойынша міндеттемелерді тиісінше орындау үшін институт өзіне берген мүлік пен құжаттардың сақталуын қамтамасыз етуге міндетті;

7) осы Шарттың талаптары бұзылған жағдайда Институтқа өз міндеттемелерін толық көлемде тиісінше орындамау нәтижесінде туындаған барлық залалдарды өтеуге міндетті;

8) институттың талабы бойынша көрсетілген қызметтер туралы есеп беру;

9) нормативтік құқықтық актілер жобаларының сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптамасының қорытындысы берілгеннен кейін әзірлеушінің оның ұсынымдарымен келісуіне немесе келіспеуіне қарамастан, нормативтік құқықтық актінің жобасын ол қабылданғанға дейін барлық сатыларда сараптамалық сүйемелдеуді қамтамасыз етсін;

10) Сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптаманың қорытындысын қазақ немесе орыс тілінде қолма-қол, электрондық пошта арқылы не Ақпараттық жүйе арқылы (ол болған кезде) беруді жүзеге асыруға міндетті.

5. Сарапшының құқығы бар:

1) институттан осы Шарттың талаптарына сәйкес көрсетілген қызметтерге ақы төлеуді талап етуге;

2) институттан туындаған мәселелер бойынша түсініктемелер және қызмет көрсету үшін қажетті қосымша мәліметтер алуға;

3) қызметті сапалы және толық көлемде орындау шартымен мерзімінен бұрын көрсетуге міндетті.

6. Институт міндетті:

1) Егер сарапшы тапсырма алса, Сарапшыға нормативтік құқықтық актілердің жобаларын және оларға қоса берілетін материалдарды ұсынуға;

2) институт анықтаған кемшіліктер жойылған жағдайда, Нормативтік құқықтық актінің әрбір жобасы бойынша сарапшы көрсеткен қызметтер қабылдансын;

3) осы Шартта көзделген тәртіппен сарапшы көрсеткен қызметтерге ақы төлеуге міндетті;

4) осы жобаны дайындауға тікелей қатысқан сарапшының нормативтік құқықтық актінің жобасына сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізуіне жол бермеуге міндетті.

5) сарапшыға мерзімнің кемінде 2/3 бөлігін беруге міндетті.

7. Институт құқылы:

1) кез келген уақытта сарапшы көрсететін қызметтердің барысы мен сапасын тексеруге міндетті;

2) қызметтер көрсету нәтижелерінде орфографиялық, пунктуациялық және стилистикалық сауаттылық бөлігінде кемшіліктер анықталған жағдайда, көрсетілген қызметтерді қабылдамауға және кемшіліктер анықталған күннен бастап ____ жұмыс күні ішінде көрсетілген қызметтерде анықталған кемшіліктерді жою туралы Сарапшыға хабарлама жіберуге;

3) сарапшы институттың ескертулерімен келіспеген жағдайда, нормативтік құқықтық актінің жобасын оның сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптамасын жүргізу үшін басқа Сарапшыға жолдасын;

4) Сарапшыға осы Шарт бойынша міндеттемелерді тиісінше орындау үшін ұсынымдар беруге міндетті;

5) Қызмет көрсету процесін бақылау;

6) осы Шарттың 22-тармағында көзделген негіздер бойынша осы Шартты біржақты тәртіппен бұзуға құқылы.

8. Тараптар осы Шарт бойынша міндеттемелерді орындау барысында құрылған барлық сарапшының көрсетілген қызметтер бойынша зияткерлік қызметінің нәтижелеріне меншік құқығы институтқа тиесілі болатынына уағдаласты.

3-тарау. Қызметтерге ақы төлеу шарттары

9. Нормативтік құқықтық актінің әрбір жобасы бойынша көрсетілетін қызметтердің құнын Қазақстан Республикасының Әділет министрлігі (бұдан әрі – әділет Министрлігі) бекіткен нормативтік құқықтық актілер жобаларына сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізу жөніндегі көрсетілетін қызметтердің құнын бағалау өлшемшарты негізінде институт Қазақстан Республикасы Әділет министрлігімен келісу бойынша айқындайды.

10. Институт сарапшы дайындаған сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптаманың қорытындысын келіскеннен кейін _ _ _ жұмыс күні ішінде Тараптар көрсетілген қызметтер актісіне қол қояды. Тараптар бір айда көрсетілген қызметтер актісін жасауға және оған қол қоюға құқылы. Қызметтер институт пен Әділет министрлігі арасында көрсетілген қызметтер актісіне қол қойылғаннан кейін көрсетілген болып есептеледі.

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптаманың қорытындысында көрсетілмеген қосымша сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жағдайда, сарапшының көрсетілген қызметінің құны төмендету жағына қарай қайта қаралуы мүмкін.

11. Институт сарапшыға Әділет министрлігі институттың есеп шотына ақша қаражатын аударған күннен бастап 5 (бес) жұмыс күнінен кешіктірмей төлем жүргізеді.

12. Институт Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорына сарапшының пайдасына төленетін міндетті зейнетақы жарналарын, сондай-ақ табыс салығын ұстайды.

13. Қызмет көрсету кезінде сарапшы шеккен өзге де шығыстарды институт өтемейді.

4-тарау. Тараптардың жауапкершілігі және дауларды шешу тәртібі

14. Тараптар осы Шарт бойынша өз міндеттемелерін орындамаған немесе тиісінше орындамаған жағдайда Тараптар Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес жауапты болады.

15. Тараптар осы Шарттың талаптарын орындамағаны үшін, егер ол форс-мажорлық мән-жайлардың нәтижесі болса, жауапты болмайды.

Осы Шарттың мақсаттары үшін "форс-мажор" Тараптардың бақылауына бағынбайтын және күтпеген сипаттағы оқиғаны білдіреді. Мұндай оқиғалар мыналарды қамтуы мүмкін, бірақ тек қана емес: әскери әрекеттер, табиғи немесе табиғи апаттар және басқалар.

Форс-мажорлық мән-жайлар туындаған кезде сарапшы тез арада институтқа осындай мән-жайлар және олардың себептері туралы жазбаша хабарлама жібереді. Егер институттан өзге жазбаша нұсқаулар түспесе, сарапшы осы Шарт бойынша өз міндеттемелерін қаншалықты орынды болса, орындауды жалғастырады және форс-мажорлық жағдайларға байланысты емес осы Шартты орындаудың баламалы тәсілдерін іздестіреді.

16. Сарапшы сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптаманың қорытындысында қамтылған нормативтік құқықтық акт жобасының сыбайлас жемқорлық нормаларын жою жөнінде өзі дайындаған ұсынымдардың негізділігіне жауапты болады;

17. Осы Шартты орындау кезінде туындауы мүмкін даулар мен келіспеушіліктер Тараптар арасындағы келіссөздер арқылы шешіледі.

18. Келіспеушіліктерді келіссөздер жолымен шешу мүмкін болмаған жағдайда, даулар мен келіспеушіліктер Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес сот тәртібімен қаралуға тиіс.

5-тарау. Шарттың қолданылу мерзімі және оны тоқтату негіздері

19. Осы Шарт Тараптар қол қойған күннен бастап күшіне енеді және қолданылады дейін "__" _______ 20__ тараптардың міндеттемелері бөлігінде – олар толық орындалғанға дейін.

20. Осы Шарт Тараптардың өзара келісімі бойынша бұзылуы мүмкін. Осы шартты бұзуды талап ететін тарап өзінің ниеті туралы екінші Тарапты шарттың қолданылу мерзімі аяқталғанға дейін күнтізбелік отыз күннен кешіктірмей хабардар етуге тиіс.

21. Шартты сарапшының бастамасы бойынша бұзған кезде сарапшының қызмет көрсету процесінде жүргізілген өз шығындарын, сондай-ақ көрсетілген қызметтер үшін төлемді өтеуді талап етуге құқығы жоқ.

22. Институт келесі жағдайларда осы Шартты біржақты тәртіппен бұзуға құқылы:

1) сарапшының үш ай ішінде дәлелді себептерсіз 2 (екі) реттен артық Қызмет көрсетуден бас тартуы;

2) институт хабарламасында белгіленген қызмет көрсету мерзімі өткен күннен бастап екі жұмыс күнінен астам мерзімге қызмет көрсетуді үш реттен астам кешіктіру;

3) біліктілігінің жеткіліксіздігі, қабілетсіздігі салдарынан сарапшының өз міндеттерін орындай алмауы;

4) ғылыми сараптаманы ұйымдастыру және жүргізу, сондай-ақ ғылыми сарапшыларды іріктеу қағидаларында көрсетілген, сондай-ақ осы Шартта көзделген талаптарды бұза отырып, сыбайлас жемқорлыққа қарсы ғылыми сараптама жүргізу жағдайларын бірнеше рет белгілеу.

23. Осы Шартты біржақты тәртіппен бұзу Қазақстан Республикасының азаматтық заңнамасына сәйкес айқындалады.

24. Осы Шарт мерзімінен бұрын бұзылған жағдайда сарапшы бұзылған күнгі нақты шығындар үшін ғана төлемді талап етуге құқылы және осы Шарт бұзылған күннен бастап 10 (он) жұмыс күні ішінде институтқа артық төленген соманы қайтарады.

6-тарау. Қорытынды ережелер

25. Осы Шартқа барлық толықтырулар мен өзгерістер жазбаша түрде жасалады, екі тарап та қол қояды және осы Шарттың ажырамас бөлігі болып табылады.

26. Осы Шарт Тараптардың әрқайсысы үшін бір данадан бірдей заңды күші бар қазақ және орыс тілдерінде екі данада жасалды.

7-тарау. Тараптардың мекенжайлары, деректемелері және қолдары

Үйлестіруші__________________________ Сарапшы _______________________