ИПС "Әділет"

В соответствии со статьей 31 Закона Республики Казахстан "О местном государственном управлении и самоуправлении в Республике Казахстан", постановлением Правительства Республики Казахстан от 23 сентября 2022 года № 736 "Об утверждении Концепции развития жилищно-коммунальной инфраструктуры на 2023-2029 годы", акимат города Костаная ПОСТАНОВЛЯЕТ:

1. Утвердить прилагаемую Программу реновации жилищного фонда города Костаная на 2026 - 2029 годы.

2. Контроль за исполнением настоящего постановления возложить на курирующего заместителя акима города Костанай.

3. Настоящее постановление вступает в силу с момента опубликования.

Аким города Костаная

М. Жундубаев

	Утверждено
	постановлением акимата
	от "25" февраля 2026 года
	№ 317

Программа реновации жилищного фонда города Костаная на 2026 - 2029 годы

1. Общие положения

1. Программа реновации жилищного фонда города Костаная на 2026-2029 годы (далее - Программа) разработана на основании Концепции развития жилищно-коммунальной инфраструктуры на 2023-2029 годы, утвержденной постановлением Правительства Республики Казахстан от 23 сентября 2022 года № 736 (далее – Концепция).

Реновация жилища в городе Костанай - совокупность мероприятий, направленных на обновление среды жизнедеятельности и создание благоприятных условий проживания граждан, общественного пространства в целях предотвращения роста аварийного жилищного фонда в городе Костанай, обеспечения развития жилых территорий социальной, инженерной и транспортной инфраструктуры, путем реконструкции или сноса ветхих, не сейсмостойких зданий и сооружений.

2. Программа направлена на обновление среды жизнедеятельности и благоприятные условия проживания граждан, общественного пространства, развитие жилых территорий и их благоустройства.

3. Основополагающие положения Программы регламентированы пп.2 п. 5 подхода Концепции.

4. Местный исполнительный орган определяет и финансирует уполномоченную организацию для реализации Программы.

5. В Программе используются следующие понятия и определения:

1) реновация – комплекс мер по обновлению строительных объектов, в том числе ветхих и (или) аварийных, направленный на улучшение условий их эксплуатации в целях формирования качественной комфортной среды населенных пунктов с обеспечением территории социальной, инженерной и транспортной инфраструктурами, благоустройством, а также приведение в соответствие с архитектурным обликом населенного пункта путем реконструкции (капитального ремонта), реставрации или постройки новых строительных объектов со сносом ветхих и (или) аварийных строительных объектов.

2) реновация городской территории – преобразование городских пространств и территорий с формированием качественной комфортной городской среды, с обеспечением территории социальной, инженерной и транспортной инфраструктурой, благоустройством, озеленением и рекреационными зонами;

3) реновация жилищного фонда – процесс замены неподлежащего сохранению либо нерационального для восстановления здания жилищного фонда путем сноса, с целью устранения его морального и физического износа. Реновация жилищного фонда проводится после определения несоответствия эксплуатационных качеств (проведение технического обследования), нормативных сроков эксплуатации и получения согласия жильцов на реновацию. Процесс реновации жилищного фонда – это процесс замещения зданий, отслуживших свой срок новыми, возведенными с учетом современных требований;

4) проект реновации - проект в виде локальной или комплексной застройки на земельном участке, подлежащем реновации.

Участок реновации - земельный участок, на котором предполагается провести реновацию.

5) реконструкция - изменение отдельных помещений, иных частей здания или здания в целом, как правило, связанное с необходимостью обновления и модернизации изменяемого объекта.

6) жилой дом (жилое здание) - строение, состоящее в основном из жилых помещений, а также нежилых помещений и иных частей, являющихся общим имуществом.

7) инвестор - физические и юридические лица, осуществляющие инвестиции в рамках Программы.

8) снос зданий и сооружений - полное или частичное устранение зданий и сооружений или их элементов путем демонтажа или разрушения.

9) оценка - определение возможной рыночной или иной стоимости объекта оценки в соответствии с законодательством Республики Казахстан.

10) жилая площадь жилища - сумма площадей жилых комнат (спальни, гостиной, детской, домашнего кабинета и тому подобное) в жилище (квартире), исчисляемая в квадратных метрах.

11) нежилая площадь жилища - сумма площадей внутренних подсобных помещений (кухни, ванной комнаты, туалета, прихожей, коридора, квартирной кладовой и тому подобное) в жилище (квартире), исчисляемая в квадратных метрах

12) техническое обследование надежности и устойчивости зданий и сооружений – вид экспертных (инженерных) изыскательских работ, проводимых в целях определения фактического технического состояния зданий и сооружений, их элементов, несущих и ограждающих конструкций, инженерных систем, оценки их надежности и устойчивости, возможности дальнейшей эксплуатации, а также получения количественной оценки фактических показателей состояния конструкций с учетом изменений, происходящих во времени, для принятия решений о капитальном ремонте, модернизации, реконструкции либо сносе объектов;

13) оценка технического состояния - установление степени повреждения и категории технического состояния строительных конструкций, зданий и сооружений в целом и их энергоэффективности на основе сопоставления фактических значений количественно оцениваемых признаков со значениями этих же признаков, установленных проектом или нормативным документом;

14) срок службы - продолжительность нормальной эксплуатации строительного объекта до состояния, при котором его дальнейшая эксплуатация недопустима или нецелесообразна;

15) экспертное заключение по результатам технического обследования надежности и устойчивости зданий и сооружений - документ, являющийся результатом технического обследования, оформляемый в соответствии с требованиями Закона Республики Казахстан "Об архитектурной, градостроительной и строительной деятельности" и строительных правил СП РК 1.04-101-2012 "Обследование и оценка технического состояния зданий и сооружений", содержащий выводы о техническом состоянии несущих и ограждающих конструкций и инженерных систем здания, подготовленный физическими и (или) юридическими лицами, имеющими соответствующее разрешение на осуществление указанной деятельности;

16) снос – полное или частичное устранение зданий и сооружений и их элементов (демонтаж), ликвидация здания или сооружения, путем демонтажа или разрушения.

17) ветхое состояние здания, жилого дома (объекта) – состояние, при котором конструкция, основание (здание в целом) перестают удовлетворять заданным эксплуатационным, техническим нормам и требованиям, без опасности их обрушения и, соответственно, не представляет опасности для жизни жильцов, а оценка технического состояния такого объекта, соответствует физическому износу в пределах 90-100%;

18) физический износ здания, жилого дома (объекта) – степень утраты первоначальных технико-эксплуатационных качеств (прочности, устойчивости, надежности и других) в результате воздействия природных, климатических и иных факторов;

19) аварийное здание, жилой дом (объект) – здание (объект), в котором основные несущие конструкции (фундаменты, колонны, несущие стены, балки, перекрытия) утратили несущую способность, и дальнейшая эксплуатация которого, представляет опасность для жизни проживающих (пребывающих) в нем людей, признанное не подлежащим восстановлению в соответствии с заключением компании (юридическое лицо), аккредитованной на осуществление технического надзора и технического обследования надежности и устойчивости зданий и сооружений;

20) объект реновации - существующее на территории, подлежащей реновации, отдельно стоящее жилое/нежилое здание, дом или сооружение, а также транспортные и инженерные коммуникации;

21) администратор программы – государственное учреждение, наделенное соответствующими государственными функциями;

22) уполномоченная организация – организация (учреждение), выполняющая функции реновации, а также осуществляющее содействие субъектам, участвующим в процессе реновации;

23) жилой переселенческий фонд - совокупность всех жилых помещений, принадлежащих уполномоченной организации и/или инвестору (застройщику), в соответствии с требованиями действующего законодательства Республики Казахстан, предназначенных для переселения собственников жилья подлежащего реновации;

24) предпроектное исследование - комплекс мероприятий по сбору, анализу и оценке данных об участке реновации с выработкой рекомендаций по организации застройки, ее характеру, зонированию и функциональному наполнению участка реновации, транспортно-пешеходным связям, общественным пространствам и иным аспектам;

25) территория реновации - территория жилой застройки, согласно градостроительным проектам города Костаная, со всеми зданиями, находящимися в еҰ пределах;

2. Анализ текущей ситуации

6. Программа учитывает как внутренний опыт по реновации жилищного фонда, так и опыт различных стран в этом направлении, в связи с чем, в основу метода достижения целей настоящей Программы, заложены принципы комплексного подхода оценки (анализа) и планирования реновации жилищного фонда и прилегающей территории, общественное обсуждение проектов реновации конкретных участков, а также получение согласия жителей на переселение.

7. Строительный сектор в областном центре является одним из крупнейших секторов экономики.

Индекс физического объема строительных работ демонстрирует ежегодный рост. По итогам 2019–2025 годов демонстрируется планомерное повышение вводимых в эксплуатацию квадратных метров жилья.

В строительном секторе областного центра на 1 января 2026 года функционируют порядка 25 независимых частных организаций различных форм собственности.

Объем жилищного строительства демонстрирует положительный тренд со среднегодовым приростом порядка 6%. Всего за последние три года в эксплуатацию введены более 430 тыс. кв.м. жилья только за счет частных инвестиций. Определяющими факторами доступности жилья для граждан являются цены на недвижимость и соответствующая покупательская способность.

Цены на жилье первичного рынка с 2016 года выросли со 170 тыс. тенге до 460-480 тыс. тенге к четвертому кварталу 2025 года.

Государственные меры поддержки обеспечения населения доступным жильем и перманентная урбанизация способствуют росту численности очередников на получение жилья из коммунального жилищного фонда местных исполнительных органов. Так, на 1 января 2026 года число очередников превысило 14 тыс. человек.

Наряду с вводом в эксплуатацию нового жилья идет процесс изнашивания жилищного фонда. Более 50% существующих МЖД (без учета новых МЖД построенных с 2017 года) старше 1970 годов, то есть более 50 лет эксплуатации. При этом, с 2017 года каждый год вводится в эксплуатацию от 15 до 20 многоквартирных жилых домов разной этажности и площади (от 5-ти до 9-ти этажей) строящихся за счет средств частных застройщиков.

К примеру, за 2023 год введено в эксплуатацию 25 МЖД, а за 2024 год – 31, за 2025 - 35 МЖД.

Опираясь на текущую ситуацию, необходимо отметить сильные стороны реализации программы реновации:

- выгодное расположение сносимого ветхого жилья;

- наличие необходимой инфраструктуры;

- возможность задействования бюджетных средств и привлечение частных инвестиций для обеспечения доступного жилья;

- постоянный рост объемов жилищного строительства и государственного финансирования.

3. Цель и задачи Программы

8. Основной целью Программы является обеспечение собственников ветхого и (или) аварийного жилья новыми квартирами, обновление и улучшение жилищного фонда и приведение в соответствие с действующими требованиями нормативно-технической базы Республики Казахстан, обновление инфраструктуры и снятие социального напряжения, а также формирование общественных пространств и благоустройство территории с учетом экономических, социальных и иных общественных интересов, путем создания благоприятной, безопасной, экологичной и комфортной среды жизнедеятельности населения города Костаная.

Определяющим фактором повышения качества жизни населения является создание безопасной и комфортной среды проживания.

Для полноценной среды жизнедеятельности и предоставления населению комплекса услуг в соответствии с социальными стандартами требуются наращивание жилищного фонда и развитие необходимой жилищно-коммунальной инфраструктуры.

9. Задачами Программы являются:

1) ликвидация ветхого и (или) аварийного жилья на территории реновации, а также не допущение массового появления аварийного жилищного фонда в городе Костанай, с учетом формирования городской среды принципиально нового качества;

2) структурирование кварталов города;

3) обеспечение граждан благоустроенным жильем, повышение уровня жизни населения города Костанай;

4) приведение в соответствии с архитектурным обликом города Костаная;

5) развитие механизмов по привлечению в реализацию проектов строительства внебюджетных средств, сохранение и направление государственных инвестиций на социальные нужды первоочередного значения;

6) формирование благоприятного инвестиционного климата в сфере жилищного строительства и территориального развития;

7) координация работ по комплексной реконструкции и застройке земельных участков на территориях города, требующих реновации;

8) решение социальных проблем, связанных с переселением граждан, в том числе временного переселения жильцов зданий (домов), подлежащих реновации;

9) строительство энергоэффективных многоквартирных жилых домов, снижение затрат на их эксплуатацию, тем самым снижение нагрузки на государственный бюджет;

10) координация инвесторов, их деятельности по комплексной застройке территорий реновации;

4. Основные направления и показатели результатов реализации Программы

10. Программа предполагает реализацию проектов по реновации ветхого и (или) аварийного жилья в городе Костанай по следующим трем направлениям:

Первое направление – создание местным исполнительным органом (далее – МИО) переселенческого фонда.

МИО или инвестором будет создан необходимый переселенческий фонд из достаточного количества квартир, предоставляемых для временного проживания жителям сносимых ветхих домов.

При этом, уполномоченная организация совместно с заказчиком (инвестором) строительства жилого дома (либо государственного социального жилья) осуществляет снос аварийного или ветхого жилья и строительство жилых домов на территории реновации за счет собственных (бюджетных) и/или привлекаемых средств (государственные и (или) частные инвестиции) в рамках Концепции.

Данное направление также может предусматривать привлечение единого оператора, на условиях предусмотренных Концепцией, а именно финансирование проектов строительства (приобретения) социального кредитного жилья и реновации жилищного фонда путем предоставления МИО облигационных займов по единой ставке 4,25 % годовых за счет микширования средств Национального фонда Республики Казахстан и привлеченных рыночных средств.

Второе направление - реализация уполномоченной организацией совместно с инвесторами, проектов реновации территории, либо жилого дома (здания) за счет собственных и/или привлекаемых средств, независимо от наличия переселенческого фонда. При этом, приведение в соответствие градостроительной документации, разработка ПДП осуществляется не только уполномоченной организацией, но и инвестором (по согласованию). В случае финансирования наружных инженерных сетей до границ застройки и (или) благоустройства территории, дорожной инфраструктуры за счет бюджетных средств местных исполнительных органов, инвестор возмещает местным исполнительным органам понесенные затраты возвратной долей в виде передачи квартир в построенном многоквартирном жилом доме либо иным способом, предусмотренным действующим законодательством Республики Казахстан.

Третье направление - реализация инвесторами проектов реновации территории, либо жилого дома или здания в рамках Программы без участия уполномоченной организации за счет собственных и/или привлекаемых средств. При этом, мероприятия по реализации проекта осуществляются без привлечения и участия уполномоченной организации в рамках действующего законодательства, то есть инвестор самостоятельно проводит реновацию на добровольной основе и договорных условиях.

11. Перечень ветхих и (или) аварийных зданий города Костаная будет определен местными исполнительными органами и подлежит ежегодной корректировке, после проведения анализа и технического обследования надежности и устойчивости зданий и сооружений, предлагаемых для реновации.

12. Показатели результатов реализации Программы, являются прогнозными, и будут ежегодно корректироваться, после проведения необходимых для реновации мероприятий.

13. Информирование и разъяснение программы государственными органами собственникам аварийного (ветхого) жилья, в которых будет планироваться реновация, будет осуществляться посредством проведения собраний, СМИ, социальных сетей для обеспечения прозрачности и транспарентности.

14. Прогнозные показатели результатов реализации Программы:

1) снос ветхих и (или) аварийных домов;

2) строительство новых жилых домов на территориях, подлежащих реновации;

3) улучшение архитектурного облика города Костанай;

4) модернизация и развитие инженерных и коммуникационных сетей;

5) повышение уровня экологичности районов города путем благоустройства и озеленения города (строительство скверов, аллей, общественных пространств на территориях подлежащих реновации в комплексах проектов МЖД);

6) обеспечение территории реновации объектами социальной инфраструктуры (строительство дошкольных образовательных учреждений, общеобразовательных учреждений), создание безопасной, качественной и комфортной среды для жизнедеятельности человека (населения города, отдельного района города);

7) увеличение числа рабочих мест;

8) развитие малого и среднего бизнеса.

5. Механизм и критерии реализации Программы

15. Уполномоченной организацией по исполнению Программы является ТОО "ЖКХремонт", БИН 139440013329 (далее – уполномоченная организация).

16. Администратором Программы назначается соответствующее государственное учреждение, наделенное определенными функциями (далее – администратор).

17. При реализации программы согласно первому направлению (п.10 Программы), заказчиком (застройщиком) от имени акимата города Костанай будет являться государственное учреждение соответствующей отрасли.

18. Администратор осуществляет координацию и оказывает необходимое содействие при реализации проектов реновации в рамках действующего законодательства Республики Казахстан.

19. Перечень и очередность объектов, подлежащих реновации, определяется с учетом износа строительных конструкций жилого фонда, их соответствия эксплуатационным требованиям (срок службы) на основании заключения аккредитованной экспертной организации, а также мнения собственников помещений, зданий, квартир в жилом (их) и (или) аварийных доме (-ах) подлежащих реновации.

20. Общее собрание собственников квартир и (или) нежилых помещений ветхого и (или) аварийного жилого дома правомочно принимать решения при участии в нем более половины от общего числа собственников. Решения принимаются большинством голосов от общего числа собственников и являются обязательными для всех собственников квартир и (или) нежилых помещений. В случае если собрание, объявленное в очной (явочной) форме, не состоялось по причине отсутствия кворума, голосование проводится путем письменного опроса в порядке, предусмотренном Законом Республики Казахстан "О жилищных отношениях". Решение о проведении письменного опроса и сроках его проведения принимается советом дома.

Совет дома вправе определить инициативную группу из числа собственников квартир и (или) нежилых помещений для организации и проведения общего собрания, в том числе путем письменного опроса. Мнение собственников квартир и (или) нежилых помещений о включении жилого дома в Программу реновации принимается общим собранием собственников в порядке, установленном Законом Республики Казахстан "О жилищных отношениях". Собственники, не принимавшие участия в голосовании либо голосовавшие против, вправе выбрать одну из форм равноценного возмещения, предусмотренных Программой реновации.

21. В случае принятия на собрании отрицательного решения, работы, связанные с реализацией инвестиционного проекта по реновации многоквартирного жилого дома, проводиться не будут.

22. Собственники потенциальных объектов реновации и/или домов, прилегающих к ним, могут самостоятельно обращаться в уполномоченную организацию с просьбой о включении их домов в программу (проект) реновации, при соблюдении порядка, установленного законодательством Республики Казахстан в сфере архитектурной, градостроительной и строительной деятельности, а также Программой.

23. До принятия решения о включении в программу (проект) реновации объекта, здания/помещения, жилого дома, соответствующие учреждения акимата города совместно с уполномоченной организацией подготавливают информацию и сведения по каждому жилому дому, а также зданию, сооружению (объекту), расположенному на территории подлежащей реновации, включая:

- технические характеристики многоквартирного жилого дома, общую площадь дома и земельного участка, количество собственников жилья;

- данные земельного кадастра с прилегающими земельными участками;

- информацию о действующей инфраструктуре жилого дома и возможности увеличении мощностей инфраструктуры, точек ближайшего подключения инженерных коммуникаций (водоснабжения, газоснабжения, электроснабжения, канализаций и т.д.);

- протокол собрания, с принятым решением большинства голосов от общего числа собственников, отражающее отношение собственников к предлагаемым мероприятиям по реновации жилого дома.

Структурные подразделения местного исполнительного органа, территориальные подразделения центральных органов и некоммерческое акционерное общество "Правительство для граждан" (далее - НАО) обязаны в течение 10 рабочих дней предоставить на основании запроса Администратора или Уполномоченной организации программы необходимую информацию, в том числе, но не ограничиваясь этим:

- о технических характеристиках многоквартирного жилого дома (общая площадь дома (квартир) и земельного участка, количество жильцов, наличии (отсутствии) обременений (арестов) (территориальные органы юстиции и НАО);

- выписку из земельного кадастра с прилегающими земельными участками, необходимую для благоустройства нового жилого дома.

24. После получения необходимой информации Администратором Программы совместно с Уполномоченной организацией подготавливается информационный документ на каждый жилой дом, подлежащий реновации.

25. Администратор программы размещает сформированное досье в открытом доступе на официальном интернет-ресурсе акимата города Костаная.

26. После получения необходимой информации уполномоченной организацией и присвоения соответствующему участку статуса "Объект реновации", проводится техническое обследование надежности и устойчивости зданий/сооружений, а также предпроектное обследование земельного участка с целью выработки рекомендаций по пространственной организации, зонированию, этажности и плотности, функциональному наполнению и транспортным решениям, которые в дальнейшем предоставляются заинтересованным инвесторам и застройщикам в качестве технического задания (задания на проектирование).

27. Предпроектное исследование участка и техническое обследование надежности и устойчивости зданий и сооружений проводятся в соответствии со строительными правилами, в том числе: СП РК 1.02-105-2014 "Инженерные изыскания для строительства", СП РК 1.04-101-2012 "Обследование и оценка технического состояния зданий и сооружений", "Правилами осуществления технического обследования надежности и устойчивости зданий и сооружений", утвержденными приказом № 702 от 19 ноября 2015 года. Указанные работы выполняются специализированными организациями, соответствующими требованиям законодательства Республики Казахстан.

28. Техническое задание (задание на проектирование) размещается в открытом доступе на официальном интернет-ресурсе уполномоченной организации для привлечения потенциальных инвесторов. Информация, размещенная на интернет - ресурсе может дублироваться в средствах массовой информации и других доступных средствах информирования.

29. В случае заинтересованности, потенциальный инвестор направляет заявку в уполномоченную организацию на участие в конкурсе.

30. Отбор потенциальных инвесторов проводится на конкурсной основе (открытого конкурса, конкурса в упрощенном порядке на основании внутреннего нормативного документа - Правил) и прямых переговоров в случае отсутствуя заинтересованности со стороны других Инвесторов. Основание для отбора претендентов для прямых переговоров регламентируется согласно требованиям Закона Республики Казахстан "О государственно-частном партнерстве".

Критерии отбора потенциальных инвесторов (застройщиков) установленных внутренним нормативным документом, утвержденным МИО:

- общая площадь построенных объектов жилищно-гражданского назначения за предшествующие 3 года на момент подачи заявки на участие в конкурсе;

- показатель финансовой устойчивости;

- отсутствие обременений на осуществление требуемых видов деятельности;

- наличие необходимого количества рабочей силы и специализированной техники, в зависимости от объемов предполагаемого строительства;

- наличие собственных средств в пределах 70% от стоимости строительных монтажных работ;

- возможность предоставления временного жилья для собственников ветхого жилья.

Требования для участия в конкурсе, устанавливаются уполномоченной организацией и размещаются на интернет-ресурсе уполномоченной организации, администратора или акимата города в открытом доступе не менее чем за 10 (десять) рабочих дней до объявления конкурса.

31. С победителем конкурса или инвестором (на основании прямых переговоров) заключается меморандум (соглашение) о сотрудничестве (договор о совместной реализации проекта) (далее – Соглашение).

32. После заключения меморандума (соглашения) о сотрудничестве, потенциальным инвестором совместно с уполномоченной организацией и администратором организуются общественные обсуждения для ознакомления с предлагаемым планом застройки территории реновации.

33. После проведения общественных обсуждений, администратор и уполномоченная организация организовывают работу по уточнению и предоставлению данных для подготовки к заключению договоров с каждым собственником ветхого и (или) аварийного жилья.

34. На основании заключенного Соглашения Администратор программы либо уполномоченная организация совместно с инвестором заключают трехсторонние соглашения с каждым собственником жилого и нежилого помещения, в котором закрепляются обязательства и гарантии акимата города Костаная и Инвестора по предоставлению временного жилья на момент строительства.

35. Соглашение должно включать в себя детальный план действий, включающий в себя все необходимые мероприятия для реновации.

36. Соглашение учитывает следующие обязательные шаги:

Администратор либо уполномоченная организация:

1) предоставляет необходимые исходные данные для разработки проектно-сметной документации;

2) по обращению инвестора, поэтапно, в соответствии с детальным планом действий, предусмотренным Соглашением, передает земельные участки для реализации проекта в краткосрочное возмездное землепользование (аренду) в рамках п.1 ст. 48 Земельного Кодекса Республики Казахстан;

3) по договоренности с Инвестором, в случае наличия собственного жилого фонда, предоставляет жилье для временного проживания жильцов сносимых домов на время до окончания строительства нового жилого дома, в рамках второго направления Программы, при условии окупаемости и возвратности;

4) В рамках компетенции исполняет обязательства по оказанию всестороннего содействия для реализации Программы.

5) Оказывает безвозмездные консультационные услуги, для восстановления/получения правоустанавливающих документов на квартиры.

Инвестор:

1) представляет график организации и производства работ по строительству жилых домов, объектов социально-культурного назначения и благоустройству участка реновации, а также по переселению жильцов из аварийных или ветхих домов во временное жилье, с дальнейшим переселением в возводимые дома;

2) после заключения инвестиционного соглашения проводит совместно с уполномоченной организацией информирование и собрания собственников недвижимого имущества, проживающих в аварийных или ветхих домах, их переселение и согласование сроков заселения;

3) осуществляет переселение жителей, в том числе путем выкупа (приобретения) жилья, предоставление на время строительства временное жилье, за счет собственных средств или использование предоставленного уполномоченной организацией переселенческого фонда или др. варианты в рамках действующего законодательства, в соответствии с заключенным трехсторонним соглашением;

4) проводит снос ветхих домов, определенных проектом реновации;

5) обеспечивает строительство жилых домов, объектов социально-культурного назначения и благоустройство прилегающих территорий, соответствующих нормам, стандартам и требованиям законодательства Республики Казахстан, и их сдачу в соответствии с проектом реновации и Соглашением;

6) проводит подписание с каждым собственником жилья нотариально заверенного договора мены, на основе представленных документов на право собственности от каждой из сторон, включая заключение договора мены по предоставляемому на период строительства жилью, собственником которого является инвестор;

7) осуществляет мену жилых помещений. При этом собственникам жилых помещений будут предоставляться новые квартиры в равнозначных по площади размерах, но не менее однокомнатной квартиры;

8) организует заселение жильцов снесенных домов в новые дома.

Собственники ветхого (аварийного) жилья, определенного Программой:

1) предоставляют правоустанавливающие документы на недвижимость;

2) предоставляют справки об отсутствии задолженностей по оплате коммунальных услуг;

3) на период строительства собственники переселяются в предоставляемое временное жилье на безвозмездной основе, за исключением оплаты коммунальных услуг.

В случае отсутствия переселенческого фонда собственникам ветхого и (или) аварийного жилья выплачивается ежемесячная денежная компенсация на аренду временного жилья, равнозначного по площади, до окончания строительства жилого дома. Размер ежемесячной компенсации определяется исходя из среднерыночных показателей, действующих на момент реализации Программы.

До принятия решения о переселении и (или) заключения договоров в рамках Программы уполномоченная организация либо администратор Программы осуществляет мониторинг и анализ (сверку) сведений о наличии обременений, ограничений и запретов в отношении жилых и (или) нежилых помещений предполагаемого объекта реновации, в том числе ипотеки, арестов, запретов на регистрационные действия, а также проверку наличия зарегистрированных прав собственности на все жилые и (или) нежилые помещения.

Наличие обременений и (или) ограничений не является основанием для отказа собственнику в участии в Программе, при этом реализация мероприятий по переселению и предоставлению возмещения осуществляется с учетом прав и законных интересов залогодержателей и иных лиц в порядке, установленном законодательством Республики Казахстан.

В случае нахождения жилого и (или) нежилого помещения в залоге (ипотеке) мероприятия по переселению и предоставлению возмещения осуществляются с согласия залогодержателя (банка) либо после исполнения или прекращения обеспеченного обязательства в порядке, установленном законодательством Республики Казахстан.

В отношении объектов недвижимого имущества, на которые наложен арест либо по которым имеются неоконченные судебные споры, мероприятия по переселению приостанавливаются до снятия соответствующих ограничений либо до вступления в законную силу судебного акта.

В случае отсутствия зарегистрированных прав собственности либо непредставления собственником необходимых документов, мероприятия по переселению в отношении такого помещения приостанавливаются до устранения выявленных обстоятельств.

При уклонении собственника от совершения действий, необходимых для участия в Программе, уполномоченный орган вправе продолжить реализацию Программы в отношении иных собственников и помещений, готовых к участию, с последующим урегулированием статуса соответствующего помещения в порядке, установленном законодательством Республики Казахстан.

37. Государственное учреждение соответствующей отрасли предусматривает развитие магистральных инженерных коммуникаций в соответствии с требованием норм действующего законодательства Республики Казахстан, Генерального плана города Костаная и градостроительных регламентов.

38. Государственное учреждение соответствующей отрасли предпринимает все необходимые мероприятия по изъятию и предоставлению администратору и (или) уполномоченной организации либо инвестору земельных участков, необходимых для строительства, реконструкции и благоустройства проектируемого жилого дома в соответствии с законодательством РК.

Все ответственные структурные подразделения местного исполнительного органа принимают обязательства по оказанию содействия в приоритетном порядке по получению всех разрешительных документов, в рамках действующего законодательства Республики Казахстан, в реализации инвестиционного проекта по реновации жилого дома.

39. В рамках реализации проектов по реновации жилищного фонда может предусматриваться строительство малогабаритного жилья и жилья І-IV классов комфортности с коммерческими помещениями и паркингами в соответствии с градостроительными требованиями и Генеральным планом города Костаная.

6. Порядок и условия возмещения жилых, нежилых и/или коммерческих площадей собственникам в объектах, подлежащих реновации

40. Собственникам жилых помещений (домов) предоставляются новые квартиры в равнозначных по площади размерах, но не менее однокомнатной квартиры, в соответствии с утвержденным проектом.

Квартиры предоставляются в чистовой отделке, включающей в себя виды работ, указанных в Приложении 1 Программы. В целях самостоятельной реализации квартиры собственником для дальнейшего проживания, по согласованию с застройщиком, возможно предусмотреть предоставление квартиры в улучшенной (предчистовой) отделке, включающей в себя виды работ, указанных в Приложении 1 Программы. Многоквартирные дома и жилые помещения должны отвечать требованиям для маломобильных групп населения.

41. Вместо равнозначного помещения собственник помещения в многоквартирном доме, включенном в Программу, по согласованию с инвестором, вправе получить равноценное возмещение в денежной или в натуральной форме. При этом размер равноценного возмещения определяется в соответствии с действующим законодательством Республики Казахстан.

42. Допускается улучшение жилищных условий жителей ветхих или аварийных многоквартирных домов за доплату по рыночной стоимости (на момент реализации в новых жилых помещениях), имеющих намерение приобрести большее количество комнат, чем ранее принадлежащие им в ветхих жилых помещениях.

43. Собственникам нежилых и/или коммерческих помещений в жилых домах, включенных в программу реновации, возмещается ее стоимость или предоставляются равнозначные по площади и назначению помещения в строящихся объектах. Допускается увеличение предоставляемых нежилых и/или коммерческих помещений за доплату по рыночной стоимости на момент реализации.

В случае согласия собственника нежилого помещения, на возмещение, обеспеченное путем предоставления равнозначных по площади нежилых помещений в строящихся объектах, должны быть соблюдены условия:

- соответствие строительным нормам и правилам, установленным законодательством Республики Казахстан;

- предоставление помещений в улучшенной (предчистовой) отделке в соответствии с требованиями, установленными нормативными правовыми актами Республики Казахстан;

- создания условий в многоквартирных домах для маломобильных групп граждан.

7. Инфраструктурное обеспечение и комфортная среда

44. Территория для строительства новых многоквартирных домов, на площадке сноса аварийного или ветхого жилья, обеспечивается объектами коммунальной, транспортной, социальной инфраструктуры в соответствии с Генеральным планом, проектом детальной планировки, нормативами градостроительного проектирования и иными требованиями, определенными законодательством Республики Казахстан об архитектурной, градостроительной и строительной деятельности.

45. При реализации программы реновации должно быть обеспечено создание комфортной среды проживания граждан, в том числе путем установления дополнительных требований к благоустройству территории, формированию улично-дорожной сети, парковочного пространства, тротуаров при фасадной зоны, организации дворовых и внутриквартальных озелененных территорий, организации освещенности территорий (реализует инвестор либо инвестор совместно со структурными подразделениями акимата в рамках пп. 1 п. 2 Концепции).

8. Необходимые ресурсы

46. Финансирование проектов реновации жилищного фонда может осуществляться за счет средств местного бюджета и иных источников: привлечение частных инвестиций, в том числе через механизмы ГЧП, займы финансовых институтов, привлечение средств субъектов квазигосударственного сектора, в том числе за счет государственных ценных бумаг, доходы от продажи жилых и нежилых помещений в ходе реализации проекта.

МИО может осуществлять строительство жилья на площадке сноса аварийного (ветхого) жилья. При этом снос аварийных (ветхих) жилых домов производится за счет средств местного бюджета.

"Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару туралы" Қазақстан Республикасының 2001 жылғы 23 қаңтардағы Заңының 31-бабына, Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2022 жылғы 23 қыркүйектегі № 736 "2023–2029 жылдарға арналған тұрғын үй-коммуналдық инфрақұрылымды дамыту тұжырымдамасын бекіту туралы" қаулысына сәйкес, Қостанай қаласының әкімдігі ҚАУЛЫ ЕТЕДІ:

1. Қоса беріліп отырған Қостанай қаласының тұрғын үй қорын 2026–2029 жылдарға арналған реновациялау бағдарламасы бекітілсін.

2. Осы қаулының орындалуын бақылау Қостанай қаласы әкімінің жетекшілік ететін орынбасарына жүктелсін.

3. Осы қаулы жарияланған күнінен бастап қолданысқа енгізіледі.

Қостанай қаласының әкімі

М. Жүндібаев

	2026 жылғы 25 ақпандағы
	№ 317 әкімдік қаулысымен
	Бекітілген

Қостанай қаласының тұрғын үй қорын 2026–2029 жылдарға реновациялау бағдарламасы

1. Жалпы ережелер

1. Қостанай қаласының тұрғын үй қорын 2026–2029 жылдарға арналған реновациялау бағдарламасы (бұдан әрі – Бағдарлама) Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2022 жылғы 23 қыркүйектегі № 736 қаулысымен бекітілген 2023–2029 жылдарға арналған тұрғын үй-коммуналдық инфрақұрылымды дамыту тұжырымдамасы (бұдан әрі – Тұжырымдама) негізінде әзірленді.

Қостанай қаласындағы тұрғын үйді реновациялау – Қостанай қаласында апатты тұрғын үй қорының өсуіне жол бермеу, тұрғын аумақтардың әлеуметтік, инженерлік және көлік инфрақұрылымын дамыту мақсатында азаматтардың өмір сүру ортасын жаңартуға және қолайлы тұрмыс жағдайларын, қоғамдық кеңістікті қалыптастыруға бағытталған іс-шаралар жиынтығы. Аталған іс-шаралар тозығы жеткен, сейсмикалық талаптарға сай емес ғимараттар мен құрылыстарды қайта жаңғырту немесе бұзу арқылы жүзеге асырылады.

2. Бағдарлама азаматтардың тіршілік ету ортасын және қолайлы өмір сүру жағдайларын, қоғамдық кеңістікті жаңартуға, тұрғын үй аумақтарын дамытуға және оларды абаттандыруға бағытталған.

3. Бағдарламаның негізгі ережелері тұжырымдама тәсілінің 5-қосымшасының 2-тармақшасымен регламенттелген.

4. Жергілікті атқарушы орган Бағдарламаны іске асыру үшін уәкілетті ұйымды айқындайды және қаржыландырады.

5. Бағдарламада келесі ұғымдар мен анықтамалар қолданылады:

1) қайта жаңарту – аумақты әлеуметтік, инженерлік және көлік инфрақұрылымдарымен, абаттандырумен қамтамасыз ете отырып, елді мекендердің сапалы жайлы ортасын қалыптастыру мақсатында оларды пайдалану жағдайларын жақсартуға бағытталған құрылыс объектілерін, оның ішінде ескірген және (немесе) авариялық объектілерді жаңарту жөніндегі шаралар кешені, сондай-ақ қайта жаңарту жолымен елді мекеннің сәулеттік бейнесіне сәйкес келтіру (және (немесе) апатты құрылыс объектілерін бұза отырып, жаңа құрылыс объектілерін қалпына келтіру немесе салу.

2) қалалық аумақты жаңарту-аумақты әлеуметтік, инженерлік және көлік инфрақұрылымымен, абаттандырумен, көгалдандырумен және рекреациялық аймақтармен қамтамасыз ете отырып, сапалы жайлы қалалық ортаны қалыптастыра отырып, қалалық кеңістіктер мен аумақтарды қайта құру;

3) тұрғын үй қорын қайта жаңарту – оның моральдық және физикалық тозуын жою мақсатында сақтауға жатпайтын не тұрғын үй қорының ғимаратын бұзу жолымен қалпына келтіру үшін ұтымсыз ғимаратты ауыстыру процесі. Тұрғын үй қорын қайта жаңарту пайдалану сапаларының (техникалық тексеру жүргізу), пайдаланудың нормативтік мерзімдерінің сәйкестігі анықталғаннан және тұрғындардың қайта жаңартуға келісімін алғаннан кейін жүргізіледі. Тұрғын үй қорын жаңарту процесі-бұл өз мерзімін жаңа, заманауи талаптарды ескере отырып салынған ғимараттарды ауыстыру процесі;

4) қайта жаңарту жобасы — қайта жаңартуға жататын жер учаскесінде жергілікті немесе кешенді құрылыс салу түріндегі жоба.

Қайта құру учаскесі-қайта құру жоспарланған жер учаскесі.

5) реконструкциялау - жекелеген үй-жайларды, ғимараттың немесе тұтастай алғанда ғимараттың өзге де бөліктерін, әдетте, өзгеретін объектіні жаңарту және жаңғырту қажеттілігіне байланысты өзгерту.

6) тұрғын үй (тұрғын ғимарат) — негізінен тұрғын үй-жайлардан, сондай-ақ тұрғын емес үй-жайлардан және ортақ мүлік болып табылатын өзге де бөліктерден тұратын құрылым.

7) инвестор-бағдарлама шеңберінде инвестицияларды жүзеге асыратын жеке және заңды тұлғалар.

8) ғимараттар мен құрылыстарды бұзу — ғимараттар мен құрылыстарды немесе олардың элементтерін бөлшектеу немесе бұзу жолымен толық немесе ішінара жою.

9) бағалау-Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес бағалау объектісінің ықтимал нарықтық немесе өзге құнын айқындау.

10) тұрғын үйдің тұрғын алаңы - тұрғын үйдегі (пәтердегі) тұрғын бөлмелердің (жатын бөлменің, қонақ бөлменің, балалар бөлмесінің, үй Кабинетінің және сол сияқтылардың) шаршы метрмен есептелетін алаңдарының сомасы.

11) тұрғын үйдің тұрғын емес алаңы-тұрғын үйдегі (пәтердегі) ішкі қосалқы үй-жайлар (ас үй, жуынатын бөлме, дәретхана, кіреберіс, дәліз, пәтер қоймасы және сол сияқтылар) алаңдарының шаршы метрмен есептелетін сомасы

12) ғимараттар мен құрылыстардың сенімділігі мен орнықтылығын техникалық тексеру-ғимараттар мен құрылыстардың, олардың элементтерінің, тірек және қоршау конструкцияларының, инженерлік жүйелердің нақты техникалық жай-күйін айқындау, олардың сенімділігі мен орнықтылығын, одан әрі пайдалану мүмкіндігін бағалау, сондай-ақ конструкциялар жай-күйінің нақты көрсеткіштерінің сандық бағасын алу мақсатында жүргізілетін сараптамалық (инженерлік) іздестіру жұмыстарының түрі объектілерді күрделі жөндеу, жаңғырту, реконструкциялау не бұзу туралы шешімдер қабылдау үшін уақыт өте келе болып жатқан өзгерістерді ескере отырып;

13) техникалық жай-күйді бағалау-сандық бағаланатын белгілердің нақты мәндерін жобада немесе нормативтік құжатта белгіленген осы белгілердің мәндерімен салыстыру негізінде құрылыс конструкцияларының, ғимараттар мен құрылыстардың тұтастай алғанда зақымдану дәрежесін және техникалық жай-күйінің санатын және олардың энергия тиімділігін белгілеу;

14) қызмет ету мерзімі-құрылыс объектісін одан әрі пайдалануға жол берілмейтін немесе орынсыз күйге дейін қалыпты пайдалану ұзақтығы;

15) ғимараттар мен құрылыстардың сенімділігі мен орнықтылығын техникалық тексеру нәтижелері бойынша сараптамалық қорытынды - "сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі туралы" Қазақстан Республикасы Заңының және ҚР ҚК құрылыс қағидаларының талаптарына сәйкес ресімделетін техникалық зерттеп-қарау нәтижесі болып табылатын құжат 1.04-101-2012 ғимараттың тірек және қоршау конструкциялары мен инженерлік жүйелерінің техникалық жай-күйі туралы қорытындыларды қамтитын" ғимараттар мен құрылыстардың техникалық жай-күйін зерттеу және бағалау" көрсетілген қызметті жүзеге асыруға тиісті рұқсаты бар жеке және (немесе) заңды тұлғалар;

16) бұзу – ғимараттар мен құрылыстарды және олардың элементтерін толық немесе ішінара жою (бөлшектеу), бөлшектеу немесе қирату жолымен ғимаратты немесе құрылысты жою.

17) ғимараттың, тұрғын үйдің (объектінің) тозған жай – күйі-конструкциясы, негізі (тұтастай алғанда ғимарат) берілген пайдалану, техникалық нормалар мен талаптарды олардың құлау қаупінсіз қанағаттандыруды тоқтататын және тиісінше тұрғындардың өміріне қауіп төндірмейтін жай-күй, ал мұндай объектінің техникалық жай-күйін бағалау тұрғын үйлердегі физикалық тозуға сәйкес келеді. 90-100% шегінде;

18) ғимараттың, тұрғын үйдің (объектінің) физикалық тозуы-табиғи, климаттық және өзге де факторлардың әсерінен бастапқы техникалық-пайдалану қасиеттерінің (беріктігінің, орнықтылығының, сенімділігінің және басқаларының) жоғалу дәрежесі;

19) авариялық ғимарат, Тұрғын үй (объект) – негізгі көтергіш конструкциялары (іргетастар, бағаналар, көтергіш қабырғалар, арқалықтар, жабындар) көтергіш қабілетін жоғалтқан және одан әрі пайдалану онда тұратын (болатын) адамдардың өміріне қауіп төндіретін, оған сәйкес қалпына келтіруге жатпайды деп танылған ғимарат (объект) ғимараттар мен құрылыстардың сенімділігі мен орнықтылығын техникалық қадағалауды және техникалық тексеруді жүзеге асыруға аккредиттелген компанияның (заңды тұлғаның) қорытындысымен;

20) қайта жаңарту объектісі-қайта жаңартуға жататын аумақта бар, жеке тұрған тұрғын / тұрғын емес ғимарат, үй немесе ғимарат, сондай-ақ көлік және инженерлік коммуникациялар;

21) бағдарлама әкімшісі-тиісті мемлекеттік функциялары бар мемлекеттік мекеме;

22) Уәкілетті ұйым – қайта жаңарту функцияларын орындайтын, сондай-ақ қайта жаңарту процесіне қатысатын субъектілерге жәрдемдесуді жүзеге асыратын ұйым (мекеме);

23) тұрғын үй қоныс аудару қоры-уәкілетті ұйымға және/немесе инвесторға (құрылыс салушыға) тиесілі, Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасының талаптарына сәйкес жаңартылуға жататын тұрғын үй иелерін қоныстандыруға арналған барлық тұрғын үй-жайлардың жиынтығы;

24) жобалау алдындағы зерттеу-құрылыс салуды ұйымдастыру, оның сипаты, қайта құру учаскесін аймақтарға бөлу және функционалдық толтыру, көлік-жаяу жүргіншілер байланыстары, қоғамдық кеңістіктер және өзге де аспектілер бойынша ұсынымдар әзірлей отырып, қайта жаңарту учаскесі туралы деректерді жинау, талдау және бағалау жөніндегі іс-шаралар кешені;

25) Жаңарту аумағы-Қостанай қаласының қала құрылысы жобаларына сәйкес оның шегіндегі барлық ғимараттары бар тұрғын үй құрылысы аумағы;

2. Ағымдағы жағдайды талдау

6. Бағдарлама Тұрғын үй қорын жаңарту жөніндегі ішкі тәжірибені де, осы бағыттағы түрлі елдердің тәжірибесін де ескереді, осыған байланысты осы Бағдарламаның мақсаттарына қол жеткізу әдісінің негізінде тұрғын үй қорын және оған іргелес аумақты қайта жаңартуды бағалаудың (талдаудың) және жоспарлаудың кешенді тәсілінің қағидаттары, нақты учаскелерді қайта жаңарту жобаларын қоғамдық талқылау, сондай-ақ келісім алу негізделеді тұрғындарды қоныс аударуға.

7. Облыс орталығындағы құрылыс секторы экономиканың ірі секторларының бірі болып табылады.

Құрылыс жұмыстарының нақты көлемінің индексі жыл сайынғы өсуді көрсетеді. 2019-2025 жылдардың қорытындысы бойынша пайдалануға берілетін тұрғын үйдің шаршы метрін жоспарлы түрде арттыру көрсетілуде.

Облыс орталығының құрылыс секторында 2026 жылдың 1 қаңтарына әртүрлі меншік нысанындағы 25-ке жуық тәуелсіз жеке ұйымдар жұмыс істейді.

Тұрғын үй құрылысының көлемі орташа жылдық өсімі шамамен 6% болатын оң үрдісті көрсетеді. Соңғы үш жылда жеке инвестициялар есебінен ғана 430 мың шаршы метрден астам тұрғын үй пайдалануға берілді. Азаматтар үшін тұрғын үйдің қолжетімділігін анықтайтын факторлар жылжымайтын мүлік бағасы және тиісті сатып алу қабілеті болып табылады.

Бастапқы нарықтағы тұрғын үй бағасы 2016 жылдан бастап 2025 жылдың төртінші тоқсанына қарай 170 мың теңгеден 460-480 мың теңгеге дейін өсті.

Халықты қолжетімді тұрғын үймен қамтамасыз етуді қолдаудың мемлекеттік шаралары және тұрақты урбанизация жергілікті атқарушы органдардың коммуналдық тұрғын үй қорынан тұрғын үй алуға кезекте тұрғандар санының өсуіне ықпал етеді. Мәселен, 2026 жылдың 1 қаңтарында кезекте тұрғандар саны 14 мыңнан асты.

Жаңа тұрғын үйді пайдалануға берумен қатар тұрғын үй қорының тозу процесі жүріп жатыр. Қолданыстағы КТК-нің 50% - дан астамы (2017 жылдан бастап салынған жаңа КТК-ны есептемегенде) 1970 жылдан асқан, яғни 50 жылдан астам жұмыс істеген. Бұл ретте, 2017 жылдан бастап жыл сайын жеке құрылыс салушылардың қаражаты есебінен салынып жатқан әр түрлі қабаттағы және алаңдағы (5-тен 9 қабатқа дейін) 15-тен 20-ға дейін көппәтерлі тұрғын үйлер пайдалануға беріледі.

Мысалы, 2023 жылы 25 КТК, ал 2024 жылы – 31, 2025 жылы - 35 КТК пайдалануға берілді.

Ағымдағы жағдайға сүйене отырып, жаңарту бағдарламасын жүзеге асырудың күшті жақтарын атап өту қажет:

- тозығы жеткен тұрғын үйдің тиімді орналасуы;

- қажетті инфрақұрылымның болуы;

- Қолжетімді тұрғын үйді қамтамасыз ету үшін бюджет қаражатын пайдалану және жеке инвестицияларды тарту мүмкіндігі;

- тұрғын үй құрылысы мен мемлекеттік қаржыландыру көлемінің тұрақты өсуі.

3. Бағдарламаның мақсаты мен міндеттері

8. Бағдарламаның негізгі мақсаты ескі және (немесе) авариялық тұрғын үй иелерін жаңа пәтерлермен қамтамасыз ету, тұрғын үй қорын жаңарту және жақсарту және Қазақстан Республикасының нормативтік-техникалық базасын қолданыстағы талаптарға сәйкес келтіру, инфрақұрылымды жаңарту және әлеуметтік шиеленісті жою, сондай-ақ экономикалық, әлеуметтік және өзге де қоғамдық мүдделерді ескере отырып,қоғамдық кеңістіктерді қалыптастыру және аумақты абаттандыру, Қостанай қаласы халқының өмір сүруіне қолайлы, қауіпсіз, экологиялық және жайлы орта құру жолымен. Халықтың өмір сүру сапасын арттырудың шешуші факторы қауіпсіз және жайлы өмір сүру ортасын құру болып табылады. Толыққанды тіршілік ету ортасы және халыққа әлеуметтік стандарттарға сәйкес қызметтер кешенін ұсыну үшін тұрғын үй қорын ұлғайту және қажетті тұрғын үй-коммуналдық инфрақұрылымды дамыту талап етіледі.

9. Бағдарламаның міндеттері: 1) қайта жаңарту аумағында ескірген және (немесе) авариялық тұрғын үйді жою, сондай-ақ түбегейлі жаңа сападағы қалалық ортаны қалыптастыруды ескере отырып, Қостанай қаласында авариялық тұрғын үй қорының жаппай пайда болуына жол бермеу; 2) қала кварталдарын құрылымдау; 3) Азаматтарды абаттандырылған тұрғын үймен қамтамасыз ету, Қостанай қаласы халқының өмір сүру деңгейін арттыру; 4) Қостанай қаласының сәулеттік келбетіне сәйкес келтіру; 5) бюджеттен тыс қаражатты салу жобаларын іске асыруға тарту жөніндегі тетіктерді дамыту, мемлекеттік инвестицияларды бірінші кезектегі маңызы бар әлеуметтік мұқтаждықтарға сақтау және жіберу; 6) тұрғын үй құрылысы және аумақтық даму саласында қолайлы инвестициялық ахуалды қалыптастыру; 7) қайта жаңартуды талап ететін қала аумақтарында жер учаскелерін кешенді реконструкциялау және салу жөніндегі жұмыстарды үйлестіру; 8) азаматтарды қоныстандыруға байланысты әлеуметтік проблемаларды, оның ішінде жаңартуға жататын ғимараттардың (үйлердің) тұрғындарын уақытша қоныстандыруды шешу; 9) энергия тиімді көппәтерлі тұрғын үйлер салу, оларды пайдалануға арналған шығындарды азайту, сол арқылы мемлекеттік бюджетке түсетін жүктемені азайту; 10) инвесторларды, олардың Реновация аумақтарын кешенді салу жөніндегі қызметін үйлестіру;

4. Бағдарламаны іске асыру нәтижелерінің негізгі бағыттары мен көрсеткіштері

10. Бағдарлама Қостанай қаласында тозығы жеткен және (немесе ) апатты тұрғын үйлерді жаңарту жөніндегі жобаларды келесі үш бағыт бойынша іске асыруды көздейді: Бірінші бағыт – жергілікті атқарушы органның (бұдан әрі-ЖАО) қоныс аудару қорын құруы. ЖАО немесе инвестор тозығы жеткен үйлердің тұрғындарына уақытша тұру үшін берілетін пәтерлердің жеткілікті санынан қажетті көші-қон қорын құрады. Бұл ретте, уәкілетті ұйым тұрғын үй (не мемлекеттік әлеуметтік тұрғын үй) құрылысына Тапсырыс берушімен (инвестормен) бірлесіп, Тұжырымдама шеңберінде апатты немесе тозығы жеткен тұрғын үйлерді бұзуды және Реновация аумағында тұрғын үйлер салуды меншікті (бюджеттік) және/немесе тартылатын қаражат (мемлекеттік және (немесе) жеке инвестициялар) есебінен жүзеге асырады. Бұл бағыт Тұжырымдамада көзделген шарттарда бірыңғай операторды тартуды, атап айтқанда, ЖАО-ға Қазақстан Республикасы Ұлттық қорының қаражатын және тартылған нарықтық қаражатты араластыру есебінен жылдық 4,25% бірыңғай мөлшерлеме бойынша облигациялық қарыздар беру арқылы әлеуметтік кредиттік тұрғын үй салу (сатып алу) және тұрғын үй қорын қайта жаңарту жобаларын қаржыландыруды көздеуі мүмкін. Екінші бағыт - уәкілетті ұйымның инвесторлармен бірлесіп, қоныс аудару қорының болуына қарамастан, меншікті және/немесе тартылатын қаражат есебінен аумақты не тұрғын үйді (ғимаратты) жаңарту жобаларын іске асыруы. Бұл ретте, қала құрылысы құжаттамасына сәйкес келтіруді, ЖЖЕ әзірлеуді уәкілетті ұйым ғана емес, инвестор да жүзеге асырады (келісім бойынша). Жергілікті атқарушы органдардың бюджет қаражаты есебінен аумақты салу және (немесе) абаттандыру, жол инфрақұрылымы шекараларына дейін сыртқы инженерлік желілерді қаржыландырған жағдайда, инвестор жергілікті атқарушы органдарға салынған көппәтерлі тұрғын үйдегі пәтерлерді беру түрінде не Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасында көзделген өзге де тәсілмен қайтарылған үлеспен жұмсалған шығындарды өтейді. Үшінші бағыт - инвесторлардың меншікті және/немесе тартылатын қаражат есебінен уәкілетті ұйымның қатысуынсыз бағдарлама шеңберінде аумақты не тұрғын үйді немесе ғимаратты қайта жаңарту жобаларын іске асыруы. Бұл ретте, жобаны іске асыру жөніндегі іс-шаралар қолданыстағы заңнама шеңберінде уәкілетті ұйымның қатысуынсыз және қатысуынсыз жүзеге асырылады, яғни инвестор өз бетінше ерікті негізде және шарттық шарттарда жаңартуды жүргізеді.

11. Қостанай қаласының тозығы жеткен және (немесе) авариялық ғимараттарының тізбесін жергілікті атқарушы органдар айқындайтын болады және қайта жаңарту үшін ұсынылатын ғимараттар мен құрылыстардың сенімділігі мен тұрақтылығына талдау және техникалық тексеру жүргізілгеннен кейін жыл сайынғы түзетуге жатады.

12. Бағдарламаны іске асыру нәтижелерінің көрсеткіштері болжамды болып табылады және жаңғырту үшін қажетті іс-шаралар өткізілгеннен кейін жыл сайын түзетілетін болады.

13. Мемлекеттік органдардың бағдарламаны жаңартуды жоспарлайтын авариялық (ескірген) тұрғын үй иелеріне хабарлауы және түсіндіруі ашықтық пен транспаренттілікті қамтамасыз ету үшін жиналыстар, БАҚ, әлеуметтік желілер өткізу арқылы жүзеге асырылатын болады.

14. Бағдарламаны іске асыру нәтижелерінің болжамды көрсеткіштері: 1) тозығы жеткен және (немесе) апатты үйлерді бұзу; 2) жаңартуға жататын аумақтарда жаңа тұрғын үйлер салу; 3) Қостанай қаласының сәулеттік келбетін жақсарту; 4) инженерлік және коммуникациялық желілерді жаңғырту және дамыту; 5) қаланы абаттандыру және көгалдандыру жолымен қала аудандарының экологиялылық деңгейін арттыру (КЖТ жобалар кешендерінде жаңартылуға жататын аумақтарда скверлер, аллеялар, қоғамдық кеңістіктер салу); 6) аумақты әлеуметтік инфрақұрылым объектілерімен қайта жаңарту (мектепке дейінгі білім беру мекемелерін, жалпы білім беру мекемелерін салу) қамтамасыз ету, адамның (Қала, қаланың жекелеген ауданы халқының)тыныс-тіршілігі үшін қауіпсіз, сапалы және жайлы орта құру; 7) жұмыс орындарының санын ұлғайту; 8) шағын және орта бизнесті дамыту.

5. Бағдарламаны іске асыру тетігі мен критерийлері

15. Бағдарламаны орындау жөніндегі уәкілетті ұйым "ЖКХремонт" ЖШС, БСН 139440013329 (бұдан әрі-Уәкілетті ұйым) болып табылады.

16. Бағдарлама әкімшісі белгілі бір функциялары бар тиісті мемлекеттік мекемені (бұдан әрі – Әкімші) тағайындайды.

17. Бағдарламаны іске асыру кезінде Бағдарламаның бірінші бағытына (бағдарламаның 10-тармағына) сәйкес Қостанай қаласы әкімдігінің атынан Тапсырыс беруші (құрылыс салушы) тиісті саланың мемлекеттік мекемесі болып табылады.

18. Әкімші үйлестіруді жүзеге асырады және Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасы шеңберінде жаңарту жобаларын іске асыру кезінде қажетті жәрдем көрсетеді.

19. Қайта жаңартуға жататын объектілердің тізбесі мен кезектілігі тұрғын үй қорының құрылыс конструкцияларының тозуы, олардың пайдалану талаптарына сәйкестігі (Қызмет мерзімі) ескеріле отырып, аккредиттелген сараптама ұйымының қорытындысы негізінде, сондай-ақ қайта жаңартуға жататын тұрғын үйлердегі (үйлердегі) және (немесе) авариялық үйлердегі (үйлердегі) үй-жайлар, ғимараттар, пәтерлер меншік иелерінің пікірлері ескеріле отырып айқындалады.

20. Ескі және (немесе) апатты тұрғын үйдің пәтерлері және (немесе) тұрғын емес үй-жайлары иелерінің жалпы жиналысы оған меншік иелерінің жалпы санының жартысынан астамы қатысқан кезде шешім қабылдауға құқылы. Шешімдер меншік иелерінің жалпы санының көпшілік даусымен қабылданады және пәтерлердің және (немесе) тұрғын емес үй-жайлардың барлық меншік иелері үшін міндетті болып табылады. Егер күндізгі (келу) нысанда жарияланған жиналыс кворумның болмауы себебінен өтпеген жағдайда, дауыс беру "тұрғын үй қатынастары туралы" Қазақстан Республикасының Заңында көзделген тәртіппен жазбаша сұрау салу жолымен жүргізіледі. Жазбаша сауалнама жүргізу және оны өткізу мерзімдері туралы шешімді үй кеңесі қабылдайды. Үйдің кеңесі жалпы жиналысты ұйымдастыру және өткізу үшін, оның ішінде жазбаша сұрау салу жолымен пәтерлердің және (немесе) тұрғын емес үй-жайлардың меншік иелері қатарынан бастамашыл топты айқындауға құқылы. Пәтерлер және (немесе) тұрғын емес үй-жайлар меншік иелерінің тұрғын үйді қайта жаңарту бағдарламасына енгізу туралы пікірін "тұрғын үй қатынастары туралы" Қазақстан Республикасының Заңында белгіленген тәртіппен меншік иелерінің жалпы жиналысы қабылдайды. Дауыс беруге қатыспаған не қарсы дауыс берген меншік иелері қайта жаңарту бағдарламасында көзделген баламалы өтеу нысандарының бірін таңдауға құқылы.

21. Жиналыста теріс шешім қабылданған жағдайда көппәтерлі тұрғын үйді жаңарту жөніндегі инвестициялық жобаны іске асыруға байланысты жұмыстар жүргізілмейді.

22. Әлеуетті қайта құру объектілерінің және/немесе оларға іргелес үйлердің меншік иелері Қазақстан Республикасының сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі саласындағы заңнамасында, сондай-ақ бағдарламада белгіленген тәртіп сақталған жағдайда, өз үйлерін қайта жаңарту бағдарламасына (жобасына) енгізу туралы өтінішпен уәкілетті ұйымға дербес жүгіне алады.

23. Объектіні, ғимаратты/үй-жайды, тұрғын үйді жаңарту бағдарламасына (жобасына) енгізу туралы шешім қабылданғанға дейін қала әкімдігінің тиісті мекемелері уәкілетті ұйыммен бірлесіп, әрбір тұрғын үй, сондай-ақ жөндеуге жататын аумақта орналасқан ғимарат, ғимарат (объект) бойынша ақпарат пен мәліметтер дайындайды, соның ішінде: - көппәтерлі тұрғын үйдің техникалық сипаттамалары, үйдің және жер учаскесінің жалпы ауданы, тұрғын үй иелерінің саны; - іргелес жер учаскелері бар жер кадастрының деректері; - тұрғын үйдің қолданыстағы инфрақұрылымы және инфрақұрылымның қуатын, инженерлік коммуникацияларды (сумен жабдықтау, газбен жабдықтау, электрмен жабдықтау, кәріз және т. б.) ең жақын қосу нүктелерін ұлғайту мүмкіндігі туралы ақпарат; - меншік иелерінің жалпы санының көпшілік даусымен қабылданған, меншік иелерінің тұрғын үйді жаңарту бойынша ұсынылатын іс-шараларға қатынасын көрсететін жиналыс хаттамасы. Жергілікті атқарушы органның құрылымдық бөлімшелері, орталық органдардың аумақтық бөлімшелері және "Азаматтарға арналған үкімет" коммерциялық емес акционерлік қоғамы (бұдан әрі-КЕАҚ) 10 жұмыс күні ішінде бағдарлама әкімшісінің немесе уәкілетті ұйымының сұрау салуы негізінде қажетті ақпаратты, оның ішінде, бірақ онымен шектелмей беруге міндетті: - көппәтерлі тұрғын үйдің (үйдің (пәтерлердің) және жер учаскесінің жалпы алаңы, тұрғындардың саны, ауыртпалықтардың (қамауға алудың) болуы (болмауы) техникалық сипаттамалары туралы (аумақтық әділет органдары және КЕАҚ); - жаңа тұрғын үйді абаттандыру үшін қажетті іргелес жер учаскелері бар жер кадастрынан үзінді көшірме.

24. Қажетті ақпаратты алғаннан кейін Бағдарлама әкімшісі уәкілетті ұйыммен бірлесіп жаңартылуға жататын әрбір тұрғын үйге ақпараттық құжат дайындайды.

25. Бағдарлама әкімшісі қалыптастырылған дерекнаманы Қостанай қаласы әкімдігінің ресми интернет-ресурсында ашық қолжетімділікте орналастырады.

26. Уәкілетті ұйым қажетті ақпаратты алғаннан кейін және тиісті учаскеге "жаңарту объектісі" мәртебесін бергеннен кейін ғимараттардың/құрылыстардың сенімділігі мен тұрақтылығына техникалық тексеру, сондай-ақ кеңістіктік ұйымдастыру, аймақтарға бөлу, қабаттылық пен тығыздық, функционалдық толтыру және көлік шешімдері бойынша ұсынымдар әзірлеу мақсатында жер учаскесін жобалау алдындағы тексеру жүргізіледі, олар кейіннен мүдделі инвесторлар мен құрылыс салушыларға ұсынылады техникалық тапсырма ретінде (жобалау тапсырмасы).

27. Учаскені жобалау алдындағы зерттеу және ғимараттар мен құрылыстардың сенімділігі мен тұрақтылығын техникалық тексеру Құрылыс қағидаларына сәйкес жүргізіледі, оның ішінде: ҚР БК 1.02-105-2014 "құрылысқа арналған инженерлік ізденістер", ҚР БК 1.04-101-2012 "Ғимараттар мен құрылыстардың техникалық жай-күйін тексеру және бағалау", "техникалық тексеруді жүзеге асыру қағидалары 2015 жылғы 19 қарашадағы № 702 бұйрығымен бекітілген". Аталған жұмыстарды Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарына сәйкес келетін мамандандырылған ұйымдар орындайды.

28. Техникалық тапсырма (жобалауға арналған тапсырма) әлеуетті инвесторларды тарту үшін уәкілетті ұйымның ресми интернет-ресурсында ашық қолжетімділікте орналастырылады. Интернет-ресурста орналастырылған ақпарат бұқаралық ақпарат құралдарында және басқа да қолжетімді ақпарат құралдарында қайталануы мүмкін.

29. Мүдделі болған жағдайда әлеуетті инвестор конкурсқа қатысуға уәкілетті ұйымға өтінім жібереді.

30. Әлеуетті инвесторларды іріктеу конкурстық негізде (ашық конкурс, ішкі нормативтік құжат - қағидалар негізінде оңайлатылған тәртіппен конкурс) және басқа инвесторлар тарапынан мүдделілік болмаған жағдайда тікелей келіссөздер арқылы жүргізіледі. Тікелей келіссөздер үшін үміткерлерді іріктеу үшін негіздеме "Мемлекеттік-жекешелік әріптестік туралы" Қазақстан Республикасы Заңының талаптарына сәйкес регламенттеледі. ЖАО бекіткен ішкі нормативтік құжатта белгіленген әлеуетті инвесторларды (құрылыс салушыларды) іріктеу критерийлері: - конкурсқа қатысуға өтінім беру сәтінде алдыңғы 3 жыл ішінде салынған тұрғын үй-азаматтық мақсаттағы объектілердің жалпы ауданы; - қаржылық тұрақтылық көрсеткіші; - талап етілетін қызмет түрлерін жүзеге асыруға ауыртпалықтардың болмауы; - жоспарланған құрылыс көлеміне байланысты қажетті жұмыс күші мен мамандандырылған техниканың болуы; - құрылыс монтаждау жұмыстары құнының 70% шегінде меншікті қаражаттың болуы; - ескі тұрғын үй иелері үшін уақытша тұрғын үй беру мүмкіндігі. Конкурсқа қатысу үшін талаптарды Уәкілетті ұйым белгілейді және конкурс жарияланғанға дейін кемінде 10 (он) жұмыс күні бұрын уәкілетті ұйымның, әкімшінің немесе қала әкімдігінің интернет-ресурсында ашық қолжетімділікте орналастырылады.

31. Конкурс жеңімпазымен немесе инвестормен (тікелей келіссөздер негізінде) ынтымақтастық туралы меморандум (келісім) (жобаны бірлесіп іске асыру туралы шарт) (бұдан әрі – келісім) жасалады.

32. Ынтымақтастық туралы меморандум (келісім) жасалғаннан кейін әлеуетті инвестор уәкілетті ұйыммен және әкімшімен бірлесіп қайта жаңарту аумағын салудың ұсынылып отырған жоспарымен танысу үшін қоғамдық талқылаулар ұйымдастырады.

33. Қоғамдық талқылаулар өткізілгеннен кейін әкімші және Уәкілетті ұйым ескірген және (немесе) авариялық тұрғын үйдің әрбір меншік иесімен шарт жасасуға дайындау үшін деректерді нақтылау және ұсыну жөніндегі жұмысты ұйымдастырады.

34. Жасалған келісім негізінде Бағдарлама әкімшісі не Уәкілетті ұйым инвестормен бірлесіп, Қостанай қаласы әкімдігінің және инвестордың құрылыс кезінде уақытша тұрғын үй беру жөніндегі міндеттемелері мен кепілдіктері бекітілетін тұрғын және тұрғын емес үй-жайдың әрбір меншік иесімен үшжақты келісімдер жасасады.

35. Келісім жаңартуға қажетті барлық іс-шараларды қамтитын егжей-тегжейлі іс-қимыл жоспарын қамтуы керек.

36. Келісім келесі міндетті қадамдарды ескереді: Әкімші немесе уәкілетті ұйым: 1) жобалау-сметалық құжаттаманы әзірлеу үшін қажетті бастапқы деректерді ұсынады; 2) инвестордың өтініші бойынша Келісімде көзделген егжей-тегжейлі іс-қимыл жоспарына сәйкес кезең-кезеңімен Қазақстан Республикасы Жер кодексінің 48-бабының 1-тармағы шеңберінде жобаны іске асыру үшін жер учаскелерін қысқа мерзімді өтеулі жер пайдалануға (жалға алуға) береді;

6. Қайта жаңартуға жататын объектілердегі меншік иелеріне тұрғын, тұрғын емес және/немесе коммерциялық алаңдарды өтеу тәртібі мен шарттары

40. Тұрғын үй-жайлардың (үйлердің) меншік иелеріне бекітілген жобаға сәйкес ауданы бойынша бірдей, бірақ кемінде бір бөлмелі пәтерде жаңа пәтерлер беріледі.

Пәтерлер бағдарламаның 1-қосымшасында көрсетілген жұмыс түрлерін қамтитын әрлеу түрінде беріледі. Меншік иесінің одан әрі тұру үшін пәтерді өз бетінше сатуы мақсатында, құрылыс салушымен келісім бойынша, Бағдарламаның 1-қосымшасында көрсетілген жұмыс түрлерін қамтитын жақсартылған (тазарту алдындағы) әрлеуде пәтер беруді көздеуге болады. Көппәтерлі үйлер мен тұрғын үй-жайлар халықтың аз қамтылған топтары үшін талаптарға сай болуы тиіс.

41. Баламалы үй-жайдың орнына бағдарламаға енгізілген көппәтерлі үйдегі үй-жайдың меншік иесі инвестордың келісімі бойынша ақшалай немесе заттай нысанда баламалы өтем алуға құқылы. Бұл ретте баламалы өтем мөлшері Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасына сәйкес айқындалады.

42. Тозығы жеткен немесе апатты көппәтерлі үйлердің тұрғындарының тұрғын үй жағдайларын нарықтық құны бойынша (жаңа тұрғын үй-жайларда сату сәтінде) бұрын оларға тиесілі тозығы жеткен тұрғын үй-жайларға қарағанда көбірек бөлмелер сатып алу ниеті бойынша қосымша ақы төлегені үшін жақсартуға жол беріледі.

43. Қайта жаңарту бағдарламасына енгізілген тұрғын үйлердегі тұрғын емес және/немесе коммерциялық үй-жайлардың меншік иелеріне оның құны өтеледі немесе салынып жатқан объектілердегі ауданы мен мақсаты бойынша баламалы Үй-жайлар беріледі. Өткізу сәтінде нарықтық құны бойынша қосымша ақы үшін берілетін тұрғын емес және/немесе коммерциялық үй-жайларды ұлғайтуға жол беріледі.

Тұрғын емес үй-жайдың меншік иесі салынып жатқан объектілерде ауданы бойынша бірдей тұрғын емес үй-жайларды беру жолымен қамтамасыз етілген өтемақыға келіскен жағдайда, шарттар сақталуы тиіс:

- Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген құрылыс нормалары мен ережелеріне сәйкестігі;

- Қазақстан Республикасының нормативтік құқықтық актілерінде белгіленген талаптарға сәйкес жақсартылған (тазарту алдындағы) әрлеуде Үй-жайлар беру;

- азаматтардың аз қамтылған топтары үшін көппәтерлі үйлерде жағдай жасау.

7. Инфрақұрылымдық қамтамасыз ету және жайлы орта

44. Авариялық немесе ескірген тұрғын үйлерді бұзу алаңында жаңа көппәтерлі үйлер салуға арналған аумақ Бас жоспарға, егжей-тегжейлі жоспарлау жобасына, қала құрылысын жобалау нормативтеріне және Қазақстан Республикасының сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі туралы заңнамасында айқындалған өзге де талаптарға сәйкес коммуналдық, көліктік, әлеуметтік инфрақұрылым объектілерімен қамтамасыз етіледі.

45. Қайта жаңарту бағдарламасын іске асыру кезінде азаматтардың жайлы өмір сүру ортасын құру, оның ішінде аумақты абаттандыруға, көше-жол желісін, тұрақ кеңістігін, қасбеттік аймақ жанындағы тротуарларды қалыптастыруға, аула және орамішілік көгалдандырылған аумақтарды ұйымдастыруға, аумақтарды жарықтандыруды ұйымдастыруға қосымша талаптар белгілеу жолымен қамтамасыз етілуге тиіс (инвестор не инвестор әкімдіктің құрылымдық бөлімшелерімен бірлесіп, аумақты абаттандыру шеңберінде пп. 1 б. 2 ұғымдар).

8. Қажетті ресурстар

46. Тұрғын үй қорын жаңарту жобаларын қаржыландыру жергілікті бюджет қаражаты және өзге де көздер есебінен жүзеге асырылуы мүмкін: жеке инвестицияларды, оның ішінде МЖӘ тетіктері арқылы тарту, қаржы институттарының қарыздары, квазимемлекеттік сектор субъектілерінің қаражатын, оның ішінде мемлекеттік бағалы қағаздар есебінен тарту, жобаны іске асыру барысында тұрғын және тұрғын емес үй-жайларды сатудан түскен кірістер.

ЖАО апатты (ескірген) тұрғын үйді бұзу алаңында тұрғын үй салуды жүзеге асыра алады. Бұл ретте апатты (ескірген) тұрғын үйлерді бұзу жергілікті бюджет қаражаты есебінен жүргізіледі.

"Об утверждении Программы реновации жилищного фонда города Костаная на 2026 - 2029 годы"