"Ғылыми табиғи объект – ұлттық игілік" мәртебесін беруге жататын ғылыми табиғи объектілерді айқындау қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрінің міндетін атқарушының 2023 жылғы 30 наурыздағы № 104 бұйрығына өзгеріс енгізу туралы

Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрінің 2026 жылғы 21 шілдедегі № 138. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2026 жылғы 22 шілдеде № 39372 болып тіркелді

БҰЙЫРАМЫН:

1. "Ғылыми табиғи объект – ұлттық игілік" мәртебесін беруге жататын ғылыми табиғи объектілерді айқындау қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрінің міндетін атқарушының 2023 жылғы 30 наурыздағы № 104 бұйрығына (Қазақстан Республикасының Нормативтік құқықтық актілерін мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 32181 болып тіркелген) мынадай өзгеріс енгізілсін:

көрсетілген бұйрықпен бекітілген "Ғылыми табиғи объект – ұлттық игілік" мәртебесін беруге жататын ғылыми табиғи объектілерді айқындау қағидалары осы бұйрыққа қосымшаға сәйкес жаңа редакцияда жазылсын.

2. Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрлігінің Орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі комитеті заңнамада белгіленген тәртіппен:

1) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелуін;

2) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрлігінің ресми интернет-ресурсында орналастырылуын;

3) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелгеннен кейін он жұмыс күні ішінде Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрлігінің Заң қызметі департаментіне осы тармақтың 1) және 2) тармақшаларында көзделген іс-шаралардың орындалуы туралы мәліметтердің ұсынылуын қамтамасыз етсін.

3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау жетекшілік ететін Қазақстан Республикасының Экология және табиғи ресурстар вице-министріне жүктелсін.

4. Осы бұйрық алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі.

Қазақстан Республикасының Экология және табиғи ресурстар министрі

Е. Нысанбаев

"КЕЛІСІЛДІ"
Қазақстан Республикасының
Ғылым және жоғары білім министрлігі

"КЕЛІСІЛДІ"
Қазақстан Республикасының
Ұлттық экономика министрлігі

"КЕЛІСІЛДІ"
Қазақстан Республикасының
Қаржы министрлігі

"КЕЛІСІЛДІ"
Қазақстан Республикасының
Мәдениет және ақпарат министрлігі

	Қазақстан Республикасының Экология және табиғи ресурстар министрі 2026 жылғы 21 шілдедегі № 138 бұйрығына қосымша
	Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрінің міндетін атқарушының 2023 жылғы 30 наурыздағы № 104 бұйрығымен бекітілген

"Ғылыми табиғи объект – ұлттық игілік" мәртебесін беруге жататын ғылыми табиғи объектілерді айқындау қағидалары

1-тарау. Жалпы ережелер

1. Осы "Ғылыми табиғи объект – ұлттық игілік" мәртебесін беруге жататын ғылыми табиғи объектілерді айқындау қағидалары (бұдан әрі – Қағидалар) "Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 8-бабы 6-1) тармақшасына сәйкес әзірленді және "Ғылыми табиғи объект – ұлттық игілік" мәртебесін беру жататын ғылыми табиғи объектілерді айқындау тәртібін айқындайды.

2. Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар саласындағы уәкiлеттi орган (бұдан әрi – уәкiлеттi орган) – ерекше қорғалатын табиғи аумақтарды басқару, бақылау мен қадағалау, күзету және қорғау функцияларын жүзеге асыратын мемлекеттiк орган.

2-тарау. "Ғылыми табиғи объект – ұлттық игілік" мәртебесін беруге жататын ғылыми объектілерді айқындау тәртібі

3. Ғылыми тұрғыдан ерекше құнды және ұлттық игілік болып табылатын, табиғи немесе жасанды бірегей объектілер "Ғылыми табиғи объект – ұлттық игілік" мәртебесі берілетін ғылыми табиғи объектілер деп танылады.

4. "Ғылыми табиғи объект – ұлттық игілік" мәртебесі бар ғылыми табиғи объектілерге мыналар жатқызылуы мүмкін:

өсімдіктер мен жануарлардың сирек кездесетін және жойылып кету қаупі төнген түрлерін сақтау, өсіру, реинтродукциялау жөніндегі бірегей объектілер;

табиғи объектілер жөніндегі ғылыми және ғылыми-техникалық ақпараттың бірегей қорлары;

өсімдіктердің, жануарлар және микроорганизмдердің түрлерін зерделеуге, сақтауға, молықтыруға және пайдалануға байланысты бірегей зерттеу және эксперименттік қондырғылар, кешендер, ғылыми-сынақ полигондары жатқызылады.

5. Қарамағында ерекше қорғалатын табиғи аумақтар бар орталық атқарушы және өзге де мемлекеттік органдар, сондай-ақ ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың құрамына кірмейтін ғылыми табиғи объектілердің басшылары ғылыми табиғи объектілерге "Ғылыми табиғи объект – ұлттық игілік" мәртебесін беру туралы уәкілетті органға өтініш (ходатайство) береді.

Өтінішке мынадай құжаттар қоса беріледі:

1) объектінің бірегейлігін айқындайтын ғылыми табиғи объектінің қызметі туралы анықтама;

2) өсімдіктер мен жануарлардың сирек және жойылып кету қаупі төнген түрлерін сақтау, өсіру, реинтродукциялау жөніндегі бірегей объектілер, табиғи объектілер бойынша ғылыми және ғылыми-техникалық ақпараттың бірегей қорлары, бірегей зерттеу және эксперименттік қондырғылар, кешендер, ғылыми-сынақ полигондары туралы мәліметтер;

3) қызметі туралы республикалық деңгейдегі бұқаралық ақпарат құралдарында және шетелдік бұқаралық ақпарат құралдарында (кемінде он жарияланым) жарияланған материалдардың көшірмелері;

4) ерекше қорғалатын табиғи аумақтар саласындағы іс-шараларға (конкурстарға, фестивальдерге, республикалық және халықаралық маңызы бар көрмелерге) қатысқанын куәландыратын құжаттардың көшірмелері.

6. Ғылыми табиғи объектілерге "Ғылыми табиғи объект – ұлттық игілік" мәртебесін беру туралы өтініш уәкілетті орган ведомствосының ғылыми-техникалық кеңесінде өтініш берілген күннен бастап 30 (отыз) күнтізбелік күн ішінде қаралады.

7. Уәкілетті орган ғылыми-техникалық кеңестің ұсынымы негізінде Қазақстан Республикасы Үкіметінің қарауына ғылыми табиғи объектіге "Ғылыми табиғи объект – ұлттық игілік" мәртебесін беру туралы Қазақстан Республикасы Үкіметі қаулысының жобасын енгізеді.

8. Ғылыми-техникалық кеңестің шешімдері хаттамамен рәсімделеді және ұсынымдық сипатта болады.

9. "Ғылыми табиғи объект – ұлттық игілік" мәртебесін уәкілетті органның ұсынуы бойынша Қазақстан Республикасының Үкіметі береді.

10. Уәкілетті орган тиісті ақпаратты уәкілетті органның ресми интернет-ресурсында жариялайды.

11. Қазақстан Республикасы Үкіметінің "Ғылыми табиғи объект – ұлттық игілік" мәртебесін беру туралы шешімі қабылданғаннан кейін ғылыми табиғи объект уәкілетті органда тіркеледі және осы Қағидаларға қосымшаға сәйкес нысан бойынша сертификатпен куәландырылады.

"Ғылыми табиғи объект – ұлттық игілік" мәртебесін беруге жататын ғылыми табиғи объектілерді айқындау қағидаларына қосымша

"Ғылыми табиғи объект – ұлттық игілік" мәртебесін куәландыратын сертификат

__________ қаласы 20___ жылғы "_" _______ № ___

1. Ғылыми табиғи объект _________________________________________
(заңды тұлғаның атауы)
2. Ғылыми табиғи объект туралы деректері __________________________
(заңды тұлғаның деректемелері)
3. Ғылыми табиғи объекттің түрі: __________________________________
4. Қазақстан Республикасы Үкіметінің "Ғылыми табиғи объект – ұлттық
игілік" мәртебесін беру туралы____________________________ № ____ "____"
__________ 20___ жылғы Қазақстан Республикасы Үкіметінің қаулысы негізінде
"Ғылыми табиғи объект – ұлттық игілік" мәртебесі куәландырылады
Уәкілетті органның лауазымды тұлғасы ____________________________
_______________________________________________________________
(қолы) (тегі, аты, әкесінің аты (болған жағдайда) және лауазымы)
Мөр қою орны

О внесении изменения в приказ исполняющего обязанности Министра экологии и природных ресурсов Республики Казахстан от 30 марта 2023 года № 104 "Об утверждении Правил определения научных природных объектов, подлежащих присвоению статуса "Научный природный объект - национальное достояние"

Приказ Министра экологии и природных ресурсов Республики Казахстан от 21 июля 2026 года № 138. Зарегистрирован в Министерстве юстиции Республики Казахстан 22 июля 2026 года № 39372

ПРИКАЗЫВАЮ:

1. Внести в приказ исполняющего обязанности министра экологии и природных ресурсов Республики Казахстан от 30 марта 2023 года № 104 "Об утверждении Правил определения научных природных объектов, подлежащих присвоению статуса "Научный природный объект – национальное достояние" (зарегистрирован в Реестре государственной регистрации нормативных правовых актов Республики Казахстан за № 32181) следующее изменение:

Правила определения научных природных объектов, подлежащих присвоению статуса "Научный природный объект – национальное достояние", утвержденные указанным приказом изложить в новой редакции согласно приложению к настоящему приказу.

2. Комитету лесного хозяйства и животного мира Министерства экологии и природных ресурсов Республики Казахстан в установленном законодательством порядке обеспечить:

1) государственную регистрацию настоящего приказа в Министерстве юстиции Республики Казахстан;

2) размещение настоящего приказа на официальном интернет-ресурсе Министерства экологии и природных ресурсов Республики Казахстан после его официального опубликования;

3) в течение десяти рабочих дней после государственной регистрации настоящего приказа в Министерстве юстиции Республики Казахстан представление в Департамент юридической службы Министерства экологии и природных ресурсов Республики Казахстан сведений об исполнении мероприятий, предусмотренных подпунктами 1) и 2) настоящего пункта.

3. Контроль за исполнением настоящего приказа возложить на курирующего вице-министра экологии и природных ресурсов Республики Казахстан.

4. Настоящий приказ вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования.

Министр экологии и природных ресурсов Республики Казахстан

Е. Нысанбаев

"СОГЛАСОВАН"
Министерство науки и высшего образования
Республики Казахстан

"СОГЛАСОВАН"
Министерство национальной экономики
Республики Казахстан

"СОГЛАСОВАН"
Министерство финансов
Республики Казахстан

"СОГЛАСОВАН"
Министерство культуры и информации
Республики Казахстан

	Приложение к приказу Министр экологии и природных ресурсов Республики Казахстан от 21 июля 2026 года № 138
	Утверждены приказом исполняющего обязанности министра экологии и природных ресурсов Республики Казахстан от 30 марта 2023 года № 104

Правила определения научных природных объектов, подлежащих присвоению статуса "Научный природный объект – национальное достояние"

Глава 1. Общие положения

1. Настоящие Правила определения научных природных объектов, подлежащих присвоению статуса "Научный природный объект – национальное достояние" (далее – Правила) разработаны в соответствии с подпунктом 6-1) статьи 8 Закона Республики Казахстан "Об особо охраняемых природных территориях" и определяют порядок определения научных природных объектов, подлежащих присвоению статуса "Научный природный объект – национальное достояние".

2. Уполномоченный орган в области особо охраняемых природных территорий (далее – уполномоченный орган) – государственный орган, осуществляющий функции управления, контроля и надзора, охраны и защиты особо охраняемых природных территорий.

Глава 2. Порядок определения научных природных объектов, подлежащих присвоению статуса "Научный природный объект – национальное достояние"

3. Научными природными объектами со статусом "Научный природный объект – национальное достояние" признаются уникальные объекты естественного или искусственного происхождения, особо ценные в научном отношении и являющиеся национальным достоянием.

4. К научным природным объектам со статусом "Научный природный объект - национальное достояние" могут быть отнесены:

уникальные объекты по сохранению, разведению, реинтродукции редких и находящихся под угрозой исчезновения видов растений и животных;

уникальные фонды научной и научно-технической информации по природным объектам;

уникальные исследовательские и экспериментальные установки, комплексы, научно-испытательные полигоны, связанные с изучением, сохранением, воспроизводством и использованием видов растений, животных и микроорганизмов.

5. Центральные исполнительные и иные государственные органы, в ведении которых находятся особо охраняемые природные территории и руководители научных природных объектов, не входящих в состав особо охраняемых природных территорий подают в уполномоченный орган ходатайство о присвоении научным природным объектам статуса "Научный природный объект – национальное достояние".

К ходатайству прилагаются следующие документы:

1) справка о деятельности научных природных объектов, отражающая уникальность объекта;

2) сведения об уникальных объектах по сохранению, разведению, реинтродукции редких и находящихся под угрозой исчезновения видов растений и животных, уникальных фондах научной и научно-технической информации по природным объектам, уникальных исследовательских и экспериментальных установок, комплексов, научно-испытательных полигонах;

3) копии материалов, опубликованных в средствах массовой информации республиканского уровня и в иностранных средствах массовой информации (не менее десяти публикаций) о деятельности;

4) копии документов, свидетельствующих об участии в мероприятиях в области особо охраняемых природных территорий (конкурсах, фестивалях, выставках республиканского и международного значений).

6. Ходатайство о присвоении научным природным объектам статуса "Научный природный объект – национальное достояние" рассматриваются на научно-техническом совете ведомства уполномоченного органа в течении 30 (тридцати) календарных дней после подачи ходатайства.

7. Уполномоченный орган на основании рекомендации научно-технического совета вносит на рассмотрение Правительства Республики Казахстан проект постановления Правительства Республики Казахстан о присвоении научному природному объекту статуса "Научный природный объект – национальное достояние".

8. Решения научно-технического совета оформляются протоколом и носят рекомендательный характер.

9. Статус "Научный природный объект – национальное достояние" присваивается Правительством Республики Казахстан по представлению уполномоченного органа.

10. Уполномоченный орган опубликовывает соответствующую информацию на интернет-ресурсе уполномоченного органа.

11. После принятия решения Правительства Республики Казахстан о присвоении статуса "Научный природный объект – национальное достояние", научный природный объект регистрируется в уполномоченном органе и удостоверяется сертификатом по форме, согласно приложению, к настоящим Правилам.

Приложение к Правилам определения научных природных объектов, подлежащих присвоению статуса "Научный природный объект –национальное достояние"

Сертификат, удостоверяющий статус "Научный природный объект - национальное достояние"

город __________ № _____ "_______"

_______ 20___ года

1. Научный природный объект _____________________________________________
(наименование юридического лица)
2. Данные научного природного объекта: ____________________________________
(реквизиты юридического лица)
3. Вид научного природного объекта: ________________________________________
4. На основании постановления Правительства Республики Казахстан о присвоении статуса "Научный природный объект – национальное достояние" ____________________________ № ____ от "____" __________ 20___ года удостоверяется статус "Научный природный объект – национальное достояние"

Должностное лицо уполномоченного органа ________________ ___________________
(подпись) (фамилия, имя, отчество (при наличии) и должность)
Место для печати