Ашық деректер интернет-порталы пайдаланушыларының әрекеттерін журналдау қағидаларын бекіту туралы

Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Жасанды интеллект және цифрлық даму министрінің 2026 жылғы 17 маусымдағы № 323/НҚ бұйрығы. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2026 жылғы 17 маусымда № 38982 болып тіркелді

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
Қолданысқа енгізілу тәртібін 4-тармақтан қараңыз.

Қазақстан Республикасының Цифрлық кодексі 17-бабының 4-тармағына сәйкес БҰЙЫРАМЫН:

1. Қоса беріліп отырған Ашық деректер интернет-порталы пайдаланушыларының әрекеттерін журналдау қағидалары бекітілсін.

2. Қазақстан Республикасының Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігінің Мемлекеттік көрсетілетін қызметтер комитеті:

1) осы бұйрықты Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуді;

2) осы бұйрықты Қазақстан Республикасы Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігінің интернет-ресурсында орналастыруды қамтамасыз етсін;

3) осы бұйрық Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелгеннен кейін он жұмыс күні ішінде осы тармақтың 1) және 2) тармақшаларында көзделген іс-шаралардың орындалуы туралы мәліметтерді Қазақстан Республикасы Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігінің Заң департаментіне ұсынуды қамтамасыз етсін.

3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау жетекшілік ететін Қазақстан Республикасының Жасанды интеллект және цифрлық даму вице-министріне жүктелсін.

4. Осы бұйрық 2026 жылғы 12 шілдеден бастап қолданысқа енгізіледі және ресми жариялануға жатады.

Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Жасанды интеллект және цифрлық даму министрі

Ж. Мадиев

Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Жасанды интеллект және цифрлық даму министрі 2026 жылғы 17 маусымдағы № 323/НҚ Бұйрығымен бекітілген

Ашық деректер интернет-порталы пайдаланушыларының әрекеттерін журналдау қағидалары

1-тарау. Жалпы ережелер

1. Осы Ашық деректер интернет-порталы пайдаланушыларының әрекеттерін журналдау қағидалары (бұдан әрі – Қағидалар) Қазақстан Республикасы Цифрлық кодексінің 17-бабының 4-тармағына сәйкес әзірленді және ашық деректер интернет-порталы пайдаланушыларының әрекеттерін журналдау тәртібін айқындайды.

2. Осы Қағидаларда мынадай негізгі ұғымдар пайдаланылады:

1) ашық деректер – машинамен оқылатын нысанда ұсынылған және еркін пайдалануға, өңдеуге, қайта жариялауға және таратуға арналған, ашық қолжетімділікте орналастырылған цифрлық деректер;

2) ашық деректер интернет-порталы – ашық цифрлық деректерді орталықтандырылған орналастыруға, сипаттауға, сақтауға, іздеуге, оларға қол жеткізуге және қайта пайдалануға, сондай-ақ мұндай деректерге машиналық қол жеткізу үшін бағдарламалық интерфейстер ұсынуға арналған мемлекеттік цифрлық ресурс;

3) ашық деректер интернет-порталының компоненттері – операциялық жүйелер, дерекқорларды басқару жүйелері, контентті басқару жүйелері, қолданбалы бағдарламалық қамтамасыз ету, телекоммуникациялық жабдық, вирусқа қарсы қорғаныс құралдары және киберқауіпсіздікті қамтамасыз ету жүйелері;

4) ашық деректер интернет-порталындағы пайдаланушылар әрекеттерін журналдау (бұдан әрі – журналдау) – ашық деректер интернет-порталы пайдаланушыларының әрекеттерін цифрлық оқиғалар түрінде оқиғалар журналына жазу процесі;

5) ашық деректер интернет-порталының пайдаланушысы (бұдан әрі – пайдаланушы) – ашық деректер интернет-порталына қол жеткізуді жүзеге асыратын жеке немесе заңды тұлға;

6) бағдарламалық қамтамасыз ету – белгілі бір функциялардың орындалуын, цифрлық деректерді өңдеуді, сақтауды, жаңғыртуды және (немесе) беруді қамтамасыз ететін алгоритмдерді іске асыратын кодтардың пайдалануға дайын жиынтығын білдіретін цифрлық объект;

7) дәл уақыт көзінің инфрақұрылымы – уақытты синхрондаудың желілік хаттамасын пайдаланатын, серверлердің, жұмыс станцияларының және телекоммуникациялық жабдықтың ішкі сағаттарын синхрондау міндетін орындайтын иерархиялық байланысқан серверлік жабдық;

8) оқиғалар журналы – ашық деректер интернет-порталының цифрлық оқиғалары туралы ақпаратты қамтитын, оның жұмысын мониторингтеуге және іркілістер туындаған жағдайда олардың себептерін анықтауға пайдаланылатын файл;

9) цифрлық оқиға – цифрлық орта субъектісінің әрекеттері немесе цифрлық объектінің жұмыс істеуі нәтижесінде туындаған және олардың цифрлық ортадағы өзара іс-қимылының параметрлерін көрсететін цифрлық нысанда тіркелген мән-жай;

10) "цифрлық үкіметтің" операторы (бұдан әрі – оператор) – "цифрлық үкіметтің" цифрлық объектілерінің жұмыс істеуін қамтамасыз ететін, Қазақстан Республикасының Үкіметі айқындайтын заңды тұлға.

2-тарау. Ашық деректер интернет-порталы пайдаланушыларының әрекеттерін журналдау тәртібі

3. Оператор техникалық сүйемелдеуді, киберқауіпсіздікті, үздіксіз қолжетімділікті, орналастырылған ашық деректердің өзектілігін, сондай-ақ журналдауды қамтамасыз етеді.

4. Журналдау бағдарламалық қамтамасыз ету арқылы автоматтандырылған режимде жүзеге асырылады (бұдан әрі – журналдау БҚ).

5. Журналдауды қамтамасыз ету мақсатында оператор:

киберқауіпсіздік саласындағы уәкілетті орган "Киберқауіпсіздік туралы" Заңның 7-1-бабының 7) тармақшасына сәйкес бекітетін "цифрлық үкіметтің" цифрлық объектілері мен аса маңызды цифрлық объектілердің киберқауіпсіздігін қамтамасыз ету мониторингін жүргізу қағидаларында айқындалған журналдауға жататын цифрлық оқиғалардың тізбесі мен түрлеріне (бұдан әрі – Мониторинг қағидалары), сондай-ақ оператор қызметкерлерінің оқиғалар журналдарына қол жеткізу түрлеріне сәйкес, оларды жоюдан, өзгертуден және рұқсатсыз қараудан қорғауды қамтамасыз ете отырып, журналдау БҚ-ны баптауды жүзеге асырады;

ашық деректер интернет-порталы серверлерін дәл уақыт көзі инфрақұрылымына қосу арқылы оқиғалар журналдарының уақытын синхрондауды қамтамасыз етеді.

6. Журналдау БҚ-ның әрекеттер реттілігі:

пайдаланушы ашық деректер интернет-порталының компонентінде әрекет жасаған сәтте цифрлық оқиғаны қалыптастыру;

цифрлық оқиғаны Мониторинг қағидаларына сәйкес құрылымдалған нысанға түрлендіру;

цифрлық оқиғаның журналдауға жататын оқиғалардың тізбесі мен түрлеріне сәйкестігін тексеру;

цифрлық оқиға туралы жазба енгізілуге тиіс ашық деректер интернет-порталы компонентінің оқиғалар журналын айқындау;

оқиғалар журналына жазбаны жүзеге асыру.

7. Журналдау нәтижелері бойынша оператор:

апта сайын оқиғалар журналдарын қарап шығуды және істен шығу оқиғаларын және (немесе) киберқауіпсіздік бұзушылықтарын сүзгілеу мен іздестіру мақсатында оларды талдауды жүзеге асырады;

апта сайын оқиғалар журналдарының резервтік көшірмесін жасауды және архивтеуді жүргізеді;

оқиғалар журналдарының физикалық сақталуын қамтамасыз етеді және оларды архивтелген түрде кемінде үш жыл, ал жедел қолжетімділік режимінде кемінде екі ай сақтайды.

Об утверждении Правил журналирования действий пользователей интернет-портала открытых данных

Приказ Заместителя Премьер-Министра – Министра искусственного интеллекта и цифрового развития Республики Казахстан от 17 июня 2026 года № 323/НҚ. Зарегистрирован в Министерстве юстиции Республики Казахстан 17 июня 2026 года № 38982

Примечание ИЗПИ!
Вводится в действие с 12.07.2026

В соответствии с пунктом 4 статьи 17 Цифрового кодекса Республики Казахстан ПРИКАЗЫВАЮ:

1. Утвердить прилагаемые Правила журналирования действий пользователей интернет-портала открытых данных.

2. Комитету государственных услуг Министерства искусственного интеллекта и цифрового развития Республики Казахстан в установленном законодательством порядке обеспечить:

1) государственную регистрацию настоящего приказа в Министерстве юстиции Республики Казахстан;

2) размещение настоящего приказа на интернет-ресурсе Министерства искусственного интеллекта и цифрового развития Республики Казахстан;

3) в течение десяти рабочих дней после государственной регистрации настоящего приказа в Министерстве юстиции Республики Казахстан представление в Юридический департамент Министерства искусственного интеллекта и цифрового развития Республики Казахстан сведений об исполнении мероприятий, предусмотренных подпунктами 1) и 2) настоящего пункта.

3. Контроль за исполнением настоящего приказа возложить на курирующего вице-министра искусственного интеллекта и цифрового развития Республики Казахстан.

4. Настоящий приказ вводится в действие с 12 июля 2026 года и подлежит официальному опубликованию.

Заместитель Премьер-Министра – Министр искусственного интеллекта и цифрового развития Республики Казахстан

Ж. Мадиев

Утверждены приказом Заместитель Премьер-Министра – Министр искусственного интеллекта и цифрового развития Республики Казахстан от 17 июня 2026 года № 323/НҚ

Правила журналирования действий пользователей интернет-портала открытых данных

Глава 1. Общие положения

1. Настоящие Правила журналирования действий пользователей интернет-портала открытых данных (далее – Правила) разработаны в соответствии с пунктом 4 статьи 17 Цифрового кодекса Республики Казахстан и определяют порядок журналирования действий пользователей интернет-портала открытых данных.

2. В настоящих Правилах используются следующие основные понятия:

1) открытые данные – цифровые данные, представленные в машиночитаемой форме и предназначенные для свободного использования, обработки, повторной публикации и распространения, размещенные в открытом доступе;

2) интернет-портал открытых данных - государственный цифровой ресурс, предназначенный для централизованного размещения, описания, хранения, поиска, доступа и повторного использования открытых цифровых данных, а также предоставления программных интерфейсов для машинного доступа к таким данным;

3) компоненты интернет-портала открытых данных – операционные системы, системы управления базами данных, системы управления контентом, прикладное программное обеспечение, телекоммуникационное оборудование, средства антивирусной защиты и системы обеспечения кибербезопасности;

4) журналирование действий пользователей на интернет-портале открытых данных (далее – журналирование) – процесс записи действий пользователей интернет-портала открытых данных в журнал событий в виде цифровых событий;

5) пользователь интернет-портала открытых данных (далее – пользователь) – физическое или юридическое лицо, осуществляющее доступ к интернет-порталу открытых данных;

6) программное обеспечение – цифровой объект, представляющий собой подготовленную для использования совокупность кодов, реализующих алгоритмы, обеспечивающих выполнение определенных функций, обработку, хранение, воспроизведение и (или) передачу цифровых данных;

7) инфраструктура источника точного времени – иерархически связанное серверное оборудование, использующее сетевой протокол синхронизации времени, выполняющее задачу синхронизации внутренних часов серверов, рабочих станций и телекоммуникационного оборудования;

8) журнал событий – файл, содержащий информацию о цифровых событиях интернет-портала открытых данных, используемый для мониторинга его работы и выявления причин сбоев в случае их возникновения;

9) цифровое событие – зафиксированное в цифровой форме обстоятельство, возникшее в результате действий субъекта цифровой среды или функционирования цифрового объекта и отражающее параметры их взаимодействия в цифровой среде;

10) оператор "цифрового правительства" (далее – оператор) – юридическое лицо, определяемое Правительством Республики Казахстан, обеспечивающее функционирование цифровых объектов "цифрового правительства".

Глава 2. Порядок журналирования действий пользователей интернет-портала открытых данных

3. Оператор обеспечивает техническое сопровождение, кибербезопасность, бесперебойную доступность, актуальность размещенных открытых данных, а также журналирование.

4. Журналирование производится в автоматизированном режиме посредством программного обеспечения (далее – ПО журналирования).

5. Для обеспечения журналирования Оператор осуществляет:

настройку ПО журналирования на перечень и типы цифровых событий, подлежащих журналированию, определенных в правилах проведения мониторинга обеспечения кибербезопасности цифровых объектов "цифрового правительства" и критически важных цифровых объектов, утверждаемых уполномоченным органом в сфере кибербезопасности в соответствии с подпунктом 7) статьи 7-1 Закона "О кибербезопасности" (далее – Правила мониторинга) и виды доступов к журналам событий сотрудников оператора, защищающие их от удаления, изменения и несанкционированного просмотра;

синхронизацию времени журналов событий путем подключения серверов интернет-портала открытых данных к инфраструктуре источника точного времени.

6. Последовательность действий ПО журналирования:

создание цифрового события в момент совершения действия пользователем в компоненте интернет-портала открытых данных;

преобразование цифрового события в его структурированную форму согласно Правилам мониторинга;

проверка соответствия цифрового события перечню и типу событий, подлежащих журналированию;

определение компонента интернет-портала открытых данных, в чей журнал событий необходимо произвести запись о цифровом событии;

осуществление записи в журнал событий.

7. По результатам журналирования оператор:

еженедельно осуществляет просмотр журналов событий и их анализ с целью фильтрации и поиска событий сбоя и (или) нарушений кибербезопасности;

еженедельно проводит резервное копирование и архивирование журналов событий;

обеспечивает физическую сохранность и хранение журналов событий не менее трех лет в архивированном виде и в оперативном доступе не менее двух месяцев.