Қазақстан Республикасы Энергетика министрінің кейбір бұйрықтарына өзгерістер енгізу туралы

Қазақстан Республикасы Энергетика министрінің 2026 жылғы 25 ақпандағы № 90-н/қ бұйрығы. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2026 жылғы 26 ақпанда № 38053 болып тіркелді

ЗҚАИ-ның ескертпесі!
Қолданысқа енгізілу тәртібін 4-тармақтан қараңыз.

БҰЙЫРАМЫН:

1. Қоса беріліп отырған Қазақстан Республикасы Энергетика министрінің өзгерістер енгізілетін кейбір бұйрықтарының тізбесі (бұдан әрі – Тізбе) бекітілсін.

2. Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің Мұнай және газ салаларындағы мемлекеттік бақылау департаменті Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен:

1) осы бұйрықты Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуді;

2) осы бұйрықты ресми жариялағаннан кейін оны Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің интернет-ресурсына орналастыруды;

3) осы бұйрықты Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркегеннен кейін он жұмыс күні ішінде Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің Заң қызметі департаментіне осы тармақтың 1) және 2) тармақшаларында көзделген іс-шаралардың орындалуы туралы мәліметтерді беруді қамтамасыз етсін.

3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау жетекшілік ететін Қазақстан Республикасының энергетика вице-министріне жүктелсін.

4. Осы бұйрық 2026 жылғы 2 наурыздан бастап қолданысқа енгізілетін осы Тізбенің 3-тармағының жиырма алтыншы, жиырма жетінші, жиырма сегізінші, жиырма тоғызыншы, отызыншы және отыз бірінші абзацтарын қоспағанда, алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі.

Қазақстан Республикасы Энергетика министрі

Е. Аккенженов

"КЕЛІСІЛДІ"

Қазақстан Республикасының

Атом энергиясы жөніндегі агенттігі

"КЕЛІСІЛДІ"

Қазақстан Республикасының

Денсаулық сақтау министрлігі

"КЕЛІСІЛДІ"

Қазақстан Республикасының

Өнеркәсіп және құрылыс министрлігі

"КЕЛІСІЛДІ"

Қазақстан Республикасының

Төтенше жағдайлар министрлігі

"КЕЛІСІЛДІ"

Қазақстан Республикасының

Ұлттық экономика министрлігі

"КЕЛІСІЛДІ"

Қазақстан Республикасының

Экология және табиғи ресурстар министрлігі

Қазақстан Республикасы Энергетика министрі 2026 жылғы 25 ақпандағы № 90-н/қ Бұйрығымен бекітілген

Қазақстан Республикасы Энергетика министрінің өзгерістер енгізілетін кейбір бұйрықтардың тізбесі

1. "Көмірсутектерді барлау мен өндіру және уран өндіру кезінде жер қойнауын ұтымды және кешенді пайдалану бойынша талаптардың бұзылуы салдарынан келтірілген залалдың мөлшерін айқындау қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Энергетика министрінің 2018 жылғы 26 сәуірдегі № 141 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімде № 17030 болып тіркелген) мынадай өзгерістер енгізілсін:

тақырып жаңа редакцияда жазылсын:

"Көмірсутектерді барлау мен өндіру кезінде жер қойнауын ұтымды және кешенді пайдалану бойынша талаптардың бұзылуы салдарынан келтірілген залалдың мөлшерін айқындау қағидаларын бекіту туралы";

кіріспе жаңа редакцияда жазылсын:

"Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы" Қазақстан Республикасының Кодексі 122-бабының 5-тармағына сәйкес" БҰЙЫРАМЫН:";

1-тармақ жаңа редакцияда жазылсын:

"1. Қоса беріліп отырған Көмірсутектерді барлау мен өндіру кезінде жер қойнауын ұтымды және кешенді пайдалану бойынша талаптардың бұзылуы салдарынан келтірілген залалдың мөлшерін айқындау қағидалары бекітілсін.";

көрсетілген бұйрықпен бекітілген Көмірсутектерді барлау мен өндіру және уран өндіру кезінде жер қойнауын ұтымды және кешенді пайдалану бойынша талаптардың бұзылуы салдарынан келтірілген залалдың мөлшерін айқындау қағидалары осы Тізбеге 1-қосымшаға сәйкес жаңа редакцияда жазылсын.

2. "Жер қойнауын пайдалануға арналған келісімшарттар, оның ішінде өнімді бөлу туралы келісімдер шарттарының сақталуын бақылауды жүзеге асыру қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Энергетика министрінің 2018 жылғы 26 сәуірдегі № 142 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 16893 болып тіркелген) мынадай өзгерістер енгізілсін:

көрсетілген бұйрықпен бекітілген Жер қойнауын пайдалануға арналған келісімшарттар, оның ішінде өнімді бөлу туралы келісімдер шарттарының сақталуын бақылауды жүзеге асыру қағидаларында:

1 және 2-тармақтар жаңа редакцияда жазылсын:

"1. Осы Жер қойнауын пайдалануға арналған келісімшарттар, оның ішінде өнімді бөлу туралы келісімдер шарттарының сақталуын бақылауды жүзеге асыру қағидалары (бұдан әрі – Қағидалар) "Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы" Қазақстан Республикасының Кодексі (бұдан әрі – Кодекс) 66-бабының 1-тармағына сәйкес әзірленді және көмірсутектерді барлау және өндіру немесе өндіруге арналған келісімшарттар, оның ішінде өнімді бөлу туралы келісімдер (бұдан әрі – келісімшарттар) шарттарының сақталуын бақылауды жүзеге асыру тәртібін айқындайды.

Қазақстан Республикасының Үкіметі бекіткен өнімді бөлу туралы келісімдерде немесе Қазақстан Республикасының Президенті бекіткен жер қойнауын пайдалануға арналған келісімшартта келісімшарттар шарттарының сақталуын бақылаудың өзге тәртібі болған жағдайда, келісімшарттар шарттарының орындалуын бақылау осындай келісімдердің немесе жер қойнауын пайдалануға арналған келісімшарттың талаптарына сәйкес жүзеге асырылады.

Осы Қағидалар сондай-ақ Кодекстің 277-бабының 3-тармағына сәйкес осы Кодекс қолданысқа енгізілгенге дейін шығарылған және жасалған жер қойнауын пайдалануға рұқсаттар, лицензиялар мен келісімшарттар бойынша қатынастарға қолданылады.

2. Жер қойнауын пайдаланушылардың (келісімшарт бойынша операторлардың, сенімгерлік басқарушылардың) (бұдан әрі – жер қойнауын пайдаланушылар) келісімшарттар шарттарының сақталуын бақылау Қазақстан Республикасының Кәсіпкерлік Кодексіне сәйкес жүзеге асырылатын көмірсутектер бойынша жер қойнауын пайдалану операцияларын жүргізу саласында Қазақстан Республикасының жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы заңнамасы талаптарының сақталуын мемлекеттік бақылауға жатпайды.".

3. "Көмірсутектерді барлау мен өндіру және уран өндіруді жүргізу кезіндегі консервациялау және жою қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Энергетика министрінің 2018 жылғы 22 мамырдағы № 200 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 17094 болып тіркелген) мынадай өзгерістер енгізілсін:

тақырып жаңа редакцияда жазылсын:

"Көмірсутектерді барлау мен өндіру жүргізу кезіндегі консервациялау және жою қағидаларын бекіту туралы";

Кiрiспе жаңа редакцияда жазылсын:

"Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы" Қазақстан Республикасының Кодексі 126-бабының 1-тармағына сәйкес БҰЙЫРАМЫН:

1-тармақ жаңа редакцияда жазылсын:

"1. Қоса беріліп отырған Көмірсутектерді барлау мен өндіру кезіндегі консервациялау және жою қағидалары бекітілсін.";

көрсетілген бұйрықпен бекітілген Көмірсутектерді барлау мен өндіру және уран өндіруді жүргізу кезіндегі консервациялау және жою қағидаларында:

тақырып жаңа редакцияда жазылсын:

"Көмірсутектерді барлау мен өндіру жүргізу кезіндегі консервациялау және жою қағидалары";

1 және 2-тармақтар жаңа редакцияда жазылсын:

"1. Осы Көмірсутектерді барлау мен өндіру жүргізу кезіндегі консервациялау және жою қағидалары (бұдан әрі – Қағидалар) "Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы" Қазақстан Республикасының Кодексі 126-бабының 1-тармағына сәйкес әзірленді және жер қойнауы учаскелерін консервациялау және көмірсутектерді барлау мен өндіру жүргізу кезінде жер қойнауын пайдалану салдарын жою, сондай-ақ технологиялық объектілерді консервациялау және жою тәртібін айқындайды.

2. Қағидаларда мынадай ұғымдар пайдаланылады:

1) жер қойнауын пайдалану салдарын жою – өндірістік объектілерді және жер учаскелерін халықтың өмірі мен денсаулығының қауіпсіздігін қамтамасыз ететін жай-күйге келтіру, қоршаған ортаны қорғау мақсатында Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген тәртіппен жүргізілетін іс-шаралар кешені;

2) жер қойнауы учаскесін консервациялау – болашақта жер қойнауын пайдалану жөніндегі операцияларды қайта бастаған кезде жер қойнауы учаскесін пайдалану үшін жарамды жай-күйге келтіру, сондай-ақ қауіпті өндірістік факторлардың зиянды әсерін азайту және төтенше жағдайлардың алдын алу мақсатында технологиялық кешендер (блоктар) мен жер қойнауын пайдалану объекті бірліктерін (түрлі мақсаттағы мұнай және газ ұңғымалары, резервуарлар, құбырлар, ыдыстар, сепараторлар және тағы басқалар), сондай-ақ қосалқы құрылысжайларды (мұнай қоймалары, шлам жинағыштар және басқалар) қоса алғанда, көмірсутектерді барлау және (немесе) өндіруді жүргізу бойынша жұмыстар жүргізілген жер қойнауы учаскесінде жер қойнауын пайдалану жөніндегі операцияларды уақытша тоқтату кезінде жүргізілетін іс-шаралар кешені.

Осы Қағидаларда қолданылатын өзге де ұғымдар мен анықтамалар Қазақстан Республикасының жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы заңнамасына сәйкес қолданылады.";

2-тараудың тақырыбы жаңа редакцияда жазылсын:

"2-тарау. Жер қойнауы учаскелерін консервациялау және көмірсутектерді барлау мен өндіру жүргізу кезінде жер қойнауын пайдалану салдарын жою тәртібі";

5-тармақ алып тасталсын;

7-тармақ жаңа редакцияда жазылсын:

"7. Жоспарланып отырған консервациялау және (немесе) жою туралы хабарламаға мыналар қоса беріледі:

1) консервациялаудың және (немесе) жоюдың қажеттілігі туралы негіздеме;

2) көмірсутектердің қалған өндірілмеген қорлары, сондай-ақ өндіріс қалдықтары (соның ішінде пайдалы, зиянды және улы заттары бар қалдықтар) туралы мәліметтер;

3) бекітілген және Кодексте және басқа заңдарда көзделген сараптамалардан өткен жер қойнауы учаскелерін консервациялау және (немесе) жер қойнауын пайдалану салдарын жою жобасы.

Осы тармақтың 1), 2), 3) тармақшаларында көрсетілген құжаттарда көмірсутектер қорының нақты жай-күйі, жер қойнауы учаскесінің жай-күйі, жер бөлігімен шектелген жер беті туралы ақпарат толық көлемде көрсетіледі.";

10-тармақ жаңа редакцияда жазылсын:

"10. Консервациялау және (немесе) жою жөніндегі аяқталған жұмысты қабылдауды құзыретті орган құратын, мынадай өкілдерден тұратын комиссия жүзеге асырады:

жер қойнауын пайдаланушы;

құзыретті органның өкілі;

қоршаған ортаны қорғау, өнеркәсіптік қауіпсіздік, халықтың санитариялық-эпидемиологиялық саламаттылығы саласындағы, жер қойнауын зерттеу жөніндегі уәкілетті органдардың, және облыстың, республикалық маңызы бар қаланың және астананың жергілікті атқарушы органдарының өкілдері;

жеке меншiктегі немесе ұзақ мерзiмдi пайдаланудағы жер учаскесiн жойған жағдайда – жер учаскесiнiң меншiк иесi немесе жер пайдаланушы өкілі.";

18-тармақ жаңа редакцияда жазылсын:

"18. Көмірсутектерді барлау мен өндіру кезінде жер қойнауы учаскелерін консервациялау бойынша және (немесе) көмірсутектерді барлау мен өндіру жүргізу кезінде жер қойнауын пайдалану салдарын жою бойынша жұмыстарын жүргізуге қойылатын талаптар осы Қағидаларға 5-қосымшада белгіленеді.";

1-қосымша осы Тізбеге 2-қосымшаға сәйкес жаңа редакцияда жазылсын;

2-қосымша осы Тізбеге 3-қосымшаға сәйкес жаңа редакцияда жазылсын;

3-қосымшаның жоғарғы оң жақ бұрышы жаңа редакцияда жазылсын:

"Көмірсутектерді барлау мен өндіру жүргізу кезіндегі консервациялау және жою қағидаларына 3-қосымша";

4-қосымшаның жоғарғы оң жақ бұрышы жаңа редакцияда жазылсын:

"Көмірсутектерді барлау мен өндіру жүргізу кезіндегі консервациялау және жою қағидаларына

4-қосымша";

5-қосымшада:

5-қосымшаның жоғарғы оң жақ бұрышы жаңа редакцияда жазылсын:

"Көмірсутектерді барлау мен өндіру жүргізу кезіндегі консервациялау және жою қағидаларына 5-қосымша";

тақырып жаңа редакцияда жазылсын:

"Көмірсутектерді барлау мен өндіру кезінде жер қойнауы учаскелерін консервациялау бойынша және (немесе) көмірсутектерді барлау мен өндіру жүргізу кезінде жер қойнауын пайдалану салдарын жою бойынша жұмыстарын жүргізуге қойылатын талаптар"

1-тармақ жаңа редакцияда жазылсын:

"1. Көмірсутектерді барлау мен өндіру кезінде жер қойнауы учаскелерін консервациялауды және (немесе) көмірсутектерді барлау мен өндіру жүргізу кезінде жер қойнауын пайдалану салдарын жоюды (бұдан әрі – консервациялау және (немесе) жою) жүзеге асыру кезінде мынадай талаптар қойылады:

1) консервациялау немесе жою жөніндегі жұмыстарды жүргізген кезде адамдардың қауіпсіз болуын қамтамасыз ету;

2) консервацияланған жер қойнауы учаскелерінің немесе консервацияланған технологиялық объектілердің сақталуын қамтамасыз ету;

3) ғимараттар мен құрылысжайларды жер қойнауын пайдалану салдарының зиянды әсерінен (қозғалып кетуінен, құлауынан, көшкіндерден, су басудан, топырақтың отыруынан) қорғау;

4) экологиялық және санитариялық-эпидемиологиялық талаптардың, сондай-ақ өнеркәсіптік қауіпсіздік талаптарының сақталуын қамтамасыз ету;

5) көмірсутектерді барлау мен өндіру кезіндегі, сондай-ақ жер қойнауы учаскесін консервациялау жобасы және (немесе) жер қойнауын пайдалану салдарын жою жобасы бойынша жер қойнауын пайдалану нәтижесінде қоршаған ортаға келтірілген залалдың салдарын жою.";

5-тармақтың 3) тармақшасы жаңа редакцияда жазылсын:

"3) көмірсутектер кен орындарының жер беті топографиялық жоспарларының, геологиялық картасының, бөліністерінің және деңгей – жиегі жоспарларының көшірмелері;";

6-қосымша осы Тізбеге 4-қосымшаға сәйкес жаңа редакцияда жазылсын.;

7-қосымша осы Тізбеге 5-қосымшаға сәйкес жаңа редакцияда жазылсын;

8-қосымшада:

8-қосымшаның жоғарғы оң жақ бұрышы жаңа редакцияда жазылсын:

"Көмірсутектерді барлау мен өндіру жүргізу кезіндегі консервациялау және жою қағидаларына 8-қосымша";

14-тармақтың 5) тармақшасы жаңа редакцияда жазылсын:

"5) көмірсутектерді барлау мен өндіру кезіндегі, сондай-ақ жер қойнауы учаскесін консервациялау жобасы және (немесе) жер қойнауын пайдалану салдарын жою жобасы бойынша жер қойнауын пайдалану нәтижесінде қоршаған ортаға келтірілген залалдың салдарын жою.".

Тізбеге 1-қосымша Қазақстан Республикасы Энергетика министрінің 2018 жылғы 26 сәуірдегі № 141 бұйрығымен бекітілген

Көмірсутектерді барлау мен өндіру кезінде жер қойнауын ұтымды және кешенді пайдалану бойынша талаптардың бұзылуы салдарынан келтірілген залалдың мөлшерін айқындау қағидалары

1-тарау. Жалпы ережелер

1. Осы Көмірсутектерді барлау мен өндіру кезінде жер қойнауын ұтымды және кешенді пайдалану бойынша талаптардың бұзылуы салдарынан келтірілген залалдың мөлшерін айқындау қағидалары (бұдан әрі – Қағидалар) "Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы" Қазақстан Республикасының Кодексі (бұдан әрі – Кодекс) 122-бабының 5-тармағына сәйкес әзірленді және көмірсутектерді барлау мен өндіру кезінде жер қойнауын ұтымды және кешенді пайдалану бойынша талаптардың бұзылуы салдарынан келтірілген залалдың мөлшерін айқындау тәртібін айқындайды.

2. Осы Қағидаларда мынадай негізгі ұғымдар пайдаланылады:

1) залал – көмірсутектердің нормаланған ысыраптарынан асатын нақты ысырап көлемін негізге ала отырып, айқындалатын мемлекет шеккен залал;

2) көмірсутектердің нормаланған ысыраптары – деңгейі жер қойнауын пайдалану бойынша операцияларды жүргізу үшін жобалау құжаттарындағы техникалық-экономикалық есептеулермен негізделген көмірсутектер бойынша жер қойнауын пайдалану жөніндегі операцияларды жүргізу жүйелерімен және қабылданған тәсілдерімен технологиялық жағынан байланысты көмірсутектер ысыраптары және (немесе) шикі газды алау етіп жағуға рұқсатта көрсетілген шикі газды жағу көлемі түріндегі ысыраптар;

3) нақты ысыраптар – залалды есептеу сәтіндегі айқындалған ысырыптар.

3. Осы Қағидалар меншік нысанына қарамастан, көмірсутектер өндіру бойынша барлық жер қойнауын пайдаланушыларға, соның ішінде жер қойнауын пайдалану келісімшарты бойынша операторларға, сенімгерлік басқарушыларға (бұдан әрі – жер қойнауын пайдаланушы) қолданылады.

4. Жер қойнауын ұтымды және кешенді пайдалану бойынша талаптарды бұзу салдарынан келтірілген залал мөлшерін айқындау табу фактісі бойынша, сондай-ақ жер қойнауын пайдаланушылардың және (немесе) мемлекеттік органдардың өздерінен залалы бойынша ақпарат болған кезде:

көмірсутектерді барлау мен өндіру кезінде көмірсутектер саласындағы уәкілетті органы жүзеге асырады;

5. Залалдың мөлшерін айқындауға байланысты туындайтын даулар Қазақстан Республикасы Азаматтық кодексінің 9-бабының 2-тармағына және Қазақстан Республикасы Әкімшілік рәсімдік-процестік кодексінің 9-бабына сәйкес шешіледі.

2-тарау. Көмірсутектерді барлау мен өндіру кезінде жер қойнауын ұтымды және кешенді пайдалану бойынша талаптардың бұзылуы салдарынан келтірілген залалдың мөлшерін айқындау тәртібі

6. Көмірсутектерді барлау мен өндіру кезінде жер қойнауын ұтымды және кешенді пайдалану жөніндегі талаптардың бұзылуы салдарынан келтірілген залалдың мөлшері көмірсутектердің нормаланған ысыраптарынан асатын нақты ысырабының көлемін негізге ала отырып белгіленеді және ресми белгіленімдеріне сәйкес есепті кезеңдегі баға белгілеулерінің орташа құнына сүйене отырып құндық мәнде белгіленеді.

7. Көмірсутектерді барлау мен өндіру кезінде жер қойнауын ұтымды және кешенді пайдалану бойынша талаптардың бұзылуы салдарынан келтірілген залалдың мөлшері осы Қағидаларға қосымшаға сәйкес нормадан тыс ысыраптары үшін залал мөлшерін айқындау мысалдарына сай белгіленеді.

8. Көмірсутектердің нақты ысырабының нормаланған ысыраптардан асып түсуі (бұдан әрі – нормадан тыс ысыраптар) мынадай көлемдерден туындайды:

көмірсутектердің баланстық қорлары дұрыс есептелген және оларды жер қойнауынан алудың толықтығын бастапқы есепке алу мүмкін болатын біртектес тау-кен-геологиялық жағдайлармен бір жүйеде игерілетін көмірсутектердің баланстық қорлары жер қойнауының әрбір бөлігі бойынша белгіленген ысыраптардан баланстық қорларының кен орны бойынша белгіленген ысыраптардан тыс ысыраптар, сондай-ақ кез келген негізсіз ысыраптар;

алудың коэффициентіне, қорларды уақтылы есептен шығармауға, көмірсутек қорларын алдын ала өтеуге қол жеткізбей, жер қойнауында қалған көмірсутектер қорлары;

жер қойнауында суланудың, жанудың салдарынан туындаған көмірсутектердің баланстық қорларының немесе игеру (өндіру) бойынша талаптарды бұзу салдарынан туындаған өндірілген көмірсутектердің ысыраптары;

көмірсутектер кен орындарының оңай қол жеткізілетін учаскелерінде өндірудің салдарынан рентабельді өңдеу мүмкін емес болатын олардың баланстық қорларының ысыраптары;

кәсіпшілікте өндіру, жинау, тасымалдау және дайындау кезінде көмірсутектер ысыраптарынан нормадан тыс ысыраптары;

базалық жобалау құжатында, игеруді талдауда немесе Кодекс қолданысқа енгізілгенге дейін бекітілген базалық жобалау құжатында көзделген кен орындарын игерудің технологиялық режимін сақтамаудың салдарынан, сондай-ақ жер қойнауын пайдалану бойынша операцияларды жүргізу кезінде жер қойнауын ұтымды пайдалану бойынша талаптарды бұзу салдарынан баған сыртындағы және бағанаралық кеңістік арқылы жоғары жатқан көмірсутектің қатаралық ағылуының салдарынан Қазақстан Республикасының пайдалы қазбалар қорлары жөніндегі мемлекеттік комиссиясы бекіткен көмірсутектердің алынатын қорларының ысыраптары;

базалық жобалау құжатын, игеруді талдауды немесе Кодекс қолданысқа енгізілгенге дейін бекітілген базалық жобалау құжатын, оларды алу және кәдеге жаратуды сақтамағандықтан шикi газ, газ конденсатының ысыраптары;

авариялық жағдайлардың қатері немесе туындауы, персоналдың өміріне немесе халық денсаулығына және қоршаған ортаға қатер төнген жағдайларды қоспағанда, көмірсутектер саласындағы уәкілетті органның рұқсатынсыз және (немесе) рұқсат шарттарын сақтамай алау етіп жағылатын шикі газ;

көмірсутектер саласындағы уәкiлеттi органның жағуға рұқсат етілген көлемінен тыс жағылған шикі газы;

барлау кезінде, оның ішінде жер қойнауы учаскесінде нормаланған ысыраптардан тыс сынамалы пайдалану кезінде шикі мұнайдың (конденсаттың) ысыраптары.

9. Мұнайдың, конденсат пен газдың, оның ішінде ілеспе (еріген) газдың нормадан тыс қабаттық ысыраптары бекітілген базалық жобалау құжатында, игеруді талдауда немесе Кодекс қолданысқа енгізілгенге дейін бекітілген жобалау құжатында алу коэффициентінен ауытқулармен анықталады.

10. Шикі газды жағу кезіндегі нормадан тыс ысыраптар базалық жобалау құжатында, игеруді талдауда немесе Кодекс қолданысқа енгізілгенге дейін бекітілген жобалау құжатында көрсетілген және (немесе) қорларды есептеген кезде қабылданған компоненттердің құрамы негізінде пайдалы қазбалардың мемлекеттік балансында тұрған газдың компоненттік құрамы бойынша анықталады.

Компоненттердің құрамы осы тармақтың бірінші бөлігінде көрсетілген соңғы бекітілген жобалау құжаттарынан ескеріледі.

11. Жеке есепке алу аспаптары болмаған кезде жобалық ысыраптарды есептеу Қазақстан Республикасының пайдалы қазба қорларының мемлекеттік балансында есепте тұрған және (немесе) базалық жобалау құжатында, игеруді талдауда немесе Кодекс қолданысқа енгізілгенге дейін бекітілген жобалау құжатында көрсетілген өндірілетін пайдалы қазбадағы еріген газдың құрамы бойынша жүргізіледі.

Компоненттердің құрамы осы тармақтың бірінші бөлігінде көрсетілген соңғы бекітілген жобалау құжаттарынан ескеріледі.

12. Бастапқы қайта өңдеу (дайындау) процесінде жол берілген көмірсутектердің нормадан тыс ысыраптарының сандық мәні көмірсутектердің тиісті типі (сорты) үшін технологиямен белгіленген алу шамасы мен оның тауарлық өнімге нақты қол жеткізілген алынуы арасындағы айырма бойынша анықталады.

Көмірсутектерді барлау мен өндіру кезінде жер қойнауын ұтымды және кешенді пайдалану бойынша талаптардың бұзылуы салдарынан келтірілген залалдың мөлшерін айқындау қағидаларына қосымша

Нормадан тыс ысырабы үшін залал мөлшерін айқындау мысалдары

1-мысал.

Жер қойнауын пайдаланушы есепті кезеңде 2658000 тонна мұнай өндірді.

Осы кезеңде мұнайдың нақты ысырабы 4442 тонна мұнайды, оның ішінде бекітілген нормативтік ысырап 1081 тонна мұнайды құрады.

Есепті кезеңде жер қойнауын пайдаланушының (бағалардың ресми белгіленімдері, Қазақстан Республикасының ішкі нарығындағы орташа құны) мұнайды сату кезіндегі орташа баға 50,49 АҚШ долларын құрады,

(4442 - 1081) х 50,49 = 169696,89 АҚШ доллары.

169696,89 х залал анықталған күнге Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкі белгілеген Қазақстан Республикасы ұлттық валютасының шетелдік валютадағы шаққандағы ресми бағамы = залал сомасы.

2-мысал.

Жер қойнауын пайдаланушы есепті кезеңде барлау және өндіру кезінде жүзеге асырған кезде 300 млн. м3 көлемінде шикі газды жақты. Бұл ретте газда "Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы" Қазақстан Республикасының Кодексі қолданысқа енгізілгенге дейін қолданыста болған базалық жобалау құжатында, игеруді талдауда немесе бекітілген жобалау құжатында көрсетілген Пайдалы қазбалар қорларының мемлекеттік балансында есепте тұрған компоненттерінің өнеркәсіптік құрамы бар. Қазақстан Республикасының Қорлар жөніндегі мемлекеттік комиссиясы бекіткен базалық жобалау құжатында, игеруді талдауда немесе "Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы" Қазақстан Республикасының Кодексі қолданысқа енгізілгенге дейін бекітілген жобалау құжатында көрсетілген әлеуетті мазмұндардың мәндерінің негізінде компоненттердің, оның ішінде құрғақ газдың (метанның) санын анықтаймыз. Компоненттердің жоғалуы – этан, пропан және (немесе) бутан, әлеуетті жиынтық құрамы 1000 м3 газға 500 кг болғанда 150000 тоннаны құрайды. Құрамы 50 % болған кезде құрғақ газдың және (немесе) метанның ысырабы 150 млн. м3 құрайды.

Есептік кезеңде құрғақ газ (метан) бойынша ресми баға белгіленімдерінің орташа құны 1000 м3 үшін 80 АҚШ долларын, ал компоненттер бойынша – этан, пропан және (немесе) бутан бойынша әрбір компонент бойынша 1 тоннасы үшін 350 АҚШ долларын құрады.

Залал сомасы:

құрғақ газ (метан) үшін: 150000000 х 80:1000 = 12000000 АҚШ доллары;

компоненттер үшін – этан, пропан және (немесе) бутан: 150000 х 350 = 52500000 АҚШ доллары;

барлығы: 64500000 АҚШ доллары.

64500000 х залал анықталған күнге Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкі белгілеген Қазақстан Республикасы ұлттық валютасының шетелдік валютадағы шаққандағы ресми бағамы = залал сомасы.".

Тізбеге 2-қосымша Көмірсутектерді барлау мен өндіру жүргізу кезіндегі консервациялау және жою қағидаларына 1-қосымша Нысан

Жер қойнауы учаскесін консервациялау АКТІСІ

Орны №_____ 20___жылғы "___" _________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(жер қойнауын пайдаланушы (жер қойнауын пайдалану келісімшарты бойынша

оператор, сенімгерлік басқарушы) аты, жер қойнауы учаскесі (немесе оның бөлігі)

және объект атаулары, келісімшарт нөмірі)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(Жер қойнауы учаскесін консервациялау жобасының атауы және оны бекіту күні)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(базалық жобалау құжатының, Кодекс күшіне енгенге дейін бекітілген игеруді

талдаудың немесе жобалық құжаттың атауы және оны бекіту күні)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(жер қойнауы учаскесінің немесе оның бөлігінің, объектінің географиялық

координаттары)

________________________________________________________________

________________________________________________________________

(консервациялау жұмыстарын жасаған мердігердің атауы (болған жағдайда),

бизнес-сәйкестендіру нөмірі, лицензия нөмірі және берілген күні) 20____ жылғы

"___" ______ №________________бұйрығымен тағайындалған

_________________________________________________________________

(комиссияны құрған органның атауы)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(комиссияның әрбір мүшесінің тегі, аты, әкесінің аты және атқарып отырған

лауазымы)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

құрамындағы комиссия Қазақстан Республикасының жер қойнауы және жер қойнауын

пайдалану туралы заңнамасының, Көмірсутектерді барлау және өндіру жүргізу

кезіндегі консервациялау және жою қағидаларының, сондай-ақ жер қойнауы учаскесін

консервациялау жобасының талаптарына сәйкес жер қойнауы учаскесін (немесе оның

бөлігін) консервациялау мақсатындағы жүргізілген жұмыстардың толықтығы мен

сапасын сипаттайтын барлық ұсынылған құжаттар мен материалдарды қарап, жер

қойнауы учаскесін консервациялау жұмыстары жүзеге асырылған жер қойнауын

учаскесін (немесе оның бөлігін) қарап тексерді.

Комиссияның шешімі:_____________________________

___________________________________________________________________

___________________________________________________________________

___________________________________________________________________

___________________________________________________________________

Актіге орындалған жұмыстардың толықтығы мен сапасын көрсететін графикалық

материалдар, құжаттар, анықтамалар, хаттамалар қоса беріледі. Комиссия төрағасы:

Комиссия мүшелері:

Мөр орны

	Тізбеге 3-қосымша Көмірсутектерді барлау мен өндіру жүргізу кезіндегі консервациялау және жою қағидаларына 2-қосымша
	Нысан

Жер қойнауын пайдалану салдарын жою АКТІСІ

Орны №_____ 20___жылғы "___" _________

__________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(жер қойнауын пайдаланушы (жер қойнауын пайдалану келісімшарты бойынша

оператор, сенімгерлік басқарушы) аты, жер қойнауы учаскесі (немесе оның бөлігі)

және объект атаулары, келісімшарт нөмірі)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(жер қойнауын пайдалану салдарын жою жобасының атауы және оны бекіту күні)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(базалық жобалау құжатының, Кодекс күшіне енгенге дейін бекітілген игеруді

талдаудың немесе жобалық құжаттың атауы және оны бекіту күні)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(жер қойнауы учаскесінің немесе оның бөлігінің, объектінің географиялық

координаттары)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(жою жұмыстарын жасаған мердігердің атауы (болған жағдайда),

бизнес- сәйкестендіру нөмірі, лицензия нөмірі және берілген күні)

20____ жылғы "___" ______ №______________ бұйрығымен тағайындалған

_________________________________________________________________

(комиссияны құрған органның атауы)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(комиссияның әрбір мүшесінің тегі, аты, әкесінің аты және атқарып отырған

лауазымы)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

құрамындағы комиссия Қазақстан Республикасының жер қойнауы және жер қойнауын

пайдалану туралы заңнамасының, Көмірсутектерді барлау және өндіру жүргізу

кезіндегі консервациялау және жою қағидаларының, сондай-ақ жер қойнауын

пайдалану салдарын жою жобасының талаптарына сәйкес жер қойнауын пайдалану

салдарын жою мақсатындағы жүргізілген жұмыстардың толықтығы мен сапасын

сипаттайтын барлық ұсынылған құжаттар мен материалдарды қарап жер қойнауын

пайдалану салдарын жою жұмыстары жүзеге асырылған жер қойнауын учаскесін

(немесе оның бөлігін) қарап тексерді.

Комиссияның шешімі:__________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

Актіге орындалған жұмыстардың толықтығы мен сапасын көрсететін графикалық

материалдар, құжаттар, анықтамалар, хаттамалар қоса беріледі.

Комиссия төрағасы:

Комиссия мүшелері:

Мөр орны

	Тізбеге 4-қосымша
	Көмірсутектерді барлау мен өндіру жүргізу кезіндегі консервациялау және жою қағидаларына 6-қосымша
	Нысан

Консервацияланған технологиялық объектілерді немесе ұңғымаларды қабылдау туралы АКТІСІ

Орны №_____ 20___жылғы "___" _________

__________________________________________________________________

__________________________________________________________________

(жер қойнауын пайдаланушы (жер қойнауын пайдалану келісім шарты бойынша

оператор, сенімгерлік басқарушы) және кен орны (құрылым), технологиялық

объектінің атаулары, ұңғыма және келісімшарт нөмірі)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(консервациялау жобасының (консервациялау жоспарының) атауы және оны бекіту

күні) ________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(базалық жобалау құжатының, Кодекс күшіне енгенге дейін бекітілген игеруді

талдаудың немесе жобалық құжаттың атауы және оны бекіту күні)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(жер қойнауы учаскесінің және технологиялық объектінің (ұңғыманың)

географиялық координаттары, технологиялық объектінің (ұңғыманың) нысанасы,

консервациялау күні, ұңғыманың жобалық және нақты тереңдігі*, перфорация

аралықтары *, цементті көпірлер аралықтары*)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(консервациялау жұмыстарын жасаған мердігердің атауы (болған жағдайда),

бизнес-сәйкестендіру нөмірі, лицензия нөмірі және берілген күні)

20____ жылғы "___" ______ №_____________ бұйрығымен тағайындалған

_________________________________________________________________

(комиссияны құрған жер қойнауын пайдаланушы (жер қойнауын пайдалану

келісімшарты бойынша оператор, сенімгерлік басқарушы) атауы)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(комиссияның әрбір мүшесінің тегі, аты, әкесінің аты және атқарып отырған

лауазымы)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

________________________________________________құрамындағы комиссия

Қазақстан Республикасының жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы

заңнамасының, Көмірсутектерді барлау мен өндіру жүргізу кезіндегі консервациялау

және жою қағидаларының, сондай-ақ консервациялау жобасының (консервациялау

жоспары) талаптарына сәйкес технологиялық объектіні (ұңғыманы) консервациялау

мақсатында жүргізілген жұмыстардың толықтығы мен сапасын сипаттайтын барлық

ұсынылған құжаттар мен материалдарды қарап консервацияланған технологиялық

объектіні (ұңғыманы) қарап тексерді. * ұңғыманы консервациялау кезінде

Комиссияның шешімі: _________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

Актіге орындалған жұмыстардың толықтығы мен сапасын көрсететін графикалық

материалдар, құжаттар, анықтамалар, қарап-тексеру, сығымдау және сынау актілері

(хаттамалары), консервациялау жобасы (консервациялау жоспары) қоса беріледі.

Комиссия төрағасы:

Комиссия мүшелері:

Мөр орны

	Тізбеге 5-қосымша Көмірсутектерді барлау мен өндіру жүргізу кезіндегі консервациялау және жою қағидаларына 7-қосымша
	Нысан

Жойылған технологиялық объектілерді немесе ұңғымаларды қабылдау туралы АКТІСІ

Орны №_____ 20___жылғы "___" _________

__________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(жер қойнауын пайдаланушы (жер қойнауын пайдалану келісімшарты бойынша

оператор, сенімгерлік басқарушы) және кен орны (құрылым), технологиялық

объектінің атаулары, ұңғыма және келісімшарт нөмірі)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(жою жобасының (жою жоспарының) атауы және оны бекіту күні)

__________________________________________________________________

________________________________________________________________

(базалық жобалау құжатының, Кодекс күшіне енгенге дейін бекітілген игеруді

талдаудың немесе жобалық құжаттың атауы және оны бекіту күні)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(жер қойнауы учаскесінің және технологиялық объектінің (ұңғыманың)

географиялық координаттары, технологиялық объектінің (ұңғыманың) нысанасы,

жою немесе жою күні, ұңғыманың жобалық және нақты тереңдігі*, перфорация

аралықтары*, цементті көпірлер аралықтары*)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(жою жұмыстарын жасаған мердігердің атауы (болған жағдайда),

бизнес- сәйкестендіру нөмірі, лицензия нөмірі және берілген күні)

20____ жылғы "___" ______ №_________________ бұйрығымен тағайындалған

_________________________________________________________________

(комиссияны құрған жер қойнауын пайдаланушы (жер қойнауын пайдалану

келісімшарты бойынша оператор, сенімгерлік басқарушы) атауы)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

(комиссияның әрбір мүшесінің тегі, аты, әкесінің аты және атқарып отырған

лауазымы)

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

________________________________________құрамындағы комиссия

Қазақстан Республикасының жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы

заңнамасының, Көмірсутектерді барлау мен өндіру жүргізу кезіндегі консервациялау

және жою қағидаларының, сондай-ақ жою жобасының (жою жоспары) талаптарына

сәйкес технологиялық объектіні (ұңғыманы) жою мақсатында жүргізілген

жұмыстардың толықтығы мен сапасын сипаттайтын барлық ұсынылған құжаттар мен

материалдарды қарап жойылған технологиялық объектіні (ұңғыманы) қарап тексерді.

* ұңғыманы консервациялау кезінде

Комиссияның шешімі: _________________________________________

__________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

_________________________________________________________________

Актіге орындалған жұмыстардың толықтығы мен сапасын көрсететін графикалық

материалдар, құжаттар, анықтамалар, қарап-тексеру, сығымдау және сынау актілері

(хаттамалары), жою жобасы (жою жоспары) қоса беріледі. Комиссия төрағасы:

Комиссия мүшелері:

Мөр орны

О внесении изменений в некоторые приказы Министра энергетики Республики Казахстан

Приказ Министра энергетики Республики Казахстан от 25 февраля 2026 года № 90-н/қ. Зарегистрирован в Министерстве юстиции Республики Казахстан 26 февраля 2026 года № 38053

Примечание ИЗПИ!
Порядок введения в действие см. п. 4.

ПРИКАЗЫВАЮ:

1. Утвердить прилагаемый перечень некоторых приказов Министра энергетики Республики Казахстан, в которые вносятся изменения (далее – Перечень).

2. Департаменту государственного контроля в сферах нефти и газа Министерства энергетики Республики Казахстан обеспечить в установленном законодательством Республики Казахстан порядке:

1) государственную регистрацию настоящего приказа в Министерстве юстиции Республики Казахстан;

2) размещение настоящего приказа на интернет-ресурсе Министерства энергетики Республики Казахстан после его официального опубликования;

3) в течение десяти рабочих дней после государственной регистрации настоящего приказа в Министерстве юстиции Республики Казахстан представление в Департамент юридической службы Министерства энергетики Республики Казахстан сведений об исполнении мероприятий, предусмотренных подпунктами 1) и 2) настоящего пункта.

3. Контроль за исполнением настоящего приказа возложить на курирующего вице-министра энергетики Республики Казахстан.

4. Настоящий приказ вводится в действие по истечении шестидесяти календарных дней после дня его первого официального опубликования, за исключением абзацев двадцать шестого, двадцать седьмого, двадцать восьмого, двадцать девятого, тридцатого и тридцать первого пункта 3 Перечня, которые вводятся в действие с 2 марта 2026 года.

Министр энергетики Республики Казахстан

Е. Аккенженов

"СОГЛАСОВАН"
Агентство Республики Казахстан
по атомной энергии

"СОГЛАСОВАН"
Министерство здравоохранения
Республики Казахстан

"СОГЛАСОВАН"
Министерство промышленности
и строительства
Республики Казахстан

"СОГЛАСОВАН"
Министерство по чрезвычайным ситуациям
Республики Казахстан

"СОГЛАСОВАН"
Министерство национальной экономики
Республики Казахстан

"СОГЛАСОВАН"
Министерство экологии
и природных ресурсов
Республики Казахстан

Утвержден приказом Министр энергетики Республики Казахстан от 25 февраля 2026 года № 90-н/қ

Перечень некоторых приказов Министра энергетики Республики Казахстан, в которые вносятся изменения

1. Внести в Приказ Министра энергетики Республики Казахстан от 26 апреля 2018 года № 141 "Об утверждении Правил определения размера ущерба, причиненного вследствие нарушения требований по рациональному и комплексному использованию недр при разведке и добыче углеводородов и добыче урана" (зарегистрирован в Реестре государственной регистрации нормативных правовых актов за № 17030) следующие изменения:

заголовок изложить в новой редакции:

"Об утверждении Правил определения размера ущерба, причиненного вследствие нарушения требований по рациональному и комплексному использованию недр при разведке и добыче углеводородов";

преамбулу изложить в новой редакции:

"В соответствии с пунктом 5 статьи 122 Кодекса Республики Казахстан "О недрах и недропользовании" ПРИКАЗЫВАЮ:";

пункт 1 изложить в новой редакции:

"1. Утвердить прилагаемые Правила определения размера ущерба, причиненного вследствие нарушения требований по рациональному и комплексному использованию недр при разведке и добыче углеводородов.";

Правила определения размера ущерба, причиненного вследствие нарушения требований по рациональному и комплексному использованию недр при разведке и добыче углеводородов и добыче урана, утвержденные указанным приказом, изложить в новой редакции согласно приложению 1 к настоящему Перечню.

2. Внести в приказ Министра энергетики Республики Казахстан от 26 апреля 2018 года № 142 "Об утверждении Правил осуществления контроля за соблюдением условий контрактов на недропользование, в том числе соглашений о разделе продукции" (зарегистрирован в Реестре государственной регистрации нормативных правовых актов за № 16893) следующие изменения:

в Правилах осуществления контроля за соблюдением условий контрактов на недропользование, в том числе соглашений о разделе продукции, утвержденных указанным приказом:

пункты 1 и 2 изложить в новой редакции:

"1. Настоящие Правила осуществления контроля за соблюдением условий контрактов на недропользование, в том числе соглашений о разделе продукции (далее – Правила) разработаны в соответствии с пунктом 1 статьи 66 Кодекса Республики Казахстан "О недрах и недропользовании" (далее – Кодекс) и определяют порядок осуществления контроля за соблюдением условий контрактов на разведку и добычу или добычу углеводородов, в том числе соглашений о разделе продукции (далее – контракты).

В случае наличия в соглашениях о разделе продукции, утвержденных Правительством Республики Казахстан, либо в контракте на недропользование, утвержденном Президентом Республики Казахстан, иного порядка осуществления контроля за соблюдением условий контрактов, контроль за соблюдением условий контрактов осуществляется согласно условиям таких соглашений либо контракта на недропользование.

Настоящие Правила также применяются к отношениям по разрешениям, лицензиям и контрактам на недропользование, выданным и заключенным до введения в действие Кодекса в соответствии с пунктом 3 статьи 277 Кодекса.

2. Контроль за соблюдением недропользователями (операторами по контракту на недропользование, доверительными управляющими) (далее – недропользователь) условий контрактов не является государственным контролем за соблюдением требований законодательства Республики Казахстан о недрах и недропользовании в области проведения операций по недропользованию по углеводородам, осуществляемым в соответствии с Предпринимательским кодексом Республики Казахстан.".

3. Внести в приказ Министра энергетики Республики Казахстан от 22 мая 2018 года № 200 "Об утверждении Правил консервации и ликвидации при проведении разведки и добычи углеводородов и добычи урана" (зарегистрирован в Реестре государственной регистрации нормативных правовых актов за № 17094) следующие изменения:

заголовок изложить в новой редакции:

"Об утверждении Правил консервации и ликвидации при проведении разведки и добычи углеводородов";

Преамбулу изложить в новой редакции:

В соответствии с пунктом 1 статьи 126 Кодекса Республики Казахстан "О недрах и недропользовании" ПРИКАЗЫВАЮ:

пункт 1 изложить в новой редакции:

"1. Утвердить прилагаемые Правила консервации и ликвидации при проведении разведки и добычи углеводородов.";

в Правилах консервации и ликвидации при проведении разведки и добычи углеводородов и добычи урана, утвержденных указанным приказом:

заголовок изложить в новой редакции:

"Правила консервации и ликвидации при проведении разведки и добычи углеводородов";

пункты 1 и 2 изложить в новой редакции:

"1. Настоящие Правила консервации и ликвидации при проведении разведки и добычи углеводородов (далее – Правила) разработаны в соответствии с пунктом 1 статьи 126 Кодекса Республики Казахстан "О недрах и недропользовании" (далее – Кодекс) и определяют порядок консервации участка недр и ликвидации последствий недропользования при проведении разведки и добычи углеводородов, а также порядок консервации и ликвидации технологических объектов.

2. В Правилах используются следующие понятия:

1) ликвидация последствий недропользования – комплекс мероприятий, проводимых с целью приведения производственных объектов и земельных участков в состояние, обеспечивающее безопасность жизни и здоровья населения, охраны окружающей среды в порядке, предусмотренном законодательством Республики Казахстан;

"2) консервация участка недр – комплекс мероприятий, проводимых при временном прекращении операций по недропользованию на участке недр, на котором проводились работы по проведению разведки и (или) добычи углеводородов, включая технологические комплексы (блоки) и единиц объектов недропользования (нефтяные и газовые скважины различного назначения, резервуары, трубопроводы, емкости, сепараторы и другие), а также вспомогательные сооружения (нефтяные амбары, шламонакопители и другие), с целью приведения участка недр в состояние, пригодное для его эксплуатации в будущем при возобновлении операций по недропользованию, а также сокращения вредного воздействия опасных производственных факторов и предупреждения чрезвычайных ситуаций.

Иные понятия и определения, использованные в настоящих Правилах, применяются в соответствии с законодательством Республики Казахстан о недрах и недропользовании.";

заголовок главы 2 изложить в новой редакции:

"Глава 2. Порядок консервации участка недр и ликвидации последствий недропользования при проведении разведки и добычи углеводородов";

пункт 5 исключить;

пункт 7 изложить в новой редакции:

"7. К уведомлению о намечаемой консервации и (или) ликвидации прилагаются:

1) обоснование о необходимости консервации и (или) ликвидации;

2) сведения об оставшихся неотработанных запасах углеводородов, а также отходах производства (в том числе содержащих и не содержащих полезные компоненты, вредные и ядовитые вещества);";

3) утвержденный и прошедший предусмотренные Кодексом и иными законами экспертизы проект консервации участка недр и (или) ликвидации последствий недропользования.

Документы, указанные в подпунктах 1), 2), 3) настоящего пункта, полностью отражают информацию о фактическом состоянии запасов углеводородов, состоянии участка недр, земной поверхности, ограниченной земельным отводом.";

пункт 10 изложить в новой редакции:

"10. Приемка завершенной работы по консервации и (или) ликвидации осуществляется комиссией, создаваемой компетентным органом из:

недропользователя;

представителя компетентного органа;

представителей уполномоченных органов в области охраны окружающей среды, промышленной безопасности, сфере санитарно-эпидемиологического благополучия населения, по изучению недр и местных исполнительных органов области, города республиканского значения, столицы;

собственника земельного участка или землепользователя в случае проведения ликвидации на земельном участке, находящемся в частной собственности или долгосрочном землепользовании.";

пункт 18 изложить в новой редакции:

"18. Требования к проведению работ по консервации участка недр при проведении разведки и добычи углеводородов и (или) ликвидации последствий недропользования при проведении разведки и добычи углеводородов установлены приложением 5 к настоящим Правилам.";

приложение 1 изложить в новой редакции согласно приложению 2 к настоящему Перечню;

приложение 2 изложить в новой редакции согласно приложению 3 к настоящему Перечню;

верхний правый угол приложения 3 изложить в новой редакции:

"Приложение 3 к Правилам консервации и ликвидации при проведении разведки и добычи углеводородов";

верхний правый угол приложения 4 изложить в новой редакции:

"Приложение 4 к Правилам консервации и ликвидации при проведении разведки и добычи углеводородов";

в приложении 5:

верхний правый угол изложить в новой редакции:

"Приложение 5 к Правилам консервации и ликвидации при проведении разведки и добычи углеводородов";

заголовок изложить в новой редакции:

"Требования к проведению работ по консервации участка недр при проведении разведки и добычи углеводородов и (или) ликвидации последствий недропользования при проведении разведки и добычи углеводородов";

пункт 1 изложить в новой редакции:

"1. При осуществлении консервации участка недр при проведении разведки и добычи углеводородов и (или) ликвидации последствий недропользования при проведении разведки и добычи углеводородов (далее – консервация и (или) ликвидация) предъявляются следующие требования:

1) обеспечение безопасного пребывания людей при проведении работ по консервации и (или) ликвидации;

2) обеспечение сохранности консервированного участка недр или консервированных технологических объектов;

3) предохранение зданий и сооружений от вредного влияния последствий недропользования (движений, обрушений, оползней, подтоплений, просадок грунта);

4) обеспечение соблюдения экологических и санитарно-эпидемиологических требований, а также требований промышленной безопасности;

5) ликвидация последствий нанесенного ущерба окружающей среде в результате недропользования при проведении разведки и добычи углеводородов, а также по проекту консервации участка недр и (или) проекту ликвидации последствий недропользования.";

подпункт 3) пункта 5 изложить в новой редакции:

"3) копии топографических планов земной поверхности, геологической карты, разрезов и по горизонтных планов месторождения углеводородов;";

приложение 6 изложить в новой редакции согласно приложению 4 к настоящему Перечню;

приложение 7 изложить в новой редакции согласно приложению 5 к настоящему Перечню;

в приложении 8:

верхний правый угол изложить в новой редакции:

"Приложение 8 к Правилам консервации и ликвидации при проведении разведки и добычи углеводородов";

подпункт 5) пункта 14 изложить в новой редакции:

"5) ликвидация последствий нанесенного ущерба окружающей среде в результате недропользования при проведении разведки и добычи углеводородов, а также по проекту консервации участка недр и (или) проекту ликвидации последствий недропользования.".

	Приложение 1 к Перечню
	Утверждены приказом Министра энергетики Республики Казахстан от 26 апреля 2018 года № 141

Правила определения размера ущерба, причиненного вследствие нарушения требований по рациональному и комплексному использованию недр при разведке и добыче углеводородов

Глава 1. Общие положения

1. Настоящие Правила определения размера ущерба, причиненного вследствие нарушения требований по рациональному и комплексному использованию недр при разведке и добыче углеводородов (далее – Правила) разработаны в соответствии c пунктом 5 статьи 122 Кодекса Республики Казахстан "О недрах и недропользовании" (далее – Кодекс) и определяют порядок определения размера ущерба, причиненного вследствие нарушения требований по рациональному и комплексному использованию недр при разведке и добыче углеводородов.

2. В настоящих Правилах используются следующие основные понятия:

1) ущерб – убыток, понесенный государством, определяемый исходя из объема фактических потерь углеводородов, превышающих их нормированные потери;

2) нормированные потери углеводородов – потери углеводородов, технологически связанные с принятыми способами и системами проведения операций по недропользованию по углеводородам, уровень которых обоснован технико-экономическими расчетами в проектных документах для проведения операций по недропользованию и (или) потери в виде объемов сжигания сырого газа, указанные в разрешении на сжигание сырого газа в факелах;

3) фактические потери – потери, определенные на момент исчисления ущерба.

3. Настоящие Правила распространяются на всех недропользователей, в том числе на операторов по контракту на недропользование, доверительных управляющих (далее – недропользователь) по углеводородам, независимо от форм собственности.

4. Определение размера ущерба, причиненного вследствие нарушения требований по рациональному и комплексному использованию недр, осуществляется по факту обнаружения, а также при наличии информации по ущербу от самих недропользователей и (или) государственных органов:

при разведке и добыче углеводородов – уполномоченным органом в области углеводородов;

5. Споры, возникающие в связи с определением размера ущерба, разрешаются согласно пункту 2 статьи 9 Гражданского кодекса Республики Казахстан и статьи 9 Административного процедурно-процессуального кодекса Республики Казахстан.

Глава 2. Порядок определения размера ущерба, причиненного вследствие нарушения требований по рациональному и комплексному использованию недр при разведке и добыче углеводородов

6. Размер ущерба, причиненного вследствие нарушения требований по рациональному и комплексному использованию недр при разведке и добыче углеводородов, определяется исходя из объема фактических потерь углеводородов, превышающих их нормированные потери, и определяется исходя из средней стоимости в соответствии с официальными котировками цен за отчетный период.

7. Размер ущерба, причиненного вследствие нарушения требований по рациональному и комплексному использованию недр при разведке и добыче углеводородов, определяется в соответствии с примерами определения размера ущерба за сверх нормированные потери, согласно приложению к настоящим Правилам.

8. Превышение фактических потерь углеводородов над нормированными потерями, (далее – сверх нормированные потери), исходит из объемов:

потерь балансовых запасов углеводородов сверх установленных нормированных потерь по каждой части залежи сверх установленных нормированных потерь по месторождению, отрабатываемой одной системой разработки с относительно однородными горно-геологическими условиями, в которой достоверно подсчитаны балансовые запасы углеводородов и возможен первичный учет полноты их извлечения из недр, а также любые необоснованные потери;

запасов углеводородов, оставленных в недрах, не достигнув коэффициента извлечения, несвоевременного списания запасов, преждевременного погашения запасов углеводородов;

потерь балансовых запасов углеводородов, возникших из-за обводнения, возгорания в недрах или добытых углеводородов вследствие нарушения требований по их разработке (добыче);

потерь балансовых запасов углеводородов, рентабельная отработка которых становится невозможной из-за добычи на легкодоступных участках месторождения;

потерь углеводородов при добыче, сборе, транспортировке и подготовке на промыслах сверх нормированных потерь;

потерь извлекаемых запасов углеводородов, утвержденных Государственной комиссией по запасам полезных ископаемых Республики Казахстан, вследствие несоблюдения технологического режима разработки месторождений, предусмотренного базовым проектным документом, анализом разработки или проектным документом, утвержденным до введения в действие Кодекса, а также межпластового перетока углеводородов в вышележащие горизонты через заколонное и межколонное пространство вследствие нарушения требований по рациональному использованию недр при проведении операций по недропользованию;

потерь сырого газа, газового конденсата из-за несоблюдения базового проектного документа, анализа разработки или проектного документа, утвержденного до введения в действие Кодекса, их извлечения и утилизации;

сжигаемого в факелах сырого газа без разрешения и (или) без соблюдения условий разрешений уполномоченного органа в области углеводородов, за исключением случаев угрозы или возникновения аварийных ситуаций, угрозы жизни персоналу или здоровью населения и окружающей среде;

сожженного сырого газа сверх разрешенных, уполномоченным органом в области углеводородов, для сжигания объемов;

потерь сырой нефти (конденсата) при разведке, в том числе при пробной эксплуатации на участке недр сверх нормированных потерь.

9. Сверх нормированные пластовые потери нефти, конденсата и газа, в том числе попутного (растворенного), определяются отклонениями от коэффициента извлечения, который утвержден в базовом проектном документе, анализе разработки или проектном документе, утвержденном до введения в действие Кодекса.

10. Сверх нормированные потери при сжигании сырого газа определяются по компонентному составу газа, состоящего на государственном балансе полезных ископаемых, на основе содержания компонентов, принятых при подсчете запасов, и (или) указанному в базовом проектном документе, анализе разработки или проектном документе, утвержденном до введения в действие Кодекса.

Содержание компонентов учитывается с последних утвержденных проектных документов, указанных в части первой настоящего пункта.

11. При отсутствии индивидуальных приборов учета, расчет проектных потерь проводится по содержанию растворенного газа в добываемом полезном ископаемом, числящихся на Государственном балансе запасов полезных ископаемых Республики Казахстан, и (или) указанного в базовом проектном документе, анализе разработки или проектном документе, утвержденном до введения в действие Кодекса.

Содержание компонентов учитывается с последних утвержденных проектных документов, указанных в части первой настоящего пункта.

12. Количественное значение сверх нормированных потерь углеводородов, допущенных в процессе первичной переработки (подготовки), определяется по разнице между величиной извлечения, установленной технологией для соответствующего типа (сорта) углеводородов и фактически достигнутого его извлечения в товарный продукт.

Приложение к Правилам определения размера ущерба, причиненного вследствие нарушения требований по рациональному и комплексному использованию недр при разведке и добыче углеводородов

Примеры определения размера ущерба за сверх нормированные потери

Пример 1.

Недропользователь за отчетный период добыл 2658000 тонн нефти.

За этот период фактические потери нефти составили 4442 тонн нефти, в том числе утвержденные нормированные потери 1081 тонн нефти.

Средняя цена при реализации нефти недропользователем (официальные котировки цен) в отчетном периоде составляла 50,49 долларов США, (4442 - 1081) х 50,49 = 169696,89 долларов США.

169696,89 х на официальный курс национальной валюты Республики Казахстан к иностранной валюте, установленный Национальным Банком Республики Казахстан на день обнаружения ущерба = сумма ущерба.

Пример 2.

Недропользователем при разведке и добыче за отчетный период сожжено сырого газа в количестве 300 млн. м3. При этом газ имеет промышленное содержание компонентов, числящихся на Государственном балансе запасов полезных ископаемых и (или) содержание компонентов указанного в базовом проектном документе, анализе разработки или проектном документе, утвержденном до введения в действие Кодекса Республики Казахстан "О недрах и недропользовании". На основании значений потенциальных содержаний, согласно утвержденных Государственной комиссией по запасам Республики Казахстан данных и (или) указанных в базовом проектном документе, анализе разработки или проектном документе, утвержденном до введения в действие Кодекса Республики Казахстан "О недрах и недропользовании", определяем количество компонентов, в том числе сухого газа (метана). Потери компонентов – этан, пропан и (или) бутан, при потенциальном суммарном содержании 500 кг на 1000 м³ газа составляют 150000 тонн. Потери сухого газа и (или) метана при содержании 50 % составляют 150 млн. м³. Средняя стоимость официальных котировок цен по сухому газу (метана) в отчетном периоде составила 80 долларов США за 1000 м³, а по компонентам – этану, пропану и (или) бутану, 350 долларов США по каждому компоненту, за 1 тонну.

Сумма ущерба:

за сухой газ (метан): 150000000 х 80:1000 = 12000000 долларов США;

за компоненты – этан, пропан и (или) бутан: 150000 х 350 = 52500000 долларов США;

всего: 64500000 долларов США.

64500000 х на официальный курс национальной валюты Республики Казахстан к иностранной валюте, установленный Национальным Банком Республики Казахстан на день обнаружения ущерба = сумма ущерба.

	Приложение 2 к Перечню
	Приложение 1 к Правилам консервации и ликвидации при проведении разведки и добычи углеводородов
	Форма

АКТ консервации участка недр

Место №_____ "___" _________20___года
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
(название недропользователя (оператора по контракту на недропользование,
доверительного управляющего), участка недр (или его части), название объекта,
номер контракта)
__________________________________________________________________
(название и дата утверждения проекта консервации участка недр)
__________________________________________________________________
(название и дата утверждения базового проектного документа, анализа разработки
либо проектного документа, утвержденного до введения в действие Кодекса)
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
(географические координаты участка недр или его части, объекта)
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
(название подрядчиков, проводивших работы по консервации (в случае наличия),
бизнес идентификационный номер, номер и дата лицензии)
Комиссия, назначенная приказом _____________________________________
__________________________________________________________________
(наименование органа, создавшего комиссию)
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
от "____" ______________ 20 ___ года № _________
в составе __________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
(фамилия, имя, отчество (при наличии) и занимаемая должность каждого
члена комиссии)
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
произвела осмотр участка недр (части объекта), на котором проводились работы
по консервации участка недр и рассмотрела все представленные документы
и материалы, характеризующие полноту и качество работ, осуществленных в целях
консервации участка недр (части объекта) в соответствии с требованиями
законодательства Республики Казахстан о недрах и недропользовании, Правил
консервации и ликвидации при проведении разведки и добычи углеводородов,
а также проекта консервации участка недр.
Решение комиссии: _________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
К акту прилагаются графические материалы, документы, справки, акты, протоколы,
иллюстрирующие полноту и качество выполненных работ.
Председатель комиссии:
Члены комиссии:
Место печати

	Приложение 3 к Перечню
	Приложение 2 к Правилам консервации и ликвидации при проведении разведки и добычи углеводородов
	Форма

АКТ ликвидации последствий недропользования

Место №_____ "___" _________20___года
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
(название недропользователя (оператора по контракту на недропользование,
доверительного управляющего), участка недр (или его части), название объекта,
номер контракта)
__________________________________________________________________
(название и дата утверждения проекта ликвидации последствий недропользования)
__________________________________________________________________
(название и дата утверждения базового проектного документа, анализа разработки
либо проектного документа, утвержденного до введения в действие Кодекса)
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
(географические координаты участка недр или его части, объекта)
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
(название подрядчиков, проводивших работы по ликвидации (в случае наличия),
бизнес идентификационный номер, номер и дата лицензии)
Комиссия, назначенная приказом _____________________________________
__________________________________________________________________
(наименование органа, создавшего комиссию)
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
от "____" ______________ 20 ___ года № _________
в составе __________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
(фамилия, имя, отчество (при наличии) и занимаемая должность каждого члена
комиссии)
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
произвела осмотр участка недр (части объекта), на котором проводились работы
по ликвидации последствий недропользования и рассмотрела все представленные
документы и материалы, характеризующие полноту и качество работ,
осуществленных в целях ликвидации последствий недропользования в соответствии
с требованиями законодательства Республики Казахстан о недрах и
недропользовании, Правил консервации и ликвидации при проведении разведки и
добычи углеводородов, а также проекта ликвидации последствий недропользования.
Решение комиссии: _________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
К акту прилагаются графические материалы, документы, справки, акты, протоколы,
иллюстрирующие полноту и качество выполненных работ.
Председатель комиссии:
Члены комиссии:
Место печати

	Приложение 4 к Перечню
	Приложение 6 к Правилам консервации и ликвидации при проведении разведки и добычи углеводородов
	Форма

АКТ о приемке консервированных технологических объектов или скважин

Место №_____ "___" _________20___года
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
(название недропользователя (оператора по контракту на недропользование,
доверительного управляющего) и месторождения (структуры), наименование
технологического объекта (скважины), номер и дата контракта на недропользование)
__________________________________________________________________
(название и дата утверждения проекта консервации (плана консервации)
__________________________________________________________________
(название и дата утверждения базового проектного документа, анализа разработки
либо проектного документа, утвержденного до введения в действие Кодекса)
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
(географические координаты участка недр и технологического объекта (скважины),
назначение технологического объекта (скважины), дата консервации, проектная и
фактическая глубина скважины*, интервалы перфорации*, интервалы цементных
мостов*) __________________________________________________________
__________________________________________________________________
(название подрядчиков, проводивших работы по консервации (в случае наличия),
бизнес идентификационный номер, номер и дата лицензии) Комиссия, назначенная
приказом _________________________________________________________
__________________________________________________________________
(наименование недропользователя (оператора по контракту на недропользование,
доверительного управляющего), создавшего комиссию)
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
от "____" ______________ 20 ___ года № _________
в составе __________________________________________________________
__________________________________________________________________
(фамилия, имя, отчество (при наличии) и занимаемая должность каждого члена
комиссии)
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
произвела осмотр консервированного технологического объекта (скважины)
и рассмотрела все представленные документы и материалы, характеризующие
полноту и качество работ, осуществленных в целях консервации технологического
объекта (скважины) в соответствии с требованиями законодательства Республики
Казахстан о недрах и недропользовании и Правил консервации и ликвидации
при проведении разведки и добычи углеводородов, а также проекта консервации
(плана консервации). * при консервации скважины
Решение комиссии: _________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
К акту прилагаются графические материалы, документы, справки, акты (протоколы)
осмотра, опрессовки и испытании, иллюстрирующие полноту и качество
выполненных работ, проект консервации (план консервации).
Председатель комиссии:
Члены комиссии:
Место печати

	Приложение 5 к Перечню
	Приложение 7 к Правилам консервации и ликвидации при проведении разведки и добычи углеводородов
	Форма

АКТ о приемке ликвидированных технологических объектов или скважин

Место №_____ "___" _________20___года
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
(название недропользователя (оператора по контракту на недропользование,
доверительного управляющего) и месторождения (структуры), наименование
технологического объекта (скважины), номер и дата контракта на недропользование)
__________________________________________________________________
(название и дата утверждения проекта ликвидации (плана ликвидации)
__________________________________________________________________
(название и дата утверждения базового проектного документа, анализа разработки
либо проектного документа, утвержденного до введения в действие Кодекса)
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
(географические координаты участка недр и технологического объекта (скважины),
назначение технологического объекта (скважины), дата ликвидации, проектная и
фактическая глубина скважины*, интервалы перфорации*, интервалы цементных
мостов*)
_________________________________________________________________
_________________________________________________________________
(название подрядчиков, проводивших работы по ликвидации (в случае наличия),
бизнес идентификационный номер, номер и дата лицензии)
Комиссия, назначенная приказом _____________________________________
__________________________________________________________________
(наименование недропользователя (оператора по контракту на недропользование,
доверительного управляющего), создавшего комиссию)
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
от "____" ______________ 20 ___ года № _________
в составе _________________________________________________________
__________________________________________________________________
(фамилия, имя, отчество (при наличии) и занимаемая должность каждого
члена комиссии)
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
произвела осмотр ликвидированного технологического объекта (скважины)
и рассмотрела все представленные документы и материалы, характеризующие
полноту и качество работ, осуществленных в целях ликвидации технологического
объекта (скважины) в соответствии с требованиями законодательства Республики
Казахстан о недрах и недропользовании и Правил консервации и ликвидации
при проведении разведки и добычи углеводородов, а также проекта ликвидации
(плана ликвидации). * при ликвидации скважины
Решение комиссии: _________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
__________________________________________________________________
К акту прилагаются графические материалы, документы, справки, акты (протоколы)
осмотра, опрессовки и испытании, иллюстрирующие полноту и качество
выполненных работ, проект ликвидации (план ликвидации).
Председатель комиссии:
Члены комиссии:
Место печати