Об утверждении Типовой методики оценки стоимости продуктов цифровых данных для государственных органов, государственных юридических лиц и субъектов квазигосударственного сектора

Приказ Председателя Агентства по стратегическому планированию и реформам Республики Казахстан от 27 апреля 2026 года № 3. Зарегистрирован в Министерстве юстиции Республики Казахстан 28 апреля 2026 года № 38565

      Примечание ИЗПИ!
      Вводится в действие с 12.07.2026

      В соответствии с пунктом 8 статьи 31 Цифрового кодекса Республики Казахстан, ПРИКАЗЫВАЮ:

      1. Утвердить прилагаемую Типовую методику оценки стоимости продуктов цифровых данных для государственных органов, государственных юридических лиц и субъектов квазигосударственного сектора.

      2. Бюро национальной статистики Агентства по стратегическому планированию и реформам Республики Казахстан обеспечить в установленном законодательством Республики Казахстан порядке:

      1) государственную регистрацию настоящего приказа в Министерстве юстиции Республики Казахстан;

      2) размещение настоящего приказа на интернет-ресурсе Агентства по стратегическому планированию и реформам Республики Казахстан после его официального опубликования;

      3) в течение десяти рабочих дней после государственной регистрации настоящего приказа в Министерстве юстиции Республики Казахстан представление в Департамент административно-правового обеспечения Агентства по стратегическому планированию и реформам Республики Казахстан сведений об исполнении мероприятий, предусмотренных подпунктами 1) и 2) настоящего пункта.

      3. Контроль за исполнением настоящего приказа возложить на курирующего заместителя Председателя Агентства по стратегическому планированию и реформам Республики Казахстан.

      4. Настоящий приказ вводится в действие с 12 июля 2026 года и подлежит официальному опубликованию.

      Председатель Агентства
по стратегическому
планированию и реформам
Республики Казахстан 		А. Иргалиев

      "СОГЛАСОВАН"
Министерство искусственного интеллекта
и цифрового развития
Республики Казахстан

  Приложение к приказу
Председатель Агентства
по стратегическому
планированию и реформам
Республики Казахстан
от 27 апреля 2026 года № 3

Типовая методика оценки стоимости продуктов цифровых данных для государственных органов, государственных юридических лиц и субъектов квазигосударственного сектора

Глава 1. Общие положения

      1. Настоящая Типовая методика оценки стоимости продуктов цифровых данных для государственных органов, государственных юридических лиц и субъектов квазигосударственного сектора (далее – Типовая методика) разработана в соответствии с пунктом 8 статьи 31 Цифрового кодекса Республики Казахстан, Международным стандартом финансовой отчетности, Правилами ведения бухгалтерского учета в государственных учреждениях, утвержденный приказом Министра финансов Республики Казахстан от 12 мая 2025 года № 223, а также Законом Республики Казахстан "Об оценочной деятельности в Республике Казахстан" и устанавливает основные требования и подходы по оценке стоимости продуктов цифровых данных государственных органов, государственных юридических лиц и субъектов квазигосударственного сектора.

      2. Государственные органы, государственные юридические лица и субъекты квазигосударственного сектора при применении настоящей Типовой методики самостоятельно определяют методы оценки и осуществляют расчет стоимости продуктов цифровых данных на основании положений настоящей Типовой методики.

      3. Требования настоящей Типовой методики не распространяются на Национальный Банк Республики Казахстан, его ведомства и Агентство Республики Казахстан по регулированию и развитию финансового рынка.

      4. В настоящей Типовой методике используются следующие понятия:

      1) интеллектуальная собственность – результат интеллектуальной творческой деятельности и приравненные к ним средства индивидуализации юридического лица, продукции физического и юридического лица, выполняемых ими работ или услуг;

      2) правообладатель – юридическое лицо, владеющее исключительными имущественными правами на результат интеллектуальной деятельности на законных основаниях, включая право использования, передачи и отчуждения соответствующего объекта.

      5. Продукт цифровых данных на платформе обмена и оборота продуктов цифровых данных может быть предметом сделок, отчуждения и передачи на условиях, определенных правообладателем, за исключением общедоступной информации, предусмотренной законодательством Республики Казахстан.

      6. Признание продукта цифровых данных активом предусматривает процесс преобразования данных из статуса информации в статус юридически признанного и экономически ценного объекта, обладающего правовым и рыночным измерением.

      Продукт цифровых данных признается активом, если:

      1) организация намерена получать экономические выгоды, непосредственно связанные с данным активом;

      2) стоимость актива достоверно определена;

      3) актив может быть обменен на иные активы либо на фиатные денежные средства.

      7. Для определения стоимости продуктов цифровых данных правообладатель должен опираться на следующие принципы:

      1) востребованность и уникальность продуктов цифровых данных для рынка;

      2) трудозатратность производства продуктов цифровых данных.

Глава 2. Оценка стоимости

      8. Оценка стоимости продуктов цифровых данных производится в следующих случаях:

      1) при оценке активов для совершения сделок гражданско-правового характера;

      2) при оценке активов для финансовой отчетности;

      3) при определении стоимости предмета залога;

      4) при определении стоимости имущественных вкладов в уставный капитал;

      5) при определении стоимости имущества должника в ходе процедур банкротства;

      6) при определении стоимости безвозмездно полученного имущества;

      7) при страховании объектов интеллектуальной собственности и рисков правообладателей при их использовании;

      8) при определении ущерба, нанесенного правообладателю вследствие нарушения прав интеллектуальной собственности;

      9) при уступке прав на объекты интеллектуальной собственности и выдаче лицензии на их использование.

Глава 3. Методы к оценке стоимости продуктов цифровых данных

      9. Основными факторами, оказывающими влияние на стоимость продукта цифровых данных, являются:

      1) величина и период поступления дохода, которую генерирует актив;

      2) величина затрат на создание и функционирование продуктов цифровых данных;

      3) цена на рынке при наличии аналогичных продуктов цифровых данных.

      10. Оценка объектов продуктов цифровых данных в зависимости от конкретного объекта, назначения оценки и наличия достоверной информации может выполняться методами доходного, рыночного и затратного подхода.

      11. Метод доходного подхода оценивает продукт цифровых данных по их способности генерировать экономическую выгоду в будущем.

      12. Предпосылки для применения:

      1) прогнозируемая выручка продуктов цифровых данных может быть точно оценена и измерена в денежном выражении;

      2) риск от реализации продуктов цифровых данных может быть измерен;

      3) срок окупаемости от реализации продуктов цифровых данных может быть спрогнозирован;

      4) качество продуктов цифровых данных соответствует критериям рынка.

      13. При использовании метода доходного подхода предполагается следующая последовательность действий:

      1) рассчитывается прогнозный чистый денежный поток, создаваемый благодаря использованию продуктов цифровых данных;

      2) определяется ставка дисконтирования (капитализации);

      3) для денежных потоков, продолжительность которых превышает 5 лет, рассчитывается реверсионная (терминальная) стоимость;

      4) определяется приведенная стоимость будущих денежных потоков методом дисконтирования (капитализации);

      5) коэффициент, учитывающий характер производства продуктов цифровых данных (индивидуальный, серийный или массовый), определяется методом экспертных оценок;

      6) рассчитывается стоимость продуктов цифровых данных путем умножения приведҰнной стоимости будущих денежных потоков на коэффициент, учитывающий характер продуктов цифровых данных.

      14. Метод рыночного подхода предполагает оценку продукта цифровых данных исходя из предположения о существовании открытого рынка продуктов цифровых данных.

      15. Предпосылками для применения рыночного метода являются:

      1) возможность сопоставления стоимости аналогичных продуктов цифровых данных, реализованных на открытом рынке;

      2) развитая инфраструктура торговли продуктами цифровых данных;

      3) условия, обеспечивающие прозрачность ценообразования.

      16. При использовании метода рыночного подхода применяется следующая последовательность действий:

      1) осуществляется выбор сопоставимых продуктов цифровых данных и сервисов, цена реализации которых известна из открытых источников;

      2) рассчитываются индексы по факторам отличия сопоставимых продуктов цифровых данных от оцениваемого продукта цифровых данных, включая:

      - отрасль использования продукта цифровых данных;

      - ценность и степень защищенности продукта цифровых данных;

      - категорию субъекта предпринимательства (субъекты малого, среднего и крупного предпринимательства), в котором внедряется продукт цифровых данных;

      - масштаб использования продукта цифровых данных;

      - срок актуальности продукта цифровых данных;

      - риск использования продукта цифровых данных;

      3) стоимость каждого сопоставимого продукта цифровых данных приводится к стоимости оцениваемого продукта цифровых данных с использованием указанных индексов;

      4) стоимость продукта цифровых данных определяется как среднее значение приведенных стоимостей сопоставимых продуктов цифровых данных.

      17. Метод затратного подхода оценивает стоимость продуктов цифровых данных на основе расходов, связанных с их сбором, обработкой, хранением и обеспечением безопасности.

      18. Предпосылки для применения:

      1) продукты цифровых данных пригодны к использованию или используются;

      2) корреляция между стоимостью и затратами продуктов цифровых данных могут быть определены с использованием таких методов, как сравнительный анализ, анализ исторических данных и исследование рынка;

      3) затраты на разработку продуктов цифровых данных включают затраты на сбор, обработку, хранение, передачу и обеспечение безопасности продуктов цифровых данных;

      4) затраты на продукты цифровых данных можно классифицировать по прямым и косвенным затратам и соответствующим налогам;

      5) соответствующий коэффициент корректировки стоимости продуктов цифровых данных можно обоснованно оценить;

      6) качество продуктов цифровых данных соответствует критериям рынка.

      19. При использовании метода затратного подхода согласно утвержденным тарифам и объемам выходной информации устанавливаются все затраты, которые понес правообладатель продуктов цифровых данных для их производства и реализации.

      20. При необходимости рассчитывается точка безубыточности, при которой доход от реализации продуктов цифровых данных равен расходам для их производства и реализации.

      21. Выбор определенного метода зависит от целей оценки стоимости продуктов цифровых данных.

      22. Для постановки на баланс рекомендуется применять метод затратного подхода, для продажи метод доходного подхода или метод рыночного подхода.

Мемлекеттік органдар, мемлекеттік заңды тұлғалар және квазимемлекеттік сектор субъектілері үшін цифрлық деректер өнімдерінің құнын бағалаудың үлгілік әдістемесін бекіту туралы

Қазақстан Республикасының Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігі төрағасының 2026 жылғы 27 сәуірдегі № 3 бұйрығы. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2026 жылғы 28 сәуірде № 38565 болып тіркелді

      ЗҚАИ-ның ескертпесі!
      Осы бұйрық 12.07.2026 ж. бастап қолданысқа енгізіледі.

      Қазақстан Республикасының Цифрлық кодексінің 31-бабы 8-тармағына сәйкес БҰЙЫРАМЫН:

      1. Қоса беріліп отырған Мемлекеттік органдар, мемлекеттік заңды тұлғалар және квазимемлекеттік сектор субъектілері үшін цифрлық деректер өнімдерінің құнын бағалаудың үлгілік әдістемесі бекітілсін.

      2. Қазақстан Республикасы Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігінің Ұлттық статистика бюросы Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен:

      1) осы бұйрықты Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуді;

      2) осы бұйрықты ресми жариялағаннан кейін Қазақстан Республикасы Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігінің интернет-ресурсында орналастыруды;

      3) осы бұйрық Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелгеннен кейін он жұмыс күні ішінде Қазақстан Республикасы Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігінің Әкімшілік-құқықтық қамтамасыз ету департаментіне осы тармақтың 1) және 2) тармақшаларында көзделген іс-шаралардың орындалуы туралы мәлімет ұсынуды қамтамасыз етсін.

      3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау Қазақстан Республикасы Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігі төрағасының жетекшілік ететін орынбасарына жүктелсін.

      4. Осы бұйрық 2026 жылғы 12 шілдеден бастап қолданысқа енгізіледі және ресми жариялануға жатады.

      Қазақстан Республикасының
Стратегиялық жоспарлау және
реформалар агенттігінің Төрағасы 		А. Иргалиев

      "КЕЛІСІЛДІ"

      Қазақстан Республикасы

      Жасанды интеллект

      және цифрлық даму министрлігі

  Қазақстан Республикасының
  Стратегиялық жоспарлау және
реформалар агенттігінің
Төрағасы
2026 жылғы 27 сәуірдегі № 3
бұйрығына қосымша

Мемлекеттік органдар, мемлекеттік заңды тұлғалар және квазимемлекеттік сектор субъектілері үшін цифрлық деректер өнімдерінің құнын бағалаудың үлгілік әдістемесі

1-тарау. Жалпы ережелер

      1. Осы Мемлекеттік органдар, мемлекеттік заңды тұлғалар және квазимемлекеттік сектор субъектілері үшін цифрлық деректер өнімдерінің құнын бағалаудың үлгілік әдістемесі (бұдан әрі – Үлгілік әдістеме) Қазақстан Республикасының Цифрлық кодексінің 31-бабы 8-тармағына, Қаржы есептілігінің халықаралық стандартына, Қазақстан Республикасы Қаржы министрінің 2025 жылғы 12 мамырдағы № 223 бұйрығымен бекітілген Мемлекеттік мекемелерде бухгалтерлік есепке алуды жүргізу қағидаларына, сондай-ақ "Қазақстан Республикасындағы бағалау қызметі туралы" Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес әзірленген және цифрлық деректер өнімдерінің құнын бағалау бойынша негізгі талаптар мен тәсілдерді белгілейді.

      2. Мемлекеттік органдар, мемлекеттік заңды тұлғалар және квазимемлекеттік сектор субъектілері осы Үлгілік әдістемені қолдану кезінде осы Үлгілік әдістеменің ережелері негізінде цифрлық деректер өнімдерінің құнын бағалау әдістерін өз бетінше айқындайды және есептеуді жүзеге асырады.

      3. Осы Үлгілік әдістеменің талаптары Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкіне, оның ведомстволарына және Қазақстан Республикасының Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігіне қолданылмайды.

      4. Осы Үлгілік әдістемеде мынадай ұғымдар қолданылады:

      1) зияткерлік меншік – зияткерлік шығармашылық қызметтің нәтижесі және заңды тұлғаны, жеке немесе оларға теңестірілген заңды тұлғаның өнімдерін, олар орындайтын жұмыстарды немесе қызметтерді дараландыру құралдары;

      2) құқық иесі – зияткерлік қызмет нәтижесіне айрықша мүліктік құқықтарды, оның ішінде тиісті объектіні пайдалану, беру және иеліктен шығару құқығын заңды түрде иеленетін заңды тұлға.

      5. Цифрлық деректер өнімдерімен алмасу және олардың айналымы платформасындағы цифрлық деректер өнімі Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген жалпыға қолжетімді ақпаратты қоспағанда, құқық иесі айқындаған шарттарда мәмілелердің, иеліктен шығарудың және берудің нысанасы болуы мүмкін.

      6. Цифрлық деректер өнімін актив ретінде тану деректерді ақпарат мәртебесінен құқықтық және нарықтық өлшемі бар, заңды түрде танылған және экономикалық тұрғыдан құнды нысан мәртебесіне ауыстыратын процесті көздейді.

      Цифрлық деректер өнімі:

      1) ұйымның осы активке тікелей байланысты экономикалық пайда алу ниеті болғанда;

      2) активтің құны дұрыс айқындалғанда;

      3) активті басқа активтерге немесе фиат ақшаға айырбастау мүмкін болғанда актив ретінде танылады.

      7. Құқық иесі цифрлық деректер өнімдерінің құнын анықтау үшін:

      1) нарық үшін цифрлық деректер өнімдеріне сұраныс пен олардың бірегейлігі;

      2) цифрлық деректер өнімдерін түзуге еңбек шығыны қағидаттарына сүйенуі керек.

2-тарау. Құнын бағалау

      8. Цифрлық деректер өнімдерінің құнын бағалау:

      1) азаматтық-құқықтық сипаттағы мәмілелер жасау үшін активтерді бағалау кезінде;

      2) қаржылық есептілік үшін активтерді бағалау кезінде;

      3) кепіл мәннің құнын анықтау кезінде;

      4) жарғылық капиталға мүліктік жарналардың құнын анықтау кезінде;

      5) банкроттық рәсімдері кезінде борышкер мүлкінің құнын анықтау кезінде;

      6) өтеусіз алынған мүліктің құнын анықтау кезінде;

      7) зияткерлік меншік объектілерін және оларды пайдалану кезінде құқық иелерінің тәуекелін сақтандыру кезінде;

      8) зияткерлік меншік құқығының бұзылуы салдарынан құқық иесіне келтірілген залалды анықтау кезінде;

      9) зияткерлік меншік объектілеріне құқықтарды беру және оларды пайдалануға лицензия беру жағдайларында жүзеге асырылады.

3-тарау. Цифрлық деректер өнімдерінің құнын бағалау әдістері

      9. Цифрлық деректер өнімінің құнына әсер ететін негізгі факторлар:

      1) актив қалыптастыратын кіріс мөлшері мен түсу кезеңі;

      2) цифрлық деректер өнімдерін жасауға және қолданылуына кеткен шығындар мөлшері;

      3) цифрлық деректердің ұқсас өнімдері болған кездегі нарықтағы баға болып табылады.

      10. Нақты объектіге, бағалау мақсатына және анық ақпараттың болуына байланысты цифрлық деректер өнімдерінің объектілерін бағалау кіріске, нарыққа және шығынға негізделген тәсілдерді қолдана отырып жүргізілуі мүмкін.

      11. Кіріске негізделген тәсіл деректерді болашақта экономикалық пайда алу мүмкіндігіне негіздеп бағалайды.

      12. Қолдануға қойылатын алғышарттар:

      1) цифрлық деректер өнімдерінің болжамды кірісін ақшалай мәнде дәл бағалауға және өлшеуге болады;

      2) цифрлық деректер өнімдерін сатудан туындайтын тәуекелді өлшеуге болады;

      3) цифрлық деректер өнімдерін сатудың өтелу мерзімін болжауға болады;

      4) цифрлық деректер өнімдерінің сапасы нарықтық өлшемшарттарға сәйкес келеді.

      13. Кіріске негізделген тәсілді қолданған кезде мына іс-әрекеттер тізбегі орын алады:

      1) цифрлық деректер өнімдерін пайдалану арқылы жасалған болжамды таза ақша ағыны есептеледі;

      2) дисконттау мөлшерлемесі (капиталдандыру) анықталады;

      3) ұзақтығы 5 жылдан асатын ақша ағындары үшін кері (терминалдық) құны есептеледі;

      4) дисконттау (капиталдандыру) әдісін қолдану арқылы болашақ ақша ағындарының келтірілген құны анықталады;

      5) цифрлық деректер өнімдерінің түріне байланысты сараптамалық бағалау әдісін қолдана отырып, цифрлық деректер өнімдерінің сипатын (жеке, сериялық, жаппай өндіріс) ескеретін коэффициент анықталады:

      6) цифрлық деректер өнімдерінің құны болашақ ақшалай ағынның келтірілген құнын цифрлық деректер өнімдерінің сипатын ескеретін коэффициентке көбейту арқылы есептеледі.

      14. Нарыққа негізделген тәсіл цифрлық деректер өнімдерінің ашық нарығын болжауға негізделген деректерді бағалайды.

      15. Нарықтық әдісті қолдануға қойылатын алғышарттар:

      1) ашық нарықта сатылған ұқсас цифрлық деректер өнімдерінің құнын салыстыру мүмкіндігі;

      2) цифрлық деректер өнімдерімен сауда жасауға арналған дамыған инфрақұрылым;

      3) баға белгілеудің ашықтығын қамтамасыз ететін жағдайлар болып табылады.

      16. Нарыққа негізделген тәсілді қолданған кезде мына іс-әрекеттер тізбегі орын алады:

      1) сату бағасы ашық дереккөздерден белгілі салыстырылатын цифрлық деректер өнімдері мен сервистер таңдалады;

      2) мыналарды:

      - цифрлық деректер өнімі пайдаланылатын саланы;

      - цифрлық деректер өнімдерінің құндылығы мен қорғалуы дәрежесін;

      - цифрлық деректер өнімі енгізіліп жатқан кәсіпкерлік субъектісінің санатын (шағын, орта және ірі бизнес субъектілері);

      - цифрлық деректер өнімдерін пайдалану ауқымын;

      - цифрлық деректер өнімдерінің өзектілігі мерзімін;

      - цифрлық деректер өнімдерін пайдалану тәуекелін қоса алғанда индекстер салыстырылатын цифрлық деректер өнімдерінің бағаланатын цифрлық деректер өнімінен ерекшеленуі факторлары бойынша есептеледі;

      3) әрбір салыстырылатын цифрлық деректер өнімінің құны жоғарыда көрсетілген индекстерді пайдаланумен бағаланатын цифрлық деректер өнімінің құнына келтіріледі;

      4) цифрлық деректер өнімдерінің құны салыстырылатын цифрлық деректер өнімдерінің келтірілген құндарының орташа мәні ретінде анықталады.

      17. Шығынға негізделген тәсіл деректердің құнын оны жинауға, өңдеуге, сақтауға және қауіпсіздігін қамтамасыз етуге байланысты шығыcтар негізінде бағалайды.

      18. Қолдануға қойылатын алғышарттар:

      1) цифрлық деректер өнімдері пайдалануға жарамды немесе пайдаланылуда;

      2) цифрлық деректер өнімдерінің құны мен шығындары арасындағы корреляцияны салыстырмалы талдау, тарихи деректерді талдау және нарықты зерттеу сияқты әдістерді қолдану арқылы анықтауға болады;

      3) цифрлық деректер өнімдерін әзірлеу шығындары цифрлық деректер өнімдерін жинау, өңдеу, сақтау, беру және қауіпсіздігін қамтамасыз ету шығындарын қамтиды;

      4) цифрлық деректер өнімдеріне шығындарды тікелей және жанама шығындар және тиісті салықтар бойынша жіктеуге болады;

      5) цифрлық деректер өнімдерінің құнын түзетудің сәйкес коэффициентін ақылға қонымды түрде бағалауға болады;

      6) цифрлық деректер өнімдерінің сапасы нарық өлшемшарттарына сәйкес келеді.

      19. Шығынға негізделген тәсілді қолданған кезде цифрлық деректер өнімдерінің құқық иесі оларды түзу және сату үшін шеккен барлық шығындары бекітілген тарифтерге және шығыс ақпаратының көлемдеріне сәйкес белгіленеді.

      20. Қажет болған жағдайда залалсыздық нүктесі есептеледі, онда цифрлық деректер өнімдерін сатудан түскен табыс оларды түзу және сату шығыстарына тең болады.

      21. Қандай да бір әдісті таңдау цифрлық деректер өнімдерінің құнын бағалау мақсаттарына байланысты.

      22. Балансқа қою үшін шығынға негізделген тәсілді, сату үшін кіріске негізделген тәсілді немесе нарыққа негізделген тәсілді пайдалану ұсынылады.