О внесении изменений и дополнений в постановление Правления Национального Банка Республики Казахстан от 28 сентября 2020 года № 120 "Об утверждении Правил ведения кассовых операций с физическими и юридическими лицами в Национальном Банке Республики Казахстан"

Постановление Правления Национального Банка Республики Казахстан от 24 декабря 2025 года № 106. Зарегистрировано в Министерстве юстиции Республики Казахстан 25 декабря 2025 года № 37680

      Правление Национального Банка Республики Казахстан ПОСТАНОВЛЯЕТ:

      1. Внести в постановление Правления Национального Банка Республики Казахстан от 28 сентября 2020 года № 120 "Об утверждении Правил ведения кассовых операций с физическими и юридическими лицами в Национальном Банке Республики Казахстан" (зарегистрировано в Реестре государственной регистрации нормативных правовых актов под № 21299) следующие изменения и дополнения:

      преамбулу изложить в следующей редакции:

      "В соответствии с подпунктом 5) абзаца второго части второй пункта 19 Положения о Национальном Банке Республики Казахстан, утвержденного Указом Президента Республики Казахстан от 31 декабря 2003 года № 1271 "Об утверждении Положения и структуры Национального Банка Республики Казахстан", Правление Национального Банка Республики Казахстан ПОСТАНОВЛЯЕТ:";

      в Правилах ведения кассовых операций с физическими и юридическими лицами в Национальном Банке Республики Казахстан, утвержденных указанным постановлением:

      пункт 1 изложить в следующей редакции:

      "1. Настоящие Правила ведения кассовых операций с физическими и юридическими лицами в Национальном Банке Республики Казахстан (далее – Правила) разработаны в соответствии с подпунктом 5) абзаца второго части второй пункта 19 Положения о Национальном Банке Республики Казахстан, утвержденного Указом Президента Республики Казахстан от 31 декабря 2003 года № 1271 "Об утверждении Положения и структуры Национального Банка Республики Казахстан", и определяют порядок ведения кассовых операций с физическими и юридическими лицами в Национальном Банке Республики Казахстан (далее – Национальный Банк).";

      пункт 3 изложить в следующей редакции:

      "3. В Правилах используются следующие понятия:

      1) оборотная касса – касса филиала Национального Банка, Центра Национального Банка, включающая приходную, расходную, приходно-расходную кассы, кассу пересчета, разменную (обменную) кассу и вечернюю кассу;

      2) разменная (обменная) касса – специально оборудованная кабина (помещение) в филиале Национального Банка, Центре Национального Банка, предназначенная для выдачи банкнот и монет национальной валюты одного номинала в обмен банкнот и монет другого номинала;

      3) излишки – превышающая разница между суммой банкнот, монет национальной или иностранной валюты, указанной на упаковке банкнот, монет национальной или иностранной валюты и суммой банкнот, монет, фактически находящихся в данной упаковке;

      4) полная пачка банкнот – 1000 (одна тысяча) банкнот, упакованных в 10 (десять) полных корешков, в каждом из которых по 100 (сто) листов банкнот одного номинала;

      5) банкноты и монеты – банкноты и монеты национальной валюты Республики Казахстан - тенге, являющиеся законным платежным средством на территории Республики Казахстан, а также изъятые или изымаемые из обращения, в том числе ветхие и поврежденные банкноты и монеты;

      6) помещение для пересчета банкнот, монет национальной или иностранной валюты – специально оборудованное место рядом с приходной, расходной, расходно-приходной кассой в филиале Национального Банка, Центре Национального Банка для пересчета банкнот, монет национальной или иностранной валюты уполномоченным представителем;

      7) бокс – специализированная возвратная тара, предназначенная для хранения и транспортировки неотсортированных банкнот национальной валюты разных номиналов и степени износа;

      8) организация изготовитель – республиканские государственные предприятия на праве хозяйственного ведения "Банкнотная фабрика Национального Банка Республики Казахстан" и "Монетный двор Национального Банка Республики Казахстан", осуществляющие изготовление банкнот и монет;

      9) ответственное подразделение – структурное подразделение центрального аппарата Национального Банка, ответственное за организацию наличного денежного обращения в Республике Казахстан;

      10) юридическое лицо – Национальный оператор почты, филиалы банков-нерезидентов Республики Казахстан, банки второго уровня, юридические лица, исключительной деятельностью которых является инкассация банкнот, монет и ценностей (далее - инкассаторские организации), дочерние организации Национального Банка, ликвидируемые банки;

      11) подразделение инкассации – подразделение Центра Национального Банка, осуществляющее перевозку банкнот, монет и ценностей между филиалами Национального Банка, а также Центром Национального Банка и юридическими лицами на основании договора на инкассацию банкнот, монет и ценностей;

      12) модуль кассы – модуль эмиссионно-кассовых операций автоматизированной банковской информационной системы Национального Банка;

      13) кассовые документы – документы, подтверждающие совершение операций с банкнотами и монетами резервных фондов и оборотной кассы и ценностями, находящимися на хранение в кладовой (хранилище);

      14) недостача – недостающая разница между суммой банкнот, монет национальной или иностранной валюты, указанной на упаковке банкнот, монет национальной или иностранной валюты, и суммой фактически находящихся в данной упаковке;

      15) вечерняя касса – специально оборудованная кабина (помещение) в филиале Национального Банка, Центре Национального Банка, предназначенная для приема банкнот, монет национальной или иностранной валюты по окончании операционного дня и (или) в выходные и праздничные дни;

      16) сомнительные банкноты и монеты – банкноты национальной валюты, сохранившие более 50 (пятидесяти) процентов площади от размеров банкнот, установленных Национальным Банком, имеющие повреждения, затрудняющие определение подлинности банкнот, а также монеты национальной валюты, имеющие повреждения, искажения, затрудняющие определение подлинности монет;

      17) приходная касса – специально оборудованная кабина (помещение) в филиале Национального Банка, Центре Национального Банка, предназначенная для приема банкнот, монет национальной или иностранной валюты;

      18) приходно-расходная касса – специально оборудованная кабина (помещение) в филиале Национального Банка, Центре Национального Банка, предназначенная для приема и выдачи банкнот, монет национальной или иностранной валюты;

      19) касса пересчета – специально оборудованное помещение в филиале Национального Банка, Центре Национального Банка для пересчета банкнот, монет национальной или иностранной валюты кассовыми работниками филиала Национального Банка, Центра Национального Банка;

      20) финансовая автоматизированная система транспорта информации (далее - ФАСТИ) – специальный канал связи, предназначенный для передачи информации в электронном виде по защищенным каналам связи;

      21) подразделение, ответственное за вспомогательный учет – структурное подразделение центрального аппарата Национального Банка, ответственное за осуществление вспомогательного учета по операциям Национального Банка;

      22) паспорт сделки (трейд-тикет) – документ, подтверждающий заключение сделки, в котором указываются объем сделки, наименование иностранной валюты либо буквенный код по ISO, цена и (или) комиссионное вознаграждение, дата валютирования, дата поставки, дата сделки, место поставки, номинал, банковские реквизиты сторон, предназначенные для зачисления иностранной валюты либо национальной валюты Республики Казахстан, наименование контрпартнера – участника сделки с Национальным Банком по операциям с наличной иностранной валютой;

      23) государственное учреждение – государственные учреждения Республики Казахстан, обслуживаемые в Национальном Банке;

      24) полный мешок монет – мешок, содержащий упакованные в него монеты одного номинала, сумма вложения которых установлено по номиналу в количестве предусмотренного в пункте 89 Правил;

      25) подразделение, ответственное за осуществление монетарных операций – структурное подразделение центрального аппарата Национального Банка, ответственное за осуществление монетарных операций;

      26) пакеты-саше – упаковочная единица, содержащая монеты национальной валюты в установленном количестве и являющаяся составной частью транспортного пакета;

      27) транспортный пакет – упаковочная единица, предназначенная для хранения, перевозки, приема и выдачи монет национальной валюты, содержащая пакеты-саше;

      28) уполномоченный представитель – представитель юридического лица либо государственного учреждения, уполномоченное на взнос (сдачу) и (или) получение банкнот, монет национальной или иностранной валюты;

      29) бухгалтерия филиала – подразделение бухгалтерского учета филиала Национального Банка, Центра Национального Банка;

      30) иностранная валюта – банкноты и монеты, находящиеся в обращении и являющиеся законным платежным средством в соответствующем иностранном государстве или группе государств, а также изъятые или изымаемые из обращения, но подлежащие обмену денежные знаки;

      31) расходная касса – специально оборудованная кабина (помещение) в филиале Национального Банка, Центре Национального Банка, предназначенная для выдачи банкнот, монет национальной или иностранной валюты.";

      пункты 12, 13 и 14 изложить в следующей редакции:

      "12. Кассовый работник приходной кассы принимает от юридического лица, государственного учреждения:

      1) банкноты, отсортированные по номиналам, годам выпуска и степени износа (на годные к обращению, ветхие, изымаемые и изъятые из обращения) в полных пачках либо не отсортированные банкноты разных номиналов и степени износа, помещенные в боксы (далее – банкноты в боксах);

      2) монеты, отсортированные по номиналам, степени износа (на годные к обращению, дефектные (поврежденные), изымаемые и изъятые из обращения), в полных мешках или транспортных пакетах.

      Банкноты в боксах, отсортированные полные пачки с банкнотами, а также мешки и транспортные пакеты с монетами принимаются в срок, не превышающий 1 (один) месяц со дня их формирования.

      Прием неполных пачек с банкнотами, неполных мешков или транспортных пакетов с монетами от юридического лица (за исключением дочерних организаций Национального Банка и ликвидируемых банков), государственного учреждения производится не более 1 (одного) раза в квартал.

      Неполные пачки с банкнотами принимаются по количеству корешков и надписям на накладках, неполные мешки или транспортные пакеты с монетами принимаются по надписям на ярлыках (этикетках), прикрепленных к мешкам или транспортным пакетам. При приеме банкнот отдельными листами, а монет по кружкам, производится их полистный и поштучный пересчет.

      13. Кассовый работник приходной кассы при приеме банкнот и монет от юридического лица, государственного учреждения проверяет:

      1) банкноты по пачкам и корешкам - на предмет целостности упаковки, правильности оформления реквизитов на верхней накладке пачки, наличия ясного (отчетливо просматриваемого) оттиска клише или оттиска пломбиратора на пломбе;

      2) боксы с банкнотами - на предмет целостности упаковки, правильности оформления реквизитов на ярлыках (этикетках), прикрепленных к боксам, наличия ясного (отчетливо просматриваемого) оттиска пломбиратора на пломбах или номерах пластиковых пломб;

      3) мешки с монетами - на предмет целостности упаковки, правильности оформления реквизитов на ярлыках, прикрепленных к мешкам, и ясного (отчетливо просматриваемого) оттиска пломбиратора на пломбе;

      4) транспортные пакеты с монетами - на предмет целостности упаковки, правильности оформления реквизитов на этикетке, наличия ясного (отчетливо просматриваемого) оттиска клише.

      Пачки с банкнотами, мешки или транспортные пакеты с монетами упаковываются кассовыми работниками юридического лица, государственного учреждения в порядке, предусмотренном пунктами 81, 82, 83, 84, 85, 88, 89 и 89-1 Правил.

      Банкноты упаковываются в боксы кассовыми работниками юридического лица в порядке, предусмотренном пунктом 87-1 Правил.

      Боксы, пачки с банкнотами, мешки или транспортные пакеты с монетами в поврежденной упаковке приему не подлежат.

      14. Полистный пересчет банкнот и монет по кружкам, в упаковке юридического лица, государственного учреждения производится кассой пересчета в течение:

      1) 45 (сорока пяти) календарных дней со дня принятия боксов с банкнотами, полных пачек банкнот, полных мешков или транспортных пакетов с монетами;

      2) 10 (десяти) рабочих дней со дня принятия неполных пачек банкнот, неполных мешков или транспортных пакетов с монетами.";

      пункт 20 изложить в следующей редакции:

      "20. После приема банкнот каждого номинала по пачкам, корешкам, а также монет в мешках или транспортных пакетах, кассовый работник приходной кассы вводит данные в документ модуля кассы.

      При приеме банкнот в боксах работник приходной кассы проверяет соответствие общей суммы банкнот в боксах, с суммой, указанной в объявлении на взнос, и в случае соответствия вводит соответствующие данные в документ модуля кассы.";

      пункты 48 и 49 изложить в следующей редакции:

      "48. Юридическому лицу, государственному учреждению кассовым работником расходной кассы производится выдача:

      1) банкнот в полных пачках – по обозначениям на накладках, количеству корешков без полистного пересчета при условии целостности упаковки;

      2) банкнот в отдельных корешках, банкнот из неполных пачек, а также пачек с поврежденной упаковкой – с полистным пересчетом;

      3) монет, расфасованных в мешки – по надписям на ярлыках, прикрепленных к мешкам, а расфасованных в транспортные пакеты – по надписям на этикетках, прикрепленных к транспортным пакетам;

      4) монет, расфасованных в пакеты или тюбики, а также пакеты-саше – по надписям на них.

      49. При выдаче юридическому лицу, государственному учреждению:

      1) банкнот отдельными корешками или листами кассовым работником расходной кассы производится вскрытие пачек с банкнотами с пересчетом всей пачки полистно;

      2) монет, не расфасованных в пакеты, тюбики или пакеты-саше, кассовым работником расходной кассы производится вскрытие мешка или транспортного пакета с монетами с пересчетом по кружкам всех монет, помещенных в мешок или транспортный пакет.";

      пункты 51, 52 и 53 изложить в следующей редакции:

      "51. Банкноты и монеты, полученные юридическим лицом, государственным учреждением, пересчитываются и проверяются его уполномоченным представителем, не отходя от кассы, в присутствии кассового работника расходной кассы, выдавшего банкноты и монеты:

      1) банкноты - по пачкам и корешкам, а отдельные листы банкнот - полистным пересчетом;

      2) монеты в мешках - по надписям на ярлыках, прикрепленных к мешкам, монеты в транспортных пакетах - по надписям на них, а монеты, не помещенные в мешки или транспортные пакеты - по кружкам.

      Пломбы и клише (при наличии) срезаются с полных пачек с банкнотами, а также мешков или транспортных пакетов с монетами кассовым работником расходной кассы в присутствии уполномоченного представителя.

      Выдача пачек с банкнотами, мешков или транспортных пакетов с монетами без снятия пломбы и клише (при наличии) осуществляется в случаях, предусмотренных пунктами 52 и 53 Правил, и при наличии такого условия в договоре на кассовое обслуживание в национальной валюте - тенге, заключенном с юридическим лицом, государственным учреждением.

      52. В случае пересчета банкнот полистно и монет по кружкам юридическим лицом, государственным учреждением соблюдаются следующие условия:

      1) пломбы и клише (при наличии) с полных пачек с банкнотами, мешков или транспортных пакетов с монетами кассовым работником расходной кассы не срезаются;

      2) уполномоченный представитель после получения от кассового работника расходной кассы банкнот и монет производит пересчет банкнот и монет в помещении для пересчета банкнот, монет национальной или иностранной валюты под наблюдением кассового работника-контролера;

      3) при осуществлении непрерывного зрительного наблюдения за пересчетом уполномоченным представителем банкнот и монет кассовый работник-контролер одновременно наблюдает за тем, чтобы упаковочные материалы сохранялись до окончания пересчета всей пачки с банкнотами или мешка, транспортного пакета с монетами;

      4) суммы недостачи, выявленные при пересчете банкнот и монет, возмещаются юридическому лицу, государственному учреждению филиалом Национального Банка, Центром Национального Банка с последующим возмещением филиалу Национального Банка, Центру Национального Банка суммы недостачи лицом (лицами), допустившим (допустившими) недостачу;

      5) выявленные при пересчете излишки банкнот и монет приходуются в кассу и зачисляются в доход Национального Банка;

      6) с оставшихся, непересчитанных уполномоченным представителем полных пачек с банкнотами и мешков, транспортных пакетов с монетами, кассовый работник-контролер срезает пломбы и клише (при наличии), претензии по которым впоследствии от юридического лица, государственного учреждения не принимаются.

      53. При пересчете банкнот и монет уполномоченным представителем вне помещения для пересчета банкнот, монет национальной или иностранной валюты, заявление о недостаче банкнот и монет от юридического лица, государственного учреждения не рассматривается и претензии по пересчету, формированию, упаковке и выдаче банкнот и монет филиалом Национального Банка, Центром Национального Банка не принимаются.";

      пункт 58 изложить в следующей редакции:

      "58. Вскрытие мешков с предварительно подготовленными банкнотами и монетами производится уполномоченным представителем в помещении для пересчета банкнот, монет национальной или иностранной валюты под наблюдением кассового работника-контролера, который срезает пломбы с мешков. Пересчет полученных банкнот и монет уполномоченным представителем осуществляется в соответствии с пунктом 52 Правил.";

      подпункт 2) пункта 67 изложить в следующей редакции:

      "2) уполномоченный представитель после получения от кассового работника расходной кассы иностранной валюты в момент пересчета в помещении для пересчета банкнот, монет национальной или иностранной валюты находится под наблюдением кассового работника-контролера, который присутствует при пересчете уполномоченным представителем иностранной валюты;";

      пункт 68 изложить в следующей редакции:

      "68. Если пересчет иностранной валюты производился уполномоченным представителем не в помещении для пересчета банкнот, монет национальной или иностранной валюты, заявление о недостаче иностранной валюты от юридического лица, государственного учреждения не рассматривается и претензии по пересчету, формированию, упаковке и выдаче иностранной валюты филиалом Национального Банка, Центром Национального Банка не принимается.";

      пункт 72 изложить в следующей редакции:

      "72. Вскрытие мешков с предварительно подготовленной иностранной валютой производится уполномоченным представителем в помещении для пересчета банкнот, монет национальной или иностранной валюты под наблюдением кассового работника-контролера, который срезает пломбы с мешков. Пересчет полученной иностранной валюты уполномоченным представителем осуществляется в соответствии с пунктом 67 Правил.";

      заголовок параграфа 6 изложить в следующей редакции:

      "Параграф 6. Порядок выдачи и приема банкнот и монет в количестве, превышающем 5 (пять) и 20 (двадцать) пачек с банкнотами, а также 2 (двух) и 10 (десять) мешков или транспортных пакетов с монетами";

      пункты 73 и 74 изложить в следующей редакции:

      "73. Выдача уполномоченному представителю юридического лица, государственного учреждения банкнот и монет в количестве, превышающем 20 (двадцать) пачек с банкнотами и 10 (десять) мешков или транспортных пакетов с монетами, производится кассовым работником без снятия гарантийных клише (при наличии) с вакуумных упаковок и гарантийных пломб с пачек с банкнотами, мешков или транспортных пакетов с монетами.

      74. Прием и выдача банкнот и монет уполномоченному представителю в количестве, превышающем 5 (пять) пачек с банкнотами и 2 (двух) мешков или транспортных пакетов с монетами, производится кассовым работником филиала Национального Банка через специальный шлюз (при его наличии).";

      подпункты 5) и 6) пункта 75 изложить в следующей редакции:

      "5) мешки или транспортные пакеты с монетами в упаковке организации изготовителя принимаются с проверкой целостности мешка, транспортного пакета по ярлыку (этикетке), прикрепленному к мешку или транспортному пакету, с указанием на нем номинала, количества и суммы монет, даты формирования упаковки, фамилии упаковщика и контролера организации изготовителя;

      6) обеспечивается сохранность мешка или транспортного пакета с монетами (целостность мешка, транспортного пакета, шпагата, ясность оттиска пломбиратора, клише).";

      дополнить пунктом 87-1 следующего содержания:

      "87-1. Прием банкнот в боксах осуществляется Центром Национального Банка.

      При формировании боксов с банкнотами не требуется сортировка банкнот по номиналам, годам выпуска и по степени износа. Неотсортированные банкноты укладываются в бокс горизонтально на ребро. Бокс плотно закрывается, а в специальные отверстия (ушки) бокса накладывается номерная пластиковая пломба или в указанные отверстия (ушки) бокса продевается шпагат без узлов и надрывов, концы которого завязываются глухим узлом с наложением пломбы.

      На бокс прикрепляется ярлык (этикетка), в котором указывается:

      1) наименование, банковский идентификационный код юридического лица;

      2) сумма банкнот;

      3) дата формирования бокса с банкнотами;

      4) именной штамп или иной код кассового работника (бригады кассовых работников), производившего (производивших) пересчет и упаковку банкнот, или подпись кассового работника;

      5) номер пломбы.";

      пункт 89 изложить в следующей редакции:

      "89. Сумма циркуляционных монет, вложенных в один мешок или один транспортный пакет, устанавливается по номиналу в количестве:

      1 тенге - 4 000 (четыре тысячи) штук;

      2 тенге - 4 000 (четыре тысячи) штук;

      5 тенге - 3 000 (три тысячи) штук;

      10 тенге - 2 500 (две тысячи пятьсот) штук;

      20 тенге - 2 500 (две тысячи пятьсот) штук;

      50 тенге - 1 500 (одна тысяча пятьсот) штук;

      100 тенге - 1 000 (одна тысяча) штук;

      200 тенге - 750 (семьсот пятьдесят) штук.

      Сумма коллекционных монет из недрагоценных металлов, вложенных в один мешок или один транспортный пакет, устанавливается по номиналу в количестве 500 (пятьсот) штук.";

      дополнить пунктом 89-1 следующего содержания:

      "89-1. Монеты в пакетах-саше укладываются в транспортные пакеты. Сумма вложения и количество монет в 1 (одном) транспортном пакете устанавливаются в соответствии с пунктом 89 Правил.

      Пакет-саше заваривается, накладывается этикетка, на которой указываются номинал, сумма монет, дата формирования, штамп или иной код, а также подпись (подписи) кассового работника (бригады кассовых работников), производившего (производивших) пересчет, сортировку и упаковку монет. На этикетке дефектных (поврежденных) монет дополнительно проставляется штамп "Дефектный".

      При заваривании транспортного пакета на заварочном шве проставляется банковский идентификационный код и код кассового работника (бригады кассовых работников), производившего (производивших) пересчет, сортировку и упаковку монет. На транспортный пакет накладывается этикетка, на которой указываются наименование, банковский идентификационный код банка, номинал, сумма монет, количество монет, дата упаковки, штамп или код, а также подпись (подписи) кассового работника (бригады кассовых работников), производившего (производивших) пересчет, сортировку и упаковку монет. На этикетке дефектных (поврежденных) монет дополнительно проставляется штамп "Дефектный". На этикетке транспортного пакета со сборными монетами дополнительно указывается номинал, количество и сумма монет каждого номинала, общая сумма вложения и проставляется штамп "Сборный".";

      пункт 93 изложить в следующей редакции:

      "93. Претензии юридического лица, государственного учреждения при обнаружении недостачи в упаковке филиала Национального Банка, Центра Национального Банка принимаются филиалом Национального Банка, Центром Национального Банка, если банкноты и монеты были пересчитаны юридическим лицом, государственным учреждением в присутствии кассового работника-контролера в помещении для пересчета банкнот, монет национальной или иностранной валюты в порядке, установленном пунктом 52 Правил.";

      пункт 102 изложить в следующей редакции:

      "102. Претензии юридического лица, государственного учреждения при обнаружении недостачи в упаковке филиала Национального Банка, Центра Национального Банка принимаются филиалом Национального Банка, Центром Национального Банка, если иностранная валюта пересчитана юридическими лицами, государственным учреждением в присутствии кассового работника-контролера в помещении для пересчета банкнот, монет национальной или иностранной валюты в порядке, установленном пунктом 67 Правил.".

      2. Департаменту наличного денежного обращения Национального Банка Республики Казахстан в установленном законодательством Республики Казахстан порядке обеспечить:

      1) совместно с Юридическим департаментом Национального Банка Республики Казахстан государственную регистрацию настоящего постановления в Министерстве юстиции Республики Казахстан;

      2) размещение настоящего постановления на официальном интернет-ресурсе Национального Банка Республики Казахстан после его официального опубликования;

      3) в течение десяти рабочих дней после государственной регистрации настоящего постановления представление в Юридический департамент Национального Банка Республики Казахстан сведений об исполнении мероприятия, предусмотренного подпунктом 2) настоящего пункта.

      3. Контроль за исполнением настоящего постановления возложить на курирующего заместителя Председателя Национального Банка Республики Казахстан.

      4. Настоящее постановление вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования.

      Председатель
Национального Банка
Республики Казахстан
Т. Сулейменов

"Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінде жеке және заңды тұлғалармен кассалық операциялар жүргізу қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкі Басқармасының 2020 жылғы 28 қыркүйектегі № 120 қаулысына өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы

Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкі Басқармасының 2025 жылғы 24 желтоқсандағы № 106 қаулысы. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2025 жылғы 25 желтоқсанда № 37680 болып тіркелді

      Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің Басқармасы ҚАУЛЫ ЕТЕДІ:

      1. "Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінде жеке және заңды тұлғалармен кассалық операциялар жүргізу қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкі Басқармасының 2020 жылғы 28 қыркүйектегі № 120 қаулысына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 21299 болып тіркелген) мынадай өзгерістер мен толықтырулар енгізілсін:

      кіріспе мынадай редакцияда жазылсын:

      "Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің ережесін және құрылымын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Президентінің 2003 жылғы 31 желтоқсандағы № 1271 Жарлығымен бекітілген Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкi туралы ереженің 19-тармағының екінші бөлігі екінші абзацының 5) тармақшасына сәйкес Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің Басқармасы ҚАУЛЫ ЕТЕДІ:";

      көрсетілген қаулымен бекітілген Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкiнде жеке және заңды тұлғалармен кассалық операциялар жүргiзу қағидаларында:

      1-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

      "1. Осы Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінде жеке және заңды тұлғалармен кассалық операциялар жүргізу қағидалары (бұдан әрі – Қағидалар) "Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің ережесін және құрылымын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Президентінің 2003 жылғы 31 желтоқсандағы № 1271 Жарлығымен бекітілген Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкi туралы ереженің 19-тармағының екінші бөлігі екінші абзацының 5) тармақшасына сәйкес әзірленді және Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінде (бұдан әрі – Ұлттық Банк) жеке және заңды тұлғалармен кассалық операциялар жүргізу тәртібін айқындайды.";

      3-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

      "3. Қағидаларда мынадай ұғымдар пайдаланылады:

      1) айналым кассасы – Ұлттық Банк филиалының, Ұлттық Банк Орталығының кіріс, шығыс, кіріс-шығыс кассалары, қайта санау кассасы, ұсақтау (айырбастау) кассасы және кешкі касса кіретін кассасы;

      2) ақша ұсақтау (айырбастау) кассасы – Ұлттық Банктің филиалында, Ұлттық Банктің Орталығында арнайы жабдықталған, бір номиналдағы ұлттық валюта банкноттары мен монеталарын басқа номиналдағы банкноттар мен монеталарға айырбастап беруге арналған кабина (үй-жай);

      3) артық шығу – ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарының, монеталарының орауында көрсетілген ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарының, монеталарының сомасы және осы ораудағы нақты банкноттар, монеталар сомасының арасындағы артық шыққан айырма;

      4) банкноттар салынған толық будалар – әрқайсысында бір номиналдағы 100 (бір жүз) парақ банкнот бар 10 (он) толық бумалардан оралған 1000 (бір мың) банкнот;

      5) банкноттар мен монеталар – Қазақстан Республикасының ұлттық валютасы – теңгенің Қазақстан Республикасының аумағында заңды төлем құралы болып табылатын банкноттары мен монеталары, сондай-ақ айналыстан алынған немесе алынатын, оның ішінде тозған және бүлінген банкноттар мен монеталар;

      6) ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарын, монеталарын қайта санауға арналған үй-жай – Ұлттық Банктің филиалында, Ұлттық Банктің Орталығында кіріс, шығыс, шығыс-кіріс кассасының қасында арнайы жабдықталған, уәкілетті өкілдің ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарын және монеталарын қайта санауына арналған орын;

      7) бокс – ұлттық валютаның әр түрлі номиналдардағы және тозу дәрежесіндегі сұрыпталмаған банкноттарын сақтауға және тасымалдауға арналған арнайы қайтарылатын ыдыс;

      8) дайындаушы ұйым – банкноттар мен монеталарды дайындауды жүзеге асыратын "Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің Банкнот фабрикасы" және "Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің Қазақстан теңге сарайы" шаруашылық жүргізу құқығындағы республикалық мемлекеттік кәсіпорындар;

      9) жауапты бөлімше – Ұлттық Банктің орталық аппаратының Қазақстан Республикасында қолма-қол ақша айналысын ұйымдастыруға жауапты құрылымдық бөлімшесі;

      10) заңды тұлға – Ұлттық почта операторы, Қазақстан Республикасының бейрезидент банктерінің филиалдары, екінші деңгейдегі банктер, банкноттарды, монеталарды және құндылықтарды инкассациялау айрықша қызметі болып табылатын заңды тұлғалар (бұдан әрі – инкассаторлық ұйымдар), Ұлттық Банктің еншілес ұйымдары, таратылатын банктер;

      11) инкассация бөлімшесі – Ұлттық Банк Орталығының банкноттарды, монеталарды және құндылықтарды инкассациялау шарты негізінде Ұлттық Банктің филиалдары, сондай-ақ Ұлттық Банктің Орталығы және заңды тұлғалар арасында банкноттарды, монеталарды және құндылықтарды тасымалдауды жүзеге асыратын бөлімшесі;

      12) касса модулі – Ұлттық Банктің автоматтандырылған банктік ақпарат жүйесінің эмиссиялық-кассалық операцияларының модулі;

      13) кассалық құжаттар – резервтік қорлардың және айналым кассасының банкноттарымен және монеталарымен және қоймада (сақтау орнында) сақтаудағы құндылықтармен операциялар жасалғандығын растайтын құжаттар;

      14) кем шығу – ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарының, монеталарының орауында көрсетілген ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарының, монеталарының сомасы және осы ораудағы нақты сомасының арасындағы кем шыққан айырма;

      15) кешкi касса – Ұлттық Банктің филиалында, Ұлттық Банктің Орталығында арнайы жабдықталған, операциялық күн аяқталғаннан кейiн және (немесе) демалыс және мереке күндері ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарын, монеталарын қабылдауға арналған кабина (үй-жай);

      16) күмәнді банкноттар мен монеталар – Ұлттық Банк белгілеген банкноттар мөлшерінің 50 (елу) пайыздан астамын сақтаған, банкноттардың түпнұсқалығын айқындауды қиындататын бүлінулері бар ұлттық валюта банкноттары, сондай-ақ монеталарының түпнұсқалығын айқындауды қиындататын бүлінулері, бұрмалануы бар ұлттық валюта монеталары;

      17) кiрiс кассасы – Ұлттық Банктің филиалында, Ұлттық Банктің Орталығында арнайы жабдықталған, ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарын, монеталарын қабылдауға арналған кабина (үй-жай);

      18) кiрiс-шығыс кассасы – Ұлттық Банктің филиалында, Ұлттық Банктің Орталығында арнайы жабдықталған, ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарын, монеталарын қабылдауға және беруге арналған кабина (үй-жай);

      19) қайта есептеу кассасы – Ұлттық Банктің филиалында, Ұлттық Банктің Орталығында арнайы жабдықталған, Ұлттық Банк филиалының, Ұлттық Банк Орталығының касса қызметкерлерінің ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарын, монеталарын қайта есептеуіне арналған үй-жай;

      20) қаржылық автоматтандырылған ақпарат тасымалдау жүйесі (бұдан әрі – ҚААТЖ) – қорғалған байланыс арнасы бойынша ақпаратты электронды түрде жіберуге арналған арнайы байланыс арнасы;

      21) қосалқы есепке алуға жауапты бөлімше – Ұлттық Банктің орталық аппаратының Ұлттық Банктің операциялары бойынша қосалқы есепке алуды жүзеге асыруға жауапты құрылымдық бөлімшесі;

      22) мәміле паспорты (трейд-тикет) – мәміле жасалғанын растайтын құжат, онда мәміле көлемі, шетел валютасының атауы не ISO бойынша әріптік коды, бағасы және (немесе) комиссиялық сыйақысы, валюталау күні, жеткізу күні, мәміле күні, жеткізу орны, номиналы, шетел валютасын не Қазақстан Республикасының ұлттық валютасын есепке алуға арналған тараптардың банктік деректемелері, контрәріптес – қолма-қол шетел валютасымен операциялар бойынша Ұлттық Банкпен жасалатын мәмілеге қатысушының атауы көрсетілген мәміленің жасалуын растайтын құжат;

      23) мемлекеттік мекеме – Ұлттық Банкте қызмет көрсетілетін Қазақстан Республикасының мемлекеттік мекемелері;

      24) монеталардың толық қапшығы – салынған сомасы Қағидалардың 89-тармағында көзделген мөлшердегі номинал бойынша белгіленген, бір номиналдағы монеталар оралып салынған қапшық;

      25) монетарлық операцияларды жүзеге асыруға жауапты бөлімше – Ұлттық Банктің орталық аппаратының монетарлық операцияларды жүзеге асыруға жауапты құрылымдық бөлімшесі;

      26) саше-пакеттер – белгiленген мөлшерде ұлттық валюта монеталары бар және тасымалдау пакетiнiң құрамдас бөлiгi болып табылатын орау бiрлiгi;

      27) тасымалдау пакеті – ұлттық валюта монеталарын сақтауға, тасымалдауға, қабылдауға және беруге арналған, құрамында саше-пакеттері бар орау бірлігі;

      28) уәкілетті өкіл – заңды тұлғаның не мемлекеттік мекеменің ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарын, монеталарын жарналауға (тапсыруға) және (немесе) алуға уәкілетті өкілі;

      29) филиалдың бухгалтериясы – Ұлттық Банк филиалының, Ұлттық Банк Орталығының бухгалтерлік есеп бөлімшесі;

      30) шетел валютасы – тиісті шет мемлекетте немесе мемлекеттер тобында айналыстағы және заңды төлем құралы болып табылатын банкноттар мен монеталар, сондай-ақ айналыстан алынған немесе алынатын, бірақ айырбасталуға жататын ақша белгілері;

      31) шығыс кассасы – Ұлттық Банктің филиалында, Ұлттық Банктің Орталығында арнайы жабдықталған, ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарын, монеталарын беруге арналған кабина (үй-жай).";

      12, 13 және 14-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:

      "12. Кіріс кассасының касса қызметкері заңды тұлғадан, мемлекеттік мекемеден:

      1) номиналдары, шығарылған жылдары мен тозу дәрежесі бойынша сұрыпталған (айналысқа жарамды, тозған, айналыстан алынатын және алынған) банкноттарды, толық будадағы не әр түрлі номиналдағы және тозу дәрежесіндегі, сұрыпталмаған, бокстарға салынған банкноттарды (бұдан әрі – бокстардағы банкноттар);

      2) номиналдары, тозу дәрежесі бойынша сұрыпталған (айналысқа жарамды, ақаулы (бүлінген), айналыстан алынатын және алынған), толық қапшықтардағы немесе тасымалдау пакеттеріндегі монеталарды қабылдайды.

      Бокстардағы банкноттар, банкноттар салынып, сұрыпталған толық будалар, сондай-ақ монеталар салынған қапшықтар мен тасымалдау пакеттері жасалған күннен бастап 1 (бір) айдан аспайтын мерзімде қабылданады.

      Заңды тұлғадан (Ұлттық Банктің еншілес ұйымдарын және таратылатын банктерді қоспағанда), мемлекеттік мекемеден банкноттар салынған толық емес будалар, монеталар салынған толық емес қапшықтар немесе тасымалдау пакеттері тоқсанына 1 (бір) реттен артық емес қабылданады.

      Банкноттар салынған толық емес будалар бумалардың саны және қыстырма қағаздардағы жазбалар бойынша қабылданады, монеталар салынған толық емес қапшықтар немесе тасымалдау пакеттері қапшықтарға немесе тасымалдау пакеттеріне бекітілген жапсырмалардағы (затбелгілердегі) жазбалар бойынша қабылданады. Банкноттарды жекелеген парақпен, ал монеталарды бір-бірлеп қабылдау кезінде оларды парақтап және даналап қайта санау жүргізіледі.

      13. Кіріс кассасының касса қызметкері заңды тұлғадан, мемлекеттік мекемеден банкноттар мен монеталарды қабылдау кезінде:

      1) будалар мен бумалар бойынша банкноттарды ораудың тұтастығына, буданың жоғары қыстырма қағазындағы деректемелердің дұрыс ресімделуін, пломбадағы клише бедерінің немесе пломбиратор бедерінің анық болуын (жақсы көрінуін);

      2) бокстардағы банкноттарды ораудың тұтастығына, бокстарға бекітілген жапсырмалардағы (затбелгілердегі) деректемелердің дұрыс ресімделуін, пломбадағы пломбиратор бедерінің немесе пластик пломбалардағы нөмірлердің анық болуын (жақсы көрінуін);

      3) монеталар салынған қапшықтарды ораудың тұтастығына, қапшықтарға бекітілген жапсырмалардағы деректемелердің дұрыс ресімделуін және пломбадағы пломбиратор бедерінің анық болуын (жақсы көрінуін);

      4) монеталар салынған тасымалдау пакеттерін ораудың тұтастығына, затбелгідегі деректемелердің дұрыс ресімделуін, клише бедерінің анық болуын (жақсы көрінуін) тексереді.

      Заңды тұлғаның, мемлекеттік мекеменің касса қызметкерлері банкноттар салынған будаларды, монеталар салынған қапшықтарды немесе тасымалдау пакеттерін Қағидалардың 81, 82, 83, 84, 85, 88, 89 және 89-1-тармақтарында көзделген тәртіппен орайды.

      Заңды тұлғаның касса қызметкерлері банкноттарды бокстарға Қағидалардың 87-1-тармағында көзделген тәртіппен орайды.

      Орауы бүлінген банкноттар салынған бокстар, будалар, монеталар салынған қапшықтар немесе тасымалдау пакеттері қабылданбауға тиіс.

      14. Қайта санау кассасы заңды тұлғаның, мемлекеттік мекеменің ораудағы банкноттарын парақтап және монеталарын бір-бірлеп қайта санауды:

      1) банкноттар салынған бокстарды, банкноттардың толық будаларын және монеталар салынған толық қапшықтарды немесе тасымалдау пакеттерін қабылдаған күннен бастап күнтізбелік 45 (қырық бес) күн ішінде;

      2) банкноттардың толық емес будаларын және монеталар салынған толық емес қапшықтарды немесе тасымалдау пакеттерін қабылдаған күннен бастап 10 (он) жұмыс күні ішінде жүргізеді.";

      20-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

      "20. Будалар, бумалар бойынша әрбір номиналдағы банкноттарды, сондай-ақ қапшықтардағы немесе тасымалдау пакеттеріндегі монеталарды қабылдағаннан кейін кіріс кассасының касса қызметкері деректерді касса модулінің құжатына енгізеді.

      Бокстардағы банкноттарды қабылдау кезінде кіріс кассасының қызметкері бокстағы банкноттардың жалпы сомасының жарнаға арналған хабарландыруда көрсетілген сомамен сәйкестігін тексереді және сәйкес келген жағдайда тиісті деректерді касса модулінің құжатына енгізеді.";

      48 және 49-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:

      "48. Шығыс кассасының касса қызметкері заңды тұлғаға, мемлекеттік мекемеге:

      1) банкноттардың орауы тұтас болған жағдайда, оларды парақтап қайта санамай, жапсырмадағы белгілері, бумалардың саны бойынша толық будалармен;

      2) жекелеген бумалардағы банкноттарды, толық емес будалардан, сондай-ақ орауы бүлінген будалардан тұратын банкнотты парақтап қайта санай отырып;

      3) қапшықтарға оралған монеталарды қапшықтарға бекітілген жапсырма қағаздардағы жазбалар бойынша, ал тасымалдау пакеттеріне оралған монеталарды тасымалдау пакеттеріне бекітілген затбелгілердегі жазбалар бойынша;

      4) пакеттерге немесе құтыларға, сондай-ақ саше-пакеттерге оралған монеталарды олардағы жазбалар бойынша береді.

      49. Заңды тұлғаға, мемлекеттік мекемеге:

      1) шығыс кассасының касса қызметкері банкноттарды жеке бумалармен немесе парақтармен беру кезінде банкноттар салынған будаларды ашып, барлық буданы парақтап қайта санайды;

      2) шығыс кассасының касса қызметкері пакеттерге, құтыларға немесе саше-пакеттерге оралмаған монеталарды беру кезінде монеталар салынған қапшықты немесе тасымалдау пакетін ашып, қапшыққа немесе тасымалдау пакетіне салынған барлық монетаны бір-бірлеп қайта санайды.";

      51, 52 және 53-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:

      "51. Заңды тұлға, мемлекеттік мекеме алған банкноттар мен монеталарды оның уәкілетті өкілі кассадан кетпей тұрып, банкноттар мен монеталарды берген шығыс кассасының касса қызметкерінің қатысуымен қайта санайды және:

      1) банкноттарды – будалар және бумалар бойынша, ал банкноттардың жекелеген парақтарын – парақтап қайта санай отырып;

      2) қапшықтардағы монеталарды – қапшықтарға бекітілген жапсырмалардағы жазбалар бойынша, тасымалдау пакеттеріндегі монеталарды – олардағы жазбалар бойынша, ал қапшықтарға немесе тасымалдау пакеттеріне салынбаған монеталарды – бір-бірлеп қайта санай отырып тексереді.

      Шығыс кассасының касса қызметкері уәкілетті өкілдің қатысуымен банкноттар салынған толық будалардағы, сондай-ақ монеталар салынған қапшықтардағы немесе тасымалдау пакеттеріндегі пломбалар мен клишелерді (бар болса) кеседі.

      Банкноттар салынған будаларды және монеталар салынған қапшықтарды немесе тасымалдау пакеттерін пломбалар мен клишелерді (бар болса) алмастан беру Қағидалардың 52 және 53-тармақтарында көзделген жағдайларда және осындай талап заңды тұлғамен, мемлекеттік мекемемен жасалған кассалық қызмет көрсету шартында болған кезде ұлттық валюта – теңгеде жүзеге асырылады.

      52. Заңды тұлға, мемлекеттік мекеме банкноттарды парақтап және монеталарды бір-бірлеп қайта санаған жағдайда мынадай талаптарды сақтайды:

      1) шығыс кассасының касса қызметкері банкноттар салынған толық будалар мен монеталар салынған қапшықтардың немесе тасымалдау пакеттерінің пломбалары мен клишелерін (бар болса) кеспейді;

      2) уәкілетті өкіл шығыс кассасының касса қызметкерінен банкноттар мен монеталарды алғаннан кейін ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарын, монеталарын қайта санауға арналған үй-жайда касса қызметкері-бақылаушының бақылауымен банкноттар мен монеталарды қайта санайды;

      3) уәкілетті өкіл банкноттар мен монеталарды қайта санауын үзіліссіз қарап бақылауды жүзеге асыру кезінде касса қызметкері-бақылаушы бірмезгілде орау материалдарының банкноттар салынған барлық буданы немесе монеталар салынған қапшықтарды, тасымалдау пакеттерін қайта санау аяқталғанға дейін сақталуын қадағалайды;

      4) Ұлттық Банктің филиалы, Ұлттық Банктің Орталығы банкноттар мен монеталарды қайта санау кезінде анықталған кем шығу сомаларын кейіннен Ұлттық Банктің филиалына, Ұлттық Банктің Орталығына кем шығуға жол берген тұлғаның (тұлғалардың) кем шығу сомаларын өтеуімен заңды тұлғаға, мемлекеттік мекемеге өтеледі;

      5) банкноттар мен монеталарды қайта санау кезінде анықталған артық шығулар кассаға кіріске алынады және Ұлттық Банктің кірісіне есепке алынады;

      6) уәкілетті өкіл қайта санамаған банкноттар салынған қалған толық будалардан және монеталар салынған қапшықтардан, тасымалдау пакеттерінен касса қызметкері-бақылаушы пломбалар мен клишелерді (бар болса) кесіп алады, олар бойынша кейіннен заңды тұлғадан, мемлекеттік мекемеден шағымдарды қабылдамайды.

      53. Уәкілетті өкіл банкноттар мен монеталарды ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарын, монеталарын қайта санауға арналған үй-жайдан тыс қайта санаған кезде заңды тұлғаның, мемлекеттік мекеменің банкноттар мен монеталардың кем шығуы туралы өтініші қаралмайды және банкноттар мен монеталарды қайта санау, қалыптастыру, орау және беру жөніндегі шағым-талапты Ұлттық Банктің филиалы, Ұлттық Банктің Орталығы қабылдамайды.";

      58-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

      "58. Уәкілетті өкіл алдын ала дайындалған банкноттар мен монеталар салынған қапшықтарды ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарын, монеталарын қайта санауға арналған үй-жайда қапшықтардың пломбаларын кесетін касса қызметкері-бақылаушының бақылауымен ашады. Уәкілетті өкіл алынған банкноттар мен монеталарды Қағидалардың 52-тармағына сәйкес қайта санайды.";

      67-тармақтың 2) тармақшасы мынадай редакцияда жазылсын:

      "2) уәкілетті өкіл шығыс кассасының касса қызметкерінен шетел валютасын алғаннан кейін ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарын, монеталарын қайта санауға арналған үй-жайда қайта санау сәтінде уәкілетті өкіл шетел валютасын қайта санау кезінде қатысатын касса қызметкері-бақылаушының бақылауында болады;";

      68-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

      "68. Егер шетел валютасын қайта есептеуді уәкілетті өкіл ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарын, монеталарын қайта санауға арналған үй-жайда жүргізбесе, Ұлттық Банктің филиалы, Ұлттық Банктің Орталығы заңды тұлғаның, мемлекеттік мекеменің шетел валютасының кем шығуы туралы өтінішін қарамайды және шетел валютасын қайта есептеу, қалыптастыру, орау және беру жөніндегі наразылықтарды қабылдамайды.";

      72-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

      "72. Алдын ала дайындалған шетел валютасы салынған қапшықтарды ашуды уәкілетті өкіл қапшықтардағы пломбаларды кесетін касса қызметкері-бақылаушының бақылауымен ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарын, монеталарын қайта санауға арналған үй-жайда жүргізеді. Уәкілетті өкіл алған шетел валютасын қайта есептеуді Қағидалардың 67-тармағына сәйкес жүзеге асырады.";

      6-параграфтың тақырыбы мынадай редакцияда жазылсын:

      "6-параграф. Саны банкноттар салынған 5 (бес) және 20 (жиырма) будадан, сондай-ақ монеталар салынған 2 (екі) және 10 (он) қапшықтан немесе тасымалдау пакетінен асатын банкноттар мен монеталарды беру және қабылдау тәртібі";

      73 және 74-тармақтар мынадай редакцияда жазылсын:

      73. Касса қызметкері заңды тұлғаның, мемлекеттік мекеменің уәкілетті өкіліне банкноттар салынған 20 (жиырма) будадан және монеталар салынған 10 (он) қапшықтан немесе тасымалдау пакетінен асатын мөлшерде банкноттар мен монеталарды вакуумдық ораулардан кепілдік клишелерді (бар болса) және банкноттар салынған будалардан, монеталар салынған қапшықтардан немесе тасымалдау пакеттерінен кепілдік пломбаларды алмай береді.

      74. Уәкілетті өкілге саны банкноттар салынған 5 (бес) будадан және монеталар салынған 2 (екі) қапшықтан немесе тасымалдау пакетінен асатын банкноттар мен монеталарды қабылдауды және беруді Ұлттық Банк филиалының касса қызметкері арнайы шлюз арқылы (ол бар болса) жүргізеді.";

      75-тармақтың 5) және 6) тармақшалары мынадай редакцияда жазылсын:

      "5) дайындаушы ұйымның орауындағы монеталар салынған қапшықтарды немесе тасымалдау пакеттерінің тұтастығын тексере отырып, монеталардың номиналы, саны және сомасы, ораудың жасалу күні, дайындаушы ұйымның ораушысының және бақылаушысының тегі көрсетілген, қапшыққа немесе тасымалдау пакетіне бекітілген жапсырма (затбелгі) бойынша қабылдайды;

      6) монеталар салынған қапшықтың немесе тасымалдау пакетінің сақталуын (қапшықтың, тасымалдау пакетінің, шпагаттың тұтастығын, пломбиратор, клише бедерінің анық болуын) қамтамасыз етеді.";

      мынадай мазмұндағы 87-1-тармақпен толықтырылсын:

      "87-1. Ұлттық Банктің Орталығы банкноттарды бокстарда қабылдауды жүзеге асырады.

      Банкноттар салынған бокстарды жасау кезінде банкноттарды номиналдары, шығарылған жылы және тозу дәрежесі бойынша сұрыптау талап етілмейді. Сұрыпталмаған банкноттар қорапқа көлденеңінен қырына қойылады. Бокс тығыз жабылады, ал бокстың арнайы тесіктеріне (құлақтарына) нөмірлік пластик пломба салынады немесе бокстың көрсетілген тесіктеріне (құлақтарына) түйіні мен үзігі жоқ шпагат өткізіледі, оның ұштары пломба салына отырып тұйық түйінмен байланады.

      Боксқа жапсырма (затбелгі) бекітіледі, онда:

      1) заңды тұлғаның атауы, банктік сәйкестендіру коды;

      2) банкноттар сомасы;

      3) банкнот салынған бокстың жасалу күні;

      4) банкноттарды қайта санаған және ораған касса қызметкерінің (касса қызметкерлері бригадасының) атаулы мөртабаны немесе өзге коды немесе касса қызметкерінің қолы;

      5) пломба нөмірі көрсетіледі.";

      89-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

      "89. Бір қапшыққа немесе бір тасымалдау пакетіне салынған айналыстағы монеталардың сомасы номинал бойынша мынадай мөлшерде белгіленеді:

      1 теңге - 4 000 (төрт мың) дана;

      2 теңге - 4 000 (төрт мың) дана;

      5 теңге - 3 000 (үш мың) дана;

      10 теңге - 2 500 (екі мың бес жүз) дана;

      20 теңге - 2 500 (екі мың бес жүз) дана;

      50 теңге - 1 500 (бір мың бес жүз) дана;

      100 теңге - 1 000 (бір мың) дана;

      200 теңге - 750 (жеті жүз елу) дана.

      Бір қапшыққа немесе бір тасымалдау пакетіне салынған бағалы емес металдардан жасалған коллекциялық монеталардың сомасы номиналы бойынша 500 (бес жүз) дана мөлшерінде белгіленеді.";

      мынадай мазмұндағы 89-1-тармақпен толықтырылсын:

      "89-1. Саше-пакеттегі монеталар тасымалдау пакеттеріне салынады. Салымның сомасы және 1 (бір) тасымалдау пакетіндегі монеталардың саны Қағидалардың 89-тармағына сәйкес белгіленеді.

      Саше-пакет қыздырып бекітіледі, монеталардың номиналы, сомасы, жасалу күні, мөртабаны немесе өзге коды, сондай-ақ монеталарды қайта санауды, сұрыптауды және орауды жүргізген касса қызметкерінің (касса қызметкерлері бригадасының) қолы (қолдары) көрсетілетін затбелгі салынады. Ақаулы (бүлінген) монеталардың затбелгісіне қосымша "Ақаулы" мөртабаны қойылады.

      Тасымалдау пакетін қыздырып бекіту кезінде қыздырып бекіту тігісіне банктік сәйкестендіру коды және монеталарды қайта санаған, сұрыптаған және ораған касса қызметкерінің (касса қызметкерлері бригадасының) коды қойылады. Тасымалдау пакетіне банктің атауы, банктік сәйкестендіру коды, номиналы, монеталардың сомасы, монеталардың саны, орау күні, мөртабаны немесе коды, сондай-ақ монеталарды қайта санаған, сұрыптаған және ораған касса қызметкерінің (касса қызметкерлері бригадасының) қолы (қолдары) көрсетілетін затбелгі салынады. Ақаулы (бүлінген) монеталардың затбелгісіне қосымша "Ақаулы" мөртабаны қойылады. Жинақталған монеталар салынған тасымалдау пакетінің затбелгісінде әрбір номинал монеталарының номиналы, саны және сомасы, салымның жалпы сомасы қосымша көрсетіледі және "Жинақталған" мөртабаны қойылады.";

      93-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

      "93. Егер банкноттар мен монеталарды заңды тұлға, мемлекеттік мекеме касса қызметкер-бақылаушының қатысумен ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарын, монеталарын қайта санауға арналған үй-жайда Қағидалардың 52-тармағында белгіленген тәртіппен қайта саналған болса, Ұлттық Банк филиалының, Ұлттық Банк Орталығының орауынан кем шығулар анықталған кезде заңды тұлғаның, мемлекеттік мекеменің шағым-талаптарын Ұлттық Банктің филиалы, Ұлттық Банктің Орталығы қабылдайды.";

      102-тармақ мынадай редакцияда жазылсын:

      "102. Заңды тұлғаның, мемлекеттік мекеменің Ұлттық Банк филиалының, Ұлттық Банк Орталығының орауында кем шығу анықталған кездегі шағымдарын, егер шетел валютасын заңды тұлғалар, мемлекеттік мекеме ұлттық немесе шетел валютасы банкноттарын, монеталарын қайта санауға арналған үй-жайда касса қызметкері-бақылаушының қатысуымен Қағидалардың 67-тармағында белгіленген тәртіппен қайта санаса, Ұлттық Банктің филиалы, Ұлттық Банктің Орталығы қабылдайды.".

      2. Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің Қолма-қол ақша айналысы департаменті Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен:

      1) Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің Заң департаментімен бірлесіп осы қаулыны Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуді;

      2) осы қаулыны ресми жарияланғаннан кейін Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің ресми интернет-ресурсына орналастыруды;

      3) осы қаулы мемлекеттік тіркелгеннен кейін он жұмыс күні ішінде Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің Заң департаментіне осы тармақтың 2) тармақшасында көзделген іс-шаралардың орындалуы туралы мәліметтерді ұсынуды қамтамасыз етсін.

      3. Осы қаулының орындалуын бақылау Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі Төрағасының жетекшілік ететін орынбасарына жүктелсін.

      4. Осы қаулы алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі.

      Қазақстан Республикасы
Ұлттық Банкінің Төрағасы
Т. Сулейменов