Қазақстан Республикасы ішкі саясатының негізгі қағидаттарын, құндылықтары мен бағыттарын бекіту туралы

Қазақстан Республикасы Президентінің 2025 жылғы 5 қарашадағы № 1081 Жарлығы.

Қазақстан Республикасы Президенті мен Үкіметі актілерінің жинағында жариялануға тиіс

ҚАУЛЫ ЕТЕМІН:

1. Қоса беріліп отырған Қазақстан Республикасы ішкі саясатының негізгі қағидаттары, құндылықтары мен бағыттары бекітілсін.

2. Осы Жарлықтың орындалуын бақылау Қазақстан Республикасы Президентінің Әкімшілігіне жүктелсін.

3. Осы Жарлық қол қойылған күнінен бастап қолданысқа енгізіледі.

Қазақстан Республикасының Президенті

Қ.Тоқаев

Қазақстан Республикасы Президентінің 2025 жылғы 5 қарашадағы № 1081 Жарлығымен БЕКІТІЛГЕН

ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ІШКІ САЯСАТЫНЫҢ НЕГІЗГІ ҚАҒИДАТТАРЫ, ҚҰНДЫЛЫҚТАРЫ МЕН БАҒЫТТАРЫ

Ескерту. Қағидаттары, құндылықтары мен бағыттары жаңа редакцияда – ҚР Президентінің 01.07.2026 № 1337 (01.07.2026 бастап қолданысқа енгізіледі) Жарлығымен.

Мазмұны

Кіріспе		1
1-тарау.	Ішкі саясаттың мақсаты мен қағидаттары	3
2-тарау.	Жалпыұлттық құндылықтар және нышандар	5
3-тарау.	Ішкі саясаттың басым бағыттары	8
4-тарау.	Ішкі саясатты іске асырудың институционалдық негізі	11
Қорытынды		13

Кіріспе

Ішкі саясат – мемлекеттік саясаттың аса маңызды, елді орнықты дамыту мақсатында мемлекеттік институттарды жұмылдыруға және нығайтуға бағытталған саласы.

Әлемде геосаяси, экономикалық, климаттық, демографиялық және көші-қон факторларынан туындайтын түбегейлі өзгерістер жүріп жатыр. Жаппай цифрландыру ісінің және жасанды интеллектінің негізінде жаңа технологиялық тәртіп қалыптасып келеді. Бұл процестер қазіргі заманғы қоғамның әлеуметтік құрылымына, соның ішінде Қазақстанға едәуір ықпалын тигізуде.

Еліміздің жан-жақты жаңғыруына байланысты ішкі саясаттың негізгі қағидаттарын, құндылықтары мен бағыттарын бір жүйеге келтіретін жекелеген тұжырымдамалық құжат қабылдау қажеттігі туындады.

Қазақстан барлық салада ауқымды реформалар жүргізуде. Азаматтардың әл-ауқатын арттыруға, өзінің өңірдегі көшбасшылық рөлін сақтауға және халықаралық деңгейде тұғырын бекемдеуге бағытталған жаңа экономикалық саясатты іске асыруда.

Әлеуметтік-гуманитарлық салада ауқымды өзгерістер жүзеге асырылып жатыр. Ғылым, білім және мәдениет озық ойлы ұлт болуға ықпал ететін басты үш тірек ретінде жарияланды.

Цифрлық егемендік, дербес деректерді қорғау, ақпараттық қауіпсіздік, жасанды интеллектіні қоғам мен азаматтардың мүддесінде жауапкершілікпен пайдалану мәселелері ерекше маңызға ие.

2026 жылғы жалпыхалықтық референдум – еліміздің жаңа тарихындағы айтулы оқиға, онда Қазақстан Республикасының жаңа Конституциясы қабылданды.

Ата Заңның күшіне енуі жаңа тарихи кезеңнің бастауы болып, заманауи әрі серпінді мемлекеттік-саяси даму үлгісіне жол ашып, жаңашыл қоғамдық этиканы қалыптастыру үшін берік негіз қалады.

Ата Заңның кіріспесінде, негізгі бөлімдері мен баптарында ұлттық бірегейлігіміз, қоғамдық құндылықтарымыз және мемлекеттік қағидаттарымыз айқын көрініс тапқан, мұны берік ұстануға тиіспіз. Жаңадан қабылданған Конституцияда технологиялық тұрғыдан дамыған, озық мемлекеттің, кез келген жаһандық сын-қатерге төтеп беруге қабілетті Қазақстанның болашақ бейнесі сомдалған.

Конституциялық құндылықтар мен қағидаттарды ілгерілету әрі қорғау –ішкі саясаттың жаңа кезеңде елді жүйелі жаңғыртудағы басты міндеті.

Бұл құжат ел дамуының келешегіне қатысты мемлекет пен қоғамның ортақ көзқарасын қалыптастыруға септігін тигізеді.

Құжаттың нормативтік және құқықтық негізі – Қазақстан Республикасының Конституциясы, Қазақстан Республикасының заңдары, Қазақстан Республикасы Президентінің жарлықтары, Қазақстан Республикасының өзге де нормативтік құқықтық актілері.

Құжат Президенттің Қазақстан халқына Жолдаулары мен Қазақстан Республикасы Президентінің сөйлеген сөздері, Қазақстан Республикасының 2029 жылға дейінгі ұлттық даму жоспары негізінде, Ұлттық құрылтай мүшелерінің, мемлекеттік органдардың, қоғамдық және ғылыми ұйымдардың ұсыныстары ескеріле отырып әзірленді.

Ұсынылған басты қағидаттар, құндылықтар мен бағыттар негіздемелік сипатқа ие болып, мемлекеттік органдардың ішкі саясат саласындағы жұмысын ұйымдастыратын маңызды бағдарлар мен тәсілдерді ғана анықтайды.

1-тарау. Ішкі саясаттың мақсаты мен қағидаттары

1. Ішкі саясаттың мақсаты

Ішкі саясаттың мақсаты – мемлекеттілігімізді және ел бірлігін нығайту, конституциялық құндылықтар мен қағидаттарды қорғау және насихаттау, елді тұрақты дамыту үшін қоғамдық-саяси ахуалдың тұрақтылығын қамтамасыз ету.

Басты идея – баршаға бірдей мүмкіндік беретін ашық, қуатты және дамыған ел, жауапты әрі өркениетті қоғам – Әділетті Қазақстанды құру.

Оны жүйелі жүзеге асыру үшін ішкі саясаттың "Заң мен Тәртіп", "Халық үніне құлақ асатын мемлекет", "Әртүрлі көзқарас – біртұтас ұлт", "Күшті Президент – Ықпалды Құрылтай – Есеп беретін Үкімет", "Адал азамат", "Таза Қазақстан" сияқты қағидаттары қалыптастырылды.

Мемлекет құру ісінің осы әмбебап қағидаттары ауқымды қоғамдық диалог жағдайында ұлтты одан әрі ұйыстыруға бағытталған.

2. Ішкі саясаттың қағидаттары

"Заң мен Тәртіп" қағидаты

"Заң мен Тәртіп" қағидаты – құқықтық мемлекеттің іргетасы, азаматтардың қоғамдық және жеке қауіпсіздігін қамтамасыз ететін негізгі алғышарт.

Барша азаматтың заң алдында тең болуы, заң бұзған адамның жазасыз қалмауы, жоғары құқықтық мәдениет қоғамдағы әділеттіктің негізі әрі өлшемі саналады.

Бұл қағидат соттардың және құқық қорғау құрылымдарының тиімді жұмыс істеуі, цифрлық технологияларды, жасанды интеллектіні енгізу арқылы құқық қолдану тәжірибесін жетілдіру және құқық қорғау жүйесіне қоғамның сенімін арттыру жолымен жүзеге асады. Цифрлық кеңістікте заңдылықты қамтамасыз етуге және азаматтарды киберқауіптерден қорғауға ерекше көңіл бөлінеді.

Заңдылық пен тәртіпті қамтамасыз ету үшін мемлекеттік органдар мен азаматтардың күш-жігерін жұмылдыру қажет.

"Халық үніне құлақ асатын мемлекет" қағидаты

"Халық үніне құлақ асатын мемлекет" қағидатының түпкі мәні – азаматтардың талап-тілегіне әділ және уақтылы ден қою, мемлекет пен қоғам арасында тұрақты әрі жүйелі диалог орнату.

Іс жүзінде бұл қағидат тікелей диалог, яғни, мемлекеттік органдар басшыларының халықпен кездесуі, сарапшылардың пікірталас алаңы, өкілді және консультативтік-кеңесші органдар арқылы жүзеге асырылады. Сонымен қатар, ашық үкімет порталы, "Е-petіtіon" онлайн-петициялар институты, азаматтар өтініш білдіретін "Е-Otіnіsh" порталы сияқты пәрменді цифрлық байланыс арналары іске қосылуда.

Осындай ашық әрі нысаналы жұмыс мемлекеттік институттар мен қоғам арасындағы өзара сенімді нығайтуға мүмкіндік береді.

"Әртүрлі көзқарас – біртұтас ұлт" қағидаты

"Әртүрлі көзқарас – біртұтас ұлт" қағидаты барлық мемлекеттік шешімдер қоғамның пікірі ескеріле отырып, елдің мүддесі үшін инклюзивті тәсіл аясында қабылданады дегенді білдіреді.

Бұл қағидат азаматтардың референдум мен сайлауда дауыс беруі, диалог аландары мен консультативтік-кеңесші органдардың жұмысы, қоғамдық пікірді тұрақты зерделеу арқылы жүзеге асырылады.

Азаматтардың ортақ ұстанымына негізделген әділ әрі тиімді шешімдер мемлекеттігіміздің демократиялық тұғырын нығайтуға және елімізді орнықты дамытуға ықпал етеді.

"Күшті Президент – Ықпалды Құрылтай – Есеп беретін Үкімет" қағидаты

"Күшті Президент – Ықпалды Құрылтай – Есеп беретін Үкімет" қағидаты биліктің осы институттарының өзара үйлесімді әрекет жасайтынын білдіреді.

Президент институты – мемлекеттік басқару жүйесінің ең негізгі элементі және стратегиялық шешімдер қабылдау орталығы. Мемлекет басшысы реформалар жасау туралы бастама көтереді, мемлекеттің ішкі және сыртқы саясатының негізгі бағыттарын айқындайды.

Құрылтай азаматтардың мүддесін білдіре отырып, қоғамдағы өзекті мәселелердің кеңінен талқылануын қамтамасыз етеді және заңдар қабылдайды.

Үкімет атқарушы органдар жүйесін басқарып, реформалардың тиімді іске асырылуына жауапты болады.

Бұл басқару моделі билік тармақтары арасындағы оңтайлы тепе-теңдік сақталған әділ мемлекеттік құрылымның жаңа институционалдық дизайнын қалыптастырады.

"Адал азамат" қағидаты

"Адал азамат" – азаматтардың мінез-құлқы мен жүріс-тұрысының озық үлгісін қалыптастыруды және оны қоғамда орнықтыруды көздейтін қағидат. "Адал азамат" – заңды сыйлайтын, білімді, отаншыл, жауапкершілікті сезінетін, саламатты өмір салтын ұстанатын, адал еңбегімен табысқа жетіп, қоғамда сый-құрметке бөленетін азамат.

"Адал азамат" қағидаты отбасынан бастау алады. Отбасы – тұлға дамып өрбіген, өзара жауапкершілік, өзара құрмет, ұрпақтар сабақтастығы іспетті құндылықтар қалыптасатын орта.

Іс жүзінде бұл қағидат білім беру мекемелеріндегі оқу-тәрбие үдерісі, ауқымды ағарту жұмысы, мәдени-гуманитарлық, экологиялық жобалар, заңнамалық бастамалар, сондай-ақ, саламатты өмір салтын дәріптеу арқылы жүзеге асырылады.

"Адал азамат" қағидаты озық және әділетті қоғамның негізі болатын құндылықтар мен идеалдарды айқындайды.

"Таза Қазақстан" қағидаты

"Таза Қазақстан" қағидаты барша азаматқа ортақ жасампаз ой-сана жүйесін қалыптастырады.

Тазалық пен тәртіпті сақтау, тарихи-мәдени мұраны қорғау, табиғатты аялау ұлттық мінездің ажырамас сипаты болуға тиіс.

Бұл қағидат іс жүзінде қалалар мен ауылдарды абаттандыру, көгалдандыру және тазарту, экологиялық ортаны жақсарту, вандализм мен мәдениетсіздікке қарсы күрес ісінде мемлекет пен қоғамның күш-жігерін біріктіретін "Таза Қазақстан" жалпыұлттық жобасы аясында іске асырылады.

"Таза Қазақстан" – азаматтардың жауапкершілігін арттыра түсетін және қоғамда жаңа этика қалыптастыратын қағидат.

Осылайша, ішкі саясаттың осы қағидаттары мемлекеттік құрылыстың бірыңғай бағдарларын айқындайды.

"Заң мен Тәртіп" – құқықтық мемлекеттің негізі.

"Халық үніне құлақ асатын мемлекет" – өзара іс-қимыл құралы.

"Әртүрлі көзқарас – біртұтас ұлт" – өзара түсіністік орнату жолы.

"Күшті Президент – Ықпалды Құрылтай – Есеп беретін Үкімет"– басқару үлгісі.

"Адал азамат" – ойлау пайымы.

"Таза Қазақстан" – мінез-құлық пен жүріс-тұрыс этикасы.

Бұл қағидаттың барлығы Қазақстан қоғамына тән өмір салтының және ел болашағының бейнесі – Әділетті Қазақстанның бірыңғай формуласын құрайды.

Әділетті Қазақстан – заң үстемдігі берік орнаған, демократиялық институттары мықты дамыған, адам мен азаматтың конституциялық құқығы және бостандығы мүлткісіз қорғалатын унитарлы мемлекет.

Әділетті Қазақстан – келешек ұрпақ алдындағы жоғары жауапкершілігін сезінетін, елдің дамуына елеулі үлес қосатын еңбекқор азаматтар қоғамы.

Бұл – тарихи тұғырына нық орнығып, алға ұмтылған озық ойлы қоғам. Қазақстан болашақта технологиялық тұрғыдан дамыған ел болуды көздейді.

Әділетті Қазақстан – жайлы өмір сүру, қызмет бабында өсу және бизнес жүргізу үшін баршаға бірдей мүмкіндік беретін мемлекет. Бұл экономикасы барлығы жағынан инновацияға, ауқымды цифрландыру үдерісіне негізделген және жасанды интеллект технологиясы жаппай енгізіліп жатқан, қарқынды дамитын ел. Бұл – азаматтардың әл-ауқаты мен тіршілігі сапасын арттыруға басты басымдық беретін мемлекет.

Әділетті Қазақстан – инвестиция мен адам капиталын тартатын өңірлік орталық. Өзінің ұлттық мүдделерін ойдағыдай ілгерілететін, бейбітшілікке әрі барлық елдермен достық қарым-қатынасты қолдайтын, әділ әрі орнықты әлемдік тәртіптің қалыптасуын қолдайтын орта держава.

2-тарау. Жалпыұлттық құндылықтар және нышандар

1. Жалпыұлттық құндылықтар

Кез келген қоғамда адамдар арасындағы және әлеуметтік ортадағы қарым-қатынас қашанда белгілі бір ортақ құндылықтарға негізделеді.

Осы мақсатта Ұлттық құрылтай тәуелсіздік пен отаншылдық, бірлік пен ынтымақ, әділдік пен жауапкершілік, заң мен тәртіп, еңбекқорлық пен кәсіби біліктілік, жасампаздық пен жаңашылдық сияқты негізгі жалпыұлттық құндылықтардың тізбесін жасау туралы бастама көтерді. Сарапшылар мен азаматтардың ұсыныстарына, қоғам пікірін жүйелі зерделеу қорытындысына, пәнаралық зерттеуге негізделген осы тізбеде дәстүрлі, жалпы адамзатқа ортақ және заманауи құндылықтар үйлесім тапқан.

Еліміздің Конституциясында бекітілген бұл құндылықтар жүйесі саяси және идеологиялық көзқарасына, экономикалық және мәдени факторларға, әлеуметтік мәртебесіне қарамастан, Қазақстанның барша азаматына ортақ.

Қоғамдағы әмбебап құндылықтар жүйесі – ішкі саясат саласындағы жұмыстың негізі.

Тәуелсіздік және отаншылдық.

Қазақстанның Тәуелсіздігі мен Егемендігі – ішкі және сыртқы мәселелерді өзіміз дербес шешу мүмкіндігімізді көрсететін іргелі құндылық. Бұл – ел бірлігінің және мемлекеттігіміздің қастерлі нышаны, оның мән-маңызын Президентіміз "Еліміздің Егемендігі мен Тәуелсіздігі – біздің ең басты қасиетті құндылығымыз" деген бір ауыз сөзімен айқындап берді.

Қазақстандық патриотизм мемлекетке, оның рәміздері мен ұлттық мәдениетіне құрметпен қарау, табиғатты аялау, еліміздің тарихи және рухани құндылықтарын қадірлеу, Отанымыздың бүгіні мен болашағына жауапкершілікпен қарау деген мағынаны білдіреді. Азаматтардың отаншылдық қасиеті еліміздегі әлеуметтік-экономикалық және мәдени үдерістерге белсене атсалысу, Қазақстанның жалпыұлттық құндылықтарын ұстану арқылы көрініс табуға тиіс.

Тәуелсіздік пен жасампаз отаншылдық бір-бірінен ажырамас ұғымдар. Олар біздің қоғамның құндылықтар жүйесінің іргетасы саналады. Тәуелсіздіктің арқасында қол жеткізген жетістіктерімізді мемлекеттің және жауапкершілігі мол отаншыл азаматтардың жасампаз қызметі арқылы ғана сақтап, еселеуге болады.

Бірлік және ынтымақ

Бірлік және ынтымақ – қоғамдағы тұрақтылық пен үйлесімділіктің тұғыры саналатын құндылықтар, жаңа сын-қатерлер жағдайында олардың өзектілігі арта түседі.

Ел бірлігін сақтау және нығайту саясаты "Бірлігіміз – әралуандықта" деген қағидаға арқа сүйейді.

Ел бірлігі тарихи тағдырдың ортақтығына, азаматтық құндылықтар мен жалпыұлттық бірегейлікке, барлық азаматтың озық дәстүрлерді ұстануына, заң алдыңдағы теңдігіне, деструктивті, радикалды және біздің қоғамға жат көзқарастарды қабылдамауына негізделеді.

Ынтымақ – баршамыздың бір елдің азаматы екенімізді сезіндіретін ұғым, ол ортақ мақсаттарға жету үшін бір-бірімізді қолдаудың және жауапкершіліктің маңызды екенін білдіреді.

Бірлік және ынтымақ құндылықтары елді жүйелі жаңғырту ісінде айрықша рөл атқарады, қоғамның реформаларды қолдау және азаматтардың стратегиялық міндеттерді шешуге атсалысу мүмкіндігін кеңейте түседі.

Әділдік пен жауапкершілік

Әділдік және жауапкершілік – қоғамда өзара сыйластықты, сенім мен келісімді нығайтатын, бір-бірімен тығыз байланысты ұғымдар.

Әрбір азамат өзінің рөлі маңызды екенін және жеке жауапкершілігін, құқықтары мен міндеттерін сезіне білуі керек. Бұл – шын мәнінде, орнықты, қарқынды дамитын және үйлесімді қоғам құрудың негізгі шартының бірі.

Әділдік пен жауапкершілік құндылықтары мемлекет пен азаматтар күш-жігерін біріктірсе ғана Әділетті Қазақстанды құруға болатынын көрсетеді.

Заң мен Тәртіп

Тәртіп пен қауіпсіздікті қамтамасыз ету, заң бұзған адамды тиісті жазаға тарту – мемлекеттің негізгі функциялары.

Елімізде қоғамға жат мінез-құлыққа қарсы иммунитет, кез келген құқық бұзушылыққа "мүлдем төзбеу", қатігездік пен зорлық-зомбылықтың ешбір түріне жол бермеу сияқты ұстанымдар берік орнығып жатыр.

Әрбір азамат заң мен тәртіпті мүлтіксіз сақтау өзінің әл-ауқатын жақсартудың және қоғамдық мәдениет пен еліміздің өсіп-өркендеуінің кепілі екенін түсінуге тиіс.

Заң мен құқықтық тәртіптің үстемдігі – тұрақты әрі өркениетті мемлекеттің тірегі.

Еңбекқорлық және кәсіби біліктілік

Қоғамда, әсіресе өскелең ұрпақтың санасында "Адал адам – Адал еңбек – Адал табыс" формуласы берік орнығып келеді. Бұл – жауапты, еңбекқор, өз ісін сүйетін адам ғана шынайы табысқа қол жеткізе алады дегенді білдіреді.

Жұмысшы мамандықтарының беделін көтеріп, еңбек адамына құрметпен қарау әрі жеке кәсіби біліктілікті бағалау, масылдыққа қарсы әрекет ету мәдениетін қалыптастыру қажет.

Еңбекқорлық пен кәсіби біліктілік құндылықтарын дәріптеу ел экономикасын дамыту үшін ғана емес, озық ойлы әрі бәсекеге қабілетті ұлт қалыптастыру үшін де маңызды.

Жасампаздық пен жаңашылдық

Жасампаздық пен жаңашылдық – идеялар мен инновациялар, цифрлық технологиялар және жасанды интеллект басты қозғаушы күш саналатын, индустриялық тұрғыдан дамыған әлемде еліміздің бәсекеге қабілетті болуының кепілі.

Озық ойлы қоғам құру үшін азаматтарымыздың өзгерістерге ашық болуы, жасампаздыққа ұмтылуы және креативті ойлай білуі маңызды.

Білімпаздық, сауаттылық, парасаттылық пен прагматизм қоғам менталитетінің ажырамас бөлігіне және әрбір азаматтың тұлға ретінде өсіп-жетілуінің негізгі факторына айналуға тиіс.

Жасампаздық пен жаңашылдық құндылықтарын ілгерілету үшін ағартушылық қызмет және қоғамда ғалымдар мен педагогтердің мәртебесін дәйекті түрде көтеруге бағытталған жұмыс маңызды рөл атқарады.

Зерделі ұлт қалыптастыру – қоғамның зияткерлік және мәдени әлеуетін нығайтудың, адами капиталды дамытудың маңызды шарттарының бірі.

Қазақстанның технологиялық тұрғыдан дамыған ел болуы үшін жасампаздық пен жаңашылдық құндылықтарын қоғамда бүгіннен бастап орнықтыру қажет.

2. Жалпыұлттық нышандар

Мемлекеттік Ту, Мемлекеттік Елтаңба, Мемлекеттік Әнұран – Қазақстан Республикасының Тәуелсіздігі мен Егемендігін білдіретін мемлекеттік рәміздер. Ел валютасы – теңге экономикалық тәуелсіздіктің символы.

Елдің тарихи-мәдени ерекшеліктерін айқындайтын ұлттық нышандардың тізімін жасау – әлемде кеңінен қолданылатын тәжірибе.

Ұлттық нышандар елдің өзіне тән ерекшелігін көрсетеді, Ұлы Даланың мыңдаған жылдық тарихының сабақтастығын дәлелдейді, жалпыұлттық бірегейлігімізді нығайтуға және тарихи-мәдени мұрамызды сақтауға ықпал етеді.

Осы мақсатта жалпыұлттық нышандардың мынадай тізімі айқындалады:

ұлттық ұран – "Алға, Қазақстан!";

ұлттық түстер – аспан түстес көк, алтын сары түс;

ұлттық кітап нышаны – Абайдың "Қара сөздері";

ұлттық бірлік нышаны – шаңырақ;

ұлттық музыкалық аспап нышаны – домбыра;

ұлттық өсімдік нышаны – қызғалдақ;

отандық өнім шығарудың ұлттық белгісі – "Қазақстанда жасалған", "Made іn Kazakhstan";

ұлттық хэштег – #Qazaqstan, #Kazakhstan.

Жалпыұлттық нышандардың осы тізімі елдің бірыңғай нышандар жүйесін және брендін қалыптастырады.

Ұлттық нышандар жалпыұлттық айдентиканың, атап айтқанда, мемлекеттік органдардың, әкімшілік-аумақтық бірліктердің, білім беру, мәдениет және спорт мекемелерінің, азаматтық қоғам институттарының базалық элементтеріне айналуға тиіс.

Ұлттық нышандар салтанатты рәсімдерді, қоғамдық-саяси, гуманитарлық, мәдени-бұқаралық іс-шараларды өткізу барысында қолданылуы мүмкін.

3-тарау. Ішкі саясаттың басым бағыттары

Ішкі саясаттың басым бағыттары:

1) қоғамдық диалог;

2) этносаралық қатынас саласындағы саясат;

3) дін саласындағы саясат;

4) мәдени-гуманитарлық саясат;

5) отбасы саясаты;

6) жастар саясаты;

7) ақпараттық саясат.

Қоғамдық диалог

Ашық және тұрақты қоғамдық диалог орнату үшін:

мемлекеттің азаматтық қоғамның барлық институтымен өзара байланыс орнату тетігін жетілдіру;

азаматтық қоғам институттарын дамытуға қажетті құқықтық, экономикалық және басқа да жағдайларды жасау;

шешім қабылдау ісіне азаматтар мен азаматтық қоғам институттарының барынша араласуы;

Қазақстан Халық Кеңесін Қазақстан Республикасы халқының мүдделерін білдіретін жоғары консультативтік орган ретінде дамыту;

қоғамдық кеңестер мен орталық және жергілікті мемлекеттік органдар жанындағы өзге де консультативтік-кеңесші органдардың қызметін жетілдіру;

мемлекеттік органдар жұмысының айқын және ақпараттық тұрғыдан ашық болуын қамтамасыз ету;

қоғамдық пікірге үнемі мониторинг жүргізу қажет.

Этносаралық қатынас саласындағы саясат

Этносаралық қатынас саласындағы мемлекеттік саясаттың тиімділігін қамтамасыз ету үшін:

бірлік пен ынтымақтастық құндылықтарын қоғамда дәріптеу;

қоғамдағы этносаралық келісім мен толеранттықты нығайту;

ұлтына, нәсіліне және басқа да белгілер бойынша кемсітудің барлық түріне түбегейлі қарсы тұру;

мемлекеттік органдардың, ұйымдар мен азаматтық қоғам институттарының этносаралық қатынастар саласында өзара тиімді іс-қимыл жасауы;

этносаралық қатынас саласындағы ахуалға сапалы мониторинг жүргізу және талдау жасау қажет.

Дін саласындағы саясат

Дін саласындағы мемлекеттік саясаттың тиімділігін қамтамасыз ету үшін:

мемлекетті дамыту ісінде зайырлылық қағидаттарын тұрақты түрде ілгерілету, оның ішінде білім беру және тәрбиелеу жүйесінің зайырлы сипатта болуын қамтамасыз ету;

конфессияаралық келісімді және дінаралық толеранттықты нығайту;

дінді деструктивті мақсаттар үшін пайдалануға және діни наным-сенімді ұстануға біреуді мәжбүрлеуге жол бермеу;

діни радикализм мен экстремизм насихатына қарсы тұру;

халықтың діни сауаттылығын арттыру және цифрлық ортадағы деструктивті идеологияларға қарсы тұрақты иммунитет қалыптастыру;

дін саласындағы ахуалға сапалы мониторинг жүргізу және талдау жасау керек.

Мәдени-гуманитарлық саясат

Мәдени-гуманитарлық саладағы мемлекеттік саясаттың тиімділігін қамтамасыз ету үшін:

қоғамда жасампаздық пен жаңашылдық құндылықтарын, білімге құштарлықты ілгерілету, ғылымды дәріптеу;

қоғамның құқықтық, қаржылық, саяси, цифрлық, ақпараттық және экологиялық сауаттылығын арттыру;

мемлекеттік тілді және оның халықты ұйыстырушы тіл ретіндегі әлеуетін дамыту;

Қазақстандағы барлық этностың тілдерін дамытуға қолайлы жағдай жасау;

ғылыми, техникалық, көркем шығармашылықты дамыту, сондай-ақ креативті индустрияны қолдау;

елдің тарихи-мәдени және деректер мұраларын сақтау;

ономастика және тарихи-мәдени монументтік өнер саласындағы рәсімдерді жетілдіру;

тіл саласына, тарих пен ономастика мәселелеріне саяси сипат үстеуге жол бермеу қажет.

Отбасы саясаты

Отбасы саясатының тиімділігін қамтамасыз ету үшін:

дәстүрлі отбасы институтын нығайту және отбасы құндылықтарын қолдау;

жауапты ата-ана идеясын дәріптеу;

тұрмыстық зорлық-зомбылықтың алдын алу және оған қарсы тұру, әйелдер мен балалардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету;

отбасы саясаты саласындағы нормативтік-құқықтық базаны жетілдіру қажет.

Жастар саясаты

Жастар саясатының тиімділігін қамтамасыз ету үшін:

жастардың зияткерлік және жеке әлеуетін дамыту, олардың қоғамдық және экономикалық белсенділігін арттыру үшін қолайлы жағдай жасау;

отаншылдық тәрбие беру жүйесін дамыту, мемлекеттік рәміздерге құрметпен қарауды дәріптеу, жауапты азамат болу идеологиясын және Отан тағдырына жанашырлық сезімін күшейту;

жастарды волонтерлік және басқа да әлеуметтік маңызы бар жобаларға қатысуға ынталандыру;

жастар арасында жасампаздық құндылықтарын және өмірге деген құлшынысты дәріптеу;

жастардың жағымсыз қылықтарға, соның ішінде нашақорлыққа, маскүнемдікке, ойынқұмарлыққа, озбырлық пен тұрмыстық зорлық-зомбылыққа, вандализмге, ысырапшылдыққа қарсы тұруы;

мемлекеттік жастар саясатын әзірлеу және жүзеге асыру үдерісіне жастар өкілдерін белсенді қатыстыру қажет.

Ақпараттық саясат

Ақпараттық саясаттың тиімділігін қамтамасыз ету үшін:

еліміздің бұқаралық ақпарат құралдарының бәсекеге қабілеттілігін арттыру;

ағартушылық, ғылыми-танымдық және тәрбиелік мәні бар сапалы контентті дамыту;

мемлекеттік органдардың бұқаралық ақпарат құралдарымен өзара іс-қимыл рәсімдерін жетілдіру;

журналистік этиканың жалпыға ортақ қағидаттарын дәріптеу, ақпарат кеңістігіндегі кез-келген заңсыз әрекеттің таралуына қарсы іс-қимыл жасау;

деструктивті идеологияның және үгіт-насихаттың, жалған ақпараттың таралуына жол бермеу;

масс-медиа саласындағы нормативтік-құқықтық базаны жетілдіру қажет.

4-тарау. Ішкі саясатты іске асырудың институционалдық негізі

Ішкі саясат саласындағы жұмысты үйлестіруге Қазақстан Республикасы Президентінің Әкімшілігі жауапты болады.

Орталық деңгейде ішкі саясатты жүзеге асыру ісінде Қазақстан Республикасының Үкіметі атынан Үкімет Аппараты, Мәдениет және ақпарат министрлігі, Ғылым және жоғары білім министрлігі, Оқу-ағарту министрлігі, Туризм және спорт министрлігі, Қорғаныс министрлігі, Ішкі істер министрлігі, Әділет министрлігі, Экология және табиғи ресурстар министрлігі, Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі және олардың аумақтық бөлімшелері, сондай-ақ Қазақстан Республикасының Мемлекеттік қызмет істері агенттігі және оның аумақтық бөлімшелері басты рөл атқарады.

Жергілікті жерде ішкі саясатты жүзеге асыруға барлық деңгейдегі әкімдер, сондай-ақ әкімдердің ішкі саясат жөніндегі орынбасарлары және басқа да уәкілетті жергілікті атқарушы органдар жауапты болады.

Ішкі саясатты жүзеге асыру барысында Қазақстан Халық Кеңесіне, барлық деңгейдегі қоғамдық кеңестерге және Қазақстан Республикасының Президенті, Құрылтайы, Үкіметі жанындағы басқа да консультативтік-кеңесші органдарға және жергілікті атқарушы органдарға маңызды рөл беріледі.

Ішкі саясатты жекелеген бағыттар бойынша жүзеге асыру мәселелерімен Қазақстан Республикасы Құрылтайының және барлық деңгейдегі мәслихаттардың депутаттары, Адам құқықтары жөніндегі уәкіл, Бала құқықтары жөніндегі уәкіл, Отбасы мәселелері жөніндегі уәкіл, Халықтың әлеуметтік жағынан осал санаттарының құқықтары жөніндегі уәкіл, саяси партиялар, бұқаралық ақпарат құралдары, үкіметтік емес ұйымдар, ғылыми, шығармашылық және кәсіби қауымдастықтар мен одақтар өз құзыреттері мен өкілеттіктері аясында мемлекеттік органдармен бірлесіп айналысады.

Қорытынды

Ішкі саясаттың негізгі қағидаттары, құндылықтары мен бағыттары жалпыұлттық сипатқа ие және оларды барлық мемлекеттік органдар өз қызметінде ескеруге міндетті.

Ұсынылған тәсілдер қоғамдық-саяси, экономикалық және әлеуметтік сипаттағы маңызды мемлекеттік шешімдер қабылдау кезінде негізгі бағдар болады.

Осы құжаттың ережелерін іске асыру ішкі саяси тұрақтылықты нығайтуға, қоғамның және мемлекеттің орнықты дамуын қамтамасыз етуге, әрбір азаматы біртұтас, жауапты және озық ойлы ұлттың өкілі саналатын Әділетті Қазақстанды құруға ықпал етеді

Об утверждении основных принципов, ценностей и направлений внутренней политики Республики Казахстан

Указ Президента Республики Казахстан от 5 ноября 2025 года № 1081.

Подлежит опубликованию в Собрании актов Президента и Правительства Республики Казахстан

ПОСТАНОВЛЯЮ:

1. Утвердить прилагаемые основные принципы, ценности и направления внутренней политики Республики Казахстан.

2. Контроль за исполнением настоящего Указа возложить на Администрацию Президента Республики Казахстан.

3. Настоящий Указ вводится в действие со дня его подписания.

Президент Республики Казахстан

К. Токаев

УТВЕРЖДЕНЫ Указом Президента Республики Казахстан от 5 ноября 2025 года № 1081

ОСНОВНЫЕ ПРИНЦИПЫ, ЦЕННОСТИ И НАПРАВЛЕНИЯ ВНУТРЕННЕЙ ПОЛИТИКИ РЕСПУБЛИКИ КАЗАХСТАН

Сноска. Основные принципы – в редакции Указа Президента РК от 01.07.2026 № 1337.

Содержание

Введение		3
Глава 1.	Цель и принципы внутренней политики	4
Глава 2.	Общенациональные ценности и символы	7
Глава 3.	Приоритетные направления внутренней политики	10
Глава 4.	Институциональная основа реализации внутренней политики	13
Заключение		14

Введение

Внутренняя политика – критически важная сфера государственной политики, направленной на консолидацию и укрепление государственных институтов в целях устойчивого прогресса страны.

В мире происходят фундаментальные сдвиги, обусловленные геополитическими, экономическими, климатическими, демографическими и миграционными факторами. Формируется новый технологический уклад на основе масштабной цифровизации и использования искусственного интеллекта. Эти процессы оказывают определенное влияние на социальные структуры современных обществ, в том числе Казахстана.

В условиях всесторонней модернизации нашей страны назрела необходимость принятия отдельного концептуального документа, систематизирующего основные принципы, ценности и направления внутренней политики.

Казахстан проводит масштабные реформы во всех сферах жизни. Реализуется новая экономическая политика, направленная на повышение благосостояния граждан, сохранение лидирующей роли в регионе и усиление позиций на международной арене.

Большие преобразования осуществляются в социально-гуманитарной сфере. Наука, образование, культура провозглашены тремя ключевыми опорами, способствующими формированию прогрессивной нации.

Особое значение приобретают вопросы цифрового суверенитета, защиты персональных данных, информационной безопасности, ответственного использования искусственного интеллекта в интересах общества и граждан.

Ключевым событием в новейшей истории страны стал общенациональный референдум 2026 года, по итогам которого была принята Новая Конституция Республики Казахстан.

Вступление ее в силу стало исторической вехой и ознаменовало переход к современной и динамичной государственно-политической модели и служит прочным фундаментом для формирования новой общественной этики.

В преамбуле, а также в ключевых разделах и статьях Основного закона четко выражены наша идентичность, общественные ценности и государственные принципы, которым мы должны твердо следовать. Наша Новая Конституция отражает образ будущего Казахстана – технологически развитого, прогрессивного государства, способного адаптироваться к любым глобальным вызовам.

На новом этапе системной модернизации страны ключевой задачей в сфере внутренней политики являются продвижение и защита конституционных ценностей и принципов.

Данный документ будет способствовать формированию общего видения государством и обществом перспектив развития страны.

Нормативную и правовую базу документа составляют Конституция Республики Казахстан, законы Республики Казахстан, указы Президента Республики Казахстан, иные нормативные правовые акты Республики Казахстан.

Документ разработан на основе Посланий Президента народу Казахстана и выступлений Президента Республики Казахстан, Национального плана развития Республики Казахстан до 2029 года с учетом предложений членов Национального курултая, государственных органов, общественных и научных организаций.

Представленные основные принципы, ценности и направления являются рамочными, определяя только ключевые ориентиры и подходы к организации работы государственных органов в сфере внутренней политики.

Глава 1. Цель и принципы внутренней политики

1. Цель внутренней политики

Цель внутренней политики – укрепление государственности и единства нации, продвижение и защита конституциональных ценностей и принципов, обеспечение общественно-политической стабильности для устойчивого развития страны.

Центральной идеей является построение Справедливого Казахстана –открытой, сильной и процветающей страны равных возможностей, прогрессивного и ответственного общества.

Для еҰ системной реализации сформулированы следующие принципы внутренней политики: "Закон и Порядок"; "Слышащее государство"; "Разные мнения – единая нация"; "Сильный Президент – Влиятельный Курултай – Подотчетное Правительство"; "Адал азамат"; "Таза Қазақстан".

Эти принципы государственного строительства имеют универсальный характер и направлены на дальнейшую консолидацию нации в условиях широкого общественного диалога.

2. Принципы внутренней политики

Принцип "Закон и Порядок"

Принцип "Закон и Порядок" – это фундамент правового государства и базовое условие обеспечения общественной и индивидуальной безопасности граждан.

Равенство всех перед законом, неотвратимость наказания, высокая правовая культура являются основой и мерилом справедливости в обществе.

Данный принцип реализуется через эффективную работу судов и правоохранительных структур, совершенствование правоприменительной практики путем внедрения цифровых технологий, искусственного интеллекта, повышения уровня общественного доверия к правоохранительной системе. Особое внимание уделяется обеспечению законности в цифровом пространстве и защите граждан от киберугроз.

Обеспечение законности и порядка требует совместных усилий государственных органов и граждан.

Принцип "Слышащее государство"

Принцип "Слышащее государство" заключается в своевременном и справедливом реагировании на запросы граждан, постоянном и системном диалоге государства и общества.

На практике данный принцип реализуется через прямой диалог: встречи руководителей государственных органов с населением, экспертные площадки, представительные и консультативно-совещательные органы. Также внедряются действенные цифровые каналы связи: портал открытого правительства, институт онлайн-петиций "E-petition", портал обращений граждан "E-Otinish".

Такая открытая и сфокусированная работа способствует укреплению доверия между государственными институтами и обществом.

Принцип "Разные мнения – единая нация"

Принцип "Разные мнения – единая нация" означает, что все ключевые решения принимаются в рамках инклюзивного подхода с учетом общественного мнения и в интересах страны.

На практике данный принцип реализуется посредством голосования граждан на выборах и референдумах, деятельности диалоговых площадок и консультативно-совещательных органов, постоянного изучения общественного мнения.

Справедливые и эффективные государственные решения на основе консолидированных позиций граждан способствуют укреплению демократических основ и устойчивому развитию страны.

Принцип "Сильный Президент – Влиятельный Курултай – Подотчетное Правительство"

Принцип "Сильный Президент – Влиятельный Курултай – Подотчетное Правительство" предполагает гармоничное взаимодействие данных институтов власти.

Институт президентства – это ключевой элемент системы государственного управления и центр принятия стратегических решений. Глава государства инициирует реформы, определяет основные направления внутренней и внешней политики государства.

Курултай представляет интересы граждан, принимает законы, обеспечивает всестороннее обсуждение актуальных вопросов общества.

Правительство, возглавляя систему исполнительных органов, отвечает за эффективную реализацию реформ.

Данная модель управления создает новый институциональный дизайн справедливого государственного устройства с оптимальным балансом между ветвями власти.

Принцип "Адал азамат"

"Адал азамат" – это принцип, предусматривающий формирование и укоренение в обществе прогрессивной модели поведения граждан. "Адал азамат" – это собирательный образ законопослушного, образованного, патриотичного, ответственного гражданина, который добросовестным трудом добивается заслуженного успеха и признания в обществе.

Принцип "Адал азамат" начинается с семьи, которая выступает основой формирования личности, носителем ценностей взаимной ответственности, взаимоуважения и преемственности поколений.

На практике данный принцип реализуется через учебно-воспитательный процесс в учреждениях образования, широкую просветительскую работу, культурно-гуманитарные, экологические проекты, законодательные инициативы, продвижение здорового образа жизни.

Принцип "Адал азамат" определяет ценности и идеалы, на которых основывается прогрессивное и справедливое общество.

Принцип "Таза Қазақстан"

Принцип "Таза Қазақстан" задает общую для всех граждан созидательную логику мышления.

Соблюдение чистоты и порядка, сохранение историко-культурного наследия, бережное отношение к окружающей среде должны стать неотъемлемыми чертами национального характера.

На практике данный принцип воплощается в общенациональном проекте "Таза Қазақстан", объединяющем усилия государства и общества по очистке, озеленению и благоустройству городов и сел, улучшению экологической среды, борьбе с вандализмом и бескультурьем.

"Таза Қазақстан" – это принцип, который повышает ответственность граждан и формирует новую этику в обществе.

Таким образом, данные принципы внутренней политики определяют единые ориентиры государственного строительства.

"Закон и Порядок" – это основа правового государства.

"Слышащее государство" – инструмент взаимодействия.

"Разные мнения – единая нация" – метод взаимопонимания.

"Сильный Президент – Влиятельный Курултай – Подотчетное Правительство" – модель управления.

"Адал азамат" – образ мышления.

"Таза Қазақстан" – этика поведения.

В совокупности они составляют единую формулу казахстанского образа жизни и образа будущего страны – Справедливого Казахстана.

Справедливый Казахстан – это унитарное государство с безоговорочным верховенством закона, сильными демократическими институтами, неприкосновенностью конституционных прав и свобод человека и гражданина.

Справедливый Казахстан – это общество трудолюбивых граждан, сознающих свою высокую ответственность перед будущими поколениями, вносящих весомый вклад в развитие страны. Это прогрессивное общество, которое, опираясь на исторический фундамент, устремлено вперед. Казахстан заявляет о себе в будущем как о технологически развитой нации.

Справедливый Казахстан – это страна возможностей для комфортного проживания, построения карьеры и ведения бизнеса. Это страна с динамично развивающейся экономикой, основанной на всесторонних инновациях, масштабной цифровизации и повсеместном внедрении технологии искусственного интеллекта. Это страна, в которой главным приоритетом является рост благосостояния и качества жизни граждан.

Справедливый Казахстан – это региональная точка притяжения инвестиций и человеческого капитала. Это средняя держава, успешно продвигающая свои национальные интересы, стремящаяся к миру и дружбе со всеми странами, выступающая за формирование справедливого и устойчивого миропорядка.

Глава 2. Общенациональные ценности и символы

1. Общенациональные ценности

Межличностное и социальное взаимодействие в любом обществе всегда основывается на определенных общих ценностях.

С этой целью Национальным курултаем было инициировано составление перечня ключевых общенациональных ценностей, в который вошли: Независимость и патриотизм, единство и солидарность, справедливость и ответственность, закон и порядок, трудолюбие и профессионализм, созидание и новаторство. Данный перечень, основываясь на предложениях экспертов и граждан, результатах системного изучения общественного мнения и междисциплинарных исследованиях, гармонично сочетает в себе традиционные, общечеловеческие и современные ценности.

Эта система ценностей, закрепленная в Конституции страны, является универсальной для всех граждан Казахстана вне зависимости от политических и идеологических взглядов, экономического и культурного факторов, социального статуса.

Система универсальных общественных ценностей является основой работы в сфере внутренней политики.

Независимость и патриотизм

Независимость и Суверенитет Казахстана – это фундаментальная ценность, отражающая наше право самостоятельно решать свои внутренние и внешние вопросы. Это сакральный символ единства нашего народа и нашей государственности, который емко передают слова Президента: "Суверенитет и Независимость страны – наша самая главная, священная ценность".

Казахстанский патриотизм включает в себя уважение к государству, символике, национальной культуре, бережное отношение к природе, историческим и нравственным ценностям, принятие ответственности за настоящее и будущее своей Родины. Патриотизм граждан должен проявляться через созидательное участие в социально-экономической и культурной жизни страны, следование общенациональным интересам Казахстана.

Независимость и созидательный патриотизм неотделимы друг от друга и составляют фундамент ценностной системы нашего общества. Сохранить и преумножить достижения Независимости можно только благодаря созидательной деятельности государства и ответственных патриотичных граждан.

Единство и солидарность

Единство и солидарность – это ценности, без которых невозможны стабильность и гармония в обществе, и они становятся еще более актуальными в условиях новых вызовов.

Политика сохранения и упрочения национального единства основана на формуле "Единство в многообразии".

Единство народа базируется на общности исторической судьбы, гражданских ценностях и общенациональной идентичности, следовании здоровым традициям, равенстве всех граждан перед законом, неприятии деструктивных, радикальных и чуждых нашему обществу воззрений.

Солидарность – это чувство общности граждан, которое подчеркивает важность взаимной поддержки и ответственности для достижения общих целей.

Ценности единства и солидарности играют особую роль в системной модернизации страны, расширяя базу общественной поддержки реформ и участие граждан в решении стратегических задач развития.

Справедливость и ответственность

Справедливость и ответственность – это взаимосвязанные понятия, укрепляющие взаимное уважение человеческого достоинства, доверие и согласие в обществе.

Осознание каждым гражданином своей значимой роли и личной ответственности, своих прав и обязанностей является одним из основополагающих условий формирования по-настоящему устойчивого, динамично развивающегося и гармоничного социума.

Ценности справедливости и ответственности означают, что только совместными усилиями государства и граждан можно построить Справедливый Казахстан.

Закон и Порядок

Обеспечение порядка и безопасности, неотвратимости наказания за правонарушения являются базовыми функциями государства.

В обществе формируется "нулевая терпимость" к любым правонарушениям, иммунитет к антисоциальному поведению, неприятие всех форм агрессии и насилия.

Важно, чтобы каждый гражданин осознавал, что неукоснительное соблюдение закона и порядка является залогом его личного благополучия, общественной нравственности и прогресса страны.

Верховенство закона и правопорядка – это основа стабильного и процветающего государства.

Трудолюбие и профессионализм

В обществе, особенно среди подрастающего поколения, закрепляется формула "Ответственный человек – Честный труд – Заслуженный успех". Это означает, что настоящего успеха в жизни может добиться только ответственный, трудолюбивый человек, преданный своему делу профессионал.

Необходимо повышать престиж рабочих профессий, формировать уважительное отношение к людям труда и личному профессионализму, противодействовать иждивенческим настроениям.

Культивирование ценностей трудолюбия и профессионализма имеет значение не только для экономического роста страны, но и для формирования прогрессивной и конкурентоспособной нации.

Созидание и новаторство

Созидание и новаторство – залог конкурентоспособности страны в постиндустриальном мире, в котором главной движущей силой являются идеи и инновации, цифровые технологии и искусственный интеллект.

Для построения прогрессивного общества важно, чтобы наши граждане воплощали в себе открытость к переменам, стремление к созиданию и креативное мышление.

Культ знаний, образованность, здравомыслие и прагматизм должны стать неотъемлемой частью общественного менталитета, ключевым фактором личностного роста граждан.

Большую роль в продвижении ценностей созидания и новаторства играют просветительская деятельность и последовательное повышение в обществе статуса ученых и педагогов.

Формирование читающей нации является одним из важных условий укрепления интеллектуального и культурного потенциала общества и развития человеческого капитала.

Укоренение сегодня в обществе ценностей созидания и новаторства является одним из ключевых условий будущей трансформации Казахстана в технологически развитую страну.

2. Общенациональные символы

Государственный Флаг, Государственный Герб, Государственный Гимн являются государственными символами, олицетворяющими Независимость и Суверенитет Республики Казахстан. Национальная валюта теңге служит символом экономической независимости.

Также общепринятой мировой практикой является составление списка национальных символов, отражающих историко-культурные особенности страны.

Национальные символы выстраивают ассоциативный образ страны, подтверждают преемственность тысячелетней истории Великой Степи, способствуют укреплению общенациональной идентичности и сохранению историко-культурного наследия.

В этих целях определяется следующий список общенациональных символов:

национальный девиз – "Алға, Қазақстан!";

национальные цвета – небесно-бирюзовый, золотистый;

национальный символ-книга – "Слова назидания" Абая;

национальный символ единства – шаңырақ;

национальный символ – музыкальный инструмент – домбыра;

национальный символ-растение – тюльпан (қызғалдақ);

национальный знак отечественного производства – "Қазақстанда жасалған", "Made in Kazakhstan";

национальный хэштег – #Qazaqstan, #Kazakhstan.

Данный список общенациональных символов выступает основой формирования единой системы символики и брендирования страны.

Национальные символы призваны стать базовыми элементами общенациональной айдентики: государственных органов, административно-территориальных единиц, учреждений образования, культуры и спорта, институтов гражданского общества.

Национальные символы могут использоваться на практике при проведении торжественных, общественно-политических, гуманитарных, культурно-массовых мероприятий.

Глава 3. Приоритетные направления внутренней политики

Приоритетными направлениями внутренней политики являются:

1) общественный диалог;

2) политика в сфере межэтнических отношений;

3) политика в сфере религии;

4) культурно-гуманитарная политика;

5) семейная политика;

6) молодежная политика;

7) информационная политика;

Общественный диалог

Для открытого и постоянного общественного диалога требуется:

совершенствование механизмов взаимодействия государства со всеми институтами гражданского общества;

создание правовых, экономических и иных необходимых условий для развития институтов гражданского общества;

высокая степень вовлечения граждан и институтов гражданского общества в процесс принятия решений;

развитие Қазақстан Халық Кеңесі как высшего консультативного органа, представляющего интересы народа Республики Казахстан;

совершенствование деятельности общественных советов и иных консультативно-совещательных органов при центральных и местных государственных органах;

обеспечение прозрачности, информационной открытости работы государственных органов;

постоянный мониторинг общественного мнения.

Политика в сфере межэтнических отношений

Для обеспечения эффективности государственной политики в сфере межэтнических отношений требуется:

культивирование в обществе ценностей единства и солидарности;

укрепление межэтнического согласия и толерантности в обществе;

категорическое неприятие любых форм дискриминации по этническому, расовому и другим признакам;

эффективное взаимодействие государственных органов, организаций и институтов гражданского общества в сфере межэтнических отношений;

качественный мониторинг и анализ состояния сферы межэтнических отношений.

Политика в сфере религии

Для обеспечения эффективности государственной политики в сфере религии требуется:

постоянное продвижение светских принципов развития государства, включая обеспечение светского характера системы образования и воспитания;

укрепление межконфессионального согласия и межрелигиозной толерантности в обществе;

предотвращение использования религии в деструктивных целях и недопущение навязывания религиозных убеждений;

противодействие пропаганде религиозного радикализма и экстремизма;

повышение религиозной грамотности населения и формирование устойчивого иммунитета к деструктивным идеологиям в цифровой среде;

качественный мониторинг и анализ состояния религиозной сферы.

Культурно-гуманитарная политика

Для обеспечения эффективности государственной политики в культурно-гуманитарной сфере требуется:

продвижение в обществе ценностей созидания и новаторства, культа знаний, популяризация науки;

повышение правовой, финансовой, политической, цифровой, информационной и экологической грамотности общества;

развитие государственного языка и его консолидирующего потенциала;

создание условий для развития языков всех этносов Казахстана;

развитие научного, технического, художественного творчества, а также поддержка креативных индустрий;

сохранение историко-культурного и документального наследия страны;

совершенствование процедур в области ономастики и историко-культурного монументального искусства;

недопущение политизации языковой сферы, вопросов истории и ономастики.

Семейная политика

Для обеспечения эффективности семейной политики требуется:

укрепление традиционного института семьи и поддержка семейных ценностей;

продвижение идеи ответственного родительства;

профилактика и противодействие семейно-бытовому насилию, обеспечение безопасности женщин и детей;

совершенствование нормативно-правовой базы в сфере семейной политики.

Молодежная политика

Для обеспечения эффективности молодежной политики требуется:

создание условий для роста интеллектуального и личностного потенциала молодежи, ее общественной и экономической активности;

развитие системы патриотического воспитания, культивирование уважения к государственным символам, укрепление идеологии ответственного гражданства и чувства сопричастности к судьбе Родины;

стимулирование участия молодежи в волонтерских и других социально значимых проектах;

продвижение созидательных ценностей и позитивных жизненных установок в молодежной среде;

противодействие девиантным моделям поведения: наркозависимости, алкоголизму, лудомании, агрессии и бытовому насилию, вандализму, расточительству;

активное привлечение представителей молодежи в процесс разработки и реализации государственной молодежной политики.

Информационная политика

Для обеспечения эффективности информационной политики требуется:

повышение конкурентоспособности отечественных средств массовой информации;

развитие качественного просветительского, научно-популярного и воспитательного контента;

совершенствование процедур взаимодействия государственных органов со средствами массовой информации;

продвижение общепринятых принципов журналистской этики, противодействие противоправным действиям в информационном пространстве;

противодействие распространению деструктивной идеологии и пропаганды, фейков и ложной информации;

совершенствование нормативно-правовой базы в сфере масс-медиа.

Глава 4. Институциональная основа реализации внутренней политики

Ответственным за координацию работы в сфере внутренней политики является Администрация Президента Республики Казахстан.

Ключевую роль в реализации внутренней политики на центральном уровне выполняют Правительство Республики Казахстан в лице Аппарата Правительства, Министерства культуры и информации, Министерства науки и высшего образования, Министерства просвещения, Министерства туризма и спорта, Министерства обороны, Министерства внутренних дел, Министерства юстиции, Министерства экологии и природных ресурсов, Министерства труда и социальной защиты населения и их территориальных подразделений, а также Агентство Республики Казахстан по делам государственной службы и его территориальные подразделения.

На местном уровне реализация внутренней политики находится в зоне ответственности акимов всех уровней, а также заместителей акимов по внутренней политике и других уполномоченных местных исполнительных органов.

Важное место в реализации внутренней политики отводится Қазақстан Халық Кеңесі, общественным советам всех уровней и другим консультативно-совещательным органам при Президенте, Курултае, Правительстве Республики Казахстан и местных исполнительных органах.

Совместно с государственными органами вопросами реализации внутренней политики по отдельным направлениям в рамках своих компетенций и полномочий также занимаются депутаты Курултая Республики Казахстан и маслихатов всех уровней, Уполномоченный по правам человека, Уполномоченный по правам ребенка, Уполномоченный по вопросам семьи, Уполномоченный по правам социально уязвимых слоев населения, политические партии, средства массовой информации, неправительственные организации, научные, творческие, профессиональные ассоциации и союзы.

Заключение

Основные принципы, ценности и направления внутренней политики носят общенациональный характер и должны в обязательном порядке учитываться в работе всех государственных органов.

Представленные подходы дают ориентиры при принятии ключевых государственных решений общественно-политического, экономического и социального характера.

Реализация положений данного документа будет способствовать укреплению внутриполитической стабильности, обеспечению устойчивого прогресса общества и государства, построению Справедливого Казахстана, в котором каждый гражданин является частью единой, ответственной и прогрессивной нации.